T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ
Esas No: 2019/381 - Karar No:2021/484
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
27. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/381
KARAR NO: 2021/484
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 06/11/2018
NUMARASI:
ASIL VE KARŞI
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit/ Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
BİRLEŞEN ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ESAS- KARAR SAYILI DOSYASINDA;
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
BİRLEŞEN ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ESAS- KARAR SAYILI DOSYASINDA;
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 18/05/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 18/06/2021
Davacı ... Beton ve İnş. Malz. San. Tic. A.Ş. Vekilince açılan asıl dava ve karşı davacı ... ... İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. Vekilince açılan karşı dava ve birleşen davalarda davalarda, mahkemece verilen karara karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı ... ... ve İnş. Malz. San. Tic. A.Ş.vekili; taraflar arasında düzenlenen 20/02/2015 tarihli sözleşme ile davalının müvekkiline ait Ankara İli ... İlçesi ... Mahallesindeki taşınmazı üzerine "Parke Taşı Fabrikası ve Kürleme Raf Sistemi" kurulması işini anahtar teslim üstlendiğini, sözleşmeye göre işin süresinin 28/02/2015 tarihinden itibaren 150 gün olduğunu, yine sözleşmeye göre müvekkilinin iş bedeli olarak her biri 100.000,00 TL tutarlı toplam 800.000,00 TL tutarlı 8 adet çeki de 28/02/2015 tarihinde teslim ettiğini, sözleşmeye göre imalatın 28/07/2015 tarihinde teslim edilmesi gerekirken, davalının işi bu tarihe kadar tamamlayamadığını, bunun üzerine müvekkilinin taraflar arasındaki sözleşmeyi Elmadağ Noterliğinin 30/11/2015 tarih ve ....... yevmiyeli ihtarı ile feshettiğini, ayrıca davalının eksik ve ayıplı işlerinin tespiti için ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ..../.... D.İş sayılı dosyası üzerinden tespit talebinde bulunulduğunu, buna rağmen davalının iş bedeli olarak verilen 20/09/2015-20/10/2015 ve 20/11/2015 tarihli çekleri Ankara 3. İcra Müdürlüğünün ......./....... ve ......./...... esas sayılı dosyaları üzerinden takibe koyduğunu, ihtiyati haciz kararı alarak müvekkilinin ticari itibarını zedelediğini ve maddi kayıplara neden olduğunu belirterek; müvekkilinin Ankara 3. İcra Müdürlüğü'nün ......./....... ve ....../.... esas sayılı dosyaları yönünden borçlu olmadığının tespitini, yargılama sırasında ödeme yapılırsa, ödenen tutarın istirdadını talep etmiş; davacı vekili 18/04/2016 tarihli cevaba cevap dilekçesinde; ....../......... Esas sayılı icra dosyasına önce 30.000,00 TL ve sonra da 174.543,60 TL olmak üzere toplamda 204.543,60 TL ödeme yapılarak dosyanın kapatıldığını belirterek; icra dosyasına yatırılan tutarın istirdadı ile Ankara 3. İcra Müdürlüğü'nün ......../........ sayılı dosyası nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... ... İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekili; dava değerinin tam olarak belirtilmediğini, dava değerinin açıklattırılmasını, yanlar arasında 23/02/2015 tarihinde teklif mektubu esas alınarak imzalanan sözleşmenin ......... Mahallesi, .......... Caddesi No: . adresinde yapılacak olan kilitli parke taşı tesisi kürleme raf tesisi, çelik konstrüksiyon bina, çatı/cephe kaplamaları ve kalıp işlerine ait olduğunu, bu sözleşmede işin bedelinin 800.000,00 TL + KDV olarak belirlendiğini, ancak daha sonra davacı tarafça işin yapılacağı yerin ... Köyü, ............... Mevki, ... olarak değiştirildiğini, iş yerinin değişmesi ile birlikte projenin büyüklüğünün ve yapılacak olan imalatların miktarının da değiştiğini, iş yeri değişikliği nedeniyle işe ancak 06/06/2015 tarihinde başlanabildiğini, işin projesinin ise ancak 24/07/2015 tarihinde onaylandığını, yer ve proje değişikliği nedeniyle sözleşmedeki sürelerin geçerliliğinin kalmadığından, işin bitmemiş olmasında müvekkilinin bir kusuru olmadığını, sözleşme hükümlerine göre ödemeler ile işin tamamlanmasının bir ilgisi bulunmadığını, zaten davalının Eylül, Ekim ve Kasım ayına ait ödemeleri yapmadığını, diğer ödemeleri ise Temmuz ayından itibaren sürekli temerrüde düşerek yaptığını, işin devamı sırasında müvekkilinin alacaklarının ve işin büyümesinden doğan farkın ödenmesi için Ankara 63. Noterliği'nin 26/11/2015 tarih ve .......... yevmiyeli ihtarını keşide ettiğini, ayrıca Ankara 3. İcra Müdürlüğü'nün ....../......... ve ........./...... Esas sayılı dosyaları üzerinden icra takibine başladığını, davacının ....../...... Esas sayılı takibe itiraz etmesi nedeniyle Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde itirazın iptali davası açıldığını, ayrıca iş bu davada borcu bulunmadığını ileri süren davacının Ankara 3. İcra Müdürlüğü'nün ......./.......... Esas sayılı dosyasında 07/12/2015 tarihinde 15.000,00 TL ve 30/11/2015 tarihinde 15.000,00 TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL ödemeyi ihtirazi kayıt ileri sürmeksizin yaptığını, davacının sözleşmeye göre talepte bulunabilmesi için TBK’nın 97. maddesine göre öncelikli edimini yerine getirmesi gerektiğini, müvekkilinin alması gereken ödemelerin zamanı ve miktarının belli olup, davacının hiçbir haklı neden olmaksızın hiç ve geç ödemede bulunmak suretiyle temerrüde düştüğünü, müvekkili şirketin taahhüdünü gerçekleştirmemesinin nedeninin davacının kusurlu hareketi olduğunu belirterek; davanın reddini savunmuş: karşı davasında; her ne kadar sözleşme konusu proje değişikliğine bağlı olarak sözleşme bedeli yükselmişse de sözleşmenin ilk haline göre ödenmesi gereken bedelin dahi 20/07/2015 tarihinden itibaren geciktirilerek yapılmış olması nedeniyle sözleşmenin 12. maddesine göre müvekkilinin cezai şart talebi hakkı bulunduğunu, sözleşmenin iş artışı ile birlikte toplam bedelinin 1.643.363,72 TL +KDV olup, bu miktara göre hesaplanması gereken gecikme cezasının en az 435.485,00 TL olduğunu, yine sözleşmenin davacı tarafından haksız feshedilmesi nedeniyle kâr mahrumiyetleri olduğunu belirterek şimdilik 10.000,00 TL cezai şart ve 10.000,00 TL kâr kaybı alacağının davacı-karşı davalıdan tahsilini talep etmiştir.
BİRLEŞEN ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2015/855 ESAS- 2016/290 KARAR SAYILI DOSYASINDA;
Davacı ... ... İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekili; yanlar arasındaki 23/02/2015 tarihli sözleşme gereğince 800.000,00 TL'lik iş bedeli kararlaştırıldığını, Eylül, Ekim ve Kasım aylarına ait bedellerin ödenmediğini, bu nedenle işin büyük bölümünün bittiği şantiyede işlerin durduğunu, iş bedelinin ödenmesi için Ankara 3. İcra Müdürlüğünün ....../...... Esas sayılı takip dosyasında yapılan takibe davalı borçlu tarafından haksız olarak itiraz edildiğini belirterek; davalının Ankara 3. İcra Müdürlüğünün ....../.... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile %20’de az olmamak üzere icra inkar tazminatı takdirini talep etmiştir.
Davalı ... ... ve İnş. Malz. San. Tic. A.Ş. vekili; davacının sözleşmede kararlaştırılan sürede işi teslim etmediğini, sözleşmenin davacının temerrüdü nedeniyle müvekkili tarafından Elmadağ Noterliğinin 30/11/2015 tarih ve ...... yevmiyeli ihtarı ile feshedildiğini, ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ....../....... D.İş tespit dosyası üzerinden alınan bilirkişi raporuna göre işin %50’sinin dahi tamamlanmadığını, bu durumda davacının TBK’nın 97. maddesine göre kendi borcunu ifa etmediğinden, müvekkilinden karşı ifa talebinde bulunamayacağını, müvekkili tarafından Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ....../....... Esas sayılı dosyası üzerinden aynı işe ilişkin menfi tespit davası açıldığını, bu davanın belirtilen dava ile birleştirilmesini talep ettiklerini belirterek, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemenin 14/04/2016 tarih ve ......./...... Esas- ......./...... Karar sayılı kararı ile; iş bu dosyanın Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ....../........ Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
BİRLEŞEN ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN ......./....... ESAS- ....../...... KARAR SAYILI DOSYASINDA;
Davacı ... ... İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. Vekili; taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olarak davalının iş bedelini kararlaştırılan tarihlerde ya gecikmeli yada hiç ödemediği gibi, sözleşmeyi de haksız olarak da feshettiğini bu nedenle cezai şart talebi hakları ve kâr mahrumiyetleri oluştuğunu belirterek; iş bu dosyanın Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....../....... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, şimdilik 10.000,00 TL cezai şartın ve 10.000,00 TL kâr kaybının davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davalıya bu dosyada birleştirme kararından önce tebligat yapılmamıştır.
Mahkemenin 30/03/2016 tarih ve ....../.......-...... Esas-Karar sayılı kararı ile; iş bu dosyanın Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ...../...... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.
Mahkemece; asıl davada davanın, yanlar arasındaki eser sözleşmesinin uygulanmasından kaynaklı düzenlenen bir kısım bono nedeniyle menfi tespit ve tazminat ile karşı davada cezai şart ve kâr mahrumiyeti alacağı isteği olup, birleşen dava dosyalarında davaların sırasıyla aynı sözleşmeden kaynaklı bono bedelinin tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali ve yine cezai şart ve kâr mahrumiyetine ilişkin karşı davada sözü edilen alacak kalemlerinin tahsili istekleri olduğu, asıl dava dosyasında ikame edilen karşı davanın davacısı ... vekili tarafından 18/02/2016 tarihli beyan dilekçesiyle harcın ikmal edilmeyeceği ve başka bir dava açma yoluna gidileceğinin ve davanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesinin talep edildiği, bu nedenle karşı davanın 19/05/2016 tarihi itibariyle taraflarca takip edilmediğinden açılmamış sayılmasına karar verildiği, yanlar arasında eser sözleşmesi ilişkisinin sabit olup, tarafların bedelde de anlaştıkları, fazla iş yapma iddiasının ise davalı ... tarafından ileri sürüldüğü, 818 Sayılı BK'nın 366 ve 6098 Sayılı TBK'nın 481. maddesi hükümleri gereğince gerçekleştirilen imalât bedelinin yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçleri ile hesaplanması ve tespiti gerektiği, mahkemece alınan bilirkişi heyeti kök ve ek raporlarında sonuç olarak, davacı iş sahibi-yüklenici Kobims'in davalara konu her iki icra takip dosyasında borçlu bulunduğunun, takibe itirazda haklılığının olmadığının, Kobims'in sözleşmeyi haksız feshetmesi nedeniyle ... tarafından11.200,00 TL cezai şart talep edilmesinin haklı bulunduğunun açıklandığı, bilirkişilerin hazırladıkları rapor, ek rapor ve incelemelerin dosya kapsamına ve yerinde yapılan incelemeye dayalı olmakla denetime elverişli kabul edilerek hükme esas alındığı, yanlar arasındaki eser sözleşmesinin uygulanması ve bedellerinin ödenmesiyle ilgili vaki gecikmedeki nedenlerin ve sözleşmenin feshinin talep edilebilir kalemlere etkisi üzerinde durularak hüküm tesis edildiği, asıl davada ve birleşen davada eser sözleşmesinden kaynaklı talepte, iş bedelinin tamamlanma oranı da dikkate alınarak miktar tayini yargılama neticesi belirlenebildiğinden kötüniyet olgusu ve alacağın likit olma olgusu gerçekleşmediğinden tazminat taleplerinin yerinde olmadığı gerekçesiyle; asıl davanın reddine, asıl davada açılan karşı davanın açılmamış sayılmasına, birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ......./....... Esas sayılı dava dosyasında; davanın kabulü ile davalı ...AŞ'nin Ankara 3.İcra Müdürlüğünün ......./......... sayılı takip dosyasında itirazının iptaline, takibin devamına, asıl alacak miktarı 100.000,00 TL'sına takip tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinin ......./....... Esas sayılı dava dosyasında; davanın kısmen kabulüne; davacının kâr kaybı talebinin reddine, cezai şart talebinin kabulü ile, taleple bağlı kalınarak 10.000,00 TL'nin davalı ... A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Asıl davada davacı- birleşen davalarda davalı ... ... ve İnş. Malz. San. Tic. A.Ş. vekili istinaf başvurusunda; dosyada bulunan farklı raporların kendi içerisinde mevcut çelişkiler ile taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşmenin yorumu yapılmaksızın karar verilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda, davaya konu işin maliyetinin, teklif mektubu baz alınarak belirlendiğini ve sanki taraflar arasında bir sözleşme yokmuş gibi açıklamalarda bulunulduğunu, mevcut sözleşmeden önce verilen teklif mektubunun geçerliliğinin kalmadığının gözetilmediğini, yine bilirkişilerce dava dışı ........ firmasından alınan proje içerik ve e-postalarının dikkate alındığını ve iş alanı ile hacmindeki değişikliklerin hesaplamalara katıldığını, 3. Kişi firma tarafından gönderilen projelerin delil olamayacağını, bilirkişilerce çıkartılan inşaat maliyetinin sözleşmeye uyarlanmadığını, ayrıca, sözleşme bedeli 800.000,00 TL + KDV olduğu halde, yapılan hesaplamalarda sürekli olarak KDV dahil hesaplama yapıldığından, ortaya çıkan rakamın da yanıltıcı olduğunu, sözleşme hükümlerinin ve içeriğinin anlaşılamadığını, imal edilmesi gereken raf sisteminin tam ve gereği gibi yapılmadığının yine, kürleme raf sistemi olarak adlandırılan imalatın, sadece raf ayakları olarak adlandırılan dikmelerin imalatı ile tamamlanacak bir iş olmadığının bir türlü anlaşılamadığını, müvekkili tarafından fabrika inşaatı olarak adlandırılabilecek işin yapılması için 800.000,00 TL ödeme yapıldığını, ancak inşaatın belirlenen sürede ve şartlarda teslim edilmediğini, eksik ve ayıplı işlerin tamamlanması için toplamda 538.220,43 TL ödendiğini, bu delillerinin hiç incelenmediğini, anlaşılması güç olan gerekçeli kararın, taraflarınca ikame edilen davanın reddine yönelik bakış açısının da tartışmalı olduğunu, dosyadaki mevcut belgelere göre müvekkilinin sözleşmenin feshinde haksız olduğunun kabul edilemeyeceğini belirterek; mahkeme kararının kaldırılmasını, açmış oldukları davanın kabulüne, yüklenici tarafından açılan davaların reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl davada davalı- birleşen davalarda davacı ... ... İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda; asıl davada davacının menfi tespit istemine konu ettiği Ankara 3.İcra Müdürlüğü'nün ......./....... Esas sayılı dosyasında takip çıkış miktarının 101.035,62 TL, Ankara 3.İcra Müdürlüğü'nün ......./...... Esas sayılı dosyasında takip çıkış miktarının ise 168.678,48 TL olup, toplamda 269.714,10 TL bakımından menfi tespit talep edildiğini, bu durumda, asıl davada dava değerinin 269.714,10 TL kabul edilerek bu miktar üzerinden vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, eksik vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, hükmün bu kısmının düzeltilmesini talep ettiklerini, taraflar arasındaki sözleşme birim fiyatlı anahtar teslim sözleşme iken ve iş artışının sözleşme öncesi müvekkili tarafından düzenlenen teklif mektubundaki birim fiyatlara göre tespit edilmesi gerekirken, sözleşmenin bilirkişi heyeti tarafından götürü bedel anahtar teslim sözleşme olarak kabul edildiğini, bu nedenle de iş artışlarının götürü bedel sözleşme kapsamında olduğu kabul edilerek iş bedelinin yanlış belirlendiğini, bununla birlikte alanda fiilen yapılan imalatlardan ... imalatının miktarı dışındaki tespitlere itirazları olmadığını, sözleşmede açıkça işin KDV'den muaf olacağının taahhüt edildiğini, buna dair yasal dokümanın getirilmemesi durumunda fiyatlara + KDV ilave edileceğinin hükme bağlandığını, bu hususun da bilirkişi heyetince hatalı değerlendirildiğini, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda sözleşmenin bakiye bedeli ve toplam sözleşme bedeli hatalı olarak tespit edildiğinden kâr mahrumiyeti ve cezai şart bedellerinin de hatalı olarak hesaplandığını, sözleşmenin son halinin bedeli 1.643.363,72-TL + KDV olup, buna göre hesaplanması gereken cezai şart bedelleri toplamının işbu dava tarihi itibariyle en az 435.485,00 TL olduğunu, bilirkişi heyetinin kâr mahrumiyeti hesabı yaparken bir yandan fazla imalat yapılması nedeniyle kâr mahrumiyeti olmadığını söylerken bir yandan da işin götürü bedel olduğu hatalı kabulü ile fazladan imalatları fiyatlandırmamakla kendi içinde çelişkiye düştüğünü, açmış oldukları itirazın iptali davası yönünden, mahkemece icra inkar tazminatı taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek; mahkeme kararının müvekkili lehine kaldırılmasını, yeniden bilirkişi raporu alınarak, yerinde yapılan imalatların birim fiyatlara göre fiyatlandırılarak işin toplam bedeli ile müvekkilinin hakedişinin belirlenmesini, bu rapordan sonra asıl davanın tümden reddini, karşı davaların talepleri gibi kabulünü talep etmiştir.
Asıl ve birleşen davalar eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit, istirdat, itirazın iptali ve tazminat istemlerine ilişkin olup, mahkemece verilen karara karşı taraflarca istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Taraflar arasında düzenlenen 23/02/2015 Tarihli "... ... Ve İnşaat Malzemeleri San.ve Tic.A.Ş. Kilitli Parke Taşı Tesisi Küreme Raf Sistemi, Çelik Konstrüksiyon Bina, Çatı/cephe Kapı Kaplamaları Ve Kalıp İşlerine Ait Sözleşme" niteliği itibariyle sözleşme ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi olup, asıl davada davacı-birleşen davalarda davalı ... ... ve İnş. Malz. San. Tic. A.Ş. (...) iş sahibi, davalı-birleşen davalarda davacı ... ... İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. (...) yüklenicidir.
Sözleşmenin "İşin Konusu" başlıklı 2. maddesinde; (...)’e Kilitli Parke Taşı Tesisi yatırımı kapsamında kürleme raf sistemi, çelik konstrüksiyon bina, çatı/cephe kaplamaları ve ... kalıp işçiliği işleri için montaj ve nakliye dahil imalatların yapılarak (...)’e teslimi olarak belirlenmiştir. "Teslim Yeri ve Süresi" başlıklı 5. Maddede; sözleşme konusu yerli imalatların, firma tarafından iş bu sözleşme tarihi ve avans ödemesinin ve çeklerin alındığı andan itibaren başlamak üzere, en geç 150 gün içerisinde tamamlanacağı, ve devreye almaya hazır hale getirileceği, ... tarafından yaşanan gecikmelerin iş süresine ekleneceği, yer teslimindeki gecikmelerin tutanakla yazılı hale getirildikten sonra taraflar arasında imza altına alınacağı kabul edilmiştir. "Fiyat" başlıklı 6. Maddede ise; iş bedelinin işin bitiminde düzenlenecek hakkediş raporu doğrultusunda tanzim edilecek KDV’den muaf fatura karşılığı ödeneceği, sözleşmenin nakliye dahil birim fiyatları ile yaklaşık miktarlarının belirtildiği, bu fiyatların sözleşmenin imzalanmasından işlerin tamamlanıp, devreye alınmasına kadar sabit kalacağı, söz konusu işlere ait faturaların, (...)’in Yatırımı Teşvik Belgesine uygun KDV’den muaf olarak tanzim edileceği, teşvik belgesinin ve Global listelerin gerektiğinde fatura tanzimi için firmaya gönderileceği, belirtilmiştir. Sözleşme incelendiğinde, bu madde metninde geçen birim fiyatların ve miktarının gösterilmediği, bununla birlikte madde altına yapılan tabloda toplam tutarın 800.000,00 TL olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır. Yine aynı maddede proje kapsamında olup, zikredilmemiş veya aynı proje için yapılması gerekli olan ek işlerin, (...) tarafından sözleşmede ilgili imalatlar kategorisindeki birim fiyatlar ile yapacağı, birim fiyatı yoksa tarafların mutabakatı ile birim fiyat oluşturulacağı kabul edilmiştir. Sözleşmenin "Ödemeler" başlıklı 7. Maddesine göre ise; iş bedelinin (...) tarafından (...)'a sözleşme ile beraber10/04/2015-20/05/2015-20/06/2015-20/07/2015- 20/08/2015 -20/09/2015-20/10/2015-20/11/2015 tarihli 100.000,00 TL bedelli çekler ile ödeneceği, KDV ödemesinin ise fatura kesildiği anda nakit olarak yapılacağı kararlaştırılmıştır. Yine sözleşmenin "Cezai Hükümler ve Sözleşmenin Feshi" başlıklı 12 (a). Maddesinde ise; Tarafların mutabık kaldığı ve sözleşmede yer alan termin programına uyulmaması, teslimat ve montajda meydana gelecek gecikmeler için birinci 1 haftalık gecikme için sözleşme tutarının %2 TL/Ay, ikinci 1 haftalık gecikme için sözleşme tutarının %4 TL/Ay tutarının uygulanacağı, gecikme 4 haftayı aşarsa (...)'in dilerse sözleşmeyi fesih etme yetkisinin olduğu, (b) bendinde ise; (...)'ın sözleşme hükümlerine aynen uymak zorunda olduğu, sözleşme hükümlerinden biri veya birden fazlasına uyulmaması durumunda (...)’in uyarısına rağmen bu durumun devam etmesi halinde (...)'in sözleşmeyi fesh etme hakkına sahip olacağı, (d) bendinde ise (...)'in hakkedişleri süresinde ödememesi durumunda (a-b-c) maddesindeki cezai şartların bu kez (...) lehine uygulanacağı kabul edilmiştir.
Taraflar arasında 28/02/2015 tarihli tahsilat makbuzu ile iş sahibi (...) tarafından yüklenici (...)'a ....... bankası ....... Şubesine ait 100.000,00’er TL bedelli10/04/2015-20/05/2015-20/06/2015-20/07/2015-20/08/2015-20/09/2015-20/10/2015- 20/11/2015 vade tarihli toplam 8 adet çek verildiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Yüklenici (...) tarafından iş sahibi (...)'e gönderilen Ankara 63. Noterliği 26/11/2015 Tarih ve ....... Yevmiyeli ihtarında özetle; Lalahan'da yapılacak olan işin,17/04/2015 tarihinde ...'ye taşındığı, tesisin inşaat yeri ve projesinin büyüklüğünün değiştiği, işe ancak 06/06/2015 tarihinde başlanabildiği, ... Projesinin daha maliyetli olduğu, Eylül, Ekim ve Kasım aylarına ait çekler nedeniyle 247.000,00 TL’lik alacak bulunduğu, taahhüt altındaki işin, ödemelerin yapmaması nedeniyle durdurulduğu, ihtar gereğinin 3 gün içinde yerine getirilmemesi halinde sözleşme nedeniyle talep edilebilecek tüm hakların tahsili için yasal müracaat imkanlarının kullanılacağı belirtilerek; ödenmemiş çek bedelleri toplamı olan 20/09/2015 vadeli çek için 47.000,00 TL asıl borç, 688,68 TL faiz, 20/10/2015 tarihli çek için 100.000,00 TL asıl borç, 776,71 TL faiz, 20/11/2015 tarihli çek için 100.000,00 TL asıl borç olmak üzere toplam 248.465,39 TL’nin, Sözleşmenin 12/a maddesine göre ödemelerin 20/07/2015 tarihinden bu yana sürekli gecikmede olması nedeniyle hesaplanan 262.938,19 TL cezai şartın ve sözleşme bakiye bedeli olan 843.363,72 TL’nin ödenmesi ihtar edilmiştir. Bu ihtara iş sahibi (...) tarafından gönderilen Elmadağ Noterliği'nin 30/11/2015 Tarih ve ..... Yevmiyeli ihtarında özetle; yapılan sözleşmeye göre işin ifa yerinin ... mahallesi olduğu, iş bedelinin 800.000,00 TL olup, keşide edilen çeklerle ödendiği, bu tutar haricinde bakiye borcun kabul edilmediği, iş geciktiğinden 284.465,00 TL bedelli çeklere ilişkin sözleşmenin 12/c maddesi gereği, sözleşmesel hakların kullanıldığı, 150 günlük iş süresinin 28/07/2015 tarihinde dolduğu ancak bu güne kadar işin bitirilemediği muhatabın temerrüde düştüğü yine muhatabın sözleşmenin 12/b maddesi gereği şifahen uyarıldığı ancak işin teslim edilmediği gerekçesiyle temerrüt sebebiyle sözleşmenin 12/c maddesi gereği sözleşme feshedilmiş, teminat ve hakedişlere el konulduğu, cezai şart borcu bulunduğu tespit ve keşif sonrası meydana gelen zarar karşılığının hakkediş ve alacaklardan mahsup edileceği ihtar edilmiştir.
Yukarıda açıklanan sözleşme hükümleri, ihtarlar ve dosya kapsamındaki diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, her ne kadar hükme esas alınan bilirkişi heyeti rapor ve ek raporunda; sözleşme konusu işin sözleşmede öngörülen 150 günlük sürenin sonunda ikmal edilememesinde yüklenicinin bir kusuru bulunmadığı gibi, sözleşme feshedilmeden önce sözleşmenin 12-b maddesi gereğince yükleniciye yapılmış bir uyarı da bulunmadığı gerekçesiyle haksız feshedildiği kabul edilmişse de; yine aynı bilirkişi heyetinin rapor ve ek raporlarına göre işin yüklenici (...) tarafından durdurulduğu, işin iş sahibi (...) tarafından fesih ihtarı gönderilmeden önce durdurulduğunun, yüklenici (...) tarafından gönderilen ihtardan da anlaşıldığı, işin durdurulma nedeni olarak ödemelerin yapılmaması ileri sürülmüşse de, zaten iş bedelinin keşide edilen çeklerle ödendiğinin ihtilafsız olduğu, yine bu çeklerin bir kısmının yüklenici (...) tarafından icra takibine konularak tahsil edildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 12/a ve d bendinde ödemelerin gecikmesine yönelik cezai şart hükümleri de düzenlendiği, bununla birlikte ödemelerin geç yapılması halinde işin durdurulabileceği yönünden herhangi bir düzenleme bulunmadığı, bu durumda iş sahibi (...)'in sözleşmeyi feshinden önce işin yüklenici (...) tarafından haksız olarak durdurulması nedeniyle, sözleşmenin feshinde yüklenici (...)'ın da kusurlu olduğu anlaşıldığından, sözleşmenin tarafların müterafık kusuru ile feshedildiğinin kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
Mahkemece yüklenici (...) tarafından açılan ve asıl dava dosyası ile birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..../...... -.... Esas-Karar sayılı dosyası yönünden, davacının cezai şart talebinin kabulü ile taleple bağlı kalınarak 10.000,00 TL'nin davalı (...)'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Tarafların fesihte ortak kusurlu olmaları halinde kâr mahrumiyeti istenemeyeceğinden, mahkemenin bu talep yönünden vermiş olduğu karar sonucu itibariyle yerinde olduğundan yüklenici (...) vekilinin bu yöne ilişkin istinaf nedeni yerinde görülmemiştir.
Bu dosyada mahkemece kabul edilen cezai şart alacağı yönünden yapılan incelemede ise; taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 12. Maddesinin (a) bendinde düzenlenen ve aynı maddenin (d) bendine göre hakedişlerin süresinde ödenmemesi halinde iş sahibi (...)'e de uygulanacak olan ceza, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 179/2 maddesinde düzenlenen ifaya ekli ceza niteliğindeki gecikme cezasıdır. İfaya ekli ceza; sözleşmede aksi kararlaştırılmamışsa sözleşmenin feshi halinde müspet zarar kapsamında olduğundan talep edilemez. Bu durumda mahkemece bu alacak kalemi yönünden birleşen davanın reddine karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır. İş sahibi (...) vekilinin bu yöne ilişkin istinaf nedeni yerinde görülmüştür.
Asıl dava yönünden davalı yüklenici (...) vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde; davalı vekili, davacının menfi tespit istemine konu ettiği Ankara 3.İcra Müdürlüğü'nün ......../........ Esas sayılı dosyasında takip çıkış miktarının 101.035,62 TL, Ankara 3.İcra Müdürlüğü'nün ....../....... Esas sayılı dosyasında takip çıkış miktarının ise 168.678,48 TL olup, toplamda 269.714,10 TL bakımından menfi tespit talep edildiğini, bu durumda, asıl davada dava değerinin 269.714,10 TL kabul edilerek bu miktar üzerinden vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur. Asıl davada davacı iş sahibi (...) dava dilekçesinde; Ankara 3. İcra Müdürlüğünün ....../..... ve ....../....... esas sayılı dosyaları bakımından borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir. Davacı tarafından dava açılırken dava değeri gösterilmemiş, ancak 137.000,00 TL üzerinden peşin harç ve başvuru harcı yatırılmıştır. Davalı vekili 07/01/2016 tarihli davaya cevap dilekçesinde, dava değerinin tam olarak belirtilmediği belirterek; dava değerinin açıklatılmasını talep etmiştir. Mahkemece 25/01/2016 tarihli ara kararı ile takiplere konu çeklerin toplam miktarının 247.000,00 TL olması nedeniyle bu bedel üzerinden harç yatırılmasına karar verilmiş, davacı vekilince ara kararı uyarınca 1.880,00 TL eksik harç 10/03/2016 tarihinde verilen süre içerisinde ikmal edilmiştir. Mahkemece kabul edilen dava değerine davalı tarafça itiraz edilmemiştir. Asıl davada mahkemece menfi tespit talep edilen her iki icra dosyalarındaki çek miktarları üzerinden harç tamamlatılmış olup, tamamlatılan dava değerine itiraz edilmemesi, yargılamada sonucunda davanın reddine karar verilmesi, bu nedenle istirdat edilen bedel üzerinden harç ikmaline ilişkin usuli eksikliğe ilişkin kaldırma kararı verilmesinin de usul ekonomisi açısından yerinde görülmemiş olması nedeniyle mahkemece belirlenen dava değeri üzerinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir.
Tarafların diğer istinaf nedenleri ise; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığının anlaşılmasına göre yerinde görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; asıl davada davalı- karşı ve birleşen davalarda davacı yüklenici (...) vekilinin asıl ve birleşen davalara yönelik istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, asıl davada davacı-karşı dava ve birleşen davalarda davalı iş sahibi (...) vekilinin asıl ve birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......./....... Esas-......./... Karar sayılı dosyası yönünden istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......./...... -....... Esas-Karar sayılı dosyası yönünden istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına, asıl davanın reddine, birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....../....... Esas-....../.... Karar sayılı davanın kabulüne, birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......./.... Esas- ..../.... Karar sayılı davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Asıl davada davalı- karşı davacı, birleşen davalarda davacı (...) vekilinin istinaf başvurularının ESASTAN REDDİNE,
2-Asıl davada davacı-karşı ve birleşen davalarda davalı (...) vekilinin asıl ve birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..../... Esas-.../.... Karar sayılı davası yönünden istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
3-Asıl davada davacı- karşı davalı, birleşen davalarda davalı (...) vekilinin birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..../... Esas- ..../.... Karar sayılı davası yönünden istinaf başvurusunun KABULÜNE,
4-Asıl davanın REDDİNE,
a)Davalının kötüniyet tazminatının reddine,
b)Bu karar nedeniyle alınması gerekli 35,90 TL harçtan peşin alınan 2.339,62 TL'nin mahsubu ile 2.303,72 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
c)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
d)Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına ,
e)Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 13.710,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Karşı davanın 19/05/2016 tarihi ile AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
a)Bu karar nedeniyle alınması gerekli 35,90 TL harçtan peşin alınan 341,55 TL'den mahsubu ile 305,65 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde karşı-davacıya iadesine ,
b)K.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
c)K.Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına ,
d)K.Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin k.davacıdan alınarak k.davalıya verilmesine,
6-Birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......./.... Esas- ..../... Karar sayılı davanın KABULÜNE,
Davalı ...AŞ'nin Ankara 3.İcra Müdürlüğünün ...../....... sayılı takip dosyasında itirazının iptaline, takibin devamına, asıl alacak miktarı 100.000,00 TL'sına takip tarihinden itibaren reeskont faizi uygulanmasına,
a)Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
b)Bu karar nedeniyle alınması gerekli 6.901,74 TL harçtan peşin alınan 1.725,44 TL ile icra sırasında vezneye yatırılan 505,18 TL toplamından mahsubu ile 4.671,12 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir yazılmasına,
c)Davacı tarafından yapılan yargılama giderleri paylaşımından 3.037,90 TL'nin ve 2.258,32 TL harç masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d)Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
e)Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 10.832,84 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....../....... Esas- ......./..... Karar sayılı davanın REDDİNE,
a)Bu karar nedeniyle alınması gerekli 59,30 TL harcın peşin alınan 341,55 TL harçtan mahsubu ile kalan 282,24 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
b)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
c)Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin paylaşımına göre 967,68 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
d)Davalı davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
İstinaf İncelemesi Yönünden;
9-İstinaf başvurusunda bulunan (...)'tan asıl davaya yönelik istinaf başvurusu yönünden alınması gereken 59,30 TL istinaf karar harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 14,90 TL harcın (...)'tan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
Birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...... Esas sayılı dosyaya yönelik istinaf başvurusu yönünden alınması gereken 59,30 TL istinaf karar harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 14,90 TL harcın (...)'tan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....../....... Esas sayılı dosyaya yönelik istinaf başvurusu yönünden alınması gereken 59,30 TL istinaf karar harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 14,90 TL harcın (...)'tan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
Fazla yatırılan 44,40 TL istinaf karar harcının ve 98,10 TL istinaf başvuru harcının talep halinde ve karar kesinleştiğinde (...)'a iadesine,
10-İstinaf başvurusunda bulunan (...)'ten asıl davaya yönelik istinaf başvurusu yönünden alınması gereken 59,30 TL istinaf karar harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 14,90 TL harcın (...)'ten tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
Birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......./....... Esas sayılı dosyaya yönelik istinaf başvurusu yönünden alınması gereken 6.901,74 TL istinaf karar harcından peşin alınan 1.725,44 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.176,30 TL harcın (...)'ten tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......./..... Esas sayılı dosyaya yönelik istinaf başvurusu yönünden yatırılan 170,48 TL istinaf karar harcının talep halinde ve karar kesinleştiğinde (...)'e iadesine,
11- İstinaf başvurusunda bulunan (...) tarafından 121,30 TL istinaf başvuru harcı, 14,00 TL tebligat gideri ve 31,13 TL dosya posta masrafı olmak üzere toplam 166,43 TL istinaf yargılama giderinin (...)'tan alınarak (...)'e verilmesine,
(...) tarafından asıl ve birleşen Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....../...... Esas sayılı dosyasının istinaf başvurusu yönünden yatırılan istinaf başvuru harçları yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
12- İstinaf başvurusunda bulunan (...) tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvuru harçları ile yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 Sayılı HMK'nun 361. maddesi gereğince kararın taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'da TEMYİZ yolu açık olmak üzere 18/05/2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır