T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/45 Esas
KARAR NO: 2024/307
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/01/2024
KARAR TARİHİ: 25/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketi ile davalı yan arasında nar alım-satımdan kaynaklanan ticari iş ilişkisi olduğunu, müvekkili şirket ile davalı yan arasında 163.698,78 TL tutarlı ... kg nar karşılığı ticari fatura tanzim edildiğini, yine 228.243,84 TL tutarlı ... kg nar karşılığı ticari fatura tanzim edilmesi konusunda anlaşmaya varıldığını, gelinen aşama itibariyle davalı yanın faturalara konu ödemeleri gerçekleştirmemesi sebebiyle taraflarınca Antalya ... İcra Dairesi ...E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, taraflarınca başlatılan icra takibine konu fatura uyarınca davalı yanın borcu bulunmasına rağmen faturaya konu malların anlaşmaya aykırı olduğundan bahisle borca itiraz ettiğini, itirazın açıkça kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin karşı yan ile borcun ödenmesi konusunda defalarca görüşmüş olmasına rağmen karşı yanca kötü niyetli bir tutum takınılarak borcun ödenmeyeceği söylediğini, Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasına konu edilmiş olan ... numaralı 228.243,84 TL miktarlı fatura alacağı açısından ihtiyati haciz taleplerinin kabulü ile öncelikle teminatsız, Mahkeme aksi kanaatte ise uygun görülecek teminat miktarı karşılığında karşı yanın tüm taşınır, taşınmaz, banka hesapları ve 3.kişilerdeki hak ve alacaklarına ilişkin ivedilikle ihtiyati haciz konulmasına, itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
YANIT:
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı şirket arasında mal alım satıma dayalı ticari ilişki bulunmakta olduğunu, işbu ticari faaliyete dayalı olarak davacı tarafça 163.698,78 TL miktarlı fatura ve 228.243,84 TL miktarlı faturalar düzenlendiğini, 163.698,78 TL miktarlı faturaya ilişkin narlar yönünden bir sorun yaşanmadığını, ancak 228.243,84 TL miktarlı faturaya istinaden teslim edilen narların, anlaşmaya uygun büyüklükte olmadığının tespit edildiğini, müvekkilinin davacı şirket yetkilileri ile görüştüğünü, teslim edilen narların anlaşmaya uygun niteliklere sahip olmadığını bu nedenle malları teslim edeceğini bildirdiğini ve 228.243,84 TL miktarlı faturayı sistemden kabul etmeyerek faturaya itiraz ettiğini ve faturayı iptal ettiğini, müvekkili tarafından iptal edilen faturaya konu narlar davacı şirkete iade edilmek üzere gönderildiğini, ancak bahse konu mallar davacı tarafça iade alınmadığını, müvekkili aleyhinde Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, 163.698,78 TL miktarlı fatura bedeline yönelik bir itiraz sunulmadığını, işbu fatura bedelinin icra dosyasına ödendiğini, ancak anlaşmaya aykırı olarak teslim edilen mallara ilişkin 228.243,84 TL miktarlı faturaya itiraz edildiğini, Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasından başlatılan icra takibine konu edilen ve müvekkil tarafından herhangi bir şekilde itiraz konusu edilmeyen 163.698,78 TL miktarlı fatura bedelinin müvekkili tarafından ödendiğini, ancak yargılamaya konu edilen fatura yönünden itirazda bulunulduğunu, bu nedenlerle yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını, davanın reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE :
Antalya İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre dava ticari satımdan kaynaklanan alacak için yapılan takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Öncelikle usule ilişkin dava şartları değerlendirilmiştir.
5957 Sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 1. Maddesinde; Bu Kanunun amacı, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların ticaretinin kaliteli, standartlara ve gıda güvenilirliğine uygun olarak serbest rekabet şartları içinde yapılmasını, malların etkin şekilde tedarikini, dağıtımını ve satışını, üretici ve tüketicilerin hak ve menfaatlerinin korunmasını, meslek mensuplarının faaliyetlerinin düzenlenmesini, toptancı halleri ile pazar yerlerinin çağdaş bir sisteme kavuşturulmasını ve işletilmesini sağlamaktır.
(2) Bu Kanun, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların her ne şekilde olursa olsun alımı, satımı ve devri ile toptancı halleri ve pazar yerlerinin kuruluş, işleyiş, yönetim ve denetimine ilişkin usul ve esasları, uygulanacak yaptırımları ve bakanlıklar, belediyeler ile diğer idarelerin görev, yetki ve sorumluluklarını kapsar." Şeklinde düzenleme olduğu görülmüştür.
Kanunun 2. Maddesinde; 1) Bu Kanunun uygulanmasında;
Meslek mensubu: Malların ticaretiyle iştigal eden ilgili meslek odalarına kayıtlı kişileri,
Tüccar: Malların toptan satışı amacıyla kendi adına ve hesabına çalışan meslek mensuplarını,
Üretici: Malları üretenler olarak tanımlanmıştır.
Kanunun 10. Maddesinde ise ;(1) Üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla il merkezlerinde bir hal hakem heyeti oluşturulacağı, Değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda, hal hakem heyetlerine başvurunun zorunlu olacağı. Bu uyuşmazlıklarda heyetin vereceği kararlar ilam hükmünde olacağı , Bu kararların 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirileceği, Tarafların bu kararlara karşı on beş gün içinde hal hakem heyetinin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine itiraz edebilecekleri, İtiraz, hal hakem heyeti kararının icrasını durdurmayacağı,. Ancak, talep edilmesi şartıyla hakim, hal hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabileceği, Hal hakem heyeti kararlarına yapılan itiraz üzerine asliye ticaret mahkemesinin vereceği kararların kesin olacağının düzenlendiği görülmüştür.
Hal Hakem Heyeti ve Toptancı Hal Konseyi Hakkındaki Yönetmeliğinde de benzer düzenlemeler mevcut olup Hal Hakem Heyetinin görev ve yetkilerinin düzenlendiği 5. Maddeye göre; "Hakem heyeti, üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmakla görevli ve yetkilidir.
Kanunun 14 üncü maddesinde öngörülen idari para cezası dışındaki tüm uyuşmazlıklar, hakem heyetinin görev ve yetkisi kapsamındadır. Toptancı hali yönetimi veya personelinin uygulamalarından veyahut toptancı hallerinin ve pazar yerlerinin yönetim ve işleyişinden kaynaklanan uyuşmazlıklar da bu kapsama dâhildir. İlgili Kanun ve yönetmelik dikkate alındığında Hal hakem Heyetinin görevinin Kanun'un 14. Maddesinde öngörülen idari para cezaları dışındaki uyuşmazlıklar olarak belirlenmiştir.
Davacı yanca her ne kadar alacak iddiası ile takip yapılıp dava açılmış ise de; dosya kapsamından 5957 sayılı yasanın 2. Maddesi uyarınca davacının ticaret ünvanından da anlaşılacağı üzere gıda işi ile iştigal eden meslek mensubu olduğu, davalının ise bu ürünleri satın alıp, ihracatını gerçekleştiren olduğu, merkezinin dahi hal kompleksi içinde bulunduğu, uyuşmazlığa konu ürününü yasa kapsamında nar olduğu, aynı yasanın 10/5 maddesine göre uyuşmazlıkta hal hakem heyetlerine başvurulması dava şartı olduğundan ve bu koşul yerine getirilmemiş olmakla davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş, anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın özel dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gerekli 427,60 TL harcın, peşin alınan 1.929,34 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.501,74 TL harcın istemi halinde iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-A.A.Ü.T. uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. 25/04/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır