T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/727 Esas
KARAR NO : 2024/579
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/11/2023
KARAR TARİHİ : 02/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I. İDDİANIN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde ... İli ... İlçesi ...'nda gerçekleşen maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazasında, davalı ... adına kayıtlı, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ... Caddesi No:.. sayılı yerde faaliyet gösteren ... İsimli iş yerinin önünden çıkarak ... Caddesine katıldıktan sonra sol sinyal lambasını yakmadan ve arkasından gelen araç trafiğinin hızını ve uzaklığını kontrol etmeden ... dönüşü yapma amaçlı sola doğru manevra yaparak kendisine duramayacak kadar yaklaşmış olan müvekkilene ait ... plakalı motorsiklete çarptığını, kaza neticesinde müvekkilin aracında hasar meydana geldiğini, müvekkilinin yaralandığını, davaya konu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsü Davalı ... asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, her ne kadar ... tanzim tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağında kazaya ilişkin kusur tespitinin yapılamadığı bildirilmişse de Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sayılı soruşturma dosyasında aldırılan ... tarihli trafik kazası bilirkişi raporunda davaya konu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsünün Karayolları Trafik Kanunu'nun 53/B ve 67/A maddelerini ihlal ettiği, müvekkilin ise meydana gelen kazada herhangi bir kural ihlali yapmadığı ve kusursuz olduğu yönünde görüş bildirildiğini, bahse konu kaza nedeniyle Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyası üzerinden ceza davası açıldığının davanın derdest olduğunu, dosyanın celp edilmesini, maddi hasarlı trafik kazası neticesinde Müvekkil ...'a ait ... plakalı araçta meydana gelen hasardan kaynaklı ...-TL maddi tazminat (Kısmi dava olarak açılmıştır.), değer kaybından kaynaklı ...-TL maddi tazminat (Kısmi dava olarak açılmıştır.) olmak üzere toplam ...-TL maddi tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, (Sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle müvekkil ...'ın aracın tamir süreci boyunca araçtan mahrum kalması nedeniyle uğradığı zarardan kaynaklı şimdilik ...-TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının (Kısmi dava olarak açılmıştır.) kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ... ve Davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil Şirket ... adresinin .../... olduğunu, bu sebeple yetkili mahkeme İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte davanın kısmi dava şeklinde açılması mümkün olmadığını, davacının delillerinin tebliğ edilmesini, dava konusu talebin muaccel olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte, poliçe tanzim tarihi olan ... tarihi göz önünde bulundurulduğunda değer kaybı hesaplamasında genel şartlar göz önünde bulundurularak hesaplama yapılmasını, bilirkişi hesaplamasının zmms genel şartlar değer kaybı hesaplama formülü dikkate alınarak yapılması gerektiğini, müvekkil şirketin sigortalının mali mesuliyet sigortasından kaynaklanan sorumluluğundan sigortalının kusuru oranında sorumlu olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile davacının kaza tarihinden itibaren faiz işletme talebi hukuka aykırı olduğunu, ikame edilen haksız ve mesnetsiz davayı kabul etmemek kaydıyla müvekkil şirketin faiz sorumluluğu sınırlı olduğunu, davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin poliçe kapsamı dışında olduğunu, aleyhe hüküm kurulması halinde parça ve işçilik iskontosu uygulanmasını bu oran da en az yüzde otuz olması gerektiğini, müvekkil şirketin KDV’den sorumluluğu bulunmadığını, görevsizlik itirazımızın kabul edilerek görevli mahkemeye gönderilmesini, davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ...'e dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalıların davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
Davacı vekili ... tarihli ıslah dilekçesi ile;...-TL kısmi alacak davası olarak açtıkları hasardan kaynaklı maddi tazminat alacağımıza dair talebimizi ...-TL arttırarak ...-TL , ...-TL kısmi alacak davası olarak açtığımız değer kaybından kaynaklı maddi tazminat alacağımıza dair talebimizi ...-TL arttırarak ... TL, ...-TL kısmi alacak davası olarak açtığımız araç mahrumiyetinden kaynaklı maddi tazminat alacağımıza dair talebimizi ...-TL arttırarak ...-TL olarak ıslah ettiklerini bildirmiştir.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası , Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden aracın 2023 yılı ve öncesi yıllara ait kaza kayıtları, Türkiye Noterler Birliğinden kazaya karışan araçların 2023 yılı tescil ruhsat aidiyet bilgileri, ceza dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Alınan ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda sonuç olarak; ... plakalı otomobil Sürücüsü ... ... Caddesi sağ şerit üzerinden seyir halinde iken yol ayırımından sola dönüş yapmadan önce solundan arkasından emniyetle duramayacak kadar yaklaşan motorsikleti dikkate almadan dikkatsiz, tedbirsiz bir şekilde sola doğru sinyal vermeden manevra yaparak şeridini kapatması neticesi meydana gelen kazada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 53/1-b(sola dönüş kurallarına riayet etmemek), Madde 67/a(taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, şerit değiştirirken, sağa, sola, geriye dönerken, geri giderken ve bunlara benzer hallerde; karayolunu kullananlar için tehlike ve engel yaratmamak zorundadır) Madde 84/f (Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma), dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hareket ederek tamamen hatalı davranışı sonucu meydana geldiği, ihtilafa konu motorun hasarı ile onarılan ve değişen parçalar dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle motor tarafımızdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda; ... kaza tarihindeki; Motor Hasar Tutarı(Malzeme+ İşçilik) = ... TL (KDV DAHİL ) olduğu ,Motor Değer Kaybı= ... TL olarak , Motor Mahrumiyet Bedeli= ... TL olarak hesaplandığı, nihai kusur değerlendirmesi ve takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, ... plakalı motor sürücüsünün herhangi bir kural ihlalinin olmadığı tespitine dayanarak hesaplanan toplam ... TL (motosiklet hasar bedeli + motosiklet değer kaybı + motosiklet mahrumiyet
bedeli) tazminat bedelinin tamamından davalıların sorumlu olacağı bildirilmiştir.
IV. DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı, hasar ve kazanç kaybı tazminat istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... günü saat ... sıralarında .../... İlçesi ... Mahallesi ... caddesi ... önü, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobili ile ... önündeki yaya kaldırımından bölünmemiş iki yönlü trafiğin işlediği ... caddesine giriş yaparak ilerledikten sonra ... dönüşü yapmak için sola dönüş yaptığı esnada aracının sol arka yan kısmından, arkasından solundan aynı istikamete seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı motorsikletin ön kısmıyla çarpması neticesinde cereyan ettiği anlaşılmaktadır.
Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Sayılı soruşturma dosyasında aldırılan ... tarihli trafik kazası bilirkişi raporunda davaya konu kazada ... plaka sayılı araç sürücüsünün Karayolları Trafik Kanunu'nun 53/B ve 67/A maddelerini ihlal ettiği, müvekkilin ise meydana gelen kazada herhangi bir kural ihlali yapmadığı ve kusursuz olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi ... esas sayılı dosyada düzenlenen ... tarihli rapor da savcılık dosyası ile aynı mahiyette ... plaka sayılı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu belirlemektedir.
Mahkememizce tanzim ettirilen ... tarihli rapor ile savcılık ve ceza mahkemelerinin tam bir uyum içinde olduğu görülmekle, ... plakalı otomobil Sürücüsü ... ... Caddesi sağ şerit üzerinden seyir halinde iken yol ayırımından sola dönüş yapmadan önce solundan arkasından emniyetle duramayacak kadar yaklaşan motorsikleti dikkate almadan dikkatsiz, tedbirsiz bir şekilde sola doğru sinyal vermeden manevra yaparak şeridini kapatması neticesi meydana gelen kazada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun sola dönüş kurallarına riayet etmemek konulu 53/1-b maddesi, taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, şerit değiştirirken, sağa, sola, geriye dönerken, geri giderken ve bunlara benzer hallerde; karayolunu kullananlar için tehlike ve engel yaratmamak konulu 67/a maddesi ile doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma konulu 87/1 maddelerini ihlal ederek kazanın oluşumuna sebep verdiği, ... plakalı aracın sürücüsün %100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davalı ... şirketinin, işletenin ve kazaya karışan aracı sevk eden gerçek kişi davalının sorumluluğu cihetine gidilmiştir.
Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin raporunda yapmış olduğu değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme ve hesaplamalar gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, rapor ve değer arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş, KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle ve davalı aracın hususi kullanımında olan araç olması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiş ve anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Hasar Bedeli Tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede; Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre Hasar miktarı tespit edilirken, aracın kaza tarihindeki 2.el piyasa rayiç değerine göre, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise tamir bedelinin, ekonomik değilse aracın kaza tarihi itibariyle 2. el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması ve raporda bu miktarların kalem kalem belirtilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda denetime elverişli ve hükme esas alınan ... tarihli rapor ile yapılan tespit ile %18 KDV Dahil ...-TL hasar bedeli tazminatı zararı bulunduğu tespiti ile davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden ... tarihli denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği husus nazara alınarak ... plakalı aracın hasarının giderilmesi süresinin 15 gün (on beş gün) olduğunu, bu süre içinde oluşacak araç mahrumiyet zararının ise ...-TL olduğu, araç mahrumiyet bedeli tazminatının davalılar ... ve ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının değer kaybı talebinin kabulü ile; ... TL'nin davalı ... şirketi yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere ..., diğer davalılar yönünden ... tarihinden işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin davalılar ... ve Davalı ... yönünden kabulü ile; ... TL'nin ... tarihinden işleyecek yasal faizi ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının maddi tazminat talebinin kabulü ile; ... TL'nin davalı ... şirketi yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olmak üzere ..., diğer davalılar yönünden ... tarihinden işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Alınması gerekli ... TL harçtan peşin olarak alınan ... TL ve ıslah ile alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan ... TL başvuru, ... TL peşin ve ... TL ıslah harcının harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6- Kabul edilen miktar yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
9-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, davacı vekili ile davalı ... vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalıların /vekillerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. Anlatıldı. 02/10/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır