T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/869 Esas
KARAR NO : 2025/533
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/12/2023
KARAR TARİHİ : 16/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.İDDİANIN ÖZETİ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde, davalılardan ...'a ait, kaza günü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, davacıya ait ve ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araca arkadan çarpması neticesinde, aralarında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, trafik kazası tespit tutanağı incelendiğinde; davalılara ait ... Plakalı aracın kazaya tam kusuruyla sebebiyet verdiği açık olup, davacıya ait aracın ise hiçbir kusurunun olmadığının da açık olduğunu, davalının davacıya ait otobüse arkadan çarparak, büyük mağduriyet ve zarara sebebiyet verdiğini, davacının da, karşı taraf aracının da otobüs olup, otobüsleri ticareti amaçla işletmekte olduklarını, işletenin, araç sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olacağını, kazayı yapan ... plakalı aracın trafik kaydından davalı ...'a ait olduğunu, davacının uğramış olduğu kazanç kaybından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, işbu kaza sebebi ile davacıya ait araçta maddi hasar meydana geldiğini, ortaya çıkan hasar sebebi ile davacıya ait ... plakalı aracın aylarca onarımda kaldığını, davacıya ait ticari aracın onarımda kalması hasebiyle davacının ticari işlevini yerine getiremediğinden kazanç kaybına ilişkin alacağı oluştuğunu, davacıya ait aracın ticari gelir elde etmesi söz konusu olduğundan dolayı kazanç kaybına uğradığını, kazanç kaybına ilişkin alacak değerinin tam ve kesin olarak belirlenememesi sebebiyle bu hususta yapılacak tespit sonucu artırılmak üzere kazanç kaybı talep ettiklerini, davacıya ait otobüsün kaza nedeniyle tamiratından sonra aracını 30 gün kiralamasına ilişkin düzenlenen ... tarihli Faturanın da ekte sunulu olduğunu, fakat kazadan önce davacının aracının daha yüksek tutar ile kiralanabilmekte iken, davaya konu kaza neticesinde aldığı hasar, değer kaybı nedeniyle daha düşük tutarla kiralanmak zorunda kalındığını, bilirkişi tarafından davacının aracının kazasız kiralama bedelinin tespiti ile hesaplama yapılmasını talep ettiklerini, davaya konu ... tarihli trafik kazası neticesinde davacıya ait ... plakalı aracın hasar gördüğünü, kazanç kaybının hesaplanmasında; hasar gören aracın bilirkişilerce araçtaki hasarın durumu, resim, fatura ve dosyada mevcut diğer belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde hesaplanacağını, ,bu nedenle belirsiz alacak davası olarak açıldığını, şimdilik ...-TL tutarındaki maddi tazminat miktarının, kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalılara dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalıların davaya cevap vermedikleri anlaşılmıştır.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
... VE ... plakalı araçların ruhsat ve tescil bilgileri UYAP sisteminden dosya arasına alınmıştır.
... den ... plakalı aracın tamirine ilişkin tüm iş emirleri ile ilgili belgeler celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Davacının vergi kayıtları ilgili Vergi Dairesinden celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Emsal ücret araştırmasına ilişkin belgeler ilgili kurumlardan celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Sigorta eksperi, trafik ve makine mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen ... tarihli raporda sonuç olarak;
Dava konusu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülememiş olup temin edilen belge (tutanak/ resimler/ eksper raporu ve sair evraklar) doğrultusunda;
Olay yerinde, trafik zabıtasınca düzenlenen “Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında; — “... plakalı otobüs sürücüsü ... ile ... plakalı otobüs sürücüsü ...'ın; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun da yer alan 56/1-c (Önlerinde giden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek (yakın takip)| maddesini ihlal ettikleri, diğer ... plakalı otobüs sürücüsü ...'in ise aynı kanunda yer alan herhangi bir maddeyi ihlal etmediği,
Dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 45 gün olarak tespit edildiği,
Dava konusu aracın ticari sınıfta olması sebebi ile kaza tarihli günlük kazancının uzman bilirkişi tarafından hesaplanması gerekmekte olup heyet içinde de bu konuda uzman bulunmadığından kazanç kaybı hesabı yapılamadığı bildirilmiştir.
Mali müşavir bilirkişi ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;
1- Davacının ibraz edilen 2021 ve 2022 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu,
2- Daha önce düzenlenen bilirkişi raporunda dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı sürenin 45 gün olarak tespit edildiği,
3- Davacının ticari defter kayıtları ve vergi dairesinden gelen bildirim yazılarının incelenmesi neticesinde davacının araç kira geliri elde ettiği, gelirlerinin dökümünde hangi araçlardan kira geliri elde ettiğinin defterlerde detaylı olarak belli olmadığı, kazanın olduğu ... tarihten önceki ay haziran 2021'de araç kira gelirlerinin ... TL olduğu, temmuzda bu tutarın ... TL'ye düştüğü Ağustosta da kazancın ... TL'ye düştüğü eylül 2022'de yine kazancın Haziran ayında olduğu gibi ... TL olarak gerçekleştiği tespit edilmiştir. Temmuz ayında ...-... arası Ağustos ayında da ...-... tarihleri arası 45 gün aracın tamirde olacağı ve bu nedenle çalışılamamış olduğu hesabına göre Haziran ve Eylül ayında yapılan kazancın Temmuz ve Ağustos ayında da yapılabileceği varsayılarak davacının 45 gün aracını kullanamadığı tespitine göre günlük kazancının ... TL/30gün=... TL*45gün=... TL olabileceği bu tutar kadar kazanç kaybı olabileceği kanaat ve sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekili ... tarihli ıslah dilekçesi ile ... TL kazanç kaybı tazminat talebimizi, ... TL artırarak, ... TL ' ye çıkartığını beyan etmiştir.
IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana kazanç kaybı tazminatının karşı aracın sürücüsü ve malikinden tahsili istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın,... tarihinde saat ... sıralarında, sürücü ... idaresindeki ... nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) ile sigortalı, ... plakalı, davacı ... adına kayıtlı otobüsü ile ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, yerleşim yeri içi, 70 km/s azami hız limitli, bölünmüş, iki şeritli, şerit çizgileri belirli, asfalt kaplamalı yatay Güzergahı düz yol, düşey güzergahı eğimsiz, görüş alanıaçık olan ... üzeri sağ şeritte ... istikametinden ... caddesi istikametine düz seyir halinde iken, ... isimli ... karşısına geldiğinde, idaresindeki ... plakalı, davacı ... adına kayıtlı otobüsünün sol arka kısımlarına; arka gerisinden aynı yöne sağ şerit üzeri düz seyir halinde olan davalı sürücü ... idaresindeki ... nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) ile sigortalı, ... plakalı, davalı ... adına kayıtlı otobüsün sağ ön kısımlarını çarpması ve ... plakalı, davalı ... adına kayıtlı otobüsün hemen arkasından aynı yöne sağ şerit üzeri düz seyir halinde olan dava dışı sürücü ... idaresindeki ... Şirketi nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) ile sigortalı, ... plakalı otobüsün ön kısımlarını, ... plakalı, davalı ... adına kayıtlı otobüsün arka kısımlarına çarpması neticesinde meydana geldiği anlşaılmaktadır.
Meydana gelen kazanın oluşumunda takip mesafesini korumayan ve arkadan çarparak Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/d ve Yönetmeliğin 157/a-4 kusurlar bölümünde yer alan arkadan çarpma ihlali ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 56/1-c ve Yönetmi 107 kusurlar bölümünde yer alan önlerinde giden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek (yakın takip) ihlallerini gerçekleştiren ... ve ... plakalı araçların kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, işbu davada yalnızca ... plakalı araca husumet yöneltildiğinden ve kaza arkadan zincirleme çarpma şeklinde gerçekleştiğinden anılan kurallarını ihlal eden ... plakalı araç sürücüsünün ve malikinin davacının zararının tamamından sorumlu olduğu kabul edilmiştir.
Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden ... tarihli denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği hususu ve ilgili aracın otobüs vasfında olması ile kazancının ticari defterlere dercinin zaruri olduğu nazara alınarak, ... plakalı aracın hasarının giderilmesi için makul onarım süresinin 45 gün ( kırk beş gün) olduğunu davacının ticari defter kayıtları ve vergi dairesi kayıtlarından, kazanın olduğu ... tarihten önceki ay haziran 2021'de araç kira gelirlerinin ... TL olduğu, temmuzda bu tutarın ... TL'ye düştüğü ağustosta da kazancın ... TL'ye düştüğü eylül 2022'de yine kazancın Haziran ayında olduğu gibi ... TL olarak gerçekleştiği tespit edilmiştir. Temmuz ayında ...-... arası ağustos ayında da )...-... tarihleri arası 45 gün aracın tamirde olacağı ve bu nedenle çalışılamamış olduğu hesabına göre haziran ve eylül ayında yapılan kazancın Temmuz ve Ağustos ayında da yapılabileceği varsayılarak davacının 45 gün aracını kullanamadığı tespitine göre zararın ... TL olabileceği yönündeki bilirkişi tespiti hüküm vermeye ve denetime elverişli görülmekle, araç mahrumiyeti talebinin kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; ... TL kazanç kaybı tazminatının haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren davalı ... yönünden işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... yönünden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli ... TL harçtan alınan ... TL peşin, ... TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin, ... TL başvuru, ... TL ıslah harcı olmak üzere toplam ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4- Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
7-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar verildi. 16/07/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır