T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/796 Esas
KARAR NO : 2025/194
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/11/2022
KARAR TARİHİ : 19/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.İDDİANIN ÖZETİ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde saat ... sıralarında ... ... Mah. ... Cad. ile ... Sok. üzerinde seyir halindeyken davalı ... ... plakalı aracının seyir halindeki müvekkiline ait ... plakalı motosikletle çaptığını , müvekkilinin kazada ağır şekilde yaralandığını, motosikletinin ise pert/hurda haline geldiğini, kaza sonucunda sol kol ve el bileğinde ciddi kırık ve vücudunun birçok yerinde ağır yaralar oluştuğunu, kaza sonrasında ... Hastanesinde bileğindeki bir kırık nedeniyle riskli bir ameliyat geçirdiğini, bir süre ...de fizik tedavisi gördüğünü, müvekkilinin ... olduğunu, uçuşlara gidemediğini, sol kol ve el bileğindeki platinlerden elini rahatlıkla kullanamadığını, bedensel zararları bir yana kaza nedeniyle aracında da ciddi maddi kayıplar meydana geldiğini, sıfır olan motosikletin kullanılamaz hale geldiğini, söz konusu kaza nedeniyle Davalı ...' nın Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi’nin .../... E. .../... K. Sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılamada “taksirle bir kişinin yaralanmasına sebebiyet verme suçundan ceza aldığını ve cezanın kesinleştiğini, motordaki maddi zararın tespiti için davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, davalı sigorta şirketi ise zararı tespit ettireceği gerekçesiyle kaza tarihinden bu yana hiçbir işlem yapmadan müvekkil aracının bugüne kadar ... yetkili servisinde kalmasına sebebiyet verdiğini, davalı şahsınh taşınır, taşınmaz malları ile bankalardaki ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarına ve olaya karışan ... plakalı aracın kaydına teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasını, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla ... TL geçici iş göremezlik ve ... TL tedavi giderleri nedeniyle maddi tazminat, ... TL güncel araç pert değeri veya araç hasar bedeli ve maddi değer kaybı bedeli ile ... TL manevi tazminatın davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faiziyle birlikte sorumlulukları kapsamında tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava şartı olan sigorta şirketine usulüne uygun başvurunun davacı tarafça yerine getirilip getirilmediğinin ispat edilmesi gerektiğini, davacı taraf araç yönünde değer kaybı talebini ... tarihinde kurumdan talep ettiğinden ve kaza tarihi ... olduğundan değer kaybına yönelik talepler zaman aşımına uğradığını, aracın daha önce meydana gelen kazalarında hasar alıp almadığı tespit edilmeli değer kaybı zararına hükmedilmemesini, tarafların kusur oranlarının ve zararın tespitini, kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı araç müvekkil şirket tarafından ZMMS sigorta poliçesi ile sigortalanmıştır. Kabul anlamına gelmemek üzere müvekkil şirketin sorumluluğu teminat limitleriyle sınırlı olduğunu, davacı ... yaralanması ile ilgili olarak raporlu kaldığı süreler için sgk tarafından ... TL iş göremezlik ödeneği masrafı yapıldığını, bu konuda müvekkil kuruma borç yazısı gönderildiğini, her halükarda sağlık giderleri teminatının Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olup ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve ...nın sorumluluğu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98 inci maddesi hükmü gereğince sona erdiğini, müvekkil sigorta şirketi temerrüde düşmediğinden işbu davanın reddi gerektiğini, haksız ve mesnetsiz davanın derdestlik ,zamanaşımı ve esastan reddine, aksi halde; kusur durumu ve zararın tespiti için ATK tarafından bilirkişi incelemesi yapılmasına, poliçe limitini aşan tazminat taleplerinin reddine, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
Davaya konu araç tescil kayıtları, sigorta hasar dosyası, davacının tedavi evrakları ve bilirkişi raporları dosya arasına kazandırılmıştır.
Alınan ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda;
*Dava konusu motosikletin güncel rayiç değerinin ... TL olduğu ,
* Dava konusu motosikletin kazalı haliyle güncel rayiç değerinin ... TL olduğu,
*Dava konusu motosikletin dava tarihindeki rayiç değerinin ... TL olduğu,
*Dava konusu motosikletin kazalı haliyle dava tarihindeki rayiç değerinin ...TL olduğu ,
*Dava konusu motosikletin kaza tarihindeki rayiç değerinin ...-TL olduğu,
* Dava konusu motosikletin kazalı haliyle kaza tarihindeki rayiç değerinin ...-TL olduğu,
*Motosiklet üzerinde meydana gelen hasarın onarım maliyetinin KDV hariç ...-TL / KDV dahil ...-TL olduğu,
* Yapılan değerlendirmeler neticesi pert-total tazminat hesaplamasına göre; tespit edilen kaza tarihindeki rayiç bedelden sovtaj bedeli düşüldüğünde (... – ...) tespit edilen hasar tazminatının ...-TL olduğu,
*Tüm bu tespitler doğrultusunda konu kazada motosiklet üzerinde meydana gelen hasar onarımının ekonomik olmadığı ve pert-total işlemi yapılmasının uygun olacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Ankara Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen ... tarihli raporda;
--- Sürücü ...’nın %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu,
--- Sürücü ...’ın ise %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Alınan ... tarihli bilirkişi heyet raporunda;
*Dava konusu motosikletin güncel rayiç değerinin ... TL olduğu ,
* Dava konusu motosikletin kazalı haliyle güncel rayiç değerinin ... TL olduğu,
* Dava konusu motosikletin dava tarihindeki rayiç değerinin ... TL olduğu
* Dava konusu motosikletin kazalı haliyle dava tarihindeki rayiç değerinin ... TL olduğu
* Dava konusu motosikletin kaza tarihindeki rayiç değerinin ...-TL olduğu,
*Dava konusu motosikletin kazalı haliyle kaza tarihindeki rayiç değerinin ...-TL olduğu,
* Motosiklet üzerinde meydana gelen hasarın onarım maliyetinin KDV hariç ...-TL / KDV dahil ...-TL olduğu,
* Yapılan değerlendirmeler neticesi pert-total tazminat hesaplamasına göre; tespit edilen kaza tarihindeki rayiç bedelden sovtaj bedeli düşüldüğünde (... – ...) tespit edilen hasar tazminatının ...-TL olduğu,
*Tüm bu tespitler doğrultusunda konu kazada motosiklet üzerinde meydana gelen hasar onarımının ekonomik olmadığı ve pert-total işlemi yapılmasının uygun olacağı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen ... tarihli raporda sonuç olarak;
*Davacının bu yaralanma neticesinde kişinin gerek hastane, gerekse hastane dışında yaratarının iyileşmesi VE mevcut haliyle olağan yaşamına dönebilmesi için ihtiyaç duyduğu sürenin 4 (dört) aya kadar uzayabileceği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Alınan ... tarihli aktüerya bilirkişi raporunda;
*Davacının kaza sonrasında iyileşme süresi içerisinde de aylık 30 gün prim gün esası üzerinden ücretlerini almaya devam ettiğinin ve ücretlerinde kayda değer herhangi bir azalma olmadığının görüldüğü; dolayısıyla 3 no'lu başlıkta alıntılanan içtihada göre kazanç kaybının (geçici iş göremezlik zararının) bulunmadığı;
*Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davacının geçici iş göremezlik zararı olduğunun kabulü halinde, kazadan önce elde ettiği kazançlar üzerinden yapılan hesaplama sonucunda, %25 kusur indirimi sonrasında davacının geçici iş göremezlik zararının ... TL olacağının hesaplandığı;
*Yukarıdaki seçeneklerden hangisine itibar edileceği, davacının iyileşme süresinde mahrum kaldığı bir ek ücret olup olmadığının araştırılması gerekip gerekmediği hususlarında hukuki takdirin Sayın Mahkemeye ait olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
... tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda; İtirazlar doğrultusunda dosya muhteviyatı yeniden incelenmiş, kök raporda belirtilen hususlar yeniden değerlendirilmiş, ilgili markanın yetkili satıcıları ile yeniden görüşülmüş olup kök raporda tespit edilen rayiç bedele ilişkin değişiklik yapılmasını gerektirecek bir husus bulunmadığı görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Alınan ... tarihli aktüerya bilirkişi raporunda;
... tarihinde trafik kazası sonucu yaralanan ...'ın - SGK dışı tedavi giderleriden (yol, ilaç ve tıbbi malzeme katkı payları, pansuman ve hijyen malzeme ücretleri, refakat vb ) kaynaklanan hastane dışı belgesiz ve özel Sağlık merkezi katkı paylarından kaynaklanan maddi zararı toplamı ... TL olarak hesaplandığı bildirilmiştir.
IV.DEİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ
Dava trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri, tedavi ve yol gideri zararına dayalı maddi tazminat ve manevi tazminat davasıdır.
Dosya kapsamındaki kaza tespit tutanağı, mahkememizce aldırılan ... tarihli Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı raporu, gerçek kişiler arasında görülen Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin .../... esas .../... karar sayılı dosyası ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; kazanın ... günü Saat:.. sıralarında sürücü ... ..., yönetimindeki ... plaka sayılı otomobil ile ... Sokak üzerinde seyirle olay yeri kavşağa giriş yaptığında, aynı kavşağa sağından, ... Caddesi üzerinde seyirle giriş yapan sürücü ... yönetimindeki ... plaka sayılı motosiklete ön tekerleğinin sol kısmından çarpması sonucu devrilerek sürüklenen motosikletin, yolun sağında park halinde bulunan ... plaka sayılı otomobile de arka sol köşe kısmından çarpmasıyla cereyan ettiği anlaşılmaktadır.
Kazada, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS ile sigortalanan ve diğer davalının sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, ... plakalı motosiklete geçiş önceliğini vermesi gerekirken durmayıp, kurallara aykırı bir şekilde kavşağa giriş yapmasının kazanın temel sebebi oluşu ile kazanın oluşumunda %75 kusurlu olduğuna, ... plakalı motosikletin ise görgü tanığı ...'in "..dışarıdan gördüğüm kadarı ile 80 km/s civarında hızla geliyordu. Motosikletlinin kornaya basması ile ...’a çarpması bir oldu. Çarpmanın etkisi ile sürüklenerek park halindeki, yabancı plaka bir araca vurarak durabildi" şeklindeki beyanından azami hız limiti “50 km/s” olan iki yönlü yolda hızını yol durumuna uydurmaması ile kazanın oluşumunda %25 oranın kusurlu olduğuna vicdanen kanaat getirilmiştir. Davacı vekilinin, tanığın beyanının tahmine dayalı olduğundan bahisle hükme esas alınamayacağı savunmasına; trafik kazalarında hız tespitinin kesin olarak yapılmasının kazanın, hız tespiti yapan kolluk görevlilerinin tespit mahallinde olması durumu haricinde mümkün olmayışı, tanık beyanının çarpma, kazanın bitiş noktaları, kaza mahalli ile ... plakalı motosikletin çarparak durabildiği ... plaka sayılı otomobil arasındaki mesafe ile uyumlu olması karşısında itibar edilmemiştir.
Kazada davacının, kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmeliğe göre düzenlenmiş Akdeniz Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'nın geçici iş göremezlik süresinin 4 ay olduğu kabul edilmiştir.
Kusur ve geçici iş göremezlik süresine dair belirlemelerine göre aktüer bilirkişice verilen ... ve ... tarihli bilirkişi raporları, davacının gelirinin dosya kapsamında bulunan gelir belgelerine ( ...'nin ... tarihli müzekkere cevabında yer alan bordroları) göre isabetli olarak belirlenmesi, kaza öncesi ve sonrası gelir taktirlerinin oluşa uygun olması, tedavi ve yol giderlerinin dosya kapsamındaki ..., ... Hastanesi ve Şöförler Odası verilerine uygun olması ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmıştır. Aktüer bilirkişice hesaplanan tazminatlara, davacının zararın artmasına yönelik herhangi bir davranışı bulunduğu ispatlanamadığından, davalı sigorta şirketinin aksi yöndeki savunmasına itibar edilmeyerek müterafik kusur indirimi uygulanmamıştır. Netice itibarı ile Akdeniz Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı raporunda belirlenen geçici iş göremezlik süresi, tedavi ve yol giderlerine dair yapılan hesaplama gözetilerek aktüer bilirkişi tarafından hesaplanan tazminatlar hüküm altına alınmıştır.
Manevi tazminat davası açısından yapılan yargılamada: Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)
Somut olayda, kaza tarihi itibariyle ... yaşında olan, trafik kazası sonucunda 4 ay geçici iş gücü kaybı tespit edilen davacının bu süreçte manevi yönden etkilendiği anlaşıldığından, davacının duyduğu acı, elem ve ızdırabı telafi etmek ve manevi çöküntüyü gidermek amacıyla, davacıların yaralanmasının ağırlığı, tedavi süresi, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, günün ekonomik koşulları, kusur oranları nazara alınarak manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, ... manevi tazminatların haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Pert bedeli yönünden yapılan değerlendirmede, aldırılan heyet raporu olaya, mevzuata ve yargıtay içtihatlarına uygun, denetime elverişli olmakla hükme esas alınmış, yaptırılan bilirkişi incelemesi ile aracın onarımının ekonomik olmadığı, pert bedeli düşüldükten sonra hasarlı değerinin ...-TL olduğu, davacı araç sürücüsünün kusuruna isabet eden bedelin ...-TL olduğu tespit edilmiştir. Davacı tarafın ıslah dilekçesi ile belirlediği değer ile bağlı kalınarak,...-TL pert bedelinin davalı sigorta şirketinden tahsiline karar vermek gerekmiştir.
Hükmolunan tazminatlara haksız fiil tarihinden itibaren yasal faiz işletilmiş olup davalı sigorta yönünden KTK 99. maddesi uyarınca başvuru tarihine 8 iş günü eklenerek bulunan ... tarihi temerrüt faizi başlangıç tarihi kabul edilmiştir. Yukarıda anlatılanlar ışığında aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,
A) Geçici iş göremezlik tazminatı yönünden davanın kabulü ile;
...-TL geçici iş göremezlik tazminatının (davalı ... için ... TL poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) davalı ...yönünden ... tarihinden, davalı ... yönünden ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve mütesilsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
B) Tedavi gideri yönünden davanın kabulü ile;
...-TL tedavi giderinin (davalı ... için ... TL poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) davalı ...yönünden ... tarihinden, davalı ... yönünden ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve mütesilsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
C) Araç pert tazminatı yönünden davanın kabulü ile;
...-TL araç pert bedeli tazminatının (davalı ... için ... TL poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) davalı ...yönünden ... tarihinden, davalı ... yönünden ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve mütesilsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
C) Manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile; ...-TL manevi tazminatın davalı ...'dan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2-Maddi Tazminat Yönünden;
A) Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam ...-TL harçtan daha önceden ödenen toplam ...-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan ...-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
B) Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan ...-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
C) Davacı tarafından yapılan; ...-TL Başvuru Harcı, ...-TL Peşin/nisbi Harcı, ...-TL Islah Harcı, olmak üzere toplam ...-TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
D) Davacı tarafından yapılan ... TL ATK fatura bedeli, ... tebligat-posta-müzekkere masrafı, ... TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin yarısına tekabül eden ... TL masrafın manevi tazminat davasında yapılan yargılama gideri olduğunun kabulü ile kabul red oranına göre ... TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
E) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Manevi Tazminat Yönünden;
A) Harçlar kanunu gereğince alınması gereken ...-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
B) Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
C) Davacı tarafından yapılan ... TL ATK fatura bedeli, ... tebligat-posta-müzekkere masrafı, ... TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin yarısına tekabül eden ... TL masrafın manevi tazminat davasında yapılan yargılama gideri olduğunun kabulü ile kabul red oranına göre ...-TL lik kısmanın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalılar vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.19/03/2025
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır