T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/557 Esas
KARAR NO : 2025/354
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/07/2024
KARAR TARİHİ : 23/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilin maliki olduğu, ... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında ... tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı aracın davalı ... tarafından sigortalı olduğunu, işleteninin ... ile sürücüsü ... olduğunu, kaza sonrası düzenlenen trafik kaza tespit tutanağında belirtildiği üzere davalı sürücü ...'in, hem yasal sınır üzerinde alkollü olması hem de trafik kurallarına uymamasından dolayı söz konusu olayda, davalı sürücünün tam kusurlu olduğunun belirlendiğini, müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, dava konusu olay sebebiyle, müvekkilinin aracında oluşan değer kaybının mahkemece tespit edilmesini ve -belirsiz alacak niteliğinde- fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik ... TL'nin, kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkilinin tamir süresince aracı kullanamamasından dolayı uğradığı zararın tazmini bakımından, araç mahrumiyet bedelinin mahkemece tespit edilmesini ve -belirsiz alacak niteliğinde- fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ... TL'nin, ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte, davalılar ... ve ...'dan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
... tarihli dilekçesi ile; dava dilekçesinde ... TL olarak belirtilen araç değer kaybı bedelini, ... TL'ye arttırdıklarını, bu miktarın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ... TL olarak belirtilen araç mahrumiyet bedelini, ... TL'ye arttırdıklarını, bu miktarın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalılar ... ile ...'dan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Uyuşmazlık konusu ... tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeni ile kazaya karışan, ... plakalı aracın müvekkili tarafından .../... tarihlerini kapsayan ... numaralı Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanmış olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun iş bu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, ancak ... Tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlarda yapılan değişikliğe göre ... sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun eksik evrak sayılması sebebi ile davanın usulden reddine, aracın reel piyasa şartlarına göre hesaplanan değer kaybı tutarı ödenmiş olduğundan ve davacı vekilinin bakiye değer kaybı talebine ilişkin dayanağı bulunmadığından davanın reddine, aksi halde, reel piyasa şartlarına göre hesaplama yapılması halinde aracın kaza tarihindeki rayiç değeri, gerçek hasar tutarı ve kazadan önceki hali de dikkate alınarak hesaplama yapılmasına, araç mahrumiyet bedeli talebinin reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkilinin rent a car işi yapmakta olup aracı diğer davalı ...'a kiraya verdiğini, dolayısıyla kusursu olduğunu davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Oto alım-satım uzmanı bilirkişi ..., adli trafik bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
"A. ... Plakalı Otomobil sürücüsü ..., 2918 Sayılı Yasada belir 56/ 1-C, 48/5, 84/ 4 Mad. ile Yön. 95.97. 101. Ve 107. Mad.lerini ihlal etti
B. — ... Plakalı Kamyonet sürücüsü ..., Aynı kanunda belirtilen; Her hangi bir KURAL İHLALİNİN OLMADIĞI kanaatine varılarak,
ARAÇ MAHRUMİYETİ YÖNÜNDENDava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 20 gün olarak tespit edildiği, kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedeli ... TL+KDV olmak kaydı ile mahrumiyet bedelinin -... TL#KDV olduğu, gerekli amortismanların düşülmesi ile kalan bedeli ... TL+KDV olacağı, kusur durumu da dikkate alındığında mahrumiyet tutarının ... TL+KDV olacağı görüş ve kanaatindeyiz.
DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN
Antalya Bölge Bilirkişi Kurulunun aldığı kararlar doğrultusunda - DEĞER KAYBI HESAPLAMASININ - ... SİGORTA ... MOTORLU ARAÇ DEĞER KAYBI alt başlığında SİGORTA EKSPERLERİ tarafından yapılacağı belirtilmiş olup bu hususta değerlendirme yapılmamıştır" denilmiştir.
Sigorta eksperi bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
"Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;
İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Yapılan dosya incelemesinde sigorta kuruluşunun hak sahibinin vekiline değer kaybı ile ilgili başvuru tarihinden önce ... TL tazminat ödemesi yaptığı görülmüş olup alacak bakiye tutarının ... TL olacağı" sonucuna varıldığı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava, trafik kazası sonucu oluşan maddi hasardan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.
Dava dilekçesinde; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı, mahrumiyet zararı tazminatının karşı araç ZMMS sigortacısından, karşı araç sürücüsüs ve malikinden tahsili istemine ilişkindir. Davalı sigorta şirketi kazaya karışan ... plakalı karşı araç ZMMS sigortacısı, davalı ... sürücüsü, davalı ... da maliki-işletenidir. Davacıya ait kazaya karışan araç ... plakalı araçtır .
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazalara ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtlar celp edilmiş, alanında uzman trafik bilirkişisi, eksper ve oto alım satım alanında uzman bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Kaza tespit tutanağı, aldırılan ... tarihli kusura dair bilirkişi raporu uyarınca davacının dava konusu kaza nedeniyle herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığı, davalı karşı yan araç sürücüsünün Yönetmeliğinin 56/1 araçlara arasındaki mesafe , 48/5 alkol , uyuşturucu madde etkisi altında araç sürme yasağı ve 95,101.107 maddeleri uyarınca trafik güvenliği ve hızını gerekli şartlara uygunluğunu sağlama ve araçlar arasında mesafe kuralını, KTK 84/4 maddesi uyarınca arkadan çarpma maddelerini ihlal ettiği ve kusurlu olduğu yönünde kanaat bildirildiği ve meydana gelen kazada oransal olarak kusurun miktarı bildirilmemiş olmakla birlikte davalı sürücünün kusurlu olduğu , davacı araç sürücüsünün ise kural ihlali bulunmadığı ve kusurlarının bulunmadığı bildirilmekle , davaya konu kazada davalı sürücü ...'in aracın sürücüsünün % 100 kusurlu olduğu kabul edilerek; davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı kabul edilmiştir.
Davacının değer kaybı maddi tazminat alacağı talebi yönünden , değer kaybının gerçek zarar içerisinde kabul edildiği, ... tarihli eksper bilirkişinin raporunda yapmış olduğu değer kaybı zararına ilişkin değerlendirme ve hesaplamalar gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun (Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamında belirtilen ) olmakla hükme esas alınmış, rapor ve talep arttırım dilekçesi doğrultusunda değer kaybı yönünden talebinin ... tarihli değer arttırım dilekçesi de nazara alınarak taleple bağlı kalınarak davalı ZMMS sigortacısı ... şirketinin poliçe limiti ile sınırlı (... TL sınırlı-limit kapsamında kaldığı-) davalı sigorta şirketinin ... TL ödeme yaptığı sigorta şirketinin kalan limit ile sorumlu olduğu(...-... =... Kalan sorumluluk limiti olduğu ) göz önünden bulundurularak ... TL bakiye değer kaybı maddi tazminat kabulüne karar verilmiştir. KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle aracın özel araç bulunması nazara alınarak değer kaybı alacağına ve hasar zararına yasal faize hükmedilmiştir .
Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden ... tarihli denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği husus nazara alınarak davacı aracın hasarının giderilmesi süresinin 20 gün olduğunu, bu süre içinde oluşacak araç mahrumiyet zararının ise oluşa en uygun emsal kabul edilen bilirkişi raporu doğrultusunda ...-TL olduğu kanaatiyle araç mahrumiyet bedeli tazminatının davalı davalılar karşı yan araç sürücüsü ve işleteni olarak malikinden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Arabuluculuk ücreti yönünden ise kabul kararı verilen davalı ... yönünden zorunlu arabuluculuk dava şartı olduğundan, davalı gerçek kişi için arabuluculuğa başvurma zorunluluğu bulunmadığından bu giderden davalı Sigorta şirketi sorumlu tutulmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE;
-... TL bakiye değer kaybı-maddi tazminat zararının ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta yönünden ... tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte sigorta limiti ile sınırlı olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-Davacının ... TL araç mahrumiyet maddi tazminat zararının davalılar ... ve ...'dan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli ... TL harçtan, peşin ve ıslah ile alınan toplam ... TL harçtan peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen, Hazine'ye gelir kaydına.(davalı sigorta şirketi ... TL ile sınırlı sorumlu )
3-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç ile ... TL başvurma harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti ... TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-A.A.Ü.T uyarınca ... TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,
7-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.23/05/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı