T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/2 Esas
KARAR NO : 2025/522
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/01/2024
KARAR TARİHİ : 14/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı ... adına kayıtlı ve davalı sürücü ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile ... tarihinde park halinde bulunan müvekkiline ait ... plakalı aracın sol arka tampon kısmından başlayarak sol yanına çarpması neticesinde aracın hasara uğramasına, değer kaybetmesine neden olup maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, ... plakalı aracın sürücüsü davalı ...'nın, işbu davaya konu kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğunu, çarpma sonucu müvekkiline ait ... plakalı ... model ... marka aracın ciddi hasar görmüş olup araçta değer kaybı meydana geldiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin olarak müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını, söz konusu kaza sonucunda müvekkiline ait ... plakalı araçta meydana gelen araç değer kaybından; kazaya tam kusuruyla sebebiyet veren ... plakalı araç sürücüsü davalı ..., aracın ruhsat sahibi davalı ... ve kaza tarihinde geçerli olan ... poliçe numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasını düzenlemiş olan davalı ...'nin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, davanın kabulü ile; müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı için şimdilik ...-TL tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, aracın tamir süresince kullanılamaması nedeni ile şimdilik ...-TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkili şirkete usulune uygun arabuluculuk davet mektubu gönderilmemiş olduğundan müvekkili şirketin arabuluculuk başvurusundan haberdar olamadığını, :
davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin .../... sayılı ...-... vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Poliçesinden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, poliçe teminat limiti tükenmiştir :
yine davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkil şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi temerrüdü de söz konusu değildir. bu nedenle faiz taleplerinin haksız olduğunu, reddi gerektiğini, müvekkili sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemeler ile araç başına ve kaza başına tüm teminat limiti tükenmiş olduğundan müvekkil sigorta şirketinin temerrüde düştüğü de ileri sürülemeyeceği gibi, davacının faiz talebi ve talep etmiş olduğu faiz türü de haksız ve yersiz olduğunu, yine, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinden de sorumlu tutulmaması gerektiğini, müvekkili şirket hakkındaki haksız davanın poliçe teminat limiti tükenmiş olduğundan esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ..., ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Her ne kadar huzurdaki dava Antalya Asliye Ticaret Mahkemeleri nezdinde açılmışsa da yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olması gerektiğini, yetkiye itiraz ettiklerini, kusur oranını ve kaza tespit tutanağını kabul etmediklerini, davalı ...'un hız ve trafik kurallarına riayet ederek seyir halinde iken davacının aniden park için ayrılmamış bir yerde park etmesi ve tali kısımdan ana taşıt yoluna çıkmasıyla bizzat kazanın oluşmasına sebebiyet verdiğini, her ne kadar davacı dilekçesinde kaza tespit tutanağından diğer davalı ...'nın kusurlu olduğu sonucuna varmış ise de; bahse konu kaza tespit tutanağından sadece olayın anlatımıyla yetinilmiş, kusura ilişkin herhangi bir tespit ya da değerlendirme yapılmadığını, davacının uğradığı zararlar müteselsilen ve müştereken sorumlu olan diğer davalı ... tarafından karşılandığını, ortada başkaca bir ödenmesi gereken değer kaybı, araç onarım bedeli, araç mahrumiyet bedeli bulunmadığını, ... plakalı araç sürücüsünün tam kusuru sebebiyle; ... plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybının tazmini için davalı ...'ne başvuru yapıdığı, sigorta şirketi tarafından ödeme yapıldığının ortada olduğunu, tüm diğer davalı tarafından dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden görüleceği gibi; ... plakalı araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı sigorta şirketi tarafından tazmin edilmiş ve eksper raporunda zikredilen tüm hasar kalemlerin ödendiğini ve başkaca ödenmesi gereken zarar kalemi kalmadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın öncelikle usulden reddine, aksi kanaat olunur ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Sigorta eksperi bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki dava konusu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülememiş olup temin edilen belge (tutanak/ resimler/ eksper raporu ve sair evraklar) doğrultusunda;
Kaza tarihi itibarıyla kazaya sebebiyet veren aracın ZMMS teminatının araç başına ... tI kaza başına ... ile sınırlı olduğu
Dava konusu araç üzerinde yapılan hasar tespiti ve buna bağlı olarak değişecek parça ve işçilikler göz önüne alınarak ... TL değer kaybına uğrayacağı (kaza tarihi itibarıyla)
Dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 40 gün olarak tespit edilmiş olup bu süreç için aracın yerine koyabileceği makul bir aracın kiralama bedelinin 40 gün için ... olarak belirlendiği gerekli amortismanların düşülmesi ile bu mahrumiyet bedelinin ... TL' ye tekabül edeceği" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi ... tarihli ek raporu ile kök raporda herhangi bir değişiklik olmadığını bildirmiştir.
Bilirkişi ... tarihli ikinci ek raporu ile kök ve birinci ek raporda herhangi bir değişiklik olmadığını bildirmiştir.
Adli trafik bilirkişisi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
A) Davalı ... Nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) ile Sigortalı, Davalı ... Adına Kayıtlı, ... Plakalı Otomobil Sürücüsü Davalı ...;
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/L ve Yönetmeliğin 157/a-12 kusurlar bölümünde yer alan
Araç sürücüleri trafik kazalarında; park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma, hallerinde asli kurulu sayılırlar.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 52/1-b ve Yönetmeliğin 101/b bendinde açıklanan kuralları
Hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğini, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 47/1-d ve Yönetmeliğin 95/d kusurlar bölümünden yer alan;
Trafik İşaretlerine Uyma Araç ve hayvan sürücüleri ile yayalar yolu kullanırken; Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik Kanununda ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar.
Maddelerini ihlal ettiği.
B) Davacı ... Adına Kayıtlı Park Halindeki ... Plakalı Otomobil ile Dava Dışı Park Halindeki ... Plakalı Otomobil Sürücülerinin;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliğinde belirtilen kural ve kaideleri belirleyen herhangi bir maddesini ihlal etmedikleri.
Yukarıda arz edilen hususlar dikkate alındığında;
Olay yerinde Trafik Zabıtasınca düzenlenen “Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında;
“... plakalı otomobil sürücüsü davalı ...'nın; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun da yer alan 84/L (Araç sürücüleri trafik kazalarında; park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma, hallerinde asli kurulu sayılırlar) maddesini ihlal ettiği. Diğer park halindeki ... plakalı otomobil ile ... plakalı otomobil sürücülerinin aynı kanunda yer alan kuralları belirleyen herhangi bir maddesini ihlal etmedikleri, görüş ve kanaatini belirttikleri” kusur dağılımına iştirak etmekteyim." denilmiştir.
Davacı vekili ... tarihli dava değeri artırım dilekçesinde özetle:
"...-TL araç değer kaybını ...-TL artırılarak toplamda ...-TL araç değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, (davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limiti dahilinde)
...-TL ikame araç/mahrumiyet bedelini ...-TL artırılarak toplamda ...-TL ikame araç/mahrumiyet bedelini kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan (davalı sigorta şirketi hariç ) tahsiline," karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı , mahrumiyet zararı tazminatının karşı araç sürücüsü, maliki ve ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir. Davalı sigorta şirketi kazaya karışan ... plakalı karşı araç ZMMS sigortacısı, davalı ... sürücüsü davalı ... malikidir. Davacıya ait kazaya karışan araç ... plakalı araçtır.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazalara ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtlar celp edilmiş, alanında uzman trafik bilirkişisi, ve eksper bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Kaza tespit tutanağı, aldırılan ... tarihli kusur bilirkişi raporu uyarınca davacıya ait ... plakalı park halindeki araca davalı ..'ın maliki bulunduğu , sürücüsü ... olan ... plakalı araçla çarpışması neticesinde meydana geldiği, davalı sürücünün "Araç sürücüleri trafik kazalarında; park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma,Hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğini, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak, kullanırken; Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik Kanununda ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorunluluğu " kural ihlalinde bulunduğu ve kusurlu olduğu yönünde kanaat bildirildiği ve meydana gelen kazada oransal olarak kusurun miktarı bildirilmemiş olmakla davalı sürücü ...'un 'in kusurlu olduğu, kazaya karışan davacı araç sürücüsünün kural ihlali bulunmadığı ve kusurunun bulunmadığı bildirilmekle, davaya konu kazada davalı sürücünün % 100 kusurlu olduğu kabul edilerek; davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, kabul edilmiştir.
Davacının değer kaybı maddi tazminat alacağı talebi yönünden , değer kaybının gerçek zarar içerisinde kabul edildiği,kök ve ek raporunda yapmış olduğu değer kaybı zararına ilişkin değerlendirme ve hesaplamalar değer kaybı sigorta genel şartlarında belirtilen değer kaybı formülüne göre , aracın kazalı ve kazasız halindeki farkı gözetilerek belirlenen gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun (Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar,antalya BAM 4.hukuk Dairesi 2023/296E.-2025/151K-Antalya Bam 14. Hukuk Dairesi2024/63E. 2024/216K. sayılı ilamında belirtilen ) olmakla hükme esas alınmış, rapor ve talep arttırım dilekçesi doğrultusunda değer kaybı yönünden talebinin ... tarihli değer arttırım dilekçesi de nazara alınarak davalı gerçek kişiler yönünden ... TL değer kaybı maddi tazminat talebinin kabulüne, aracın özel araç bulunması nazara alınarak değer kaybı alacağına yasal faize hükmedilmiştir .
Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden ... tarihli denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği husus nazara alınarak davacı aracın hasarının giderilmesi süresinin 40 gün olduğunu, bu süre içinde oluşacak araç mahrumiyet zararının ise oluşa en uygun emsal kabul edilen bilirkişi raporu doğrultusunda ...-TL olduğu kanaatiyle araç mahrumiyet bedeli tazminatının davalılar karşı yan araç sürücüsü ve işleteni olarak malikinden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Dosya kapsamında davalı sigorta şirketinin sunmuş olduğu dekontun incelenmesinden davalı sigorta şirketinin davacının kasko sigorta şirketine ... tarihinde ... TL ödeme yaptığı, bu suretle davalı sigorta şirketinin limitinin dolduğu anlaşılmıştır.
Bu nedenle davacının davalı sigorta şirketine karşı açmış olduğu davanın reddine karar verilmiştir. Ancak dosya kapsamında sunulan belgelerden davacının davalı sigorta şirketi ile ... tarihinde arabuluculuk sürecinin tamamlandığı , tüm bu aşamalarda davalının teminat limitinin tükendiğine ilişkin davacıya bir cevap ve delil sunmadığı, dolayısıyla davanın açılmasına davalının sebebiyet verdiği anlaşıldığından HMK 327. Madde uyarınca bu davalıya karşı açılan davada davalı lehine yargılama giderine hükmedilmemiştir. Davacının diğer davalıya karşı açtığı davanın ise yukarıda açıklanan gerekçe ile kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Arabuluculuk ücreti yönünden ise kabul kararı verilen davalı Sigorta şirketi yönünden zorunlu arabuluculuk dava şartı olduğundan, davalı gerçek kişi için arabuluculuğa başvurma zorunluluğu bulunmadığından bu giderden davalı Sigorta şirketi sorumlu tutulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE; davacının ... TL değer kaybı maddi tazminat alacağı ile ... TL mahrumiyet zararı alacağının ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Davalı ... yönünden davanın REDDİNE,
3-Alınması gerekli, ... TL harçtan, peşin ve ıslah ile alınan toplam ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.
4-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç ile, ... TL başvurma, ... TL ıslah harcının davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinin davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine, davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin kendileri üzerinde bırakılmasına,
6-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
7-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
8-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalı ... Şirketinden dan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davalı ... ve ... vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı