T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/256 Esas
KARAR NO: 2023/220
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/07/2020
KARAR TARİHİ: 05/04/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... ilinde klima satış/montaj/tamir faaliyetinde bulunduğunu, müvekkilinin karşı yan şirket ile aralarında bulunan ticari münasebet dolayısıyla, 2019 yılı Haziran - Temmuz aylarında kendisine teslim edileceği vaad edilen emtia (klima) karşılığında karşı yan şirket lehine ... ... Şubesi’ ne ait ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli ve ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... tarihli, ... TL bedelli ve ... numaralı ve ... tarihli ... TL bedelli ve ... numaralı toplam ... TL olmak üzere 4 adet çek keşide edip teslim ettiğini, ancak bu çeklerin bedellerine karşılık olarak karşı yan şirket, müvekkiline 2019 yılı içinde teslim edeceğini vaad ettiği klimaları teslim etmediğini, esasen taraflar arasındaki ... tarihli protokol uyarınca siparişe istinaden ... bankasına ait 5 adet çek keşide edilmiş, ilk üç çekin karşılığı olan klimalar teslim edilmiş (bu çeklere ilişkin 24.000,00 TL’ lik cari hesaptan ve kur farkından kaynaklanan alacak bakidir.) ancak işbu talebe konu iki adet çekin karşılığı olan klimalar müvekkile teslim edilmediğini, protokole konu son iki çek olan ... Bankası’ nın ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı ve ... tarihli ... TL bedelli, ... numaralı çekleri, ...’ in ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı çekleri ile değiştirilmiş, bilahare en sonunda ...’in çekleri işbu talebe konu ... çekleri ile değiştirildiğini, ilavaten müvekkil ... tarihli, ... TL bedelli ve ... numaralı ve ... tarihli ... TL bedelli ve ... numaralı çekleri keşide ederek karşı yan şirkete teslim ettiğini, kaldı ki karşı yan şirket yetkilisi ... adlı şahıs ... tarihli “çeklerin iadesi belgesi” başlıklı kaşeli ve imzalı belge ile tedbir talebimize konu ... tarihli ..., ... tarihli ... TL, ... tarihli ... TL' lik çekleri bila bedel iade edeceklerini taahhüt eden ekte sunulu belgeyi de tanzim edip müvekkile teslim ettiğini, şeklen borçlu olan müvekkilin maddi hukuk bakımından bir borcu bulunmadığını, karşı yan şirketin içi boşaltıldığını, çeklerin ödenmesi durumunda istirdadının çok zor hatta imkansız olduğu müvekkil tarafça bilindiğini, davalı şirket klima tedarik ettiği birçok bayie aynı şekilde muamele ettiğini, mevcudu borçlarını karşılamaya yeterli olmadığını, ilaveten belirtilmelidir ki karşı yan şirket yetkilileri hakkında tarafımızca “bedelsiz kalan senedi (çek) kullanma ve dolandırıcılık” suçlarından Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı’ na şikayette bulunulduğunu, karşı yan MK madde 2 de ki temel hukuk kaidesi olan ve tüm özel hukuka şamil olan dürüstlük kuralına aykırı davrandığını, hemen belirtilmelidir ki müvekkil borçlu olmadığı halde ... tarihli ... TL bedelli ... ... ... Şubesinin ... numaralı çekini ticari itibarının zedelenmemesi için ödemek zorunda kaldığını iddia ederek, müvekkilinin karşı taraf/şirket lehine keşide etmiş olduğu ... Bankası ... Şubesi ne ait ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... tarihli, ... numaralı ... TL bedelli, ... tarihli ... numaralı, ... TL bedelli üç adet çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, şayet dava sırasında bir ödeme yapılacak olursa bu bedelin istirdadına, takipte haksız ve kötü niyetli olacakları için % 20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirkete usulüne uygun dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edildiği, davalının davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
Davalı şirket yetkisi ...' nun isticvaben beyanının alınması için ... Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimatın bila ikmal iade edildiği anlaşılmıştır.
Alınan ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Davacı tarafın ticari defterlerine göre, davacı şirketin davalı tarafa avans olarak çek verilmesi ve çekler karşılığında davalıdan mal alınması şeklinde taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu ve bu ticari ilişkiye istinaden avans olarak davalı şirkete teslim edilen çeklere istinaden dava tarihi itibariyle davacının bakiye ....-TL. tutarında davalı tarafa fazladan çek teslim edildiği, bu fazla edilen çekler içinde dava konusu edilen ... ... Şubesi’ ne ait; ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, olmak üzere toplam ... TL. tutarındaki 3 adet çekin de dahil olduğu, davacının ticari defterleri ve dava dosyası kapsamına göre, dava konusu edilen ... ... Şubesi’ ne ait; ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli, ... numaralı, ... tarihli, ... TL bedelli olmak üzere toplam ... TL tutarındaki 3 adet çek karşılığında davacının davalı şirketten bir mal veya hizmet almaması nedeniyle dava konusu edilen çeklerin karşılıksız kaldığı tespit edilmiştir.
GEREKÇE;
Dava avans olarak verilen çeklere karşılık mal teslim edilmemesi nedeni ile bedelsizlik iddiasına dayalı açılan menfi tespit davasıdır.
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde sözleşme, çek iade belgesi, bir kısım mal teslim belgeleri ve tahsilat makbuzları sunmuştur.
Davalı şirket yetkilisi ... tarihli dilekçesi ile bu belgelerdeki imzaları inkar ederek kendisine ait olmadığını beyan etmiştir. Davacının sunmuş olduğu belgelerin sıhhatinin araştırılması iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağına tabi olmadığından davacı da bu hususta imza incelemesi talebinde bulunmadığından dava dilekçesi ekindeki delillere itibar edilmemiştir.
Taraflara ticari defter ve belgelerinin ibrazı için kesin süre verilmesine rağmen davalının ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmediği anlaşılmıştır. Davacının ticari defterlerinin incelenmesinde ise davaya konu çeklerin alım satım ilişkisine binaen davacı defterlerinde kayıtlı olduğu, avans olarak verildiği, karşılığında bir mal teslim edilmediği, çeklerin karşılıksız olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla HMK 222/2. Maddesi uyarınca davaya konu çeklerin alım satım ilişkisine binaen davalıya verildiği, taraflar arasındaki ticari ilişki uyarınca önce avans olarak çek verildiği ardından mal teslim edilmesi yönünde ilişki bulunduğu, ancak davaya konu çekler uyarınca davacıya mal teslim edilmediği mahkememizce kabul edilmiştir. Bu nedenle davanın kabulüne karar verilmiştir. Davaya konu çekler takibe konu edilmediğinden koşulları oluşmayan tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; davacının keşideci olduğu ... Şubesine ait ... numaralı, ... keşide tarihli, ... TL bedelli, ... keşide tarihli, ... numaralı, ... TL bedelli, ... tarihli, ... numaralı, ... TL bedelli çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Tazminat koşulları oluşmadığından tazminat talebinin reddine,
3-Alınması gerekli 10.929,60 TL harçtan peşin olarak alınan 2.732,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 8.197,20 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 2.732,40 TL peşin ve 54,40 TL başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 25.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 600,00 TL bilirkişi ücreti, 675,20 TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam 1.275,20 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-Sarf edilmeyen gider avansının HMK.'nun 333. maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. Anlatıldı. 05/04/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır