T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/748 Esas
KARAR NO: 2024/148
DAVA: Menfi Tespit (Yargılamanın İadesi)
DAVA TARİHİ: 21/05/2008
KARAR TARİHİ: 20/02/2024
Davacı vekili tarafından açılmış bulunan yukarıda açık konusu yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Yargılamanın iadesini talep eden davacı vekili dilekçesinde özetle; Dosyanın yapılan yargılama neticesinde davamızın reddine karar verildiği, karar kanun yollarından geçerek kesinleştiğini, iş bu dosyada taraflarınca öne sürülen taleplerden biri de taraflar arasında düzenlenen ... tanzim tarihli ödenirlik faiz sözleşmesinin iptali yönünde olduğunu, her ne kadar bu talep yönünden mahkemece red kararı verilmiş ise de, taraflar arasında görülen Antalya ... Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyasında düzenlenen Yargıtay ...Hukuk Dairesinin ... Esas kararında açıkça; "Davacı kooperatif tarafından Antalya ... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı takibine konu ... vade tarihli, ... TL bedelli bononun gününde ödenmemesi halinde aylık %12 vade farkı ödeneceği kabul ve taahhüt edilmiş ise de, davalı anılan takipte vade farkı değil, akdi faiz talebinde bulunmuştur. Davalının takip talebinde faiz talebinde bulunmuş olması nedeniyle vade farkına yönelik kararlaştırılan oranın (aylık % 12) uygulanması mümkün değildir. İş bu takipte uygulanacak faiz oranı, 3095 sayılı Yasa uyarınca ticari işlerde uygulanacak avans faizi oranıdır." hükmünü kurduğunu, iş bu karar gereğince yerel mahkemece yeni bir hüküm kurulmuş, yine ilgili Yargıtay dairesince yapılan temyiz incelemesinde karar onanmış, yerel mahkeme kararı bu haliyle kesinleştiğini, bu kararın davalarının kararından sonra verilmiş bir karar olduğunu, bu koşullarda yargılamanın ödenirlik faiz sözleşmesi yönünden yenilenmesi ve yeniden karara bağlanması gerektiğini, dava dosyasına konu Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas ( Eski Antalya ...İcra Dairesinin ... Esas ) sayılı dosyasında müvekkiline ait gayrimenkuller için satış işlemleri yapıldığını, sıra cetveli düzenlendiğini, bu dosyada kısa bir süre içinde dosyada mevcut paraların alacaklıya ödenmesi söz konusu olacağını, bu durumda müvekkili açısından telafisi mümkün olmayan sonuçlar meydana geleceğini, bu nedenle yargılamanın yenilenmesi talebimiz ile ara karar kurularak Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas ( Eski Antalya ...İcra Dairesinin ... Esas ) sayılı dosyasının tedbiren durdurulması veya dosyaya mevcut paraların yeniden yargılama istemimizin karara bağlanmasına ve sonucuna kadar tedbiren ödenmesinin durdurulması gerektiğini, bu nedenlerle; yeniden yargılama istemimizin kabulü ile mahkemeniz kararının kaldırılmasına, yargılamanın yeniden yapılmasına, yargılamanın yenilenmesi istemimizin duruşmalı olarak görülmesine, tedbir taleplerinin kabulü ile yargılamanın yenilenmesi talepleri ile ara karar kurularak Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas ( Eski Antalya ...İcra Dairesinin ... Esas ) sayılı dosyasının tedbiren durdurulmasına veya dosyaya mevcut paraların yeniden yargılama istemimizin karara bağlanmasına ve sonucuna kadar tedbiren ödenmesinin durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili iki haftalık cevap verme süresinden sonra dosyaya sunduğu yazılı beyanında;
Davacı tarafından yargılanmanın yenilenmesi talebi ve bu doğrultuda öne sürdüğü iddiaların ve gerekçelerin yerinde olmadığını, davacı tarafından dosyaya sunulan Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... tarih ve ... E. ... K. sayılı kararında davacı ... olduğunu, HMK 375. Madde 1. Fıkrasının I bendine göre öncelikle tarafları aynı olan davalarda yargılanmanın yenilenmesi talep edilebileceğini, davacı tarafından mahkemenize sunulan kararda yer alan taraflar ile mahkemeniz dosyasında yer alan tarafların farklı olduğunu, bu nedenle bu talebin kabul edilmesi hukuken mümkün olmadığını, davacı tarafça mahkemeye sunularak yargılanmanın yenilenmesi talep edilen karar sadece emsal niteliğinde yargıtay kararı olup mahkeme dosyası açısından kesin hüküm teşkil etmeyeceğini, iki dosyanın tarafları farklı olduğu gibi konusu ve sebebinin de farklı olduğunu, ayrıca yine karşı tarafça daha önce de benzer sebeplerle Antalya ... ATM ... E. Sayılı dosyasında yargılanmanın yenilenmesi talep edildiğini, bu taleplerinin mahkemece reddedildiğini, karşı tarafın taleplerinde HMK 375. Maddesinde sayılan sebeplerin hiç birinin mevcut olmadığını, ayrıca bu talebin süresinde olmadığını, bu nedenle yasal dayanaktan yoksun talebin reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının yargılanmanın yenilenmesi talebinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, Mahkememizin Mahkememizin ... E - ... K sayılı dosyası için HMK 374 vd.maddeleri uyarınca yargılamanın iadesi talebine ilişkindir.
Mahkememiz dosyası fiziki olarak celp edilmiş, dosya içerisine alınmıştır. Tetkikinden; Davacı ... tarafından davalı ... Ltd.Şti aleyhine Antalya ...İcra Müdürlüğünün ... E sayılı takip dosyası nedeniyle açılan menfi tespit davası olduğu, yapılan yargılama sonucu ... E-... K sayılı karar ile davanın kısmen kabulü ile takibe kadar işlemiş faiz miktarının 5.846,63 TL'lik bölümü yönünden davacının, davalıya borçlu olmadığının, takibin bu miktar ve takip sonrası avans faizi dışındaki faiz talebi yönünden iptaline, Davacının Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... nolu takip dosyası nedeni ile davalıya 37.812,00 TL asıl alacak, 353,37 TL işlemiş faiz ile asıl alacağa takipten itibaren işletilecek avans faizi ve takip giderleri kadar borçlu olduğuna karar verildiği,
Kararın temyiz edilmesi sonrası Mahkememizce verilen kararın Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile;"1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davalının temyizine gelince; Taraflar arasında düzenlenen ... tarihli “ödenirlik ve faiz sözleşmesi” nin 3. maddesinde “İş bu sözleşme nedeniyle, emre yazılı senetlerin herhangi bir tanesinin vade tarihinde alacaklıya ödenmemesi halinde vade tarihinde vade tarihinden itibaren aylık %12 oranında vade farkı ödemeyi borçlu kabul ve taahhüt eder.” hükmü kabul edilmiştir. Bu hüküm uyarınca davalı alacaklı, vadesinde ödenmeyen alacaklar yönünden aylık %12 oranında akdi gecikme faizi isteyebilir. Mahkemece, bu hüküm dikkate alınmadan davalının yalnızca icra takibinde avans faizi isteyebileceğine karar verilmesi doğru olmamış, mahkemece kararın bu yönden bozulması gerekmiştir.'' gerekçesi ile bozulduğu, Mahkememizce bozmaya uyularak ... E - ... K sayılı karar ile Davacının davasının reddine karar verildiği ve kararın Yargıtay ...HD.nin ... tarih ... E-... K sayılı karar düzeltme talebinin reddine ilişkin kararı ile ... tarihinde kesinleştiği, kesinleşme şerhinin karara işlendiği anlaşılmıştır.
6100 sayılı HMK Madde 375 şu şekilde düzenlenmiştir:
(1) Aşağıdaki sebeplere dayanılarak yargılamanın iadesi talep edilebilir:
a) Mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması.
b) Davaya bakması yasak olan yahut hakkındaki ret talebi, merciince kesin olarak kabul edilen hâkimin karar vermiş veya karara katılmış bulunması.
c) Vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması.
ç) Yargılama sırasında, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin, kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması.
d) Karara esas alınan senedin sahteliğine karar verilmiş veya senedin sahte olduğunun mahkeme veya resmî makam önünde ikrar edilmiş olması.
e) İfadesi karara esas alınan tanığın, karardan sonra yalan tanıklık yaptığının sabit olması.
f) Bilirkişi veya tercümanın, hükme esas alınan husus hakkında kasten gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun sabit olması.
g) Lehine karar verilen tarafın, karara esas alınan yemini yalan yere ettiğinin, ikrar veya yazılı delille sabit olması.
ğ) Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması.
h) Lehine karar verilen tarafın, karara tesir eden hileli bir davranışta bulunmuş olması.
ı) Bir dava sonunda verilen hükmün kesinleşmesinden sonra tarafları, konusu ve sebebi aynı olan ikinci davada, öncekine aykırı bir hüküm verilmiş ve bu hükmün de kesinleşmiş olması.
i) Kararın, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlali suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması veya karar aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi (Ek ibare: 25/07/2018-7145 S.K./19. md)
(2) Birinci fıkranın (e), (f) ve (g) bentlerindeki hâllerde yargılamanın iadesinin istenebilmesi, bu sebeplerin kesinleşmiş bir ceza mahkûmiyet kararı ile belirlenmiş olması şartına bağlıdır. Delil yokluğundan başka bir sebeple ceza kovuşturmasına başlanamamış veya mahkûmiyet kararı verilememiş ise ceza mahkemesi kararı aranmaz. Bu takdirde dayanılan yargılamanın iadesi sebebinin, yargılamanın iadesi davasında öncelikle ispat edilmesi gerekir.
Davacının yargılamanın iadesi talebinin HMK 375/1-ı maddesine dayandırmış ise de; davacı vekilinin bildirdiği Antalya ...ATM.nin ... E-... K sayılı dosyasının tetkikinden: davacı ... tarafından davalılar ... Ltd.Şti ve ... aleyhine Antalya ... İcra Müd.nün ... esas sayılı ve Antalya ... İcra Müd.nün ... esas sayılı dosyaları için açılan menfi tespit davası olduğu, bu dava ile birleştirilen Antalya ... Asliye Ticaret Mah.nin ... esas sayılı dosyada ise davalılar ... ve ... İnş. Ltd.Şti. aleyhine açılan davada, Davacı kooperatif vekili dilekçesinde özetle: Müvekkili kooperatifin davalı ...'in sahibi olduğu diğer davalı şirketten aldığı inşaat malzemeleri karşılığında verdiği senet bedellerinin müvekkili tarafından vadesinde ödenememesi üzerine, davacı kooperatif ile davalı ... arasında 2 adet dükkanın satışı konusunda işyeri satış vaadi sözleşmesi imzalandığını, imza- lan iş yeri satış vaadi sözleşmesinde ... TL'nin peşin ödendiğinin belirtilmesine rağmen gerçekte nakit ödeme yapılmadığını, davalı şirketten alınan inşaat malzemesinin toplam bede- linin ... TL olarak kabul edilip satış bedelinden bu miktarın mahsup edilerek davalıya bir adet ... TL bedelli makbuz verildiğini, düzenlenen makbuzun davalı ...'in kendi elindeki nüshasına iadesi gereken senetlerin vergi borcu doğmaması için yazıl- madığını, ancak davacı kooperatif elinde kalan makbuzda iadesi gereken senetlerin yazılı olduğunu, bu senetlerin iade edilmeyip icra takibine konu edildiğini, söz konusu makbuzdaki davalı ... tarafından ... TL ödeme yapıldığına yönelik kaydın gerçek olmadığını, davacı kooperatifin makbuz nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesinin talep edildiği, yapılan yargılama sonucu;
" A- Mahkememizin ... esas sayılı dosyası itibarı ile davacının davalı ... İnş. Ltd. Şirketi hakkında açtığı davanın KISMEN KABULÜ ile;
Davacının takip dışı ... düzenleme ... ödeme tarihli 3.842,25.-TL ve ... ödeme tarihli ....-TL bedelli bonolar nedeniyle borçlu olmadığının TESPİTİNE;
Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında işlemiş faizin 35.029,59.-TL'lik kısmından borçlu olmadığının TESPİTİ ile;
Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında takip konusu işlemiş faizin ( 58.800-58.273,97=) 526,03.-TL'lik kısmından BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİ ile;
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE;
B-Birleşen Antalya Asliye ... Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyasında davalı hakkındaki davanın esas yönünden REDDİNE " karar verildiği, kararın Yargıtay ...Hukuk Dairesi Başkanlığının ... tarih, ... esas, ... karar sayılı ilamı ile onandığı, davacı vekili ile asıl ve birleşen davada davalı ... Ltd. Şti. vekilinin karar düzeltme yasa yoluna başvurduğu, Yargıtay ...Hukuk Dairesinin ... esas, ... karar sayılı, ... tarihli ilamı ile karar düzeltme talebinin reddi ile hükmün, ... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Bu halde yargılamanın iadesi talebine konu Mahkememizin ... E - ... K sayılı dosyası ile Antalya ...ATM.nin ... E-... K sayılı dosyasının tüm taraflarının aynı olmadığı gibi dava konusu icra takiplerinin de aynı olmadığı, dolayısı ile ileri sürülen yargılamanın iadesi talebinin kanunda yazılı sebeplerden olmadığı, davacının her iki dosyadaki faiz alacağı ihtilafının taraflar arasında düzenlenen "... tanzim tarihli ödenirlik ve faiz sözleşmesi"nden kaynaklığı yönündeki iddiasının yargılamanın iadesi sebebi olarak kabul edilemeyeceği gibi Mahkememiz hükmünün daha önce kesinleşmiş olması nedeniyle yargılamanın iadesinden faydalanacak olan tarafın ilk kesinleşen hüküm lehine olan taraf olması gerekliliği karşısında ikinci kesinleşen hüküm lehine ilk kesinleşen hüküm aleyhine olan Mahkememiz dosyası davacısının yargılamanın iadesini talep edemeyeceği de dikkate alınarak; yargılamanın iadesi talebinin HMK 379.maddesi uyarınca esasa girmeden reddine, dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Yargılamanın iadesi talebinin HMK 379.maddesi uyarınca esasa girmeden REDDİNE,
2-Alınması gerekli 427,60 TL harçtan peşin alınan 324,10 TL harcın mahsubu ile bakiye 103,50 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK.'nın 333. maddesi uyarınca davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.20/02/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza