T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/633 Esas
KARAR NO: 2024/334
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/02/2021
KARAR TARİHİ: 07/05/2024
Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) ... tarih, .../... Esas - .../... Karar sayılı görevsizlik kararı Mahkememize gönderilen dosya 2023/633 E sırasına kaydedilerek yapılan açık yargılamaları sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle: Müvekkilinin, ... ili, ... İlçesi'ne bağlı köy ve beldelerdeki çiftçilere hizmet vermekte olan ... ...nde davalı ...'ın imzaya yetkili ve müdür vekili olarak göre yaptığı döneme ilişkin Kooperatifler Merkez Birliği Rehberlik ve Teftiş Kurulu Başkanlığınca görevlendirilen Müfettiş ... ve Müfettif Yardımcısı ... tarafından gerçekleştirilen soruşturma çalışmaları esnasında, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kasa ve depo noksanlığının tespit edilen kısmına ilişkin olarak borçlu personelden, borç ikrarına havi senet alındığını, gerçekleşen usulsüz işlemlerle alakalı Kooperatif yetkilisi ...'dan alınan ... tanzim tarihli , ... vade tarihli, ...-TL tutarlı borç ikrarına havi senet temelinde, Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .../... Değişik İş sayılı kararı ile ihtiyati haciz kararı alındığını, Elmalı İcra Müdürlüğü'nün .../... İcra sayılı dosyası ile davalıya İlamsız Takiplerde Ödeme Emri gönderdiklerini, davalının ... tarihinde tebliğ aldığını, ... tarihinde itiraz ettiğini ve icra takibinin durdurulduğunu, takibin devamını sağlayabilmek için itirazın iptali davası şartlarından olan arabuluculuk başvurusunda bulunduklarını, Elmalı Arabuluculuk Bürosu'nun .../... ve Arabuluculuk Merkezi'nin .../... sayılı tutanağı sonucuna anlaşmaya varılamadığını, davalının yaptığı usulsüz işlemler nedeniyle resen izne çıkartıldığını, otomasyon sistemi üzerinden işlem yapma yetkisinin elinden alındığını, Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliği Müfettişleri tarafından düzenlenen ... tarihli ön raporun Elmalı Cumhuriyet Başsavcılığı'na ibraz edildiğini, davalı hakkında .../... Soruşturma sayılı dosyanın açıldığını, vekil eden kooperatifte yapılan incelemeler sonrasında herhangi bir ödeme yapmadığını, zimmete geçirilen meblağa, haksız fiile veya zarara ilişkin alınan borç ikrarına havi senedin vadesinin dolduğu tarih itibariyle alacağın muaccel hale geldiğini, rehin veya ipotek ile güvence altına alınmadığını, likit halde bulunduğunu, ... tanzim tarihli, ... vade tarihli borç ikrarına havi senede konu edilen ...-TL anapara ve ...-TL işlemiş faizinin fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla, toplam ...-TL tutarındaki kooperatif zararları bakımından hukuki ve yasal dayanaktan yoksun olarak yapılan itirazın iptalini, tüm ferileri ile birlikte takibin devamına, davalı aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkilinin icraya konu evrakı imzalayıp imzalamadığının bilinmediğini, kurum müfettişlerine istedikleri bilgi ve belgeleri sunduğunu, borcun kabul edildiğine dair herhangi bir belge imzalayıp imzalamadığını hatırlamadığını, herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ödenmeyen veya ödemekten aciz dosya alacaklarının faturasının tarafına kesildiğini, imzaya itiraz ettiklerini, incelemeler neticesinde imzanın vekil edene ait olması durumunda yanlış yönlendirilerek imzasının alındığını, kurum müfettişleri tarafından bir takım belgeler imzalatıldığını, bu belgenin de vekil edenin rızası ve bilgisi dışında imzalatıldığını, belgenin senet hükmünde olmadığını, A-4 kağıdına bilgisayar ile yazılmış bir evrak olduğunu, maktu bir senet olması halinde imzalamayacağını, hata ve hilenin gabin olduğunu, icra takibine dayanak teşkil eden evrakın bir senet olmadığını, senet olarak sayılmayan evrak sebebi ile vekil edenin temerrüde düşürülmeden faiz talep edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ödeme emrinde talep edilen faizin reeskont iskonto faizi olduğunu, alacaklı tarafça talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olabileceğini, davacı tarafın iddia ettiği tüm hususların yargılamaya muhtaç olduğunu, vekil edenin kanun ve kurum nezdinde kendisine verilen görev ve sorumluluklar nelerse onları yaptığını, kesin ve net bir alacak varmış gibi icra inkar talep edilmesinin ve müfettiş raporlarının doğru olduğu yönündeki iddiaların abesle iştigal olduğunu, yargılamayı gerektiren bir alacak iddiasında alacak davası açmak sureti ile alacağın tahsili yoluna gitmeyen, direkt icra takibi başlatan ve ihtiyati haciz ile vekil edenin mağduriyetine yol açan alacaklının kötü niyet tazminatına hükmedilerek takip dayanağı alacak miktarının %20'sini geçmeyen kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan alınarak vekil edene ödenmesini talep etmiştir.
Elmalı İcra Müdürlüğü'nün .../... İcra sayılı dosyasının tetkikinden: Alacaklı ... vekili tarafından borçlu ... aleyhine ... TL asıl alacak, ... TL diğer faiz olmak üzere toplam ... TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesince (İş Mahkemesi sıfatıyla) yapılan yargılama sonucu .../... E-.../... K sayılı karar ile; " Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile;
-... TL asıl alacak, asıl alacağı işlemiş faiz, takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ve icra takip masrafları ile birlikte tahsiline imkan verecek şekilde davalının Elmalı İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİ İLE; TAKİBİN DEVAMINA,
-Asıl alacak miktarı olan ... TL'nin %20'sine tekabül eden ... TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine," dair verilen karar ... tarihli tavzih kararı ile vekalet ücreti yönünden tavzih edilmiş ve karara karşı davalı yanca istinaf yoluna başvurulmuş, Antalya BAM ...H.D.nin : .../... E- .../... K sayılı kararı ile "Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.
1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 98. maddesi uyarınca “Bu kanunda aksine açıklama olmıyan hususlarda Türk Ticaret Kanunundaki anonim şirketlere ait hükümler uygulanır.” düzenlemesi mevcut olup adı geçen yasa kapsamında sorumluluk davalarına ilişkin bir açıklama mevcut değildir. Buna karşın dava tarihi itibariyle yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nun 553. maddesi uyarınca “Kurucular, yönetim kurulu üyeleri, yöneticiler ve tasfiye memurları, kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde, hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludurlar.” şeklindeki düzenleme ile TTK bünyesinde sorumluluk davalarına yer verilmiş olup mahkemece yapılacak inceleme ve değerlendirmenin de anılan yasa çerçevesinde kalması gerekmektedir. Bu durumda TTK'nun 4/a maddesi uyarınca sorumluluk davaları ticari davalardan olup görevli mahkemenin de Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu açıktır...." gerekçesi ile Elmalı Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi'nin .../... Esas, .../... Karar sayılı kararının ortadan kaldırılmasına,Dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine karar verilmiştir.
Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin (İş Mahkemesi Sıfatıyla) ...tarih, .../... Esas - .../... Karar sayılı görevsizlik kararı ile dosya Mahkememize gönderilmiştir.
Mahkememiz ... tarihli ara kararı ile; Kooperatifler Kanunu 98.maddesi yollaması ile 6102 Sayılı 408/1 ve 479/3-a maddelerindeki düzenleme dikkate alınarak, TTK 553.maddesi uyarınca sorumluluk davası açılması için genel kurulda davalı hakkında dava konusu zararı doğuran eylemin konu ve kapsamını somut olarak gösteren bir sorumluluk kararı alınması ya da açılan iş bu davaya muvafakat verilmesine ilişkin genel kurul kararını dosyaya sunmak üzere davacı vekiline bir dahaki celseye kadar kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde ara karar yerine getirilmediğinde davanın dava şartı yokluğundan usulden reddedileceği hususunun davacı vekiline ihtarına karar verilmiş, ara karar gereğinin yerine getirildiği davacı kooperatifin ... tarihli olağanüstü genel kurul toplantı tutanağının dosyaya sunulması ile belirlenmiştir.
Davalının cevap dilekçesinde bildirdiği soruşturma evrakının akıbeti Mahkememizce re'sen araştırılmış Elmalı ACM.nin .../... E-.../... K sayılı gerekçeli kararı kesinleşme şerhleri ile birlikte dosya içine temin edilmiştir. Tetkikinden Mahkememiz dosyası davalısı ...'ın sanık sıfatı ile yargılandığı, yapılan yargılama sonucu kooperatif yetkilisi sanığın toplam ... TL parayı uhdesinde tuttuğu belirlenerek zimmet suçundan 5237 sayılı TCK.nun 247/1, 247/2, 43/1, 62/1 maddesi uyarınca neticeten 13 yıl 4 ay hapis ceza ile cezalandırıldığı, kararın istinaf ve temyiz yasa yolundan geçtiği, Yargıtay ... Ceza Dairesi tarafından onanması ile ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sırasında; dosyanın Ankara Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilerek grafoloji alanında uzman 3 kişilik bilirkişi heyetinden dava konusu senet, toplanan imza örnekleri ve davalının alınan yazı ve imza örnekleri bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle imza incelemesi yaptırıldığı,
Bilirkişi heyetinden gelen raporda sonuç olarak; Belirtilen bulgular doğrultusunda; Dava konusu, beyaz A4 kağıdı üzerine lazer-jet yazıcı marifetiyle basılmış, “... ...” sözleriyle başlayıp, “... ...” sözleriyle son bulan, ... tarihli Borç İkrarına Havi Senet üzerinde siyah mürekkepli kalemle ... ..., ... elinden çıktığı kanaatine varıldığının bildirildiği,
Yine dosyanın Antalya Nöbetçi İş Mahkemesine gönderilerek dosya içerisindeki tüm bilgi ve belgeler ışığında başta anapara, faiz ve tüm feriler olmak üzere dava konusuna ilişkin rapor tanzimi için hesap bilirkişisine tevdi edildiği,
Raporda sonuç olarak; Dava dosyası ile ekindeki kayıt ve belgeler üzerinde yapılan incelemelerde; Dava konusu olan Elmalı İcra Dairesi .../... esas sayılı icra takip dosyası alacağının dayanağı olan ... tarihli "Borç İkrarına Havi Senet" muhteviyatındaki bilgilere göre, davalı ...'ın ...TL. tutarında davacı kuruma borcunun olduğunu kabul ettiği ve bu borcunu ... tarihine kadar ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği, Davalı tarafından kabul edilen ... TL. tutarındaki borcun davacı kuruma takip tarihi itibariyle veya sonrasında davalı tarafından ödendiğine dair dava dosyasına teşvik edici bir belgenin ibraz edilmediği, Davalının davacı kuruma ödemeyi kabul ettiği ... TL. tutarındaki davalı borcuna ödeme tarihinden takip tarihine kadar; Yasal faiz oranlarının kabul edilmesi durumunda işlemiş yasal faiz tutarının toplam ... TL. olduğu, Reeskont faiz oranlarının kabul edilmesi durumunda işlemiş yasal faiz tutarının toplam ... TL. olduğunun bildirildiği görülmüştür.
Görevsiz Mahkeme tarafından yapılmış usuli işlemler kural olarak geçersiz olmakla birlikte görevli Mahkeme görevsiz Mahkemenin yapmış olduğu işlemleri (özellikle tespit etmiş olduğu delilleri) bunların tekrarlanması için bir neden yoksa kararına esas alabileceğinden; somut olayda delillerin tekrar toplanmasına ve tahkikatın yenilenmesine bir neden bulunmadığı kanaatine varılmıştır.
Somut olayda uyuşmazlık konusunun, borç ikrarına havi senede dayanan alacağın varlığının davalı tarafından kabul edilmemesi, ayrıca imzaya itiraz edilmesi ve taraflar arasında borç-alacak ilişkisi bulunup bulunmadığı hususlarında toplandığı görülmüştür. Davalı her ne kadar davaya konu borcun varlığına ilişkin ve imzaya ilişkin inkar yönünde cevap dilekçesini ibraz etmiş ise de, dosya içerisindeki tüm bilgi ve deliller ışığında, dava konusu olan Elmalı İcra Dairesi .../... esas sayılı icra takip dosyası alacağının dayanağı olan ... tarihli "Borç İkrarına Havi Senet" içeriği dikkate alındığında, davalının ... TL. tutarındaki bedel kadar davacı kuruma borcu olduğunu ikrar ettiği ve yine bu borcu ... tarihine kadar ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği, davalı tarafından kabul edilen ... TL. tutarındaki borcun davacı kuruma takip tarihi itibariyle veya sonrasında davalı tarafından ödendiğine dair delilin davalı yanca dosyaya ibraz edilmediği, davaya esas borcun varlığının davacı yanca ispat edildiği ancak borcun mevcut olmadığı yönündeki itiraza istinaden davalının davanın esastan reddine yarayacak delil sunmadığı, itiraza esas borcun varlığının davacı yanca ispatlandığı, senet altındaki imza inkar edilmiş ise de yaptırılan bilirkişi incelemesi ile imzanın davalı eli ürünü olduğunun sübuta erdiği, nitekim Elmalı ACM.nin kesinleşen kararı ile de kooperatifin toplam ... TL parasının davalının uhdesinde olduğunun belirlendiği anlaşılmıştır.
Elmalı Asliye Hukuk (İş mahkemesi sıfatıyla) yapılan yargılama sonrası alacağa yasal faiz uygulanmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verildiği, kararın sadece davalı yanca temyiz edildiği, dolayısı ile asıl alacağa uygulanması gereken faiz yönünden davalı lehine usuli kazanılmış müktesep hak oluştuğu belirlenmiştir.
Alacağın likit ve belirlenebilir olması nedeniyle davacının icra inkar tazminatı talebinin yerinde olduğu, İİK 67.maddesi uyarınca hüküm altına alınan alacak üzerinden hesap edilerek icra inkar tazminatına karar verilmesi gerekmekte ise de önceki kararda asıl alacak üzerinden hesap edilerek verildiği, kararın bu yönü ile de davalı yararına usuli müktesep hak oluşturduğu dikkate alınarak; davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE; davalının Elmalı İcra Müdürlüğü'nün .../... E sayılı takip dosyasında ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ... TL alacağa yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİNE,
Takip tarihinden sonra asıl alacağa yasal faiz uygulanmasına,
Usuli kazanılmış hak dikkate alınarak ... TL üzerinden hesap edilen %20 oranındaki (... TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
2-Alınması gerekli ... TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti, tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam 2.953,30 TL yargılama giderlerinden, davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 2.919,20 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
8-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 680,00 TL arabuluculuk ücretinin davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan 653,29 TL'sinin davalıdan, 26,71 TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.07/05/2024
Başkan ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Üye ...
¸e-imzalı
Katip ...
¸e-imzalı