T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/614 Esas
KARAR NO: 2018/175
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 25/09/2017
KARAR TARİHİ: 15/03/2018
Davacı vekili tarafından açılmış bulunan yukarıda açık konusu yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıdan olan alacağı nedeniyle davalı aleyhine Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyasından takip başlatıldığını, davalının borca ve yetkiye itiraz ettiğini, bu nedenle takibin durdurulduğunu, icra dairesinin yetkili olduğunu, müvekkil ile davalı arasında bir alacak borç ilişkisi olduğunu, müvekkilinin elinde davalının borçlu olduğunu gösteren ibraz süresi geçmiş... nolu çekler olduğunu, müvekkilinin iyi niyetli olması nedeniyle ibraz süresi içinde çekleri bankaya ibraz etmediğini, bunun sonucunda çeklerin kambiyo vasfını yitirmiş olduğunu, fakat alacağının halen devam ettiğini, çekler üzerinde davalının da inkar etmediği davalıya ait ciro mevcut olduğunu, bu nedenlerle davalı borçlunun haksız ve kötü niyetli olarak yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına ve %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacının açtığı davada haksız olduğunu, müvekkilinin icra dairesinin yetkisine itiraz etmediğini, davacının müvekkilinden alacağı olmadığını, davacının takibe koyduğu çekleri müvekkiline vermediğini, başka birisine verdiğini, bu nedenle müvekkilinin takibe itiraz ettiğini, çeklerin karşılığının kim tarafından çekildiğini bankalardan araştırılmasını talep ettiklerini, çeklerle davacı şirket ortağı ..., ...'dan ev aldığını, davacının haksız ve kötü niyetli olarak bu davayı açtığını belirterek, bu nedenlerle davanın reddini, %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyası celb edilmiş ve dosyamız arasına alınmıştır. İncelenmesinde; alacaklısının ... Ltd. Şti, borçlusunun ... olduğu, ... nolu zamanaşımına uğramış çeklere dayalı olarak 57.000,00 TL asıl alacak üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının yapılan takibe itiraz etmesi üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce ... AŞ ... Şubesine keşidecisi ... Ltd. Şti olan... seri nolu çeklerin tahsil için bankaya kim tarafından ibraz edildiği, buna ilişkin tüm bilgi ve belgeler ile çeklerin bankaya tahsili için ibraz edildiği hali ile arkalı önlü okunaklı fotokopisinin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve cevabi yazısı dosyamız arasına alınmıştır. Cevabi yazıda;... seri numaralı Antalya Çarşı Şubesine ... tarafından ibraz edilip tahsil edildiği, ...seri numaralı çekin Antalya ... Şubesine ... tarafından ibraz edilip tahsil edildiği belirtilmiştir.
Mahkememizce ..., .... Şubesine ... Antalya ... Şubesine ait keşidecisi ... Ltd. Şti olan ... seri nolu çekin tahsil için bankaya kim tarafından ibraz edildiği, buna ilişkin tüm bilgi ve belgeler ile çeklerin bankaya tahsili için ibraz edildiği hali ile arkalı önlü okunaklı fotokopisinin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve cevabi yazısı dosyamız arasına alınmıştır. Cevabi yazıda; ... seri nolu ... Şubesi ... nolu hesap sahibi... Sanayi ve Ticaret AŞ tarafından takasa verildiği görülmüştür.
Mahkememizce .... Bankası Samsun Şubesine ... Antalya ... Şubesine ait keşidecisi .... Ltd. Şti olan ...seri nolu çekin tahsil için bankaya kim tarafından ibraz edildiği, buna ilişkin tüm bilgi ve belgeler ile çeklerin bankaya tahsili için ibraz edildiği hali ile arkalı önlü okunaklı fotokopisinin gönderilmesi için müzekkere yazılmış ve cevabi yazısı dosyamız arasına alınmıştır. Cevabi yazıda; ... nolu ... ait çekin ....Tic. Ltd. Şti firması tarafından ibraz edildiği belirtilmiştir.
Mahkememizce davalının tacir olup olmadığı hususunda Kayseri Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığına, Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve Kayseri Vergi Dairesi Başkanlığına müzekkere yazılmış ve cevabi yazılar dosyamız arasına alınmıştır.
Kayseri Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı ve Kayseri Ticaret Sicil Müdürlüğü cevabi yazılarında; davalıya ait herhangi bir kayda rastlanmadığı belirtilmiştir.
Kayseri Vergi Dairesi Başkanlığının cevabi yazısında; davalının ... tarihinde bu yana ikamet amaçlı bina inşaatı faaliyetinden kayıtlı mükellef olduğu, halen faaliyetinin devam ettiği, işletme hesabına göre defter tuttuğu belirtilmiştir.
Dava/ takibe konu çeklerin üçüncü kişiler tarafından tahsil edildiğinin anlaşılması nedeniyle, 6100 sayılı HMK'nın 31.maddesi uyarınca davacı tarafa takibin/ davanın hangi nedene dayalı olarak açıldığı hususu açıklattırılmıştır.
Davacı vekili ...tarihli 2. celsedeki imzalı beyanı ile; "Müteahhit olan davalı ... ile müvekkil ... şirketinin yetkili ... arasında -... Mah. ... Sok. No:... ..../ ...- adresinde bulunan apartman 1 ve 3 nolu dairelerin müvekkile satışına ilişkin ... tarihli yazılı sözleşme imzalanmıştır, bu sözleşmeyi dosyaya sunuyoruz, bu sözleşmenin 60.000,00 TL'lik kısmı müvekkil tarafından peşin olarak ödenmiştir, kalan borç içinde davaya konu 4 adet çek davalıya verilmiştir, davalı almış olduğu 4 çekin 3 tanesini (25/01/2014 tarihli 14.000,00 TL bedelli, 08/03/2014 tarihli 14.000,00 TL bedelli, 30/10/2013 tarihli 15.000,00 TL bedelli çekleri) bankaya ibraz şekilde değilde çek keşidecisi ... Unlu Mamuller müessesine elden ibraz edip çeklerin bedellerini keşideci olan ... Unlu Mamuller şirketinden elden tahsil etmiştir, 15/02/2014 tarihli 14.000,00 TL bedelli çeki ise davalı taraf ... tahsil etmiştir, keşideciye iade edilen 3 adet çek de keşideci tarafından tekrar müvekkili şirkete keşidec tarihleri değiştirilerek verilmiştir, müvekkilimde ciro edip Samsun'daki alacaklılarına vermiştir, bu nedenle 3 adet çek müvekkil şirketin alacaklıları ve onların ciro ettikleri kişiler tarafından tahsil edilmiştir, keşideci olan ... Unlu Mamulleri şirketi ile müvekkil arasında yaklaşık 10 yıldır ticari ilişki vardır, müvekkil fırın işletmektedir, ... Unlu Mamulleri ise pastane işletmekte ve simit satmaktadır, dava konusu 3 adet çekin tekrar müvekkile verilmesi sebebiyle müvekkilin keşideciye simit satmasıdır, davanın temeli ise 10/10/2013 tarihli "Satış Teklifine" ilişkin sözleşmedir, müvekkil satış sözleşmesine konu 2 adet dairenin parasını davalıya ödemiştir, ancak daireleri davalı devretmemiştir, bu nedenle müvekkil aleyhine sebepsiz zenginleşmiştir, bunun tahsilini talep ediyoruz." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Dava, zamanaşımına uğramış çeklere dayalı olarak girişilen icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.
Somut olayda; davaya/ takibe konu.... nolu çekler zamanaşımına uğramıştır. Bu nedenle davalı hakkında ilamsız icra takibi başlatılmıştır. Ancak, takibe konu .... nolu çekler davacı tarafından üçüncü kişilere ciro edilmiş ve üçüncü kişiler tarafından bankadan tahsil edilmiştir. Bu çekler üzerinde davalı tarafa ait ciro bulunmamaktadır. Takibe konu... nolu çek ise lehtar olan davacı tarafından davalıya ciro edilmiş ve davalı tarafından bankadan tahsil edilmiştir. Davalı çeklerin keşidecisi değildir. Dolayısıyla 6102 sayılı TTK.’nun 732. maddesi çerçevesinde sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre açılmış bir dava yoktur. Dava, temel ilişkiye dayalı (zamanaşımına uğramış çeklere ve 10/10/2013 tarihli sözleşmeye dayalı olarak) olarak açılmış sebepsiz zenginleşme davasıdır. Bu yönden Mahkememizce yapılan araştırmada ise, davalının tacir olmadığı ve işletme defteri tuttuğu anlaşılmıştır. Bu duruma göre, uyuşmazlığın kaynağının zamanaşımına uğramış çekler olması, zamanaşımına uğrayan çekler kambiyo senedi niteliğinde olmayıp, yazılı delil başlangıcı sayılması (HGK'nın 20.02.2008 gün ve 2008/3-159 E.-2008/158 K. sayılı ilâmı) ile temel ilişki yönünden davalının tacir olmaması karşısında, ticari dava niteliğinde bulunmayan uyuşmazlığın 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden görevsizlik kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Yargıtay 20. HD 2016/8698-2016/9227 E-K ve Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. HD. 2017/641-2017/498 E-K sayılı ilamları)
HÜKÜM : / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Dava dilekçesinin HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle GÖREV yönünden USULDEN REDDİNE,
2-Görevli mahkemenin Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna,
3-Karar kesinleştiğinde ve HMK.nun 20. maddesi uyarınca kesinleşme tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize başvurularak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesi halinde, dosyanın görevli Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, aksi takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hususunun ihtarına,
4-Harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.15/03/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır