Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/239 Esas 2022/587 Karar

T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/239 Esas
KARAR NO: 2022/587
DAVA: Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/03/2014
KARAR TARİHİ: 24/06/2022
Mahkememizin 11/10/2018 tarih ve ... Karar sayılı kararı Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 02/06/2020 tarih ve ... Karar sayılı ilamı ile kaldırılarak Mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydedilerek yapılan açık yargılamaları sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkili davacı ... Ltd.Şti ile davalı ... arasında,
*07.08.2012 tarihinde 12-...-TES-12 Grubu; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesinin ,
*27.09.2012 tarihinde 12-...-TES-25 Grubu; Antalya İli (Merkez) Serik İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesinin,
*15.10.2012 tarihinde 12-...-TES-27 Grubu; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesinin imzalandığını,
Davalı kurumun 28.05.2013 tarihinde devir işlemine kadar tüm Hak edişleri ¡zamanında ödediğini, bu tarihten sonra davalı şirketin dürüstlük kuralına aykırı olarak davacı müvekkili şirketi sürekli zarara uğrattığını, hak edişlerin zamanında ödenmediğini, başlatılan icra takiplerinden sonra hak edişlerin ödendiğini, 28.05.2013 tarihinden sonraki .... tutarlı l.Hakedişin yaklaşık 45 gün kabul edilmediğini, 02.07.2013 tarihinde davacı şirketten fatura düzenlenmesi istenildiğini, fatura düzenlendiği halde yine ödeme yapılmadığını, bu yüzden borçlu olduğu bazı firmaların davacı şirkete ait çekleri bankaya ibraz ederek “karşılıksızdır" işlemi gereği icra takibi başlattıklarını, bazı firmaların ise vade farkı faturaları düzenlemiş olduklarını, .... vade farkı ödediklerini, müvekkili davacı şirketin, davalı şirket aleyhine 26.08.2013 tarihinde Antalya 8. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalı şirkete icra takibi bildirildiğinde ise, söz konusu hak ediş bedelinin davacı şirkete tebliğ edilmeden davacı adına diğer kurum ve şirketlere davacıya yapılan icra takip dosyalarına ödeme yapıldığını, gecikmeler nedeniyle davacı şirketin malzeme alamaz ve işçilerine ücreti veremez hale geldiği için işleri durdurduğunu, her bir hak edişten kazanacağı kardan daha fazlasını gecikmeler nedeniyle uğradığı maddi kayıpları tazmin etmek için ödediğini, 02.08,2013 tarihinde ödemelerin zamanında yapılmaması nedenine dayanarak işi bitirilebilmek için süre uzatımı istediklerini, buna göre 2 ay süre uzatımı verildiğini, davalı şirketin talimatıyla ... tarihinde faturası kesilen hak edişlerinde ödenmediğini, yine davalı şirket aleyhine Antalya 8. İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı şirkete icra takibi bildirildiğinde ise söz konusu hak ediş bedelinin davacı şirkete tebliğ edilmeden davacı hesabına ödeme yapıldığını, bu gecikmelerden dolayı davacı şirketin itibarının kalmadığını,davacı şirketin itibar kaybı nedeniyle malzeme aldığı firmaya alacağını temlik etme isteğinin davalı şirkete 20.11,2013 tarihinde bildirmesine olumlu bir cevap verilmediğini, 30.11.2013 tarihli hakediş ile 31.12.2013 tarihli hakediş bedelleri de zemamnd|a ödenmediği için 04.01.2014 tarihinde ve 06.02.2014 tarihinde iki ayrı icra takibi yapıldığını, bu takiplerin bildirilmesi üzerine davacı hesabına ödeme yapıldığını.12-... -Tes-25 Grubu , Antalya İli (Merkez) Serik İlçesi AG+rOG Şebeke Tesis Yapım İşinin 31.12.2013 tarihi itibariyle % 92,47 seviyesine getiri laiğini, bu işin Geçici kabule hazır olduğunu, 12-...-TES-12 Grubu ; Antalya İli ... İlçesi AGi+OG Şebeke Tesis Yapım İşinin 31.12.2013 tarihi itibariyle % 72.91 seviyesine getirildiğini, 12-...-TES-27 Grubu ; Antalya İli ... İlçesi Au+OG Şebeke Tesis Yapım İşinin 31.12 2013 tarihi itibariyle % 81,94 seviyesine getirildiğini. İş seviyeleri bu durumda iken tamamlanması için gereken malzemeleri alamadıklarını, malzeme aldıkları .... Elk. Ltd.Şti firması ile aralarında düzenlenen satış sözleşmesinin feshedilmiş olduğunu, bu nedenle de zarara uğradıklardı, Sivas ... Noterliğinin ... gün ve ... sayılı ihtarnamesi ile 12-...-TE 5-27 Grubu , Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesi ile 12-...-TES-12 Grubu ; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesinin haklı nedenlerle feshettiklerini,) Söz konusu teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin önlenmesi amacıyla Antalya 7. Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasıyla ihtiyati tedbir talep edildiğini, talebin mahkemece kabul edildiğini, beyan ederek, davanın kabulü ile, son hak edişten sonra fazla yaptırılan işlerin bedelinin tespit edilmesini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla sözleşmenin feshi nedeniyle HMK'nun 107. maddesi uyarınca uğradıkları 10.000,00TL, kâr mahrumiyeti zararının yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
Davacı ile ... arasında imzalanan sözleşmelerin özelleştirme tarihinden önce olduğunu, işin 4734 sayılı Kamu İhalesi Kanununa göre ihale edildiğini, davacının özelleştirme sürecine giren bir kurum ile sözleşme yaptığım bildiğini, Bu iş için gerekli mali güce sahip olmayan davacının sadece bu işten- yapacağı hak edişlere güvenerek bu İşe girmiş olmasının basiretli bir tacirden beklenen bir durum olmadığını, özelleştirme öncesi yapılan düzenli ödemelerin devlet bütçesinden yapılıyor olmasından kaynaklandığını, tüm hak edişlerin ödendiğini, bu nedenle davacının ödemelerdeki gecikmeleri ileri sürmesinin fesih hakknı vermeyeceğini, yapı İşleri şartnamesinde ödemelerin gecikmesi ile ilgili bir yaptırım olmadığım, gecikme halinin yaptırımının gecikme faizi olduğunu, Yapı İşleri Şartnamesinin 29/4 maddesine göre ödenek yetersizliği sebebiyle ödemelerde gecikme hali olmasının sözleşmede sadece ek süre verileceği şeklinde düzenlendiğini, davacının bu şartı kabul ettiğini,Yapı İşleri Şartnamesinin 41/1 maddesine göre: “yüklenicinin mali acz içitide bulunması nedeniyle taahhüdünü yerine getiremeyeceğini bildirmesi halinde kesin teminatının getir kaydedileceği, sözleşmenin feshedileceği ye tasfiye edileceğinin hükme bağlandığını, Hakediş yapılmayan ve fatura edilmeyen işlerin kabulünün mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Antalya 7. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası getirtilmiş dosya içerisine konulmuştur. İncelenmesinde; Alacaklının ... Elkt... Ltd.Şti, borçlunun ... Elektrik Dagğıtım A.Ş olduğu, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ... TL alacağın tahsili amacı ile açılmış icra takip dosyası olduğu, borçlu davalının itirazı üzerine takibin durduğu, alacaklı şirketin itirazı üzerine Antalya 4. İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... karar sayılı kararı ile şikayetin kabulüne, takibmin durdurulmasına ilişkin kararın iptaline ve takibin devamına karar verildiği anlaşılmıştır.
Antalya 9.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının örneğinin gönderildiği anlaşılmış, incelenmesinde; Alacaklının ... Elektir.... Ltd.Şti, borçlunun ... Elektrik Dağıtım A.Ş olduğu, toplam ... TL alacağın tahsili amacı ile açılmış icra takip dosyası olduğu anlaşılmıştır
Antalya 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasının onaylı bir örneği gönderilmiş, dosya içerisine konulmuştur. İncelenmesinde; Alacaklının ... Petrol Ürünleri.... Ltd.Şti, borçlunun ... Ltd.Şt olduğu, toplam 52.763,18 TL alacağın tahsili amacı ile açılmış icra takip dosyası olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizin ( Antalya 7. Asliye Ticaret Mahkemesi) ... D.iş sayılı davacı ... Elek.Taah. İnş.Müh .... San.Ltd.Şti tarafından davalı ...'ye verilen teminat mektuplarının nakde çevrilmemesi ve davalı şirkete ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulması talebini içerdiği, 28.02.2014 tarihli karar ile taebin %20 teminat karşılığında kabul edildiği ve teminat mektuplarının davalıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir konulduğu anlaşılmıştır.
Dosyaya davacı vekili tarafından sunulan hakediş raporları ile birlikte (kesin hesap) 03/07/2015 tarih 2 nolu ara karar uyarınca resen seçilecek bir elektrik mühendisi, bir inşaat mühendisi ve bir Borçlar Hukuku dalında akademisyen hukukçudan oluşan bilirkişi heyetine tevdi ile rapor alınmasına karar verilmiş, , mahkememizce seçilen Prof Dr. ..., Elektrik Müh.bilirkişi ..., İnşaat Müh. ... 06.02.2017 tarihli raporlarında sonuç olarak; davacı Yüklenici ... Ltd. Şti ne ; ... TL. + ... TL. = ... TL. ödenmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığını beyan etmişlerdir.
Mahkememiz dosyasının rapor veren bilirkişilere yeniden tevdii ile, taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda 02.05.2017 tarihli ara kararı ile ek rapor alınmasına karar verilmiş, önceki heyette yer alan elektrikçi bilirkişi görevden affını talep etmekle yerine görevlendirilen elektrikçi bilirkişi ...'in katılımıyla düzenlenen 29.12.2017 havale tarihli ek bilirkişi raporunda sonuç olarak;
28,05.2013 tarihinde gerçekleştiği dosyadan anlaşılan, davalı şirketin devir döneminde, iki aylık bir süre içinde yapılması umulan, altı hakediş yerine sadece bir hakediş faturası kesilebİlmiştir. Tahakkuka bağlanamayan imalatın ödemesinin de gecikeceği aşikardır. Davacı şirketin yaklaşık bir yıl sürecek işlerini geciktirmemek için, malzeme bağlantılarım önceden yaparak ödeme taahhütleri altına girmesi doğaldır. Daha ilk hakedişinden itibaren tahsilatlarını, temlik verdiği 3. taraflara yönlendirmesi, davacının muhtemel finansman bulma güçlüğüne İşaret edebilir. İki ay hakediş yapamamak ta davacının fınansal planlarını bozmuş olabilir. Kesin hesap dosyalarında süre uzatımı verilirken kullanılan “devir aşamasında ödenek olmadıüı için” gerekçesi, devir sürecinde doğal olarak yaşanan aksamaların teyidi sayılabilir. Gerçekten de devir sürecinde kimi davalı kurum personelinin, başka kamu kunımlarına geçiş yapmış olması sebebi ile kadrolarda oluşmuş boşlukları yetkin yeni personel ile dolduramamak davalıyı zor durumda bırakmış olmalıdır. İcra takipleri başladığında, davalının ödemeleri geciktirmeden yapıyor olması, gerekçe olarak ifade edilen “ödenek olmamasından” ziyade, geçişteki personel kaynaklı idari boşluk olasılığını daha mümkün kıldığını, taraflar arasındaki bu uyuşmazlıklar esnasında , davacının bir işini teslim edip, diğer iki işini de enerji verilir duruma getirerek kısmen de olsa eksiksiz teslim etmesi; davalının da bir geçiş döneminin ardından ödemelerini yapması kayda değer olduğunu, yukarıda da değinildiği gibi davacının tahsilatlarını icra kanalıyla yapmayı rutin haline getirip getirmediği, ... 7-8. ve ... 8. hakedişlerin icra olmaksızın tahsil edilmesinden varılacak sonuç sayın mahkemenin takdirinde olduğunu, kesin hesap raporlarının sonucunda ... TL davacı yanın alacaklı olduğu sonucuna varıldığını, bu sonuca göre, fesihin haksız olması kabulu ile davalı tarafın lehine olduğunu, mahkeme fesihi haklı bulur ise mahkeme kararı ile iade edildiği anlaşılan teminat mektupları tekrar tartışma konusu olacağını, mahkemenin fesihi haklı bulması halinde ise önceki sayfalarda sarı ile işaretli kesintilerin yapılmayarak davacıya ödenmesi gerekeceğini, uyuşmazlık konusu kesinti toplamı : ... TL, önceki ödenecek tutar ... TL , Genel toplamının = ... TL olduğunu beyan etmişlerdir.
Tarafların itirazları doğrultusunda alınan 04.04.2018 tarihli ek raporlarında sonuç olarak;
29.12.2017 tarihli heyet raporunda hesaplandığı üzere, fiyat farkları, tazminat ve gecikme cezaları dahil, tevkif edilecek KDV hariç tahakkuk tutarı
12AKDTES12-... ... TL
12 AKDTE S 2 7 -... TL
TOPLAM ... TL
bulunduğunu, Feshin haksız olduğu kanaatine varıldığından uyuşmazlık konusu kesintiler, davacı lehine ilave edildiğinde;
UYUŞMAZLIK KONUSU KESİNTİ TOPLAMI
... TL ... TL
YUKARIDA HESAP EDİLEN TUTAR :... TL olmak üzere ; GENEL TOPLAM ... TL olarak hesaplandığını, bu bedel, tarafların cari hesap bakiyesi olmayıp, niza konusu işlemlerin sonucu olarak hesaplanan bedel olduğunu, davalının teminat mektuplarını iade ederken, nakit karşılığını cari hesaptan mahsup ettiği görüşüne katılıyor olsa da, cari hesap bakiyesinin net olarak hesabı, heyetin uzmanlık alanı dışında kaldığından bir sonuca varmak mümkün olamadığını beyan etmişlerdir.
Davacı vekili 20.07.2018 tarihli dilekçesi ile dava değerini ıslah ettiklerini, bilirkişi raporu ile müvekkili tarafından yapılan iş karşılığı, müvekkilinin ... TL hakedişinin bulunduğunun anaşıldığını beyan ederek dava değerini 1.057.507,23 TL artırmak sureti ile ... TL nin ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah harcını yatırdığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucu;
"Dava taraflar arasında imzalanan 07.08.2012 tarihinde 12-...-TES-12 Grubu ; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesi, 27.09.2012 tarihinde 12-...-TES-25 Grubu ; Antalya İli (Merkez) Serik İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesi, 15.10.2012 tarihinde 12-...-TES-27 Grubu ; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesi uyarınca davacının edimlerini zamanında yerine getirmesine rağmen, iş verenin hak edişleri zamanında ödemeyerek sürekli temerrüde düşmesi ve çoğu kez icra takibi neticesinde alacağın tahsil edilebilmesi nedeniyle, sözleşmenin devamı yüklenici açısından çekilmez hale geldiği ve bu sebeple 12-...-TES-12 Grubu ; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesi ile 12-...-TES-27 Grubu ; Antalya İli (Merkez) ... İlçesi AG+OG Şebeke Tesis Yapım İşi sözleşmesi'nin davacı yüklenici tarafından Sivas 2. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile haklı nedenle fesh edildiği iddiasına dayalı olarak; davacı şirketin sözleşmelerin imzalanması sırasında davalıya verdiği (Halkbank'a ait 06.08.2012 tarih ... TL bedelli kesin teminat mektubu ile ... Bankası'na ait 15.10.2012 tarih ... TL bedelli kesin teminat mektubu) teminat mektuplarının taraflarına iadesi, 10.000,00 TL kar mahrumiyeti zararının sözleşmenin feshi tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili, herhangi bir hak ediş raporuna yansımayan son hak edişten sonra yapılmış olan işler bedeli olarak yapılacak tespit ardından gerçek miktara artırılmak üzere 10.000,00 TL nin tespit tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi birlikte davalı şirketten alınarak davacıya verilmesi talebiyle açılmış olup, syargılama sırasında dava konusu teminat mektuplarının davacıya iade edildiği, davanın bu kısmının konusuz kaldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında yapılan ve yukarıda belirtilen sözleşme örnekleri, geçici kabul tutanakları, kesin hesap ve hakediş raporları, Antalya 7. İcra Md.nün ..., 8. İcra Md.nün ..., 9. İcra Md. nün ..., 11. İcra Md.nün ... sayılı takip dosyaları ve dosyaya alınan kök ve ek bilirkişi raporlarından, yükleniciye yapılacak ödemenin "...hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere 15 gün içinde ödeme yapılır." şeklinde yapılması gerektiği halde, yüklenici davacının ... işinin 5., SERİK işinin 5. ve ... işinin 6. hakedişinden itibaren işi feshedene kadar hakediş faturalarının tahsili için düzenli olarak icra takibine başvurmak zorunda kaldığı, bakiye toplam ... TL alacağının bulunduğu görülmektedir.
Tartışmalı olan nokta davacı tarafından yapılan feshin haklı nedene dayalı olup olmadığıdır. Söz konusu olayda uygulanması gereken Yapım İşleri Genel Şartnamesi, 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ve sözleşmede yüklenicinin hakedişleri alamaması durumunda sözleşmeyi feshedebileceğine dair bir hüküm bulunmamakla ve eser sözleşmelerini düzenleyen TBK 470 vd. maddelerinde de bu hususta bir düzenleme bulunmamakla birlikte, TBK 112 ve özellikle 117 maddesinde temerrüt hükümleri düzenlenmiş olup, davacı yüklenicinin hakedişlerinin ödenmemesi de , davalının temerrüdü anlamına gelmektedir. Temerrüt için ifanını imkansız olmaması , borcun muaccel olması ve alacaklının ihtarda bulunması gerekli olup, somut olayda vadenin belirli olması nedeniyle TBK 124 maddesi düzenlemesine göre ihtara da gerek bulunmadığı, bu halde TBK 125 maddesi uyarınca davacının sözleşmeyi feshetmekte haklı olduğunun kabulü gerekir.
Sözleşmenin feshi halinde kar kaybının istenebilmesi için sözleşmede bir hüküm bulunması gerekmekte olup, sözleşmede böyle bir hüküm bulunmadığından; davacının müspet zarar niteliğindeki tazminat talebinin (10.000,00 TL) ise (sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle) reddi gerektiği anlaşılmıştır. " gerekçesi ile verilen,
11/10/2018 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararı hakkında taraf vekilleri İstinaf başvurusunda bulunmuş, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin 02/06/2020 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile kaldırılmıştır.
Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış, yargılamaya devam edilmiştir.
Mali müşavir bilirkişi ..., borçlar mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 31/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle:
1-Davacının ibraz edilen 2011 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı, 2012 ve 2013 yıllarına ait ticari defterlerinin ise usulüne uygun tutulduğu,
2-Davacının ticari defter kayıtlarına göre 31.12.2013 itibari ile davacının davalıdan ... alacaklı olduğunun kayıtlı olduğu, ancak davacının cari hesaptan kaynaklı bir alacak talebinin olmadığı,
3-Davacının ticari defter kayıtlarına göre davalıya yaptığı işler ile ilgili elde ettiği brüt karlılığının(maliyetler düşülmüş kar) (...-...) ... olduğu brüt karlılık oranın ise 4621,55 olduğu,
4-Davacı tarafça sözleşmenin fesih edilmesinden ötürü yapamadığı iş bedellerinin ... TL ... ilçesi son sözleşme bedeline göre ihale bedeli -... TL Önceki kök rapora göre fesih tarihi itibariyle ödenen hak ediş tutarı) ... ... ilçesi fesih tarihi itibariyle yapılmayan iş bedeli ... ... İlçesi hak ediş raporuna göre ihale bedeli :... önceki kök rapora göre fesih tarihi itibariyle ödenen hak ediş ... TL ... ilçesi Fesih tarihi itibariyle yapılmayan iş bedeli olduğu,
5- BAM kararında da belirtildiği üzere davacının sözleşmeyi haklı nedenle feshinin kabulü durumunda yapamadığı iş bedeli toplamı (...*...TL) ... için brüt kar kaybının (...*....) ... olduğu,
6-Davalı vekilince sunulan dekontların incelenmesi neticesinde davalı tarafından davacının geçmiş dönem sgk borcunun ödendiği bu ödemelerin ise toplamının ise ... olduğu,
7-Daha önce hesaplanan davacının hak ediş bedeli ...'den ... için ... TL, ... ile ilgili sözleşme nedeniyle 35.432,00TL gecikme cezası tutarı ile davalıca davacı adına ödenen SGK ödeme tutarları 67.359,53TL'nin düşülmesi ile davacının alacak tutarının
... tespit edilen tahakkuk tutarı
-... ... gecikme cezası
-.... ... gecikme cezası
-.... davalıca ödenen davacı SGK ödemeleri
... olacağı" sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
Mali müşavir bilirkişi ..., borçlar mevzuatından kaynaklı nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişi ..., inşaat mühendisi ..., elektrik mühendisi Aydın Ufuk Altınbaş tarafından düzenlenen 11/05/2022 tarihli tarihli bilirkişi raporunda özetle:
1-Hakediş tutanaklarında yazılı bulunan, ... tesis işi için ... TL, ... işi için ... TL gecikme cezasının, yüklenici temsilcisi tarafından fesih hakedişlerinde ihtirazı kayıt ile imzalandığı, dolayısıyla bu miktarların (... TL + ... TL = ... TL) davacının alacak/ hak edişinden düşülmemesi gerektiği, bu değerlendirmeye göre daha önce hesaplanan davacının hak ediş bedeli ...’den davalıca ödenen SGK ödemesinin düşülmesi ile davacının alacak tutarının,
... tespit edilen tahakkuk tutarı
-67.359,53TL davalıca ödenen davacı SGK ödemeleri
... TL olacağı,
2-Ancak Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 02.06.2020 tarihli ... nolu kararında belirtildiği üzere "Geçici kabul tutanaklarının yüklenici temsilcisi tarafından ihtirazi kayıtsız olarak imzalandığı dikkate alındığında, bu miktarların davacının alacak/ hak edişinden düşülmesi gerekirken, bu miktarlar da hesaba dahil edilerek davacı alacağı olarak hüküm altına alınması doğru olmamıştır." hükmü yönünde bir karar alınması durumunda ise, Daha önce hesaplanan davacının hak ediş bedeli ...’den ... için ... TL, ... ile ilgili sözleşme nedeniyle 35.432,00 TL gecikme cezası tutarı ile davalıca davacı adına ödenen SGK ödeme tutarları 67.359,53TL’nin düşülmesi ile davacının alacak tutarının,
... tespit edilen tahakkuk tutarı
-... ... gecikme cezası
-... ... gecikme cezası
-... davalıca ödenen davacı SGK ödemeleri
... olacağı,
3-Kök Raporda da belirttiğimiz üzere, BAM kararında da belirtildiği üzere davacının sözleşmeyi haklı nedenle feshinin kabulü durumunda yapamadığı iş bedeli toplamı (...+...) ... için brüt kar kaybı (...+...) ... olacağı" sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekili 27/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile; davanın kar kaybına ilişkin kısmının 487.902,92 TL artırılarak harcının da yatırıldığı gözetilerek davanın kabulüne, müvekkili şirketin mahrum kaldığı tespit olunan ... TL'nin fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müvekkile ödenmesine, müvekkili şirketin ödenmeyen hak ediş tutarları toplamı olan ... TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
TOPLANAN DELİLLER VE TÜM DOSYA MÜNDERİCATININ TETKİKİNDEN;
Öncelikle HMK 176/2.maddesi uyarınca aynı davada, tarafların ancak bir kez ıslah yoluna başvurabileceği; davacının 20.07.2018 tarihli dilekçesi ile dava değerini ıslah ederek bu hakkını kullanmış olması karşısında 27.05.2022 tarihli ıslah dilekçesinin yok hükmünde kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Davacının müspet zarar için açmış olduğu maddi tazminat davasının reddine dair verilen karar BAM 7.HD nin 02/06/2020 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamında "... ilçesi ve ... ilçesi şebeke tesisi yapım işi sözleşmelerini davacı çektiği ihtarnameyle, davalının hak ediş ödemelerini zamanında yapmaması ve davalının temerrüdü nedeniyle feshettiği anlaşılmaktadır. Mahkemece TBK 124. maddesine göre, süre verilmesinin gerekli olmadığı değerlendirilerek davacının sözleşmesi feshedilmekte haklı olduğu kabul edilmiştir. Mahkemece, davacının sözleşmeyi davalının kusuru nedeniyle haklı nedenle feshettiği kabul edildiğine göre, davacı yüklenicinin müspet zarar kapsamında kalan “kâr kaybını” istemekte haklı olduğunun kabulü gerekir. Mahkemece bu doğrultuda araştırma ve inceleme yapılarak sonuca gitmesi gerekirken bu talebin retti doğru olmamıştır...." gerekçesi ile kaldırılmış ise de; Yargıtay 15.HD.nin ... K sayılı kararında da belirtildiği gibi feshedilen sözleşmede düzenleme olmadığı sürece 6095 sayılı TBK.'nun 125/son maddesi uyarınca sözleşmeyi haklı nedenle fesheden taraf olumsuz zararını isteyebilir, olumlu zararını isteyemez. Somut olayda da davacı her ne kadar sözleşmeyi haklı nedenle feshetmiş ise de; sözleşmede kendisine bu hakkı tanıyan bir düzenleme bulunmadığından müspet zarar niteliğindeki kar kaybını isteyemeyeceği kabul edilmiş, bilirkişi heyetine davacının kar kaybı yönünde hesaplama yaptırılmış ise de bu yöndeki dava anlatılan nedenle reddedilmiştir.
Davacının menfi zararının tazmini nedeniyle açtığı davada; BAM kararında "...Fesihten ve davadan sonra düzenlendiği anlaşılan, fesih hak ediş tutanaklarında ... ilçesiyle ilgi sözleşme nedeniyle ... TL, ... ilçesiyle ilgili sözleşme nedeniyle ... TL yapılmayan iş tazminatı kesintisi yapılması, feshe davalı sebebiyet verdiğinden bu kesintinin yapılması yerinde değildir. Bu sebeple bu miktarlar hesaba dahil edilerek mahkemece hüküm altına alınmasında isabetsizlik bulunmamaktadır. Ancak aynı hak ediş tutanaklarında yazılı bulunan, ... için ... TL, ... ile ilgili sözleşme nedeniyle ... TL gecikme cezasının geçici kabul tutanaklarının yüklenici temsilcisi tarafından ihtirazi kayıtsız olarak imzalandığı da dikkate alındığında, bu miktarların davacının alacak/ hak edişinden düşülmesi gerekirken, bu miktarlar da hesaba dahil edilerek davacı alacağı olarak hüküm altına alınması doğru olmamıştır.
Yine, davacının yaptığı işler nedeniyle hak edişi ve bakiye alacağı belirlenirken davalının ileri sürdüğü ve davacı adına yaptığını iddia ettiği SGK ödemeleri belirlenerek bunların da davacının hakedişi belirlenirken dikkate alınması ve bulunacak miktardan düşülmesi gerekirken bunların hiç araştırılmaması da usul ve yasaya uygun düşmemektedir. " gerekçesi ile Mahkememiz kararı kaldırılmış olmakla, alınan bilirkişi heyeti raporu ile davalıca ödenen davacıya ait SGK ödemelerinin ... TL olduğu Mahkemece davacının tahakkuk alacağı olarak tespit edilen ... TLden bu miktarın mahsubu ile davacının bakiye zararının ... TL olduğu belirlenmiştir.
BAM kararında davacı yüklenici temsilcisinin geçici kabul tutanaklarını gecikme cezası yönünden ihtirazi kayıt koymadan imzaladığı gerekçesi ile bu miktarın da hak ediştin düşülmesi gerektiği yönünde belirleme yapılmış ise de; gerek Mahkememizce alınan bilirkişi heyeti raporuna gerekse Yargıtay 15.HD emsal kararlarına göre davacı yüklenicinin davalı işverenin cezai şart alacağı yönünden ihtirazi kayıt koyması gereken tutanakların parasal maddi bilgi, hesaplama ve ödeme verisi barındırmayan geçici kabul tutanakları değil hak ediş raporu olması gerektiği, geçici kabul tutanağına ancak işverence eksik - ayıplı işler, işin geç teslimi nedeniyle ihtirazi kayıt konulabileceği, somut olayda davacının hak edişlerini ihtirazi kayıt ile imzalamış olması karşısında gecikme cezalarının davacının hak edişinden düşülemeyeceği anlaşılmakla; dava hakkında aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Teminat mektupları yönünden usulünce harcı yatılarak açılmış bir dava bulunmadığından ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacının müspet zarar tazminatı için açtığı Alacak davasının REDDİNE,
3-Davacının menfi zarar için açtığı Tazminat davasının KISMEN KABULÜ İLE; 1.000.147,70 TL 'nin (10.000,00 TL'sine dava tarihi olan 04/03/2014 tarihinden itibaren, bakiyesine ıslah tarihi olan 20/07/2018 tarihinden itibaren işleyen) avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
4-Alınması gerekli 68.320,08 TL harçtan, peşin alınan 27.823,65 TL (341,55 TL peşin+8.590,32 TL tamamlama harcı+10.559,58 TL ıslah +8.332,20 TL ıslah) harcın mahsubu ile bakiye 40.496,43 TL harcın davalıdan tahsiline, Hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 27.823,65 TL peşin harç, 25,20 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 7.650,00 TL bilirkişi ücreti, 212,50 TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam 7.862,50 TL yargılama giderlerinden davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 7.366,40 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan 50,50 TL yargılama giderinden 3,10 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, geri kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
7-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-A.A.Ü.T uyarınca 9.556,74 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Sarf edilmeyen gider avansının HMK.'nun 333. maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. 24/06/2022

Başkan ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Katip ...
¸e-imzalı

Full & Egal Universal Law Academy