T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/386 Esas
KARAR NO: 2018/322
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 13/05/2016
KARAR TARİHİ: 27/04/2018
Davacı vekili tarafından açılmış bulunan yukarıda açık konusu yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle: ... tarihinde müvekkil şirkete ait olan ve şirket yetkilisinin eşinin sevk ve idaresindeki araç ile davalı ... ait aracın çarpışması sonucu kaza meydana geldiğini, kaza nedeniyle müvekkilin aracında ciddi boyutta zarar meydana geldiğini beyanla kazaya sebep olan davalı sürücüye ait aracın 3. kişilere devri ve temlikini önlemek için tedbir konulmasını, bu nedenlerle 5000 TL müşterek ve müteselsil tahsilini fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla müvekkil şirkete ait aracın tamir süresi boyunca kullanılmaması nedeniyle müvekkil şirketin gelir kaybı olan şimdilik 500,00 Tl nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle : Dava dilekçesindeki hususları kabul etmedikleri, Asliye Ceza Mahkemesinin dosyasında ... hakkında müvekkil davalı, davaya konu olayda yaralanmadığı için takipsizlik kararı verildiğini, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte karşı tarafça talep edilen miktarlara da itiraz ettiklerini, aracın tamir süresi boyunca kullanılamamasına ve değer kaybına ilişkin zararların öncelikle varlığını, daha sonra da miktarını ispat külfeti davacıda olduğunu herhangi bir delil bulunmadığını karşı tarafın tedbir talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu , ihtiyati tedbir konulmasının hukuken mümkün olmadığını beyanla haksız açılan davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle ; Davacı tarafın şirket nezdinde sigorta poliçesi olarak aracın karıştığı kaza ile ilgili olarak şirketlerine başvuru yapıldığını ve poliçe kapsamında başvurucunun zararının ödendiğini, bu miktarın 29.000,00 TL müvekkil şirket hesabına ödendiğini, davacının araçta meydana gelen değer kaybını ispat etmesi gerektiğini,müvekkil şirketin davacının aracında meydana gelen hasar bedelini ödeyip tüm sorumluluklarını yerine getirdiğini bu bakımdan davanın reddini yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletelimesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava konusu trafik kazasına ilişkin kusur durumunun ve değer kaybının hesaplanması amacıyla, sigorta uzmanı ... ve makina mühendisi ...'e tevdi edildiği, ... havale tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;
a)Kazanın oluşumunda ...plakalı araç sürücüsü ... %75 oranında asli kusurlu olduğunu,
b)... plaka sahibi araç sürücüsü ... olayda %25 oranında tali kusurlu olduğunu,
HASAR DURUMU:
Dava konusu aracın: Plaka no: ..., Markası: ..., Araç tipi: ..., Model: ..., Motor no: ..., Şasi no: ..., Renk: beyaz, Km: ..., araç piyasa bedeli: kaza anında 309000 TL olduğu kasko sigorta exper tarafından belirlendiğini, aracın değişmesi öngörülen parça tutarı 53.024 TL. demontaj montaj işçiliği toplamı olarak KDV siz iskonto yapılarak toplam 11976 TL olduğunu, toplamda araçta 65000 TL lik bir hasar oluşmuş olup kazanın oluş şeklini ve dosyadaki bilgilerle karşılaştırıldığında bu hasarın uygun olduğunu, araçta ana şaseye bağlantı arka salıncak ve diğer ana parçalar arka çamurluk sol, ön yan hava yastığı, çamurluk sacı, airback kontrol ünitesi ön göğüs, perde hava yastığı sol, sürücü hava yastığı, yolcu hava yastığı ve arka sol kapının değiştirğini,
DEĞER KAYBI: Yargıtay 4. Hukuk dairesi Esas 2002/130, karar 2002/4512 tarih 10.04.2002 ilamında değindiği gibi davacının olaydan sonraki mal varlığının değeri zarar verici olayın meydana gelmemesi halinde değerinden daha az ise, zarar var demektir. Gerçekten bir şeyin tahrib edilmesi veya zarar görmesi halinde nesnel zararı tahin etmek için kural olarak objektif değeri esas almak gerektiğini, bu ise mübadele (rayiç) değeridir. Davaya konu olan olayda davacıya ilişkin araç olay gününe göre çok yenidir ve 65000TL harcanmasını gerektirecek derecede hasara uğradığını, bu halde sözü edilen aracın onarıldıktan sonra mtibadele (rayiç) değerini olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerektiğini, çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşıdığını, onarılmış durumdaki değeri ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirdiğini, zararı tazminle yükümlü olan kimse tazmin borcunu doğuran eylemin meydana gelmesinden önceki durumu iadeye mecburi olduğunu, bu ilke, zarar, ister haksız eylemden de olsun, isterse sözleşmeye aykırı hareketten meydana gelsin aynen uygulandığını,
ARAÇ DEĞER KAYBI:
Araç değerinin kaza sonucunda mali bir kayıp yaratıyor olduğu düşüncesi ve beklentisi ile kusursuz araç sahipleri tarafından, kusurlu araç sahibi yada sigortacısına yapılan "mali kayıp” talebi olduğunu, aracınız ile düzgün bir biçimde yolda giderken bir başka araç aniden yola fırlayarak aracınızdan oldukça büyük bir zarara neden olduğunu ve kaza sonrasında da aracınız onarılsa dahi siz binmek istemediniz ve satmaya çalıştığınızda, aracınızı yeni alacak kişi araçtaki yüksek tutarlı hasarı gördüğünde aracı diğer benzer araçlara göre daha uygun bir rakama almak isteyeceğini,
DEĞER DÜŞÜKLÜĞÜ HESAPLAMA YÖNTEMİ:
Mali piyasada en çok uygulanan sistemde değer kaybı hesaplanmasında aracın hiç hasar görmemiş emsallerinin 2.El değeri ile hasara uğramış ve değişen parçalarıyla kaza anındaki km si baz alınarak temin edilen 2. El piyasa değeri arasındaki farklı esas uygulandığını, bu esasa göre Baz değer kaybı aracın hasarsız 2. El piyasa değeri X 110, gerçek değer kaybı ise- baz değer kaybını etkileyen değişen ana parçalar ve kaza anındaki aracın km si değerlendirilerek hesaplanan değer olduğunu, bu araçtaki değer kaybı: baz değer kaybı=250000X% 10=25000 TL, gerçek değer kaybı^baz değer kaybı X %50= 12500 TL olduğunu,
SİGORTA HUKUKU YÖNDEN MÜTALASI İSE:
Davacı .... Ltd. Şti. adına ... Genişletilmiş Kasko Sigortası Poliçesinin mevcut olduğunu, .../... numaralı bu poliçeye göre...plaka nolu araç. ... - ... tarihleri arasında sigortalı olduğunu, ekspertiz raporunda belirlenen 65.000,00.-TL. tazminat ... Şti'ye ... tarihinde ödenmiş ve ibraname alındığını, davalı Sigorta Şirketi (... Sigorta A.Ş.), bu meblağın 29.000.00.-TL'sini yine kendi sigortalısı (ZMMS) olan diğer davalı ...'in poliçesinden limitle sınırlı olarak tahsil ettiğini, ihbar edilen ... Sigorta Şirketi ... numaralı ... Kasko Sigortası Poliçesinin limitinin 20.000.00.-TL. olduğunu, ... tarihinde ... Sigorta A.Ş.ye 19.750,00.-TL. ödendiğini beyan ettiğini, ancak poliçe bilirkişi tarafından görülemediğini, ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olan .. numaralı Genişletilmiş Kasko Sigortası Poliçesi'nin Sigorta konusu araç bilgileri başlığı altında "Araç hasar tarihi itibariyle rayiç değerine kadar teminat altına alınmıştır." İbaresi yer almaktadır. Bu kavram içinde aracın değer kaybının bulunduğu, teminat altına alındığını, bu nedenlerle sonuç olarak; Araçta kaza nedeniyle 65.000.00.-TL. hasar oluştuğunu, araçtaki değer kaybının, baz değer kaybının 25.000.00.-TL, gerçek değer kaybının 12.500.00.-TL. Olduğunu, bu zararın ZMMS limitini aşan kısmının (yapılan ödemelerin mahsubundan sonra) kasko poliçesinden talep edilebileceğini beyan etmişlerdir.
...tarihinde alınan bilirkişi raporuna karşı beyanda bulunmak için beklenen süre geçtiğinde, bilirkişi raporunun incelenmesinde kazanç kaybının hesap edilmediği, eksik inceleme yapıldığı, bu haliyle hükme esas alınamayacağı anlaşılmakla, Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmakla, araçda meydana gelen değer kaybının, aracın tamir süresinin, tamir süresi boyunca kullanılmamasından kaynaklı gelir kaybının hesaplanması için karayolları fen heyetinden seçilecek 3'lü makine mühendisi bilirkişiler..., ..., ...'ın, ... tarihli bilirkişi raporunda özetle;
A- DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN:
Dava konusu araç; ... marka, ... ... tipi, ... model, ... plakalı özel otomobil olup kaza sonucunda sol yan arka kapı ve sol arka çamurluk kısmından hasara uğradığını, Sigorta eksperi ... aracın değişimi gerekli parçalar bedelini 53.024.-TL ve işçilikler bedelini ise 11.976.-TL olmak üzere toplam hasar bedelini 65.000.-TL, araç piyasa bedelini 309.000.-TL, Km’sini ise ... olarak belirlediğini, sigorta eksperi aracın değişimi gerekli kaporta akşamı olarak sol arka kapı ve sol arka çamurluk olarak belirlediğini, ... ekspertizlik Ltd.Şti. eksperi ise, değişimi gerekli 43 kalem parça bedeli indirimli tutarını 52.495,91 TL, işçilikleri 11.976,00 TL olmak üzere toplamı 64.471,91 TL, araç 2. El piyasa değerini ise 250.000.-TL olarak belirlediğini, Bilirkişi ... ile Av...., ... tarihli raporunda; araç değerini 250.000.-TL olarak alıp %10 değer kaybı olacağını, gerçek değer kaybının ise: 250.000.-TL x %10 x %50= 12.500.-TL olacağını hesapladıklarını, aracın, diğer parçalarının (tapa, cam takozu, cıvata-somun, kapı eşik contası, cam çıtası, kapı izolasyonu, kapı fitili, bağlantı burcu, sol arka porya, sol arka aks rulmanı, arka çamurluk davlumbazı, salıncak, ön cam, cam kaplaması, marşbiyel kaplaması, perde hava yastıkları, emniyet kemer tokaları, airbeg kontrol ünitesi, ön göğüs, koltuk sırt döşemesi, tavan döşemesi vb.) yanında sol arka kapı ve sol arka çamurluğunun değişimi ve boyanması gerekeceğini,
Değer Kaybı = (T1+T2+T3+T4) - [(T1+T2+T3+T4) x ((Km - 15000) / 75000 ) / 2 )] =
(10625)- [( 10625 x (( 78863 - 15000) / 75000 ) /2 )] = 6.101,37 TL aracın, sol arka kapı ve çamurluğunun değişip boyanmasından sonraki 2.El değeri 240.000.-TL’ye düşeceğini,
Değer kaybı= Kazadan önceki araç 2.El değeri - Onarımdan sonraki 2. El değeri
250.000.-TL - 240.000.-TL = 10.000.-TL olarak hesaplandığını,
B- MAHRUMİYET ZARARI:
Aracın hasarının tamir süresi ... Ekspertizlik Ltd.Şti tarafından 7 iş günü olarak belirlenmiş olup bu sürede araçtan yararlanılamamakla bir mahrumiyet oluşacağını, bu araç yerine aynı özelliklerde bir araç kiralanması halinde günlüğü 140.-TL’den toplam 980.-TL zararın oluşacağını, bu nedenlerle sonuç olarak;
1- Davalı sürücü ..., kusur bilirkişileri tarafından; % 75 oranında kusurlu bulunduğunu,
2- Dava konusu aracın değer kaybı; yaşı, km’si, hasar durumu dikkate alınmakla Yargıtay kararına göre hesaplandığı biçimiyle 10.000.-TL olacağını,
3- Mahrumiyet zararı: 980.-TL olduğunu,
4- Davalının kusur oranına isabet eden değer kaybı+mahrumiyet zararı: 10.980.- TL x %75 = 8.235.-TL olduğunu beyan etmişlerdir.
Davalı sigorta şirketine, ...plaka sayılı racın ZMMS sigortası olarak ödediklerini iddia ettikleri 29.000,00 TL'nin kime ne amaçlı ödendiğine ilişkin müzekkere yazıldığı, müzekkere cevabında; ilgili ödeme ...'in ... numaralı trafik sigortasına istinaden açılan ... numaralı hasar dosyasından ...Ltd.Şti.'nin ... numaralı kasko poliçesine istinaden açılan ... numaralı hasar dosyasına sovtaj olarak yatırıldığına ilişkin cevap verildiği anlaşıldı.
Davacı vekilinin ... tarihli ıslah dilekçesinde; Dava dilekçesinde, 5.000 TL değer kaybı, 500 TL gelir kaybı olmak üzere toplam 5.500 TL'nin davalılardan tahsilini talep ettiğini, ... tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda değer ve gelir kaybı taleplerinin toplam 2.735 TL daha arttırarak 8.235 TL olarak ıslah ettiğini beyan etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybının ve mahrumiyet zararının tazmini istemine ilişkindir.
Davacı davasını ... plaka sayılı aracın zmms sigorta şirketine ve malikine karşı açmıştır.
Davalıya ait aracın poliçe tanzim tarihinin ... tarihi yani yeni ZMMS genel şartlarının yürürlüğe girmesinden önce düzenlenmesi nedeniyle; Araç değer kaybının belirlenmesi hususunda, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin .../... esas ve .../... karar sayılı ilamından da anlaşılacağı üzere, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmıştır.
Dava dosyasında alınan ikinci bilirkişi raporundaki hesaplamanın denetime açık, usule ulgun olması ilk bilirkişi raporu ile ortaya çıkan farklılığın gerekçelendirilmiş olması karşısında hükme esas alınmıştır. Kusur oranına ilişkin ise ilk rapor bu yönden mevzuata uygun denetime açık olduğundan hükme esas alınmıştır,
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda; ... tarihinde ... sıralarında davalı...'ın yönetimindeki ... sayılı araç ile ... Sokağı takiben arapsuyu sokağı kavşağına geldiğinde, kavşağa solundaki koldan giren ... yönetimindeki davacıya ait ...plakalı aracın sol yan arkadan çarpması sonucu trafik kazasının meydana geldiği, kazada davalı sürücü dur levhasına uymayarak, kavşağa yaklaşırken gerektiği şekilde yavaşlamayarak, geçiş hakkı kuralına uymayarak davalının %75 kusurlu olduğu, davacıya ait araçta yukarıda belirtilen Yargıtay 17. Hukuk Dairesi emsal kararına uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporlarına göre ve hükme esas alınan ... tarihli heyet bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta 7.500 TL değer kaybı oluştuğu ve mahrumiyet zararının 735 tl olduğu anlaşılmakla toplam 8.235 tl maddi tazminatın davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Davalı sigorta şirketinin sigorta poliçe limitinin 29.000 tl olması, davalı şirketin 29.07.2016 tarihli dilekçesi ve gelen belgeden 29.000 tl rücu ödemesinin 29.01.2016 tarihinde kasko şirketine yapıldığı ve limitin tükendiği anlaşılmakla ve dava kasko sigorta şirketi olarak davalı sigorta şirketine yöneltilmediğinden davacının davalı zmms sigorta şirketine karşı açtığı davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davalı ...'e karşı açmış olduğu Tazminat davasının KABULÜ ile, davacının aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin 7.500,00 TL, mahrumiyet zararına ilişkin 735,00 TL olmak üzere toplam 8.235,00 TL tazminatın davalı ... den alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının, davalı sigorta şirketine açmış olduğu davasının REDDİNE,
Alınması gerekli 562,53 TL harçtan peşin alınan (93,93 TL peşin harç + 46,71 TL ıslah harcı) 140,64 TL harcın mahsubu ile bakiye 421,89 TL harcın davalı ...'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 48,10 TL tedbir talebi harcı, tebligat ve müzekkere masrafı 333,70 TL, bilirkişi masrafı 2.300,00 TL olmak üzere toplam 2.681,80 TL yargılama giderlerinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine,
Sarf edilmeyen gider avansının HMK.'nın 333. maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. Anlatıldı. 27/04/2018
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı