T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMES
ESAS NO : 2024/372 Esas
KARAR NO : 2025/359
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/05/2024
KARAR TARİHİ : 23/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... tarihinde davalı ...'nun sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Sokakta seyiri sırasında direksiyon hakimiyetini kaybetmesiyle yolun kenarında park halinde bulunan müvekkiline ait ... plakalı ... model ... marka araca arka kısımlarından çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı araç sürücüsünün müvekkilin park halindeki aracına arka kısımdan çarpmak suretiyle tam kusurlu olarak kazaya sebebiyet verdiğini, kaza sonrasında müvekkilinin aracına ilişkin olarak ekspertiz raporu alındığını ve rapor neticesinde tadilatı yapılan, müvekkiline ait ... plakalı araçta KDV dahil toplam ...-TL hasar oluştuğunu, müvekkilinin aracının ... model olup, daha evvel kazaya karışmadığı için tüm parçalarının orijinal olduğunu, ancak kaza nedeniyle aracın sağ arka kapısının değişmek zorunda kalındığını, ayrıca yukarıda belirtilen hasar bedelinin de davalı sigorta şirketi tarafından ödenmesi gerekirken, aracın tadilat gördüğü ...'ne ödenmediğini, ödeme yapılmaması sebebiyle müvekkili aleyhine Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... E. Sayılı dosyası ile ... tarafından maddi hasar bedelinin ödenmesine yönelik dava açıldığını, sonuç olarak davanın kabulü ile anılı kaza neticesinde araçta oluşan değer kaybının HMK m. 107 uyarınca fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik -...-TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş,
... tarihli ıslah dilekçesi ile de; meydana gelen değer kaybı için ...-TL (değer kaybı) maddi tazminatın ...-TL artırılarak toplam ...-TL olmak üzere olay tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı ..., ... ve ... yönünden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Davaya konu trafik kazasının ... tarihlidir, bilindiği üzere sigorta poliçesinden doğan taleplerin 2 yıllık zamanaşımı süresine bağlı olduğunu, davacı tarafından müvekkili şirket aleyhine açılan davanın zamanaşımı dolduktan sonra ... tarihinde açıldığını, bu itibarla davayı kabul anlamına gelmemek üzere işbu davanın yasal süresi içinde açılmış olmadığından davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmesini, dava masrafları ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ettiklerini, ayrıca, davacı tarafından müvekkili şirket yapılan başvuru üzerine ... no'lu hasar dosyası açıldığını ve kaza tespit tutanağı ile araçta meydana gelen hasarın uyumsuz olduğunun tespit edildiğini, davacının da ekli feragatname ile maddi tazminat talebinden feragat ettiğini belirttiğini, davacının değer kaybı başvurusu üzerine ... no'lu dosyanın açılmış, ve yapılan incelemeler neticesi anlaşmalı kaza tespit tutanağı ile araçta meydana gelen hasarın uyumsuz olduğu tespit edildiği için müvekkili şirket tarafından ödeme yapılmadığını gerçek zararın giderilmesi ilkesi uyarınca, müvekkili sigorta şirketinin KDV’den sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin aracını onarırken KDV ödediğini ispatlaması ve yansıtma faturası kesmesi gerektiğini, fakat davacı tarafından herhangi bir onarım faturası vb. evrak sunulmadığını, fatura ibraz edilmeden aracın onarılacağı/onarıldığı, KDV ödendiği dahil anlaşılamadığından KDV hariç hesaplama yapılması gerektiğini, dava konusu aracın perte ayrılması için kaza tarihine göre tamir masraflarının kaza tarihindeki aracın rayiç değerinin %50’sini aşması ve tamirinin ekonomik olmaması gerektiğini belirterek ve sair nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının zararın belirli olduğu hallerde belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, işbu dava yasal süresi içinde açılmış olmadığından davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, diğer davalı sigorta şirketi tarafından sunulan feragatname uyarınca davacı tarafça tazminat isteminden feragat edildiğini,
davacı tarafın sunmuş olduğu hasar bedeli faturası hileli düzenlendiğini ve sair nedenlerle davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Adli trafik bilirkişisi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
A) Davalı ... Nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta (Trafik Sigortası) ile Sigortalı, Davalı ... Adına Kayıtlı, ... Plakalı Otomobil ... Davalı ...;
* 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/L ve Yönetmeliğin 157/a-12 kusurlar bölümünde yer alan Araç sürücüleri trafik kazalarında; park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma, hallerinde asli kurulu sayılırlar.
* 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 52/1-b ve Yönetmeliğin 101/b bendinde açıklanan kuralları Hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğini, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar.
* 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 47/1-d ve Yönetmeliğin 95/d kusurlar bölümünden yer alan;
Trafik İşaretlerine Uyma Araç ve hayvan sürücüleri ile yayalar yolu kullanırken; Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olarak Karayolları Trafik Kanununda ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk ve yükümlülüklere uymak zorundadırlar.
Maddelerini ihlal ettiği.
B) Davacı ... Adına Kayıtlı Park Halindeki ... Plakalı Minibüsün Sürücüsü:
... tarihinde saat ... sıralarında; davalı sürücü ... idaresindeki davalı ... nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi (Trafik Sigortası) ile sigortalı, ... plakalı, davalı ... adına kayıtlı otomobili ile ... ili, ... ilçesi, ... mahallesi, yerleşim yeri içi,... km/s azami hız limitli, iki yönlü, bir geliş bir gidiş iki şeritli, şerit çizgileri belirli, asfalt kaplamalı, yatay güzergahı düz yol, düşey güzergahı eğimsiz, görüş alanı açık olan ... Sokak üzeri ... Sokak istikametinden ... Sokak istikametine düz seyir halinde iken, ... Sokak ile ... Sokak katılımı kavşağına yaklaşıp kavşak içerisinden seyrine düz devam ettiği sırada, idaresindeki ... plakalı otomobilinin direksiyon hakimiyetini kaybederek ön kısımlarını; geliş istikametine göre ... Sokak üzeri yaya kaldırımına bitişik sağda park halinde olan davacı ... adına kayıtlı ... plakalı minibüsün sağ arka kısımlarına çarpması sonucu, meydana gelen iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası olayında; davacı ... adına kayıtlı, park halindeki ... plakalı minibüs sürücüsünün; iki araçlı maddi hasarlı trafik kazanın meydana gelmesinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliğinde belirtilen kural ve kaidelerden herhangi bir maddesini ihlal etmediği" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Sigorta eksperi bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki dava konusu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmemiş olup temin edilen belge (tutanak/ resimler/ eksper raporu ve sair evraklar) doğrultusunda;
Dosya kapsamında sunulan kusur bilirkişi raporuna ve anlaşmalı tutanağa göre davacı tarafın kusursuz olduğu
Davalı sigorta şirketi tarafından gönderilen ekspertiz raporuna göre davacı tarafın kazasının da uyumsuzluk olduğu ve yine davalı şirket evrakları ile davacı tarafın hasardan feragat ettiğine dair evrak feragatname bulunduğu
Dava konusu araç üzerinde yapılan hasar tespiti ve buna bağlı olarak değişecek parça ve işçilikler göz önüne alınarak ... TL değer kaybına uğrayacağı (kaza tarihi itibarıyla )" sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava, trafik kazası sonucu oluşan maddi hasardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Dava dilekçesinde; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı zararı tazminatının karşı araç ZMMS sigortacısından, karşı araç sürücüsünden tahsili istemine ilişkindir. Davalı sigorta şirketi kazaya karışan ... plakalı karşı araç ZMMS sigortacısı, davalı ... sürücüsü davalı ... malikidir . Davacıya ait kazaya karışan araç ... plakalı araçtır.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazaya ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtlar celp edilmiş, alanında uzman trafik bilirkişisi, eksper bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Kaza tespit tutanağı, aldırılan ... tarihli kusura dair bilirkişi raporu uyarınca davacının aracının kaza anında park halinde bulunduğu dava konusu kaza nedeniyle herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığı, davalı karşı yan araç sürücüsünün ,"araç sürücüleri trafik kazalarında; park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpmama, ve hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğini, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak zorunluluğu" kurallarını ihlal ettiği ve kusurlu olduğu yönünde kanaat bildirildiği ve meydana gelen kazada oransal olarak kusurun miktarı bildirilmemiş olmakla birlikte davalı sürücü ...'in kusurlu olduğu , davacı araç sürücüsünün ise kural ihlali bulunmadığı ve kusurlarının bulunmadığı bildirilmekle , davaya konu kazada davalı sürücünün % 100 kusurlu olduğu kabul edilerek; davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı kabul edilmiştir.
Davacının değer kaybı maddi tazminat alacağı talebi yönünden, değer kaybının gerçek zarar içerisinde kabul edildiği, ... tarihli eksper bilirkişinin raporunda yapmış olduğu değer kaybı zararına ilişkin değerlendirme ve hesaplamalar değer kaybı sigorta genel şartlarında belirtilen değer kaybı formülüne göre , aracın kazalı ve kazasız halindeki farkı gözetilerek belirlenen gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun (Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar,antalya BAM 4.hukuk Dairesi 2023/296E.-2025/151K-Antalya Bam 14. Hukuk Dairesi2024/63E. 2024/216K. sayılı ilamında belirtilen ) olmakla hükme esas alınmış, rapor ve talep arttırım dilekçesi doğrultusunda değer kaybı yönünden talebinin ... tarihli değer arttırım dilekçesi de nazara alınarak davalı ZMMS sigortacısı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olduğu(poliçe limiti içinde kaldığı) göz önünden bulundurularak ... TL değer kaybı maddi tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir. KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle aracın özel araç bulunması nazara alınarak değer kaybı alacağına ve hasar zararına yasal faize hükmedilmiştir .
Davalı sigorta şirketinin zamanaşımı itirazına dair dava konu kazanın ... tarihinde meydana geldiği, dava tarihinin de ... olduğu, Arabuluculuk Kanunu 16/2 maddesi uyarınca arabuluculuk süresinin başlamasından bitirilmesine kadar geçirilen süre dikkate alınmadığı dava konusu uyuşmazlıkta (...-... tarihleri arası) arabuluculuk süreci devam ettiğinden , arabuluculukta geçen süre eklenince Karayolları Trafik Kanunu’nun 109 uncu maddesinde öngörülen zamanaşımı süresinin dolmadığından zamanaşımı itirazı reddedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı sigorta şirketi kaza tespit tutanağı ile hasarın uyumsuz olduğu iddiasında bulunmuş ise de,dosyada mevcut kaza tutanağı, Sigorta Bilgi Gözetim Müdürlüğünden celbedilen hasar dosyası, kazalı araç fotoğrafları , bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde kaza ile hasarın birbiri ile uyumlu olduğu , aksini ispatlar bir delil bulunmadığından mevcut delil duruma göre karar verilmiştir .
Arabuluculuk ücreti yönünden ise kabul kararı verilen davalı Sigorta şirketi yönünden zorunlu arabuluculuk dava şartı olduğundan, davalı gerçek kişi için arabuluculuğa başvurma zorunluluğu bulunmadığından bu giderden davalı Sigorta şirketi sorumlu tutulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE; ... TL değer kaybı-maddi tazminat zararının ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta yönünden ... tarihinden itibaren işleyecek faiz ve sigorta limiti ile sınırlı) olarak davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli ... TL harçtan, peşin ve ıslah ile alınan(...+...) toplam ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.
3-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç, ... TL ıslah harcı ile ... TL başvurma harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
5-A.A.Ü.T uyarınca ... TL vekalet ücretinin, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
6-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekilinin yüzüne karşı davalı ... vekilinin yokluğunda MİKTAR İTİBARİYLE HMK 341/2 MADDESİ UYARINCA KESİN OLARAK verilen karar açıkça okundu, anlatıldı.23/05/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı