T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/639 Esas
KARAR NO: 2024/198
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 10/12/2020
KARAR TARİHİ: 12/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili kurumun Kanalizasyon Şebeke Hattı Yapım İşinin ihale edilmesi neticesinde ihaleyi alan davalı şirketin, ihale dokümanı gereğince müvekkili kuruma hizmet verdiğini, davalı şirketin, ihale konusu işi ihale dokümanı gereğince dava dışı işçi gibi işe aldığı işçiler eliyle tamamladığını, ancak davalı şirket tarafından işe alınan ve çalıştırılan dava dışı işçi ... tarafından müvekkili idare ve taşeron firmaya işçilik alacakları istemi ile Antalya ... İş Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı dosyası ile açılan davanın yargılaması neticesinde; dava dışı işçi lehine İşçilik alacakları ile yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedildiğini, kararın müvekkili kurum tarafından istinaf edildiğini, dosyanın istinaf aşamasında olduğunu, söz konusu ilama dayalı olarak, dava dışı işçi ... vekili tarafından Antalya Genel İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibine girişildiğini, takipte kesinleşen miktar, icra faiz ve masrafları ile bu dava kapsamında mahkum kalınan yargılama giderleri dahil olmak üzere ücretin dava dışı işçiye ödendiğini, Yüksek Mahkeme kararları da incelendiği zaman da görüleceği üzere dava dışı işçinin, diğer davalı şirket nezdinde çalışmış olup mahkemelerce işçinin alacağını garanti altına almak adına bu ücretlerin ödenmesinden müvekkili kurumun da bu şirket ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna karar verildiğini, yani dava dışı işçilerin alacağının korunması adına işçi alacaklarından Mahkemelerce müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulduğunu, dava konusu rücua ilişkin yapılan ödemelerin davalı şirketin ödemesi gereken borcun, mahkeme kararlarında ve yüksek mahkeme kararlarında belirtilen müştereken ve müteselsilen ifadesi nedeniyle müvekkili idarece yapılan bir ödeme olduğunu, yüklenici olan davalı şirket işçi ücretlerinin, tazminatlarının, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı şirket yerine iş akdinin tarafı olmayan müvekkili idare tarafından ödenmesinin, ihale şartname ve sözleşmelerine aykırı olup, aynı zamanda kamu zararına da sebebiyet verdiğini, neticeten, davalı taşeron şirket tarafından, müvekkili idareye sunulan ihale kapsamında, karşı taraf şirket tarafından çalıştırılan, dava dışı işçi ...'nin müvekkili idareye ve taşeron firmaya işçilik alacakları istemi ile açtığı davada, Antalya ... İş Mahkemesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... sayılı kararı neticesinde Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... Esası sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi ile dava dışı işçiye ödenen işçilik alacakları ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin, alt işveren konumunda bulunan davalı şirketten rücuen tazmini istemi ile 13722,38.-TL’nin ödeme tarihi olan 01.07.2020 tarihinden itibaren; 54,40TL ve 148,60TL istinaf karar harcı ve istinaf kanun yoluna başvurma bedelleri toplamının ödeme tarihleri olan 04/12/2020 tarihinden itibaren, toplamda 13.925,38.-TL'nin arabuluculuk yoluna başvuru tarihi ile ödeneceği tarihe kadar işletilecek mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalı şirketten rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalının davaya cevap vermediği bu sebeple H.M.K. 128. maddesi uyarınca davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkar etmiş sayılacağı kabul edilmiştir.
Antalya ...İş Mahkemesi'nin ... E- ... K sayılı dosyası bekletici mesele yapılmış, dosyanın tetkikinden; Davacı ... tarafından davalılar ... A.Ş, ..., ....Ltd.Şti. Aleyhine açılan davanın yargılaması sonucu; Davacının davasının kısmen kabulü ile, Davalı ... A.Ş. Adına açılan davanın husumetten reddine, davacının kıdem tazminatına ilişkin talebinin kabulü ile net 2.592,84 TL nin aktin feshi tarihi olan 29/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının ihbar tazminatına ilişkin talebinin kabulü ile net 1.540,66 TL sinin dava tarihi olan 01/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının yıllık izin alacağına ilişkin talebinin kabulü ile, net 593,02 TL sinin dava tarihi olan 01/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının UBGT ücreti alacağına ilişkin talebinin kabulÜ ile net 183,00 TL sinin dava tarihi olan 01/03/2017 tarihinden itibaren, işleyecek en yüksek banka mevduat faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının hafta tatili alacağına ilişkin talebinin kabulü ile net 1.000,00 TL sinin dava tarihi olan 01/03/2017 tarihinden itibaren, net 352,00 TL sinin ise ıslah tarihi olan 30/10/2019 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının fazla mesai alacağına ilişkin talebinin reddine, davacının ücret alacağına ilişkin talebinin reddine ..." karar verildiği ve kararın Antalya BAM ...HD.nin ... tarihli kararı ile kesinleştiği anlaşılmıştır.
Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E sayılı icra takip dosyasının tetkikinden: Alacaklı ... vekili tarafından borçlular ... Genel Müdürlüğü, ... Tic Ltd Şti aleyhine,
Kıdem tazminatı2.592,84 TL
Takip öncesi faiz788,93 TL
İhbar tazminatı1.540,66 TL
Takip öncesi faiz457,01 TL
Yıllık izin593,02 TL
Takip öncesi faiz175,91 TL
Ubgt ücreti183,00 TL
Takip öncesi faiz54,28 TL
Hafta tatil ücreti1.000,00 TL
Takip öncesi faiz296,33 TL
Hafta tatil ücreti352,00 TL
Takip öncesi faiz19,96 TL
Yargılama gideri162,90 TL
Takip öncesi faiz4,70 TL
Mahkeme Vek üc.3.400,00 TL
Takip öncesi faiz98,39 TL olmak üzere toplam 11.719,93 TL alacağın tahsili için ilama dayalı icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
İşçi alacaklarında hesap uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 24/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle:
"01/07/2020 tarihi itibariyle icra dosyasına, davacı tarafça yapılması gereken ödeme tutarı aşağıda gösterildiği gibi hesaplama yoluna gidilmiştir.
İcra takip çıkışı 11.714,99 TL
Takip sonrası faiz 31,49 TL
İcra vekalet ücreti 1.317,94 TL
İcra Masrafları 64,80 TL
Başvurma Harcı 54,40 TL
Tahsil harcı 533,03 TL
TOPLAM 13.716,65 TL
Karar ve istinaf harcının ödenmiş olan tutara dahil edilmesi halinde talep edilebilecek tutar aşağıda gösterildiği gibi hesaplama yoluna gidilmiştir.
İcra dosyasına yapılması gereken ödeme 13.716,65 TL
Karar harcı 54,40 TL
İstinaf harcı 148,60 TL
Toplam tutar 13.919,65 TL
Davalı firmanın toplam sorumluluk tutarının 13.919,65 TL olarak hesaplandığı ,
13.919,65 TL toplam sorumluluk tutarının kabulü halinde 13.716,65 TL lik kısmının faiz başlangıç tarihinin 01/07/2020 ,54,40 TL sininin faiz başlangıcının 04/12/2020 ,148,60 TL sinin olacağı faiz başlangıcının 04/12/2020 olacağı" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Antalya İş Mahkemesi'nin ... E sayılı kararının BAM ...HD tarafından kaldırılması üzerine Mahkemenin ... E -... K sayılı kararının kesinleşmesi üzerine alınan;
Bilirkişinin 08/02/2024 tarihli ek raporunda özetle:
"01/07/2020 tarihi itibariyle icra dosyasına, davacı tarafça yapılması gereken ödeme tutarı aşağıda gösterildiği gibi hesaplama yoluna gidilmişti:
İcra takip çıkışı 11.975,44 TL
Takip sonrası faiz 38,39 TL
İcra vekalet ücreti 1.565,69 TL
İcra Masrafları 64,80 TL
Başvurma Harcı 54,40 TL
Tahsil harcı 633,23 TL
TOPLAM 14.331,95 TL
Karar ve istinaf harcının ödenmiş olan tutara dahil edilmesi halinde talep edilebilecek tutar aşağıda gösterildiği gibi hesaplama yoluna gidilmiştir.
İcra dosyasına yapılması gereken ödeme 14.331,95 TL
Karar harcı 54,40 TL
İstinaf harcı 148,60 TL
Toplam tutar 14.534,95 TL
Nihai ve hukuki taktir Mahkemeye ait olmak üzere; davalı firmanın toplam sorumluluk tutarının 14.331,95 TL olarak hesaplandığı,
Taleple bağlılık ilkesi gereği, davanın kabulü halinde 13.925,38 TL sorumluluk tutarının faiz başlangıç tarihinin 01/07/2020 olacağı" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Bu doğrultuda ve Yargıtay 23.HD.nin emsal kararlarında belirttiği:
"İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.
İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.
İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir. " ilkeler doğrultusunda hazırlandığı belirlenen bilirkişi ek raporuna itibar edilerek davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE; 13.925,38 TL'nin 01/07/2020 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 951,24 TL harçtan, peşin alınan 237,82 TL harcın mahsubu ile bakiye 713,42 TL harcın davalıdan tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.
3-Davacı tarafından yatırılan 237,82 TL peşin harç ile 54,40 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 1.500,00 TL bilirkişi ücreti, 277,00 TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam 1.777,00 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 13.925,38 TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine ,
7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı MİKTAR İTİBARİYLE HMK 341/2 MADDESİ UYARINCA KESİN OLARAK verilen karar açıkça okundu, anlatıldı.12/03/2024
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı