T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/251 Esas
KARAR NO : 2025/670
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/03/2024
KARAR TARİHİ : 29/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... Tarihinde ... plakalı aracın müvekkiline ait ... Plakalı araca çarpması neticesinde meydana gelen kaza sonrasında müvekkiline ait araçta hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracında büyük değer kaybına uğradığını, sigorta şirketine başvuru yaptıklarını, poliçe limiti dahilinde ... TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin aracında oluşan hasar nedeniyle şimdilik ... TL bakiye değer kaybı bedelinin (belirsiz alacak davası olarak açılmıştır) kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan müteselsilen ve müştereken tahsiline, müvekkilin araçsız kaldığı döneme ilişkin ... TL araç kiralama bedelinin ve ... TL taksi ücret bedellerinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı ... ile ...'nden müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Öncelikle yetki itirazında bulunduklarını yetkili yerin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacının alacak davası açmakta hukuki yararı olmadığını, davaya konu kaza nedeniyle değer kaybı için davacıya ... TL ödendiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte dosyada değer kaybı talepleri bakımından dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için de Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesi gerektiğini, müvekkilinin söz konusu zarardan poliçe teminatı limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davacının bakiye taleplerinin haksız olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle:Söz konusu kaza sonucu, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere, Davacı taraf, değer kaybı tazminatı olarak ...'den ...-TL. ve diğer davalı ...'den ...-TL. olmak üzere toplamda ...-TL. değer kaybı tazminatı tahsil ettiğini, araçta meydana gelen değer kaybı söz konusu değerlerin altında olup, araçta bakiye değer kaybı tazminatı durumunun söz konusu olmadığını, kabul anlamına gelmemek üzere, ilgili tutarın olası hesaplamadan mahsup edilmesi gerektiğini, bu bakımdan değer kaybına yönelik olarak bilirkişi aktüerya hesabı aldırılmasını talep ettiklerini, sonuç olarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Adli trafik bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
Olay yerinde Trafik Zabıtasınca düzenlenen “Ölümlü/Yaralamalı Trafik Kazası Tespit Tutanağında;
“... plakalı kamyonet sürücüsü davalı ...'ın; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun da yer alan 57/1-c (Kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise; motorlu araçlardan soldaki aracın, sağdan gelen araca geçiş hakkını vermek zorundadır) maddesini ihlal ettiği. Diğer ... plakalı otomobil sürücüsü ...'un ise aynı kanunda yer alan kuralları belirleyen herhangi bir maddesini ihlal etmediği, görüş ve kanaatini belirttikleri” kusur dağılımına iştirak etmek mümkün olmamıştır.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesi talimatıyla düzenlenen bilirkişi raporunda;
“... plakalı kamyonet sürücüsü davalı ...'ın; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun da yer alan 57/1-c (Kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise; motorlu araçlardan soldaki aracın, sağdan gelen araca geçiş hakkını vermek zorundadır), 57/1-a (Kavşağa yaklaşan sürücüler, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkân vermek zorundadırlar) ve 84/h (Araç sürücüleri trafik kazalarında; “Kavşaklarda Geçiş Önceliğine Uymama” hallerinde asli kusurlu sayılırlar) maddelerini ihlal ettiği. Diğer ... plakalı otomobil sürücüsü ...'un ise aynı kanunda yer alan 52/1-a (Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak zorundadırlar) ve 47/1-d (Araç ve Hayvan ... yayalar yolu kullanırken; Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik Kanununda ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar) maddelerini ihlal ettiği, görüş ve kanaatini belirttikleri” kusur dağılımına iştirak etmekteyim." sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Antalya Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen ... tarihli raporunda özetle:
"A)Sürücü ...’un % 15 ( yüzde on beş ) oranında kusurlu,
B)Davalı sürücü ...’ın % 85 ( yüzde seksen beş ) oranında kusurlu olduğu" kanaatine varılmıştır.
Sigorta eksperi bilirkişi ..., oto alım-satım uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle:
"DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN:
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;
İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı görüş ve kanaatine varılmıştır.
ADLİ TIP RAPORUNA GÖRE (%15) KUSUR DURUMUNDA TESPİT EDİLEN BAKİYE DEĞER KAYBI ALACAK TUTARININ ... TL OLACAĞI
Yapılan dosya incelemesinde sigorta kuruluşunun hak sahibine değer kaybı ile ilgili başvuru tarihinden önce ... TL tazminat ödemesi yaptığı görülmüş olup alacak bakiye tutarının ... TL olacağı tespit edilmiştir.
ARAÇ ONARIM SÜRESİ YÖNÜNDEN:
Bahse konu kaza sonucu ... plakalı aracın makul onarım süresinin 21 gün olacağı,
ARAÇ MAHRUMİYETİ YÖNÜNDEN;
Dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 21 gün olarak tespit edildiği, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedeli ... TL+KDV olmak kaydı ile mahrumiyet bedelinin ... TL+KDV olduğu, gerekli amortismanların düşülmesi ile kalan bedeli ... TL+KDV(%20) olacağı, takdir ve kanaat sayın mahkemede olmak üzere ADLİ TIP RAPORUNA GÖRE (%15) KUSUR DURUMUNDA TESPİT EDİLEN MAHRUMİYET BEDELİNİN ... TL olacağı olduğu" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Toplanan Deliller Işığında Yapılan Yargılama neticesinde; Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı , mahrumiyet zararı tazminatının karşı araç sürücüsü, maliki ve ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.
Davalı sigorta şirketi kazaya karışan ... plakalı aracın ZMMS sigortacısı, davalı ... sürücüsü, diğer davalı ... ise malikidir. Davacıya ait kazaya karışan araç ise ... plakalı araçtır.
Kazaya karışan araçların kusur durumu için mahallinde keşif yapılmış keşif sonrası trafik bilirkişisinden rapor aldırılmış, kusur oranlarının tespiti için Antalya Trafik İhtisas Dairesinden rapor aldırılmış, aldırılan tüm raporların birbiriyle uyumlu olduğu, raporların hükme esas alınabilir nitelikte olduğu anlaşılmış, tarafların kusur raporuna yapmış oldukları itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, kusur raporu aldırılmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazalara ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtları celp edilmiş, alanında uzman oto alım satım ve eksper bilirkişisinden rapor aldırılmıştır.
Davacının değer kaybı maddi tazminat alacağı talebi yönünden; Sigorta Eksper bilirkişisinin raporunu değer kaybı zararın ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları değer kaybı sigorta genel şartlarında belirtilen değer kaybı formülüne göre , aracın kazalı ve kazasız halindeki farkı gözetilerek belirlenen gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun (Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar,antalya BAM 4.hukuk Dairesi 2023/296E.-2025/151K-Antalya Bam 14. Hukuk Dairesi2024/63E. 2024/216K. sayılı ilamında belirtilen) hazırlamış olduğu görülmekle raporun hükme esas olmaya elverişli olduğu, tespit edilen değer kaybı bedelinin ... TL olduğu, davacının ksuur oranı gözetildiğinde talep edebileceği bedelin ... TL olduğu ancak bu bedelin davadan önce zaten davalının Kasko Şirketi ... tarafından ödendiği anlaşıldığından ve bakiye değer kaybı alacağı tespit edilemediğinden davacının bu talebi hakkında davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur .
Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden; Oto alım satım uzmanı bilirkişisinin ... tarihli raporu ile; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak yapılan tespit ve hesaplamalar ile davacının aracının hasarının giderilmesi süresinin 21 gün olduğu ve davacının kusur durumuna göre günlük emsal kiralama bedelleri dikkate alınarak oluşan mahrumiyet zararının ... TL hesap edildiği, bu tutara KDV'nin dahil edilmediği, KDV dahil edildiğinde bilirkişi raporunun denetime açık olduğu, denetlenmesinde hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmış, KDV dahil edilerek eksiklik giderilmiş neticeten ... TL'nin davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi, davalı sigorta ... yönünden (poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla) ... (davalı Sigorta Şirketine başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası) tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Arabuluculuk ücreti yönünden ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E. ; 2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu, bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun dava şartı olarak uygulanmayacağı kabul edilmiştir. Diğer davalılara açılan dava yönünden ise davacı tacir olmadığından dava ticari davaya vücut vermez. Bu itibarla diğer davalılara karşı da arabuluculuk zorunlu dava şartı değildir. Bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalılara yükletilemeyeceği değerlendirilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Değer kaybı yönünden açılan davanın REDDİNE,
2-Araç mahrumiyetine yönelik tazminat talebinin KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE; ... TL'nin davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi, davalı sigorta ... yönünden (poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla) ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
3-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli ... TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye kalan ... TL harcın davalılardan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına.
3-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç ile ... TL başvurma harcının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan ... bilirkişi ücreti, tebligat, posta masrafları ve keşif harcı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinden, davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesaplanan ... TL'sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL ara buluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-Artan avans olması halinde yatırana iadesine,
Dair Davacı vekili ..., davalı ... vekili ... davalı ... vekili ...'ın yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.29/09/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı