T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/204 Esas
KARAR NO: 2023/97
DAVA: Tazminat (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ: 27/03/2018
KARAR TARİHİ: 23/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın hukuka açıkça aykırı ve tamamen keyfi hareket ederek, kanunun kendine tanıdığı işlem yapma yetkisini kötüye kullanarak haksız bir şekilde müvekkilinin yapmayı amaçladığı yatırımı tamamen akamete uğratarak hem yapılan birçok gider ve masraf açısından zararına sebep olduğunu hem de kazanmayı plandığı tüm gelirlerden mahrum bıraktığını, lisanssız elektrik üretimi ile ilgili mevzuat iş ve işlemleri yapmakla mükellef olan dağıtım şirketlerine yaptıklarını kesin bir dille amir hükümler çerçevesinde belli sürelerle yerine getirme mecburiyetinin getirildiğini ancak davalı ...'ın özellikle 2015 yılı ortasından itibaren mevzuatın açık ve tamamen amir olan hükümlerinin tamamını askıya alarak uygulamadığını, yüzlerce yapılan itiraza ve şikayete rağmen EPDK ve ilgili diğer tüm kurumların uyarılarına rağmen ısrarla hukuksuzluk yapmayı sürdürdüğünü, davalı firmanın keyfi davranışla müvekkili firmanın başvurularını kabul etmediğini, akamete uğrattığını ve müvekkilinin elektrik üretiminden gelir elde etmesini tamamen ortadan kaldırdığını, en baştan beri oluşan masraf ve tüm giderlerin heba olduğunu, beklenilen tüm gelirlerin ortadan kaldırıldığını, müvekkilinin mahrum kaldığı kazançlar tamamen bilimsel verilerle hesaplanabilir olduğundan ve yasal mevzuat olarak çok açıkça ortada olduğundan dolayı bilirkişi marifetiyle incelenip belirlenmesinin gerektiğini, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından 2 Ekim 2013 tarihli ve 28783 sayılı resmi gazetede ilan edilerek yürürlüğe gider Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik ve Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Tebliğ lisans alma ve şirket kurma muafiyeti ile elektrik piyasasında lisanssız elektrik üretiminin bütün başvuru, kabul, ret ve denetim ile en önemlisi de üretilen elektriğin ticari olarak nasıl ve hangi fiyattan değerlendirileceği hususları ve diğer hür türlü iş ve işlemlerinin açıklandığını ve tüm ifadeleri Amir Hükümler ile kayıt altına aldığını, elektrik mühendisi veya elektrik-eletronik mühendisi tarafından müvekkilinin kurmakta olduğu mahrum bırakıldığı santrallerde üretilecek elektrik enerjisi miktarı tespit edilmesini, akamete uğratılan toplam altı başvuraya ilişkin tespit yapıldığında bulunacak üretim değerlerinin mevzuat hükümlerine göre parasal karşılıkları teknik hesaplarının bilirkişilerce yapılmasını, müvekkilinin yatırımını akamete uğratıp gerçekleşmesini imkansız hale getirerek mahkeme kararının gereği yerine getirmemesinden kaynaklı olarak davanın açılmasını ve müvekkilinin uğradığı tüm zarar ve ziyan ile mahrum bırakıldığı kar ve gelirlerin tazminat talebinde bulunulmasının kaçınılmaz olduğunu, bu nedenlerle müvekkilinin mahrum kaldığı gelirden fazlasına ilişkin hak ve davalarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 8.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işletilecek olan ticari faiziyle(avans faizi) birlikte tarafımıza verilmesini, davalı yanca tesis edilen 02.11.2015 tarih ve 31273 sayılı işlemden işbu davanın açılış tarihine kadar kaynaklanan zararımızdan fazlasına ilişkin hak ve davalarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2.000,00 (iki Bin) TL'nin işlemin davalı yanca tesisi tarihinden itibaren işletilecek olan ticari faiziyle (avans faizi) birlikte tarafına verilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görüldü.
YANIT:
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın ... tarihinde lisanssız elektrik üretim izni talebiyle müvekkili şirkete başvuruda bulunulduğunu, davacı tarafça yapılan bu başvurunun müvekkili şirket tarafından incelendiğini ve evraklarda tespit edilen eksiklikler dolayısıyla 02 Ekim 2013 tarih ve 28783 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe gider Elektrik Piyasası Lisanssız Elektrik Üretimine ilişkin yönetmeliğin uygulanmasına dair tebliğinin genel hükümlerinin 7.2 maddesi gereğince ön değerlendirmeye alınmadığını, başvurunun ön değerlendirmeye alınmamasına ilişkin cevap ile birlikte eksik evrakları göster tablonun da yazı ekinde gönderildiğini ve yeniden başvuru yapılmasının belirtildiğini, eksikliklerin ikinci başvuru da tamamlanmamış olması nedeniyle başvuru dosyası davacı tarafa iade edildiğini, davacı tarafın tapu belgesindeki ada parsele ait koordinatlı aplikasyon krokisi ve aboneliği gösterir belgenin mevzuatta istenen belgeler arasında yer alamdığını iddia ettiğini ve müvekkili şirketin işlemine karşı iptal davası açıldığını, Antalya ... Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında müvekkili şirket karar gereğince işlem tesis edildiğini ve tapu belgesindeki ada parsele ait koordinatlı aplikasyon krokisi ve aboneliği gösterir belgenin istenilmesinden vazgeçerek davacının başvurusunu ön değerlendirme sonucu olumlu olarak değerlendirdiğini, kararın istinaf incelemesini yapan ... Bölge İdare Mahkemesi ... Dava Dairesi ... tarih ... esas ... karar saylı ilamı ile davada adli yargı görevinin görevli olduğunun belirtildiğini ve Antalya ... Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı karı kesin olarak kaldırıldığını, istinaf kararı sonrasında yerel mahkeme tarafından verilen karar davanın görev yönünden reddine karar verildiğini, artık ortada bir iptal kararı dahi bulunmadığını, Antalya ... Mahkemesince iptal edilen müvekkili şirketin lisanssız elektrik üretim izni alacaklarını ve santral kurarak uzun süreli bir yatırım neticesinde gelir elde edeceklerini iddia ettiklerini, davacı tarafın bu yöndeki sayılı dosyasıyla iptale edilen işlem davacının başvurusunun ön değerlendirme neticesinde olumsuz değerlendirilmesi işlemi olduğunu, davacının başvurusunun teknik olarak incelenmediğini, davacının santral kurarak gelir elde etmeye başlaması için ön değerlendirme sonrası teknik değerlendirme aşamasının tamamlanması gerektiğini, davacı şirketin yapmış olduğu diğer bazı başvuruların olumlu sonuçlandığını ve kendilerine çağrı mektubu gönderildiğini, davacının başvurusunun teknik açıdan değerlendirilmesi neticesinde davacının başvurusunda belirtilen üretim tesisinin dağıtım şebekesine bağlantısının yapılabilmesi için dağıtım şebekesinin mevcut kapasitesinin yeterli olmadığı tespit edilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin, davacı tarafça yapılan başvuruları diğer bir takım başvuru sahiplerini kayırmak maksadıyla reddettiği yönündeki iddianın en basit tabir ile asılsız olduğunu, müvekkil şirket gerek ön değerlendirme aşamasında gerekse teknik aşamada tamamen mevzuat hükümleri kapsamında hareket ettiğini ve başvuruları yasal mevzuata göre sonuçlandırdığını, dava dışı ... Ltd. Şti. tarafından da aynı konuda müvekkil şirkete dava açıldığını, yapılan teknik incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde dağıtım şebekesinin mevcut kapasitesinin yetersiz olduğunu, herhangi bir üretim tesisinin bağlanması için teknik olarak uygunluğun bulunmadığını ve fiilen imkânsız olması sebebiyle davacının başvurusu teknik değerlendirme sonucu olumsuz bulunduğunu, bu nedenle her ne kadar davacı, başvurunun teknik değerlendirme aşamasını yok sayarak zararını ve mahrum kaldığını iddia ettiği gelirin tazminini talep etmiş ise davacının bu yöndeki talepleri haksız ve açıkça kötüniyet olduğunu, bu nedenlerle davanın reddini talep ettiği görüldü.
KANITLAR VE GEREKÇE :
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...Talimat numarası ile düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; " Rapor içinde davalı tarafın ret gerekçeleri belirtilmiş olup, ret gerekçeleri Antalya ... Mahkemesi'nin ... dosyasında ayrıntılı incelenmiştir. Buradaki ret ön komisyon değerlendirmesine ilişkin olup, henüz teknik bir değerlendirme yapılmamıştır. Antalya ... İdare Mahkemesinin ... Kararında ise, Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelikte istenmese bile davacının sonradan sunduğu krokilerin ve abone numarası ile ilgili aboneliği gösterir belgenin olmaması nedeniyle davalı tarafın uyguladığı ret işleminin hukuka aykırı olduğu belirtildiği görülmüştür. Antalya ... nolu dosyasırıda ... Karar ile bu ret işlemi iptal edildiğinden, davalı tarafın uyguladığı ret gerekçesinin yerinde olmadığı, hukuka aykırı olduğu görülmektedir. Bu durumda ilk yapılan ... başvuru koşuluna göre, davalı tarafın bu müracatı kabul ederek ve anılan tarihte ... ATM'de davacının ... santrali için gereken 1 MWe güç için kapasite mevcut olup, bağlantı yapılabileceğinden öncelikle davacıya tesis kurma izninin verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır. Dosyadaki bilgiler incelendiğinde, ilk müracaatta davalı tarafından eksik olduğu bildirilen evraklar gerçekte tesisin kurulmasına engel değildir. Bu evraklar müracaat süresinin herhangi bir zamanında rahatlıkla temin edilebilir. Sonrasında davacı taraf bütün evrakları eksiksiz yerine getirip yasal şartların tamamuını yerine getirdiği anlaşılmaktadır. Yine dosyadaki bilgiler incelendiğinde, davacının başvurduğu trafo merkezine bağlı fiderde ve başka fiderlerde birçok başvurunun Eylül, Ekim ve sonrasında kabul edildiğinin görülmesinden de başta davalı tarafını ret gerekçelerinden olan gerilim düşümü ve teknik kayıp gibi teknik şartların sağlandığı açıkça ortadadır. Bu durumda teknik şartların sadece davacı açısından sağlanamamasının mümkün olmadığı görülmüştür. Teknik olarak, dağıtım şirketi bu dava konusu olan başvurunun bağlantı noktası için 3 MW kapasiteye izin verdiği ve tüm beyanlarında mevcut hattın 3 MW izne uygun olduğunu her yönüyle beyan ettiğinden davacının başvurunun teknik olarak uygun olduğu anlaşılmıştır. Yapılan gerilim düşümü ve güç kaybı hesaplamaları mevcut hattın revize edilmeden (Alternatif Bağlantı Görüşüne gerek olmadan) davacının ... tarih ve ... sayılı başvurusunun kabulünün, hem teknik hem de yasal olarak tamamen uygun olduğu kanaatine varılmıştır. Başvuru 02.10.2013 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 28763 sayılı Elektrik Plyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik ve bu yönetmeliğin uygularmasına dair tebliğ ile diğer mevzuat hükümlerine göre uygun olup her yönüyle yasal olduğu görüldüğünden, davacı taraf tesisin çalıştırılmasından elde edeceği gelirden mahrum kalarak haklı bir taleple zararının giderilmesi talebinde bulunmuştur. Ayrıntıları rapor içinde verildiği şekliyle, Takdir sayın Mahkemede olmak üzere, davacının karşı karşıya kaldığı her türlü zararın davalı tarafça ödenmesi gerektiği kanaatine varılmıştır. Eğer, davacı taraf bu tesis için yaptığı her türlü harcamayı ve tesisin kurulması için yapacağı masrafları fatura mukabilinde ve/veya teklif mektupları ile dosyaya sunabiliyorsa ve bölgede çok sayıda olduğu anlaşılan muadil güçte ve teknik özelliklerde bir tesisin, içinde mevsimse! farklılığında bulunduğu bir yıllık üretim miktarlarını ve elde edilen gelirin yer aldığı hesaplamaları, bakım haracamalarını içeren teknik bir raporu da dosyaya sunabiliyarsa, davacının zararının yaklaşık olarak hesaplanabileceği" görüş ve kanaatine varılmıştır.
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Talimat numarası ile düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; " Her iki hesaplama birbirine çok yakın olup, gerçek fatura değerlerinden hesaplanan değerin alınmasının doğru alacağı görülmektedir. Bu durumda davacının 1 adet santral için zararının bir yıl için ... TL. olduğu hesaplanmaktadır. Davalı taraf davacı ... şirketine 1 adet santral kurma izni vermiş ve dosyaya sunulan bilgilerden bu santralin kurulduğu anlaşılmaktadır. Ancak, müracat tarihinden sonra mevzuattaki değişiklikler nedeniyle davacı tarafın geri kalan 5-1—4 adet santrali kuruma şansının kalmadığı anlaşıldığından davacının 4 adet santral için yıllık toplam zararı 4 x ... TL.— ... TL. Hesaplanmaktadır. Literatür araştırmasında da görüleceği üzere, ... 30 yıl üretimde kalabilir. Ancak, davacının talep ettiği zarar için ilk 10 yıllık periyotta ...'in minimum bakım gereksinimd dolar kurunun enerji sektöründeki üreticiler açısından 0,1333 $/kWh değerinden sabit kalacağı nden, kabulü Sayın Mahkemenin takdirinde olmak üzere davacı tarafın kuramadığı 4 santral için 10 yılda uğrayacağı toplam zarar KDV hariç 4 x 10 x ... TL.—... TL. hesaplanmaktadır." görüş ve kanaatine varılmıştır.
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Talimat numarası ile düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyeti 2. ek raporunda özetle; " Her iki hesaplama birbirine çok yakın olup, gerçek fatura değerlerinden hesaplanan değerin alınmasının doğru olacağı görülmektedir. Bu durumda davacının 1 adet santral için zararının bir yıl için ... TL. olduğu hesaplanmaktadır. Davalı taraf davacı ... şirketine 1 adet santral kurma izni vermiş ve dosyaya sunulan bilgilerden bu santralin kurulduğu anlaşılmaktadır. Ancak, müracaat tarihinden sonra mevzuattaki değişiklikler nedeniyle davacı tarafın geri kalan 5-1-4 adet santrali kuruma şansının kalmadığı anlaşıldığından davacının 4 adet santral için yıllık toplam zararı 4 x ... TL. - ... TL. hesaplanmaktadır. Literatür araştırmasında da görüleceği üzere, ... 30 yıl üretimde kalabilir. Ancak, davacının talep ettiği zarar için ilk 10 yıllık periyotta ...'in minimum bakım gereksinimde çalışacağı, dolar kurunun enerji sektöründeki üreticler açısından 0,1333 $/kWh değerinden sabit kalacağı ögörüldüğünden, kabulü Mahkemenin takdirinde olmak üzere davacı tarafın kuramadığı 4 santral için 10 yılda uğrayacağı toplam zarar KDV hariç 4 x 10 x ... TL. - ... TL. hesaplanmaktadır. Neticede, Mahkemenin Takdirlerine daha önceden sunulmuş olan ... tarihli kök raporumuzun davacı tarafın dava dilekçesinde belirttiği taleplerini karşılayacak mahiyette olduğundan kabul edilip edilmemesinin tamamen Mahkemenin takdirlerinde olduğu " görüş ve kanaatlerine varılmıştır.
Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Talimat numarası ile düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
"1-Davacının başvurusunun ön değerlendirmesinin mevzuat kapsamında belge eksikliği nedeniyle kabul edilmediği, davacının aynı tarihte yaptığı başvurularda belge eksikliği olmadığı ve bu başvuruların teknik değerlendirmeye alındığı, davacının başvurunun reddi bildirimi sonrasında aynı ada ve parselde ... tesisi kurmak üzere ... tarihinde yeniden müracaat ettiği ve talebin ön incelemeden geçerek teknik değerlendirmeye alındığı, Bağlantı Anlaşmasına Çağrı Mektubu verilebilmesi için; ön değerlendirme sonrası teknik değerlendirme aşamasının da olumlu sonuçlanması gerektiği,
2-Davacının ... tarihli başvurusunun ret edilmesi sonrasında ... tarihinde yenilediği talebi kapsamında davalı şirket komisyonunca; meri mevzuat dahilinde yapılan gerilim düşümü ve güç düşümü hesaplamalarının doğru şekilde doğru parametrelerle yapılarak talebe konu fidere bağlanabilecek ... azami güç miktarının 3 MW olarak tespit edildiği ve hesaplamaların doğru olduğu,
3-Dava dosyası kapsamında dava konusu fidere, Dağıtım şirketi tarafından teknik değerlendirme sonucu 3 MW için bağlantı ve çağrı mektubu verilmiş olduğu; Dağıtım şirketinin davacı şirketin bu dosyada kapsamında 1 MW’lık şebeke bağlantı talebini red ederek bağlantı ve çağrı mektubu vermemesinin mevzuata uygun olduğu, Fidere bağlanabilecek azami güç çerçevesinde bu gücün 1 MW’ının davacıya başka bir başvurusu kapsamında, 2 MW’ının ise davacı şirketle birlikte hareket eden dava dışı şirkete tahsis edilmiş olması nedeniyle, davacının davaya konu talebinin davalı ... ...’ça mevzuat kapsamında karşılanarak kabul edilmesinin mümkün görülmediği,
4-Davacının dava kapsamında bir talep hakkı olmayacağının düşünüldüğü," görüş ve kanaatine varılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre dava davalının mevzuata ve eşitlik ilkesine uygun davranma yükümünü yerine getirmemesi iddiasına dayalı haksız fiil sebebiyle açılan tazminat davasıdır. Davacı haksız fiile dayalı açtığı bu davada öncelikle davalının mevzuata aykırı şekilde başvurusunu reddettiği hususunu ispatlaması gerekmektedir. Aldırılan ilk kök bilirkişi raporu ve sonrasında aldırılan ek raporda davalının eyleminin mevzuata aykırılık teşkil ettiği kanaatine varılmış ise de davalının iş bu rapora yapmış olduğu itirazlar üzerine aynı heyetten aldırılan ek raporlar itirazları karşılayamamış, dosya kapsamında mevcut idare mahkemesi dosyasındaki raporlar ile de çelişkili görülmüştür. Aldırılan ... tarihli ek raporda heyetin itirazları karşılamayan mevzuata dayandırılmayan değerlendirmelerde bulunduğu, özellikle davalının başvuruyu reddetmek yerine alternatif bağlantı önermesi gerektiğine dair saptamalar dayanaksız olmakla hükme esas alınamayacağı kanaatine varılarak dosya yeni bir heyete tevdii edilmiş, heyetten ilk rapor ile farklı kanaate varılması halinde sebeplerinin ortaya konulması istenmiştir. Aldırılan ... tarihli bilirkişi heyet raporu gerekçeli, denetime elverişli, dayanağını mevzuata alan nitelikte olup, mahkememizce itibar edilmeyen raporun mevzuat hükümleri ile bağdaşmadığı, davalının yatırım programı dışında tesiste iyileştirme alternatif hatlar geliştirme yükümlülüğü bulunmadığı bu nedenle farklı kanaate varıldığı belirlenmiş, yine raporun 1 MW gücündeki ... için talepte bulunulsa da özensiz olarak 4 ayrı 1 MW gücündeki ... için hesaplama yapıldığı belirlenmiş, bu belirlemeler mahkememizce de kabul gördüğünden ilk rapor hükme esas alınamamıştır. Aldırılan ikinci rapor davalı yanca sunulan emsal mahkeme kararlarında geçen bilirkişi raporları ile de aynı doğrultuda olup, davalının işlemi mevzuata uygun kabul edilmekle davacının davalının eyleminin haksızlığını ispat edemediği vicdani kanaatine varılarak sübut bulmayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir:
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 179,90 TL harcın, peşin alınan 170,78 TL harçtan mahsubu ile bakiye 9,12 TL harcın terkin sınırı altında kaldığından tahsiline yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. 23/02/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır