T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/875 Esas
KARAR NO: 2022/469
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/12/2016
KARAR TARİHİ: 24/05/2022
BİRLEŞEN DOSYA : ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 04/04/2017
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesine özetle: Müvekkili şirkt ile davalı ... arasında ... şişirme ...makinesi isimli makinelerin ... adresinde bulunan müvekkili şirkete ait Maden Suyu Fabrikasında mekanik ve elektrik montajlarının yapılarak kurulması ve çalışır hale getirilmesi için sözleşme imzalandığını, bu sözleşme uyarınca kurulumun ... tarafından yapılacağı şeklinde hüküm altına alındığını, hizmet karşılığı olarak 90.000,00 TL müvekkil şirket tarafından ...'a ait 30/06/2014 keşide tarihli ... numaralı 40.000,00 Tl bedelli 31/04/2017 tarihli ... numaralı 50.000,00 TL bedelli çeklerin ödendiğini, davalıya ekstra 327.841 TL ödendiğini, edimlerin yerine getirilmediğini, kurulum tamamlanmadan müvekkile herhangi bir bilgi vermeden fabrikadan ayrıldığını, bunun üzerine Burdur 1. Asliye Hukuk Mah. ... D.İş sayılı dosyasından tespit yapıldığını, kurulumun davalı tarafından tamamlanmamış olması nedeniyle; davalıya ödenen 90.000,00 Tl'nin (keşif ve bilirkişi incelemesinde tespit edilmesi halinde) şimdilik 5.000,00 TL'sini, ekli faturalar karşılığında ve ekli dekont ve çekler ile davalıya ödenen 327.841 TL malzeme bedelinin fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00TL 'nin, kurulumun tamamlanmamış olmasından dolayı üretim kapasitesinin yargıya düşmüş olması nedeniyle şimdilik 5.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesine özetle: Müvekkili ile davacı arasındaki sözleşmenin ikinci el dolum hattı montlajı sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin sadece montaj işini yaptığını, davacı tarafından temin edilen ikinci el olan yorgun makinelerin montajı için olağanüstü çaba ve emek gösterdiğini, ancak davacının tedarik edilmesi gerekli malzemeleri temin etmediği gibi vekil edenin parasını da ödemediğini, davacının kendisine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, paketleme makinesinin çalışabilmesi için gerekli malzemelerin defalarca davacı tarafa bildirildiğini, ancak davacı tarafça iş bu durumun gözardı edildiğini, gerekli malzemelerin temin edilmediğini, vekil edenle montaj işi için anlaşmadan önce makineler dağıtıldığını, harap bir halde etrafta bekletildiğini, paketleme makinesinin kurulabilmesi için yerin ayarlanmasının bile alacaklı tarafından sözleşmenin kurulmasından ancak 9 ay sonra gerçekleştiğini, kaldı ki davacının aldığı makinelerin vekil edene vermiş olduğu ne elektrik ne de mekanik kataloğunun usulüne uygun olmadığını, paletleme makinesi hakkırıda vekil eden yapılması gerekenleri, tedarik edilmesi gereken malzemeleri hem şifaen hem de mail yoluyla bildirdiğini, işbu durumun aydınlanabilmesi ve akılarda soru işareti yaratmamak adırıda başkaca bir firmaya yapılan teklif ve kesilen fatura sureti de davacıya gönderildiğini, hal böyle olunca sözleşme şartlarını yerine getirmeyen kendisi üzerine düşen yükümlükleri yerine getirmeyen davacının beyanlarına itibar edilemeyeceğini, Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... tarihli ... karar sayılı ilamında açıkça belirttiği üzere davacı kendi kusuruna |dayanarak davalıdan tazminat isteyemeyeceğini, dosyada geçerli delil mevcut olmadığından ispatlanamayan haksız davanın esası yönünden reddini talep etmiştir.
Birleşen dosya davacısı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı ile müvekkili arasında 04.04.2014 tarihli sözleşme uyarınca ikinci el dolum hattının montajı konusunda karşılıklı olarak anlaştıklarını, müvekkilinin sadece montaj işini yaptığını, davalı tarafından temin edilen ikinci el olan yorgun makinaların montajı için müvekkilinin olağanüstü çaba ve emek gösterdiğini, davalının montaj için tedarik etmesi gerektiği malzemeleri temin etmediğini ve müvekkilinin parasını ödemediğini, davalının borcunu ödememesi üzerine müvekkilinin davalıya Bornova ... Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarnamesini gönderdiğini, ihtarnamenin 02.12.2015 tarihinde tebliğ olduğunu, davalının herhangi bir ödeme yapmaması üzerine Antalya 4. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibine geçildiğini, davalının borca ve ferilerine haksız itiraz ettiğini, davalı tarafından ise müvekkili aleyhine Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile tazminat davası açıldığını, bu dava ile mahkememiz dosyasının birleştirilmesini aksi takdirde davalının icra takibine yaptığı haksız itirazın iptaline, takibin devamına, %20 inkar tazminatının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Yetkisiz Mahkemede açılan davanın yetkisizlik kararı verilerek reddine, Mahkememiz dosyasının yetkili yer Mahkemesi olan Manavgat Mahkemelerine gönderilmesini, ihtiyati haciz talebinin reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada; Antalya 4. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına davalının aleyhine icra takibine geçildiği, davalının yetki itirazı neticesinde Manavgat 1. İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile toplamda 52.578,99 TL ilamsız icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... talimat numarası ile alınan 15/05/2018 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
1)04.04.2014 tarihli montaj sözleşmesine göre davacının davalıdan tazminat alacağında, davalının paletleme makinesi montajını yapmadığı, yapılamamasının, gerekli malzeme teminin gerçekleşmesinden kaynaklandığı, sözleşmeye göre malzeme temini için davalının yazılı liste sunması ve bu listenin davacı tarafından temin edilmesi gerektiği, mevcut çalışır vaziyette olan makineler için de dosya içinde malzeme listesinin yazılı sunulmamasına rağmen temin edildiği ve çalışır vaziyete getirildiği, ancak öncelikle yerleşim planının verilmesi gerektiği halde fiili olarak yer temin edildiği, sözleşme gereklerinin şifahen yerine getirildiği, davalının mail savunmasının yeterli kabul edilemeyeceği,
2) Sözleşmeye göre montajı yapılan diğer makinaların durumu dikkate alındığında paletleme makinesinin kuruluş ücretinin, toplamdaki 90.000-TL kurulum ücretinin işin niteliği, makinanın özelliği, harcanacak zaman ve diğer üretim makinalarına bütünlüğünün sağlanması açısından %20'sini oluşturduğu ve buna göre de KDV siz 90.000 / 5 = 18.000.TL , KDV li olarak da 21.240.00 TL hesaplandığı,
3) Sözleşme hükümlerine göre tarafların birbirlerine taleplerinin yazılı yapılması gerektiği halde bu yazılılığın yerine getirilmediğinden her iki tarafında eşit oranda sözleşme şartlarına uymadığı, asıl dava dosyası içinde bulunan fatura içeriklerinden kullanıları ilave malzemelerin paletleme makinesi ile ilgili olmadığı,
4) Karşı dava olarak açılan ve birleştirilen itirazın iptali davasında, tedarikçi karşı davacının sözleşme dışında çalışır makinelere yönelik yazılım bedeline ilişkin 9.971-TL'lik tutarın alacak olarak dikkate alınması gerektiği, ancak diğer ilave malzemelere yönelik alacak tutarının cari alacak listesinin 2015 olması, beş ayrı çek ile 150.000-TL'lik çek verilmiş olması nedeniyle bu hususların ancak her iki tarafın ticari defter kayıtlarıyla karşılaştırılması sonucunda muhasebeci bilirkişi tarafından hesaplanabileceği,
5)Tarafımızdan sadece birleşme sonucunda tek kalem halinde alacak ve karşı alacağın hesaplanamayacağı sadece bilirkişi kurulu olarak alıcı davacının eksik kalan iş için 21.240-TL ile tedarikçi davalı (karşı davacı)nın 9.971-TL kısmının dikkate alınabileceği sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.
Manavgat 4. Asliye Hukuk Mahkemesi 2018/37 talimat numarası ile alınan 19/02/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
1-Davalının ,davacı Güç bir Limitet Şirketi adına, imza üstte açık olarak düzenlediği faturaların tamamı davacının ticari defterlerine veresiye borç (davalı alacaklı) olarak kayıt edilmiştir.
2-Davacı Güç bir Limitet şirketinin ,31.12.2015 tarihi itibariyle davalıdan ticari defterinde 84.188.78 TL. alacaklı olduğu bu tutarın sipariş avansları hesabında devir edildiği görülmüştür.
3-Davacının 2014-2015 yılına ait ticari defterlerinin TTK'nun 64 ve 65 maddesine uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdikinin yapıldığı defterlerin birbirini doğruladığı dolayısıyla sahibi lehine delil olduğu görüş ve kanaatine varmıştır.
Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... talimat numarası ile alınan 27/11/2019 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
1)15.05.2018 tarihli Bilirkişi Raporumuzdaki görüşlerimizi değiştirecek bir durumun olmadığı, taraflarca yapılan itirazlarır yukarıdaki açıklamalarımızda dikkate alınması gerektiği,
2)Dosyada yer alan muhasebe bilirkişi raporları dikkate alındığında; sözleşme kapsamında ve ilave iş olarak yapılan iş tutarının 90.000.-TL x % 20 = 18.000.-TL + KDV= 221.240,00-TL + 9.971,00-TL=31.211,00-TL olduğu, davacının 90.000.TL tutar ödemesi karşısında, aradaki fark tutarı oları 58.789,00-TL alacağı bulunduğu,
3)Her iki tarafın ticari defterleri usulüne uygun olduğundan davacının cari hesap ilişkileri de bir bütün olarak dikkate alındığında, davalı karşı davacının ticari defter kayıtlarına göre; davacının davalı karşı davacıdan alacağı tutarının 37.559.TL bulunmakla birlikte ne kadarlık tutarın sözleşmeden kaynaklandığının hesabının kurulumuzun görev alanı dışında bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Menderes 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... talimat numarası ile alınan 28/08/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
1) Davalı tarafa ait ticari defterlerin, 6102 sayılı TIK'nun 64/3. maddesi ve V.U.K. 182, 220, 221
Maddesi uyarınca yapılması gereken noter açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, usulüne uygun tutulan ticari defterlerin sahibi lehine delil vasfına sahip olduğu,
2)Davalı taraf ticari defterlerinde, dava tarihi itibariyle davacı şirketin 37.559,09 TL borçlu olduğu,
3)Dava dosyası kapsamında mevcut olan 19/02/2019 tarihli bilirkişi raporu ile Davacı şirket ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılmış olup, raporun incelenmesi sonucunda taraflar arasındaki bakiye farklılığının davacı şirket ticari defterlerinde kayıt altına alınmayan toplam bedeli 120.545,59 TL 7 adet fatura ve 2014 yılı açılış kaydında bulunan 2,29 TL 2den (toplam- 120.547,88) kaynaklandığı,
4)Taraflara ait ödeme kayıtlarının birbirleri ile uyumlu olduğu görüş ve kanaatine varmıştır.
Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... talimat numarası ile alınan 09/07/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
1)Davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. 2014 yılı Yevmiye Defterlerinin 6455 savılı İİK.'nın 64. Maddesine uygun olarak kapanış bulunmaktadır. Davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. 2015, 2016, 2017, ve 2018 yıllarında E-defter mükellefiyeti olup, defter beratları bulunmaktadır.
2)Davalı ...' nin davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. 'ne davaya konu edilen 25.11.2015 tarih ... nolu ve 106.200,00 TL tutarlı montaj bedelinden dolayı fatura düzenlediği tespit edilmiştir. Davaya konu faturanın davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti.'nin ticari defter kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir.
3)Davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. nin tcari defter kayıtlarına istinaden davalı ...' dan 31712/2018 yılı sonu itibariyle 92.913,78 TL bakiye ile alacaklı görüldüğü tespit edilmiştir.
4)Davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. nin ticari defter kayıtlarına istinaden davalı ...' dan 31/12/2015 yıhı sonu itibariyle 82.988,78 TL bakiye ile alacaklı görüldüğü 28/08/2019 tarihli Muhasebeci Bilirkişi raporuna istinaden davalı ...'nın dava tarihi itibariyle 37.559,09 TL davacı şirket cari defterinde kayıt alıma alınmayan toplam bedeli 120.545,59.TL adet fatura ve 2014 yılı açılış kaydında bulunan 2.29 TL 'den kaynaklandığı alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
5)28/08/2019 tarihli Muhasebeci Bilirkişi raporuna istinaden davalı ...'nın ticari delterlerinde kayıtlı bulunan taplanıda 120,545,59 TL (12/11/2014 tarih ... nolu 436,60 TL tutarlı fatura, 01708/2015 tarih ... nolu 47.743,73 TL tutarlı fatura, 04/08/2013 tarih ... nolu 693,84 TL tutarlı fatura, 08/08/2015 tarih ... nolu 3.742,700 TL tutarlı fatura, ... tarih ... nolu 1.162,30 TL tutarlı fatura, ... tarih ... nolu 56640 TL tutarlı fatura, 25/11/2015 tarih ... nolu 106.200,00 TL tutarlı fatura) adet faturanın davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti.' nin kayıtlarında yer alması durumunda 31.12.2015 tarihi itibari ile davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San, Ltd. Şti.' nin davalı ...'ya 37.556,81 TL borçlu olması gerektiği hesaplanmıştır.
6)29/06/2020 tarihli Makina Mühendisi Bilirkişisi, Elektrik Mühendisi Bilirkişi ve Hukuk Bilirkişisi raporuna istinaden davaya konu edilen ... tarih, ... no.lu ve 106.200.00 TI. tutarlı atura - İçin 31.211,00 TL'lik iş yapıldığının hesaplanması ve davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. nin kayıtlarında yer almayan 14.345,59 TL (... tarih ... nolu 436.60 TL tutarlı ... nolu 4274375 TL tutarlı fatura.04/08/2015 tarih ... nolu 693.584 TL tutarlı fatura, 08/08/2015 tarih ... nolu 3.742,70 TL tutarlı fatura, 17/08/2015 tarih ... nolu 1.162,30 TL tutarlı fatura, 20/08/2015 tarih ... nolu 366,40 TL tutarlı faturalar dahil edildiğinde 31/12/2015 tarihi itibariyle davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. nin davalı ...'dan 37.432,19 TL alacaklı olması gerektiği hesaplanmıştır.
7)29/06/2020 tarihli Makina Mühendisi Bilirkişisi, Hlektrik Mühendisi Bilirkişi ve Hukuk Bilirkişisi raporuna istinaden davaya konu edilen 25.11.2015 tarih, ... nolu ve106.200,00 TL tutarlı fatura için 31.211,00 TL'lik iş yapıldığının hesaplanması ve davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti. nin kayıtlarında yer almayan faturalar dahil edilmediğinde 31/12/2015 tarihi itibariyle davacı ... Tic. Tur. Paz. Gıda San. Ltd. Şti.' nin davalı ...'dan 51.777,78 TL alacaklı olması gerekliği hesaplanmıştır.
Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi 2020/88 talimat numarası ile alınan 16/02/2021 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
1)Taraflar arasında sözleşmeye bağlı olarak tapılan montaj işi, paletleme makinesinin montajının yapılamamasından dolayı tamamlanamamıştır. Bu nedenle 90.000,00 TL + KDV bedelinden 13.500,00 TL + KDV bedelinin sözleşme bedelinden düşürülmesi gerektiği, yani davacı ... Tarım Nakliyat Tekstil İnşaat Turizm San. Ltd. Şti 'nin davalı ...'dan 13.500,00 TL + KDV alacaklı olduğu,
2)... firması üzerine düşen edinimi yerine getirmediği için ... firmasının işin yapılamaması nedeniyle bir tazminat ya da temerrüt istemesinin uygun olmadığı,
3)Dosya içeriğindeki faturalar incelendiğinde kullanılan malzeme ve ekipmanların paletleme makinesi hariç, diğer makinelerin montaj işinde kullanıldığının sabit olduğu,
4) Montsan Makine Sanayi tarafından davalı ... Makine' ye kesilen ve ... Makine' nin Manavgat 1. İcra Dairesinde icra konusu yaptığı faturanın zaten ... firmasına kesilmediği ve faturanın içeriğinin belirsiz olması sebebiyle ... firmasına yansıtılamayacağı,
5)Dosyadaki mail içerikleri incelendiğinde, ... firmasının paletleme makinesi için istenilen ekipmanları temin etmediğinin sabit olduğu,
6)Davacı ... Giıda Tarım Nakliyat Tekstil İnşaat Turizm San. Ltd. Şti.'nin ticari defter kayıtlarına göre 29.07.2015 tarihi ilibariyle davalı ...' dan 82.988,78 TL alacaklı konumda olduğu,
7)Davalı ... tarafından tutulan muhasebe kayıtlarına göre, 28.08.2019 tarihi itibariyle Davalı ...' nın davacı ... Tarım Nakliyat Tekstil İnşaat Turizm San. Ltd. Şti.' den 37.559,09 TL alacaklı olduğu, aradaki bu farkında davalı ... tarafından kesilen ancak davacı şirket ticari defterinde kayıt altına alınmayan farktan kaynaklandığı, görüş ve kanaatine varılmıştır.
Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... talimat numarası ile alınan 29/06/2021 tarihli ek bilirkişi heyeti raporunda özetle; Davacı ... Tarım Nakliyat Tekstil İnşaat Turizm San. Ltd. Şti.'nin ticari defter kayıtlarına göre davalı ... 'dan 29.07.2015 sonu itibari ile 82.988,78 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir. 28.08.2019 tarihli Muhasebeci Bilirkişi Raporuna istinaden davalı ...'nın 37.559,09 TL Davacı ... Tarım Nakliyat Tekstil İnşaat Turizm San. Lid. den alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Bu iki firma arsındaki tark 7 adet davalı ... ticari defter kayıtlarında bulunan 120.549,59 TL 'den dolayı oluşmaktadır, şeklinde görüş ve kanaatine varılmıştır.
Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi 2022/6 talimat numarası ile alınan 23/02/2022 tarihli 2. ek bilirkişi heyeti raporunda özetle;
1)Yüklenicinin fiziki seviyeye göre hakettiği iş bedelinin 90.270,00 TL olduğu, bu bedelin 90.000,00 TL'sinin iş sahibi tarafından sözleşmenin başında ödendiği, dolayısıyla yüklenicinin eser sözleşmesi nedeniyle bakiye alacağının 270,00 TL hesaplandığı,
2)İş sahibinin istirdadını talep ettiği eser sözleşmesi nedeniyle fazla ödediği bir bedel bulunmadığı,
3)Ödenen malzeme bedelinin ne kadarının montaj sırasında kullanıldığının tespitinin mümkün olmadığı, bu tespitin ancak bu makine hattını kurabilecek uzman montörler tarafından demonte edilerek tespit edilebileceği,
4)Sözleşmede malzemenin işsahibince karşılanacağı ve bedelinin işsahibi tarafından ödeneceğinin düzenlendiği, işsahibince yüklenicinin ihtiyaç duyduğu malzemeyi sağlamadığı müddetçe montaj işini yapmasının mümkün olmadığı, Mahkemece yüklenicinin kusurlu olduğu kabul edilir ise zarar miktarının ne olacağı konusunda dosyada bir veri olmadığı gibi bu konunun uzmanlık alanımız dışında bulunduğu,
5)İş sahibinin defterine faturalarını işlediği ancak ödemediği malzeme tutarının 7.011,22 TL hesaplandığı,
6)İş sahibinin defterine kaydetmediği 6 adet faturadan 12.11.2014 tarihli 436,60 TL dışındaki 5 adet faturaya, işsahibinin itiraz ettiği, bu faturaya konu malzemelerin montaj uygulanmasında kullanılıp kullanılmadığı hususlarında bir değerlendirme yapılamadığı, bufaturalardan dolayı Mahkemece alacaklı olunduğu kanaatine varılacak olursa bu defa (7.011,22 TL+14 347,87 TL) 21.359,09 TL yüklenicinin malzemeden kaynaklı alacağı hesaplandığı,
7)30.09 2015 tarihli 9.971.00 TL Montsan Makine faturasının vüklenici tarafından iş sahibi adına ödenmiş olduğunun kabulü halinde fatura konusu işin sözleşme dışı iş olarak değerlendirildiği, görüş ve kanaatine varılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Asıl ve birleşen dav,a tarafla arasında 04.04.2014 tarihinde "İKİNC EL DOLUM HATTI MONTAJ SÖZLEŞMESİ" adı altında imzaladıkları eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.
Asıl davada işveren; işin eksik yapılmasından kaynaklı olarak iş bedeli olarak ödediği 90.000,00 Tl den eksik yapılan kısma tekabül eden kısmının istirdadını (fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL), işin yapımı nedeniyle kendilerince alınan ve bedeli ödenen 327.841,00 TL lik malzemeden montaj ve kurulumda kullanılmayan kısmının tespiti ile kullanılmayan malzeme bedelinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000.00 TL 'nin davalıdan alınmasına ve yine kurulumun tamamlanamamış olması nedeniyle üretim kapasitesinin yarıya düşmüş olmasından kaynaklı uğranılan zarar için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000,00 TL nin davalıdan alınmasına ve davacı şirkete verilmesine karar verilmesini talep etmektedir.
Tarafların mali müşavir bilirkişiler aracılığı ile incelenen ticari defter ve kayıtlarından; her iki tarafın defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve HMK 222.maddesi uyarınca lehlerine delil vasfı taşıdığı, davacı-birleşen dosya davalısının ticari kayıtlarına göre davacının 31.12.2015 tarihi itibariyle sipariş avansları hesabından 84.188,78 TL alacaklı gözüktüğü, davalı -birleşen dosya davalasının ticari kayıtlarına göre dava tarihi itibariyle karşı taraftan 37.559.09 TL alacaklı gözüktüğü, aradaki farkın davacı şirket kayıtlarında yer almayan toplam bedeli 120.545,59 TL 7 adet fatura ve 2014 yılı açılaş kaydında bulunan 2.29 TL den kaynaklandığı belirlenmiştir. Bu halde tarafların usulüne uygun tutulan defterlerinin birbirini teyit etmediği ve bu nedenle birbirlerinden olan alacaklarının belirlenmesi yönünden davanın esasını aydınlatmadıkları görülmüştür.
Sözleşme kapsamında yapılan işlerden kaynaklı olarak davacının davalıya iş bedeli olan 90.000,00 TL yi ödediği taraflar arasında ihtilafsızdır.Mahallinde yapılan keşif yapılarak ve Mahkememizin 18.02.2020 tarihli talimatı doğrultusunda oluşturulan heyet tarafından Mahkememiz ara kararı doğrultusunda hazırlatılan rapor ve ek raporlara itibar edilerek yapılar değerlendirmede; söz konusu sözleşme uyarınca paketleme makinesinin montajının tamamlanamadığı, götürü bedel ile yapılan eser sözleşmesinde Yargıtay 15.HD nin emsal kararları doğrultusunda eksik işin fiziki oran hesabı ile belirlenmesi gerektiği, bu halde işin %85 lik kısmının tamamlandığı, %15 lik kısmının eksik kaldığının tespit edildiği, davacının ödediği iş bedelinden 13.500,00 TL lik kısmın fazla ödeme olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmış, fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak açılan davanın bu kısmının anlatılan nedenle kabulüne karar verilmiştir.
Asıl davadaki taleplerden iş sahibince ödenen 327.841,00 TL nin montajda kullanılmayan kısmının iadesi ile ilgili kısmın incelenmesinde; taraflar arasındaki sözleşmeye göre malzeme bedeli iş sahibince karşılanacak olup, dosyada bulunan faturalardan bu faturaların kurulumu yapılamayan paketleme makinesi ile ilgili olmadığı, yüklenici tarafından çalışır hale getirilen 5 adet ana makine ve bunların montajı için gerekli malzeme ve ekipmanlar olduğu, ancak faturalarda bu malzeme ve ekipmanların seri numarası, teknik özellikleri ve hangi malzeme ve ekipmanın hangi makinelere monte edildiği net şekilde yazılı olmadığı için tek tek hangi makinede kullanıldığının belirlenemediği anlaşılmakla, davacının bu yönde açtığı davanın reddine karar verilmiştir.
Davacının üçüncü ve son isteği kurulumun tamamlanamamasından dolayı üretim kapasitesinin yarıya düşmüş olmasından uğradığı zararın tazminine ilişkin olup, sözleşmenin 1-b maddesine göre ihtiyaç olacağı belirlenebilen malzemelerin listesi alıcıya yazılı olarak verilecek, 3-a maddesine göre alıcı yerleşim planını ve ihtiyaç duyulan ek malzemeyi tedarikçinin talebi üzerine zamanında temin edecektir. Yüklenici davalı ihtiyaç duyulan malzemeyi iş sahibinin temin etmediğini ve bu sebeple paletleme makinesinin kurulamadığı savunmaktadır. Sözleşmede malzemenin iş sahibince karşılanacağı ve bedelinin iş sahibince ödeneceği açıkça kararlaştırılmış olup, malzemenin kimden ve nereden temin edileceği hususunda iş sahibine bir sınırlama getirilmemiştir. Sözleşmede montajı hususunda anlaşılan ve montajı yapılan makinelerin montajı sırasında ihtiyaç duyulan malzemelerin yükleniciden alındığı belirlenmiştir. Ancak kurulumu yapılamayan paletleme makinesi için gerekli malzemelerin satın alındığı ve yükleniciye teslim edildiğine dair dosyada delil bulunmadığından davasının bu talebe yönelik davasının da reddine karar verilmiştir.
Birleşen davada yüklenici; Antalya Antalya 4.İcra Müdürlüğünün ... E (Manavgat 1.İcra Dairesinin ... E) sayılı dosyasında 3.kişi firmadan temin ettiği 9.971,00 TL malzeme bedeli ile ödenmeyen 37.539,09 TL fatura bedelinin Bornava ... Noterliği ihtarname ile oluşan temerrüt tarihi itibariyle işlemiş yasal faizleri ile birlikte toplam 52.578.99 TL olarak talep etmiş ve itiraz üzerine takibin durması nedeniyle İİK 67.maddesi uyarınca iş bu itirazın iptali davasını açmıştır.
Yukarıda izah edildiği üzere tarafların her ikisinin de ticari defterlerinin usülüne uygun tutulmuş olması karşısında HMK 222/2 maddesi uyarınca deli olarak kullanılamayacağı anlaşılmış olmakla birlikte davacının 37.539,09 TL fatura bedelinin 16.200,00 TL lik kısmının 90.000,00 TL üzerinden hesaplanan 16.200,00 TL KDV tutarına ilişkin olduğu belirlenmiştir.Taraflar arasındaki sözleşmeye göre KDV den yüklenici sorumlu olmakla tamamlanan iş miktarına göre davalının sorumlu olması gereken kısmın 13.770,00 TL olduğu belirlenmiştir.
Birleşen dosya davacısının montaj sırasında iş verenin sorumluluğunda personel ihtiyacı için 3.kişi firmadan Kroner K.745.899 makinede yapılan çalışma nedeniyle hizmet almış ve bu firmaya KDV dahil 9.971,00 TL ödeme yapmıştır.Teknik bilirkişiler tarafından yapılan değerlendirmede bu işin sözleşme dışı yapıldığı ve fakat iş sahibinin yararına olarak vekaletsiz iş görme hükümlerine göre birleşen dosya davalısından talep edilebileceği anlaşılmış, birleşen dosya davacının Noter kanalıyla çektiği ihtarnamenin 02.12.2015 tarihinde davalıya uluşması ile temerrüt tarihinin ihtarnamede verilen 7 gün sonu olan 09.12.2015 tarihinde oluştuğu, takip tarihi olan 30.01.2015 tarihi itibariyle Mahkememizce kabul edilen toplam 23.741,00 TL asıl alacak için işlemiş faiz miktarının (anapara 23.741,00 TL x faiz oranı%9 x gün sayısı 418 / 365 x 100 formülüne göre yapılan hesaplama sonucu) 2.446.95 TL olduğu belirlenerek birleşen davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Asıl davanın KISMEN KABULÜ İLE; davacının hizmet karşılığı fazla ödenen (taleple bağlı kalınarak ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla) kısım için açtığı alacak davası için 5.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, davacının faiz talebi bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Davacının malzeme bedeline ilişkin açmış olduğu alacak davası ve kurulumun tamamlanmamış olmasından dolayı açmış olduğu tazminata ilişkin davanın ayrı ayrı REDDİNE,
a)Alınması gerekli 341,55 TL harçtan, peşin alınan 256,17 TL harcın mahsubu ile bakiye 85,38 TL harcın davalıdan tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.
b)Davacı tarafından yatırılan 256,17 TL peşin harç ile 29,20 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücretleri, tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam 10.750,00 TL yargılama giderlerinden, davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 3.583,30 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, davalı tarafından yapılan bilirkişi ücretleri, tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam 7.331,00 TL yargılama giderinden 4.887,30 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, geri kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
d)A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.000,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e)A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
f)Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
2-Birleşen davanın KISMEN KABULÜ İLE; davalının Antalya 4.İcra Müdürlüğünün ... E (Manavgat 1.İcra Dairesinin ... E) sayılı dosyasında 23.741,00 TL asıl alacak ve 2.446,95 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 26.187,95 TL alacağa yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİNE,
Davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine YER OLMADIĞINA,
Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
a)Alınması gerekli 1.788,89 TL harçtan, peşin alınan 897,92 TL harcın mahsubu ile bakiye 890,97 TL harcın davalıdan tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.
b)Davacı tarafından yatırılan 897,92 TL peşin harç ile 31,40 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c)A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e)A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
f)Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
Dair, Davacı-birleşen dosya davalısı vekili Av. ..., Davalı-Birleşen dosya davacısı vekili Av....,'in yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. 24/05/2022
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı