T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/231 Esas
KARAR NO: 2018/198
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/04/2017
KARAR TARİHİ: 20/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı tarafın iddiaları; müvekkili davacı firmanın tekstil ürünlerinin imalatçısı ve satıcı olup davalının işletmesi olan ... Tatil Köyü .../... adresinde bulunan işletmesine irsaliyeli faturalar vs tekstil ürünlerini sattığını, irsaliyeli faturaların sorumlu kişilere teslim edildiğini, davalı tarafça teslim edilen mallara ilişkin ödemede bulunulmadığını, bunun üzerine alacaklarının tahsili amacı ile davalı hakkında Antalya ...İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı icra takip dosyası ile takibe geçtiklerini, davalı tarafın ... tarihinde ödeme emrini tebliğ aldıklarını, yasal dayanaktan yoksun ve haksız olarak takibe itirazı üzerine takibin durduğunu beyan ederek, itirazın iptali ile takibin devamına, %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalının davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası celp edilmiş, dosyamız arasına alınmıştır. İncelenmesinde; alacaklı ... Üniforma İmalat ve Pazarlama Şirketi vekili tarafından borçlu ... Turizm Ticaret ve Sanayi A.Ş aleyhine 20.139,43 TL alacağın tahsili için 14/06/2016 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlu vekili tarafından ... tarihli dilekçe ile borca ve fer'ilerine itiraz ettiği, Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... tarihli kararı ile takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Davalı şirketin ... yılı ... Tatil Köyü .../... işletmesindeki çalışanlarını kayıtlarının gönderilmesi için Antalya SGK İl Müdürlüğüne müzekkere yazılmış cevabı müzekkere dosya arasına alınmıştır.
Tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş, Mahkememizce belirlenen defter inceleme günü davalı şirkete usulüne uygun tebliğine rağmen ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği, davacı tarafça belirlenen defter inceleme gününde defterler hazır edildiği anlaşılmış, davacı tarafın ticari defter ve belgeleri mali müşavir bilirkişi ...' e tevdi edilmiştir, rapor alınmıştır. Mali müşavir bilirkişi ....,... tarihli raporunda; TTK. 64/3.maddesi gereğince açılış ve kapanış tasdiklerinin yapıldığını, bu nedenle davacı şirketin 2015 yılı ticari defterlerinin TTK.64/3 maddesi gereğince usulüne uygun olarak tutulduğunu,
Yılı
Defter adı
Tasdik Merci
Tasdik Tarihi
Yevmiye No
Tasdik Şekli
2016
Yevmiye
Antalya ..Not.erliği
...
...
Açılış
2016
Yevmiye
Antalya ...Not.erliği
...
...
Kapanış
Olduğunun tespit edildiği,
Davacı şirketin ticari defterlerinde davalı şirket adına olan kayıtların
Yevmiye Maddesi Tarihi
Yevmiye Maddesi No
Belge No
İzahat
Borç
Alacak
Bakiye
01.01.2015
1
devir
52,48
52,48
10.05.2015
...
Satış faturası
4.883,76
4.936,24
20.05.2015
...
Satışfaturası
19.159,74
24.095,98
10.06.2015
...
Satışfaturası
1.095,93
25.191,91
20.08.2015
...
Gelen havale
5.000,00
20.191,91
Toplam 25.191,91 5.000,00 20.191,91
Olduğunun tespit edildiğini,
Yapılan tespitlere göre davacı tarafın usulüne uygun olarak tutulan ticari defterlerinde toplam 25.191,91 TL tutarındaki faturaların davalı şirket adına borç olarak kayıt edildiğini, karşılığında 5.000,00 TL tutarında tahsilat yapıldığını, dolayısıyla da takip tarihi itibariyle davacı şirketin bakiye (25.191,91-5.000,00)=20.191,91 TL tutarında davalı şirketten alacağının kayıtlı olduğunu, dava konusu alacağın dayanağı olan faturaların davalı tarafa teslim edildiği ile ilgili olarak davacı tarafından dava dosyasına tevsik edici bir belge ibraz edilmediğini, ancak dava konusu alacağın dayanağı olan faturalar muhteviyatında belirtilen malların teslimi ile ilgili ibraz edilen teslim tutanakları üzerinden yapılan incelemelerde malların ..., ..., ... ve ... isimli kişilere teslim edildiğinin kayıtlı olduğunun görüldüğünü, dava dosyasına sunulan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Antalya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün .... tarih ... sayılı yazısı ekinde ibraz edilen davalı şirketin personel listeleri üzerinde yapılan incelemelerde dava konusu alacağın dayanağı olan faturalar muhteviyatındaki malların teslim alan ..., ..., ... ve ...' in teslim alış tarihinde davalı şirketin sigortalı personelleri olduğunun tespit edildiğini, davacı tarafından usulüne uygun olarak tutulan ticari defterlerine göre, dava konusu alacağın dayanağı olan faturalara istinaden takip tarihi itibariyle davacı şirketin bakiye 20.191,91 TL tutarında davalı şirketten alacağının olduğunun tespit edildiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Davalı şirkete tarafların ticari defterlerini sunmaları için verilen ... tarihli yasal ihtarı da içeren ara kararının bulunduğu duruşma zaptı usulüne uygun tebliğ edilmesine rağmen ticari defterlerini defter inceme gününden Mahkememizde hazır etmediği tespit edilmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).
Taraflar, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan tüm belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorundadırlar. Elektronik belgeler ise belgenin çıktısı alınarak ve talep edildiğinde incelemeye elverişli şekilde elektronik ortama kaydedilerek mahkemeye ibraz edilir (HMK 219/1). Ticari defterler gibi devamlı kullanılan belgelerin sadece ilgili kısımlarının onaylı örnekleri mahkemeye ibraz edilebilir (HMK 219/2).
İbrazı istenen belgenin, ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu ve bu isteğin kanuna uygun olduğuna mahkemece kanaat getirildiği ve karşı taraf da bu belgenin elinde olduğunu ikrar ettiği veya ileri sürülen talep üzerine sükut ettiği yahut belgenin var olduğu resmî bir kayıtla anlaşıldığı veya başka bir belgede ikrar olunduğu takdirde, mahkeme bu belgenin ibrazı için kesin bir süre verir (HMK 220/1). Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir (HMK 220/3).
Bu kurallar birlikte değerlendirildiğinde ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK'nın 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır. Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK'nın 220/3. maddesi gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir. Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır.
Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde; mahkemece taraflara ticari defterlerini sunmaları için süre verilmiş olup davacı defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu alınan bilirkişi raporu ile talep edilen alacağın varlığı kanıtlanmıştır. Davalı defterlerini sunmayarak davacının ticari defter kayıtlarının HMK'nın 222. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığının tam olarak incelenebilmesine engel olduğundan sunulmayan ticari defterlerinde de davacısının alacaklı olduğuna dair kayıtların mevcut olduğu halde sunulmadığının ve bunun sonucunda da davacı incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekir.
Bu durumda davacının usulüne uygun olarak tuttuğu ticari defter kayıtları ile alacağın varlığı ispatlandığı anlaşılmakla davanın kabulü ile; davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, takibe konu asıl alacağın %20 si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; davalının Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına,
Takibe konu asıl alacağın %20 si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 1.375,72 TL harçtan peşin alınan 294,94 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.080,78 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvurma harcı, 294,94 TL peşin harç, tebligat, müzekkere ve talimat masrafı 119,80 TL, bilirkişi ücreti 350,00
TL olmak üzere toplam 796,14 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 2.416,73 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Sarf edilmeyen gider avansının HMK.'nın 333. maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. Anlatıldı.20/03/2018
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı