T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/418
KARAR NO : 2025/120
DAVA : İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 04/06/2024
KARAR TARİHİ : 21/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı/borçlunun ... seri numaralı, ... TL bedelli çeki, ... tarihinde keşide ettiğini, senet üzerinde imzası bulunan ciranta ... tarafından çek ciro edildiğini, çek hamil ... tarafından tahsil edilmek üzere bankaya ibraz edildiğinde karşılıksız çıktığını, Hamil tarafından Antalya Genel İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını, takip derdest iken borçlulardan ... vefat ettiğini, takibin mirasçıları aleyhine devam ettirildiğini, müvekkilinin borçlunun mirasçısı olması sebebi ile dosya borcunun tamamını ödemek durumunda kaldığını, Müvekkilinin müracaat borçlusu sıfatı ile ödeme yapmak durumunda kaldığı için çekin keşidecisi olan ...'e TTK m. 724 vd. maddeleri kapsamında ödediği paranın tahsili için davalı ... Aleyhine Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkilin ... tarihinde Antalya Genel Icra Dairesinin .../... E. Sayılı dosyasına ödemek durumunda kaldığı toplam ... TL'yi, ödeme tarihinden takip tarihine kadar işleyen ... TL avans faizini ve ... TL çek bedelinin binde ikisi tutarındaki komisyon alacağı olan ... TL'yi ödemesi talep edildiğini, Müvekkilin TTK gereği çek keşidecisinden toplamda ... TL alacağı bulunduğunu, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın kaldırılması ile %20 kötü niyet tazminatı hükmedilmesini istediği anlaşılmıştır.
Davalının cevabına rastlanmamıştır.
Mahkememizce alınan ... tarihli hesap bilirkişi raporu özetle;"..Davacının karşılıksız çıkan çek nedeniyle ciranta sıfatıyla Antalya Genel İcra Dairesi .../... sayılı dosyasına ... TL ödeme yaptığı anlaşılmıştır.
Çek bedeli ... TL üzerinden %0,2 oranında ... TL çek komisyonu,
Ödemiş olduğu çek bedeli ve faiz toplamı ... TL üzerinden değişen oranlarda ... TL avans faizi hesaplanmıştır.
Davacının davalıdan talep edebileceği alacak miktarı icra takip tarihi ... tarihi itibari ile ... TL hesaplanmıştır.
Takip talebinde ... TL asıl alacak, ... TL, çek komisyonu, ... TL faiz olmak üzere toplam ... TL talep ettiği anlaşılmıştır." görüş ve kanaat bildirdiği,
Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe ;
Dava, kambiyo senedine dayalı(çek) icra takibine istinaden davacı tarafça ödenen bedelin TTK726 maddesi kapsamında keşidecinden tahsiline yönelik başlatılan icra takibine itirazı iptali davası olduğu ,
Davacı dilekçesinde özetle ; davalı/borçlunun ... seri numaralı, ... TL bedelli çeki, ... tarihinde keşide ettiğini, senet üzerinde imzası bulunan ciranta ... tarafından çekin ciro edildiğini, çek hamil ... tarafından tahsil edilmek üzere bankaya ibraz edildiğinde karşılıksız çıktığını, çekin hamili tarafından Antalya Genel İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını, takip derdest iken borçlulardan ... vefat ettiğini, takibin mirasçıları aleyhine devam ettirildiğini, davacının da borçlunun mirasçısı olması sebebi ile dosya borcunun tamamını ödediği ve davalıya TMK74 maddesi kapsamında müracaat etmek maksatlı Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalının borca itiraz ettiğini beyan ettiği, davalının cevap dilekçesi sunmadığı davalının HMK 128 . Madde uyarınca dava dilekçesindeki vakıaların tamamını inkar etmiş sayılacağı kabul edilerek,
Celbedilen Antalya Genel İcra Dairesi .../... Sayılı dosyasının tetkikinden alacaklısının ... borçlusunun ise eldeki davamız davalısı ... ile davacının murisi ... olduğu takip dayanağı belgenin ise ... TL bedelli ... seri nolu çek olduğu, çekin arka yüzünde ...'ün cirosu bulunduğu, ... tarihinde davacı tarafından ... borcuna istinaden davacı tarafından ... TL ödeme yapıldığı ve icra dosyasının ... tarihine infazen kapatıldığı, icra dosyası kapsamında bulunan mahkeme dosyalarına dair ise borçlu ... ... Mirasçıları Olan ... ..., ... ..., ... ve ... ... tarafından Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../... Esas .../... Karar sayılı dosyasında takibin iptaline dair dava açıldığı, yapılan yargılamada; takip dayanağı çekin ... tarafından davalı alacaklı emrine keşide edildiği, ilk cironun lehtar tarafından yapılması gerektiği, fakat ilk cironun ... ... tarafından yapıldığı, ciro silsilesinde kopukluk bulunduğu, senedin kambiyo vasfını yitirdiği ve bu nedenle kambiyo senedine mahsus haciz yolu ile icra takibi yapılamayacağı anlaşıldığından şikayetin kabulü ile takibin borçlu yönünden iptaline karar verildiği , istinaf yargılaması sonucunda da Antalya Bölge Adliye ... Hukuk Dairesinin .../... Esas, .../... Karar sayılı ilam dosyasında :"...Davacının istinaf aşamasında ... tarihinde vefat ettiği anlaşılmakla, mirasçıları karar başlığına eklenmek suretiyle taraf teşkili sağlanmıştır.
TTK 780 maddesinde çekin unsurları sayılırken lehtarın gösterilmesine yer verilmemiştir. Bu nedenle lehtar çekin zorunlu unsuru olmayıp çekte lehtarın yazılıp yazılmaması ya da gerçek veya tüzel kişiliğinin bulunup bulunmaması çek niteliğini etkilemez. Bu durumda çekin lehtar hanesinde gerçek ya da tüzel kişiliği bulunmayan firma isminin yazılı olması çekin unsurlarını etkileyen bir husus değildir. TTK 785 maddesine göre kimin lehine keşide edildiği gösterilmemiş olan bir çekin hamiline düzenlendiğinin kabulü gerekir. (Yargıtay 12.H.D 2012/33588 esas, 2013/9019 karar; 2015/30621 esas, 2016/6619 karar; 2015/15320 esas, 29093 karar)
Şikayete konu icra takibine dayanak yapılan çekin ön yüzündeki "Hamiline" sözcüğünün paraf imzasız çizilmesi sonucu çizme işleminin geçersiz olduğu kabul edildiğinde hamiline sözcüğü yazılı ve geçerli kabul edilecektir. Bu durumda hamiline sözcüğünün yanında yazılı "..." sözcükleri ise ticari şirket unvanını tam olarak içermediğinden ve gerçek yada tüzel kişiyi ifade etmediğinden geçerli bir lehtar olarak kabul edilemeyecektir ve çekin hamiline yazılı olduğunun kabulü gerekir. (TTK 785.madde)
Çekin arka yüzünde ilk ciro imzası borçlu ...'e aittir ve bu ciro sonrası şikayetçi alacaklı şirket çeki bankaya ibraz etmiştir. Hamiline çekin ... tarafından davalıya cirosu geçerlidir ve davalı yetkili hamil olduğundan mahkemece senette tahrifat bulunmadığı, senedin kambiyo vasfında olduğu ve davacının borca itirazlarını İİK 169/a maddesindeki belgelerle ispat edemediği dikkate alınarak davanın reddine, takibin durdurulmasına karar verilmediğinden davalının tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerektiği halde, kabule ilişkin karar isabetsiz olduğundan, davalının istinaf başvurusunun HMK'nun 353-(1)-b-2 maddesi uyarınca kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak aşağıdaki şekilde yeniden hüküm kurmak gerektiği anlaşılmıştır.
KARAR: Yukarıda açıklanan nedenler ve gerekçe ile;
1-Davalının istinaf başvurusunun HMK'nun 353-(1)-b-2 maddesi uyarınca esastan kabulüne; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,
2-Davanın reddine,...". Şeklinde karar verilerek,"... ... mirasçıları tarafından açılan takibin iptali davasının reddine karar verildiği, davacı ve diğer mirasçılar yönünden Antalya Genel İcra Dairesinin .../... E. Sayılı dosyasında icra takip işlemlerine devam edildiği, davacı tarafından dosya borcunun ... tarihinde ödendiği görülmüştür.
-Celbedilen Antalya Genel İcra Dairesinin .../... E. Sayılı dosyası ile icra takip dosyasının da alacaklısının davacı borçlusunun davalı olduğu, takip dayanağının da Antalya Genel İcra Dairesi .../... Sayılı dosyasına davacı tarafından ... TL ödeme makbuzu ve icra dosyasına konu çek olduğu , davalı tarafından ... tarihinde icra dosyasının asıl alacağa ve ferilerine itiraz edildiği ve ... tarihinde takibin durdurulduğu eldeki davanın İİK 67 maddesi uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmakla ;
İşbu dava, davacı yanın anılan icra takibinde ödediği bedelin ciro silsilesine göre TTK 726 maddesi uyarınca tahsiline ilişkin olduğu, ödeyen kişinin hakkını düzenleyen 6102 sayılı TTK'nın 726. Maddesinde " (1) Poliçe bedelini ödemiş olan kişi kendisinden önce gelen borçlulardan;a) Ödemiş olduğu tutarın tamamını, b) Ödeme tarihinden itibaren bu tutarın faizini, c) Yaptığı giderleri ve d) Poliçe bedelinin binde ikisini aşmamak üzere komisyon ücretini, isteyebilir." hükmü düzenlendiği ,TTK'nın 726. maddesinde poliçe bedelini ödemiş olan kişinin kendisinden önce gelen borçlulardan ödemiş olduğu tutarın tamamını ödeme tarihinden itibaren faiz ve giderleri ile talep edebileceği açık olduğu anlaşılmakla; davacının da dava konusu çek borcunu ciranta mirasçısı olarak ödediği, davalının da çekin keşidecisi olduğu anlaşılmakla sübut bulan davanın nitelikli icra hesap uzmanından ... tarihli değerlendirme ve hesaplamalar gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun alınan rapora istinaden işlemiş faiz hesabı dikkate alınarak davalı borçlunun icra dosyasına borcu hesap edilerek davanın kısmen ... TL üzerinden kabulü ile takibin aynı şartlarda devamına, alacağın likit olması nedeniyle icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İle, davalının Antalya Genel İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın ...-TL asıl alacak, ...-TL çek komisyonu ve ...-TL işlemiş faiz olarak toplam da ...-TL üzerinden iptali ile takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davacı lehine kabul edilen miktar üzerinden %20 inkar tazminatına hükmedilmesine, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli ... TL harçtan peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsiline, Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin, ... TL başvuru harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinin kabul ve red oranına göre hesaplanan ... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ... TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davada kabul ve red oranına göre hesaplanan ... TL'sinin davalıdan, ... TL'nin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
8-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu. Anlatıldı. 21/02/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır