T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/115 Esas
KARAR NO : 2025/195
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 15/02/2024
KARAR TARİHİ : 19/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.İDDİANIN ÖZETİ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davalı sigorta şirketi nezdinde ZMM sigortası olan ve sigortalısı ... olan (Sigorta Acente No:..., Sigorta Poliçe No:..., Sigorta Bitiş Tarihi: ...) ... plaka sayılı araç sürücü ... sevk ve idaresi altındayken ... Mahallesi ... sokak üzerinde seyir halinde iken ... sokak kesişimine geldiğinde aracının ön kısımları ile, ... sokak üzerinde seyir halinde olan sürücü ... ... sevk ve idaresi altında bulunan ... plaka aracın sol yan kısımlarına çarpması ve çarpmanın etkisiyle ... plakalı aracın sol arka kısımları ile yolun sağında park halinde bulunan ... plakalı aracın sol arka kısımlarına çarpması sonucu üç araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağından görüleceği üzere bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı KTK'nın 57/1-c (kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş kavşaklarda motorlu araçlardan soldaki aracın sağdan gelen araca geçiş hakkını vermemesi) kuralını ihlal ettiği tespit edildiğini, her ne kadar kaza tespit tutanağında ,kazanın meydana gelmesinde müvekkiline ait ... plakalı araç sürücüsü ...'in 52/1-a (aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak) maddesini ihlal ettiği belirtilmişse de ilgili kusur izafesine itiraz ettiklerini, alınacak kusur raporuyla gerek kaza fotoğrafları gerek kaza tespit tutanağını düzenleyen kurumdan istenecek evraklar ve varsa kamera görüntüleri incelendiğinde, müvekkiline ait ... plakalı aracın hiçbir kusurunun bulunmadığı, tüm kusurun ... plakalı araç sürücüsünde olduğu ortaya çıkacağını, müvekkilini aracında meydana gelen değer kaybı zararının karşılanması amacıyla ... tarihinde davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu, taleplerinin ... tarihinde davalı sigorta şirketine tebliğ olunduğunu, taleplerinin davalı sigorta şirketi tarafından karşılanmadığını, öncelikle haklı davanın kabulüne, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak 6100 sayılı Yasa'nın 107. Maddesi uyarınca belirlenecek maddi zararın- değer kaybı tazminatı - (bilirkişi raporundan sonra arttırılmak üzere) şimdilik ... TL olmak üzere davalı sigorta şirketinden temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Konu kaza sebebi ile kabul anlamına gelmemekle birlikte sigortalı aracın kusurlu olması sebebi ile müvekkil şirket kaza tarihi olan ... tarihinde Hazine Müsteşarlığı tarafından yılbaşından itibaren geçerli olacak şekilde belirlenmiş olan ...-TL'lik poliçe limitine sahip olduğunu, davacının taleplerinin karşılandığını, müvekkil şirket tarafından ... tarihinde davacı vekili ...' ya ... TL değer kaybı, ... tarihinde ... TL hasar ödemesinin yapıldığını, ... tarihinde ... TL ...' a hasar ödemesi yapıldığını, kaza tarihinde ki poliçe limiti olan ...-TL'den teminat kapsamında yapılan ödemeler mahsup edildiğinde, müvekkil şirketin davacıya karşı kalan sorumluluğu ...-TL ile sınırlı olduğunu, aracın daha önceki kazalarının kontrolünün gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün mezkur kazada atfa kabil bir kusurunun bulunmadığını, kusur incelemesi yapılmasını, aracın değer kaybı hesabında değişim veya onarım görmüş olan plastik parçaların hesaba katılması hukuka aykırı olduğunu, kısmi dava şeklinde yapılan işbu başvuruda yargılamanın ilerleyen aşamasında başvuran tarafça davanın ıslah edilmesi durumunda, ıslah tarihi itibariyle ıslah edilen kısım bakımından 2 yıllık zamanaşımının dolması söz konusu ise işbu kısma ilişkin talebin zamanaşımı nedeniyle reddi gerekeceğini, davaya konu kazada değer kaybı oluşup oluşmadığı incelenmelidir.davaya konu kazada değer kaybı oluşup oluşmadığı incelenmesi gerektiğini, faturaların katma değer vergisinden şirketin sorumluluğu bulunmadığını, davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden ... aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
... İl Emniyet Müdürlüğünden ... tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin kaza fotoğrafları, KTT ve varsa kamera görüntüleri celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Alınan ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;
Dosyanın tetkiki, Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağının incelenmesi ve kaza yerinin incelenmesi, yapılan teknik çalışma ile analizler sonucu;
A. ... plakalı kamyonet sürücüsü ... ‘ın bu kazanın oluşumunda tüm nedenler ve unsurlar bütün olarak ele alınıp değerlendirildiğinde;
*Kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmediğinden dolayı sağından gelen ... plakalı otomobile geçiş hakkını vermek zorunda olmasına rağmen bunu yapmadığı, Kavşaklarda geçiş önceliğine uymadığı,
B. ... plakalı otomobil sürücüsü ... ‘in bu kazanın oluşumunda tüm nedenler ve unsurlar bütün olarak ele alınıp değerlendirildiğinde herhangi bir kabahatinin olmadığı,
C. Park halinde bulunan ... plakalı otomobil sürücüsü/sahibinin ise bu kazanın oluşumunda tüm nedenler ve unsurlar bütün olarak ele alınıp değerlendirildiğinde herhangi bir kabahatinin olmadığı,
Değer kaybı yönünden:
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;
*İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı görüş ve kanaatine varılmıştır.
*Yapılan dosya incelemesinde sigorta kuruluşunun hak sahibinin vekiline değer kaybı ile ilgili başvuru tarihinden önce ... TL tazminat ödemesi yaptığı görülmüş olup alacak bakiye tutarının ... TL olacağı tespit edilmiştir.
Araç mahrumiyet bedeli yönünden:
*Bahse konu kaza sonucu ... plakalı aracın makul onarım süresinin 18 gün olacağı kanaatine varılmıştır.
*Araç mahrumiyet bedeli tutarını hesaplayabilmek için, günlük araç kiralama hizmeti veren firmalara ait muadil bir aracın kaza tarihi baz alınarak günlük araç kiralama bedelleri araştırılmış ve dava konusu araca muadil bir aracın günlük kira bedelleri öğrenilmiştir.
*Yapılan araştırma neticesinde, kaza tarihinde muadil bir aracın ortalama günlük kiralama bedelinin ... TL olduğu tespit edilmiştir.
*Buna göre dava konusu araç için araç kiralama bedelinin 18 gün (onarım süresi) x ... TL (Günlük Araç Kiralama bedeli) = ... TL olduğu tespit edilmiştir.
*Kiralama bedeli üzerinden amortisman bedeli (lastik, motor vs) %10 oranında uygulanmıştır.
*Buna göre dava konusu araç için mahrumiyet bedelinin ... TL olduğu tespit edildiği bildirilmiştir.
Davacı vekili ... TL tutarındaki değer kaybı tazminatı davasını sistem üzerinden göndermiş olduğu ... tarihli değer artırım dilekçesi ile ... TL arttırarak, dava değerini ... TL' ye çıkarttığını bildirmiştir.
IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı tazminatının karşı aracın ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... ... günü saat ... sıralarında davalı tarafından ZMMS ile sigortalanan, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet, ... ilçesi ... mahallesinde, ... istikametinden gelip ... Sokağı takiben ... Caddesi istikametine seyir halinde iken, ... Sokak ile ... Sokağın kesiştiği kontrolsüz kavşağı geldiğinde, kavşak kollarında trafik yoğunluğu bakımından farklı olduğunu gösteren herhangi bir trafik işaret ve levhasının bulunmadığından, kavşak kollarında anayol / tali yol levhalarının olmadığından dolayı sağından gelen araçlara geçiş hakkını vermesi gerekirken, bu yapmayarak seyrine devam edip kavşak sistemine kontrolsüz bir şekilde girmesi sonucu aracının ön kısımlarıyla, gidiş istikametine göre sağından, ... Caddesi istikametinden gelip ... Sokağı takiben ... Sokak istikametine seyir halinde olan ve ... Sokak ile ... Sokağın kesiştiği kavşaktan geçiş yapan sürücü ...' in sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin sol yan kısımlarına çarpması, çarpmanın etkisiyle ... plakalı otomobilin arka kısmının gidiş istikametine göre sağa doğru savrularak sol arka kısmının ... Sokak üzerinde yolun sağ tarafında park halinde bulunan ... plakalı otomobilin sol arka kısımlarına çarpması neticesinde cereyan ettiği anlaşılmaktadır. Davalı tarafından ZMMS ile sigortalanan, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonetin kavaşaklarda geçiş üstünlüğüne riayet etmeyerek kavşağa giriş yapması ve davacı üzerine kayıtlı plakalı araca çarpması ve davacı aracının da nizami park halindeki araca çarpmanın etkisiyle çartpmış olması ile davalı tarafından ZMMS ile sigortalanan ... plakalı kamyonet sürücüsünğn kazanın cereyanında %100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sorumluluğu cihetine gidilmiştir.
Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin raporunda yapmış olduğu değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme (...-TL değer kaybı belirlemesi) ve hesaplamalar gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, araç başına teminat limitinden kalan bakiye kalan ...-TL nazara alınarak yapılan değer arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş, KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle ve davalı aracın hususi kullanımında olan araç olması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiş ve anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; ... TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olan ... tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli ... TL harçtan alınan ... TL peşin, ... TL tamamlama harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin, ... TL başvuru, ... TL tamamlama harcı olmak üzere toplam ... TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4- Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
7-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, Davacı vekili yetki belgesi ile ... ile Davalı vekili E- duruşma yoluyla ...'un yüzüne karşı MİKTAR İTİBARİYLE KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/03/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır