T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ
Esas No: 2022/1081 - Karar No:2024/874
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
27. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2022/1081
KARAR NO : 2024/874
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 21/04/2022
NUMARASI : 2021/5 E-2022/297 K
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR :
DAVANIN KONUSU : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : 31.10.2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 31.10.2024
Eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepli davada mahkemece verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili özetle; müvekkili ile davalı .... Şirketi (...) arasında diğer davalıya ait binanın alüminyum cephe işlerinin yapımına ilişkin 08.09.2017 tarihli 1.999.510,15 EURO + KDV bedelli sözleşmenin akdedildiğini, yer teslimi yapıldığını, iş bitişinin 15.06.2018 olarak kararlaştırıldığını, müvekkilinin tam ve eksiksiz olarak tamamladığını, davalı ...'in binayı diğer davalıya teslim ettiğini, 01.02.2019 tarihinden beri kullanıldığını, davalı ...'in hakediş ve ödeme yapılacağı söylemiyle müvekkilini oyaladığını, alacaklarının tahsil edilememesi nedeniyle müvekkilinin konkordato talebinde bulunduğunu, müvekkilinin bakiye hakediş alacağının bulunduğunu, yine 500.000 TL bedelli kesin teminat mektubu ile avans teminat mektubu paraya çevrilerek 170.752,68 EURO kadar haksız kazanç elde edildiğini öne sürerek bakiye hakediş alacağı için 10.000 TL ile teminat mektupları için 500.000 TL ve 170.752,68 EURO'nun faiziyle müteselsilen sorumlu olmak üzere davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili özetle; müvekkiline bağlı sendikaların oluşturduğu ortak girişim tarafından kullanılacak hizmet binası yapımı için davalı ... ile 25.08.2014 tarihli anahtar teslim sözleşme imzaladığını, müvekkili ile davacı arasında akdi ilişki bulunmadığını, müvekkilinin sigortalı personel çalıştırmadığını, davacı ile diğer davalı arasındaki sözleşmeye taraf olmadığını, müvekkilinin ... hakedişlerini ödediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili özetle; taraflar arasında akdedilen 08.09.2017 tarihli sözleşmede iş süresinin 281 takvim günü ve en geç 15.06.2018 tarihi olarak belirlendiğini, davacının işi süresinde tamamlayamadığını, 15.09.2018 tarihinde bitireceğini bildirdiğini, 04.08.2018 tarihinde davacı çalışanlarından ...'ın cephe asansöründen düşerek vefat ettiğini, imalatın durduğunu, şantiyenin 45 gün süreyle mühürlendiğini, 09.08.2018 tarihli ihtarnameyle işin süresinde tamamlanamayacağının tespiti nedeniyle kesin teminat mektubu ile avans teminat mektubunun süresini en az 4 ay uzatılmasının, aksi halde paraya çevrileceğinin davacıya ihtar edildiğini, 07.01.2020 tarihinde işin halen sürüncemede bırakılması nedeniyle keşide edilen ihtarda sözleşmeye aykırılıkların ve eksikliklerin giderilmediği belirtilerek başka bir yükleniciye tamamlatılacağının ihtar edildiğini, hatalı camlar için sipariş verildiğini, müvekkilinin 2019 yılı Şubat ayında dış cephe iskelelerini söktüğünü, dış cephe eksikliklerin kullanılabilir hale getirildiğini, sözleşmede işin geçici kabule hazır hale getirilmesinin gerektiğini, 36.1 maddede işin programa göre yürütülmemesi halinde yazılı ihtarı takiben 10 gün içerisinde ihtarname gereklerinin yerine getirilmemesi durumunda gecikme süresi 15 günü geçerse veya sözleşme hükümlerine uygun olarak yürütülmez ise, ek bir süre tanınmadan sözleşmenin feshedilebileceğini, 3.kişilere yaptırılarak bedelinin kesin ve avans teminat mektupları da dahil olmak üzere yüklenicinin kendisinde bulunan teminatlarından tahsil edilebileceğini, ölümlü iş kazasının ardından davacının işle bağlantısının kalmadığını, tüm işlerin müvekkili tarafından yaptırıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesince özetle; davacının taşeronu olduğu eser sözleşmesine dayandığı, davalı ...'in sözleşmenin tarafı olmadığı, hakkındaki davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmek gerektiği, davacı ile davalı ... arasında akdedilen eser sözleşmesi olmakla eserin eksiksiz ve zamanında teslim edildiğini ispat yükünün davacıda olduğu, davacının iddiasını ispatlayamadığı, hakediş alacağına ilişkin davanın reddi gerektiği, sözleşmenin 30.1.1 maddesinde kesin kabulün sözleşmede tariflenen dönemde tamamlanmaması halinde davacının kesin kabul yapılana kadar kesin teminat mektubunu 6 aylık dönemler halinde uzatmasının, dönem sona ermeden 15 gün içerisinde yeni teminat mektubunu teslim etmesinin, aksi halde ihbar ve ihtar gerekmeksizin paraya çevrilerek cezai şart olarak irat kaydedileceğinin kararlaştırıldığı, davalının talebine rağmen teminat mektuplarının süresinin uzatılmadığı, bu nedenle davalının teminat mektuplarını paraya çevirmesinin sözleşmeye uygun olduğu gerekçesiyle davalı ... hakkındaki davanın husumet yokluğu nedeniyle, davalı ... hakkındaki davanın reddine karar vermiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin 15.06.2018 tarihinde tam ve eksiksiz olarak işi tamamladığı, iş sahibinin 01.02.2019 tarihinde taşınarak binayı kullanmaya başladığı, müvekkili hakedişlerinin ödenmediği, teslimin hukuki fiil olması sebebiyle her türlü kanıtla ispatlanabileceği, gerekçeli olarak bilirkişi raporuna itiraz ettikleri ve ek rapor alınmasını talep ettikleri halde mahkemece talebin reddine karar verildiği, hukuki dinlenilme ve savunma haklarının ihlal edildiği, konkordato nedeniyle teminat mektuplarının sürelerinin uzatılamadığı, eksik kalan imalatlar hususunda ispat yükünün davalı tarafta olduğu, davalının ikmal işi yaptığına dair belge, kayıt sunamadığı, sadece işçi alacaklarının cüzi bir bölümünün müvekkili namına ödendiğinin bildirildiği, bu hususun işlerin eksiksiz tamamlandığını gösterdiği, eksik imalatlara ilişkin tespit yapılmadığı, belgeleri dosyaya ibraz ettikleri, mahkemece binada keşif yapılması dahil tüm imkanlar kullanılarak kesin hesabın çıkarılması gerektiği nedenleriyle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepli olup, mahkemece verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde uyarınca istinaf nedenleriyle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davalılar arasında davalı sendikaya ait hizmet binasının inşasına ilişkin eser sözleşmesi kapsamında davalı ... ile davacı arasında alüminyum cephe imalatına ilişkin 08.09.2017 tarihli eser sözleşmesinin akdedildiği ihtilafsız olup, iş bedelinin ekli birim fiyat listesiyle 1.999.510,15 EURO + KDV olarak belirlendiği, sözleşme tarihinden itibaren 281 takvim gününde ve her halükarda en geç 15.06.2018 tarihinde teslim edilmesi, sözleşmenin imzasını takiben 20 gün içerisinde, teminat mektubu karşılığında 499.877,54 EURO avans ödemesi yapılması, avansın ilk hakedişten başlayarak her hakedişten KDV hariç brüt hakediş tutarının net %25'i oranında, son hakedişte ise kalan miktarın tamamı olacak şekilde kesilmesi, geçici kabulün yapılması sonunda kesin hesaplara göre kesin hesap hakedişinin düzenlenmesi, sözleşmenin imzalanmasıyla birlikte KDV hariç sözleşme bedelinin %6'sı tutarında olmakla 119.970 EURO tutarlı, 1 yıl süreli ve şartsız, ilk talepte ödenecek kesin teminat mektubu verilmesi, kesin kabulün sözleşmede tariflenen kesin kabul dönemi içinde tamamlanamaması halinde, yüklenicinin, kesin teminat mektubunu, kesin kabul yapılana kadar 6 aylık dönemler halinde uzatması, kesin teminat mektubunun süresinin uzatılmasının gerektiği durumlarda, yüklenicinin kesin teminat mektubunun son geçerlilik tarihinden 15 gün öncesine kadar yeni teminat mektubunun teslim etmesi, aksi halde hiçbir ihbar ve ihtar gerekmeksizin ilk talepte nakde çevrilerek cezai şart olarak gelir kaydedilmesi hususlarının kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.
Davacı tarafın işi tamamlayarak süresinde, 15.06.2018 tarihinde teslim ettiği iddiasıyla bakiye hakediş alacağı ile paraya çevrilen avans ve kesin teminat mektuplarının bedellerinin tahsilini talep ettiği; davalı tarafın ise, davacının işi tamamlamadığı, 04.08.2018 tarihinde inşaat alanında davacı işçisinin iş kazasına uğradığı, inşaatın mühürlendiği, sonrasında da yapılan uyarılara rağmen davacının işi tamamlamadığı gibi, süresi dolan teminat mektuplarının yenilerini de vermediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda sözleşme kapsamında en son 31.05.2018 tarihine kadar yapılan imalatları kapsayacak şekilde 7 numaralı hakedişin düzenlendiği, hakediş bedellerinin ödendiği, davacının daha fazla imalat yaptığını ispatlaması gerektiği, taraflarca yapılmış bir kesin hesap ve kesin hakediş bulunmadığı, tarafların kesin hesap çalışmalarını hazırlayarak sunmaları, ve/veya işle ilgili olarak yapmış oldukları imalatları belgeleyen, şantiye tutanakları, teknik içerikli yazışmalar ile işleri yaptıkları ve/veya yaptırdıklarına ilişkin fatura ve personel veya diğer giderler için yapmış oldukları ödeme belgelerini sunmaları durumunda gerekli hesaplamaların yapılarak davacının bir alacağının bulunup bulunmadığı konusunun sağlıklı olarak belirlenebileceğinin bildirildiği görülmüş, mahkemece kesin hesabın çıkartılması noktasında belirtilen eksikliklerin giderilmesi ve bu kapsamda kesin hesabın çıkartılması yönünde herhangi bir işlem yapılmadığı, tarafların itiraz ve beyanları doğrultusunda ek rapor da alınmaksızın, davacının bakiye hakediş alacağı bulunmadığı ve davacının sözleşmenin 30.1.1 maddesi gereği teminat mektubunu 6 aylık dönemler halinde iş bitim süresine kadar uzatmakla yükümlü olduğu, kendisinden talep edilmesine rağmen bu yükümlülüğü yerine getirmediğinden teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin sözleşme hükümlerine uygun olduğu gerekçesiyle davalı ... hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Taraf beyanları ve dosya kapsamında davacı tarafça işin kendisi tarafından tamamlanıp teslim edildiği iddiasında bulunulmuş, davalı taraf ise davacının işi süresinde tamamlamadığını ve 04.08.2018 tarihli iş kazası ile iş sahasının mühürlendiğini ve sonrasında işin kendisi tarafından tamamlandığını savunmuş olmakla; iş tamamlanıp iş sahibine teslim edildiğine göre, taraflar arasındaki sözleşmenin tasfiyesi noktasında tarafların iddia, beyan ve delilleri değerlendirilmek suretiyle, taraflar arasında en son 31.05.2018 tarihinde hakediş düzenlenmiş olup, düzenlenen hakedişlere girmeyen imalat bulunup bulunmadığı ve bu tarihten sonra da davacı tarafça işi bıraktığı tespit edilen tarihe kadar yaptığı imalat bulunup bulunmadığı, gerek görüldüğünde davalılar arasında düzenlenen hakedişler ve belgeler ile yine kazazede işçi tarafından ... ve ...'e karşı açılan Ankara 19. İş Mahkemesinin 2019/12 E-2021/154 K. Sayılı dava dosyası da getirtilerek davacı ...'in işe devam ettiği tarihin tespiti hususunda beyanları da dikkate alınarak kesin hesabın çıkartılması ve dava konusu yapılan avans teminat mektubunun sözleşme gereğince verilen avansın teminatı niteliğinde olup, hakedişlerden teminatla güvence altına alınan avansın mahsup edilip edilmediği ile sözleşmedeki teminat mektuplarına ilişkin hükümler de değerlendirilerek, bu kapsamda tarafların bilirkişi raporuna yönelik beyan ve itirazlarını karşılar nitelikte ek rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya, dosya kapsamına uygun bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK 353/1-a.6 madde gereğince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-) Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne,
2-) Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 21/04/2022 tarih ve 2021/5 E-2022/297 K
sayılı kararının HMK 353/1.a.6 madde gereğince kaldırılmasına,
3-) Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,
4-) Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,
5-) Davacı tarafça yatırılan istinaf başvurma harcı ile yaptığı istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek kararda dikkate alınmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK 353/1-a maddesi gereğince KESİN olarak 31.10.2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır
e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır