T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/7 Esas
KARAR NO : 2025/525
DAVA : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)
DAVA TARİHİ : 03/01/2024
KARAR TARİHİ : 16/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.İDDİANIN ÖZETİ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil firmanın ... ve ... işleri ile uğraştığını, müvekkilinin ... Mah. ... Sokak ... Blok No:.. .../... adresindeki depo için ... tarihinde su aboneliği açtırdığını, müvekkilinin davaya konu iş yerini gübre deposu olarak kullandığını, bu depoya yalnızca gübre temini için girilmekte olup sınırlı olarak çok az tutarlarda elektrik ve su tüketimi olduğunu, bu depoda devamlı duran bir personel de bulunmadığını, su faturalarının çoğu ay kullanım yok şeklinde bazı aylar ise ...-... TL arasında cüzi rakamlarda geldiğini, aynı şekilde elektrik faturalarında da çok az tüketim sağlandığını, ancak ... tarihinde kesilen ... seri numaralı fatura bedelinin ... TL göründüğünü, müvekkili firmanın söz konusu depoda böyle bir su kullanımının söz konusu olmadığını, kaldı ki ... ile ... tarihleri arasında söz konusu depo yine aynı şekilde çok az aralıkla kullanıldığını, kayda değer su tüketimi de olmadığını, ... ile ... tarihleri arasındaki tüm sayaç okumalarında da "SU KULLANIMI YOK" şeklinde kayıt düşüldüğünü, buna ilişkin kayıtların dava dilekçesi ekinde olduğunu, davaya konu faturadan önce ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL fatura geldiğini ayrıca davaya konu faturadan sonra sayaç değiştığini ve sayaç değişimi sonrası ... tarihli fatura ... TL, ... tarihli fatura ... TL, ... tarihli fatura ise ... TL geldiğini, bu faturalar ile de su tüketiminin gayet düşük miktar olduğu görüldüğünü, bu faturalarada bakıldığında müvekkili firmanın deposunda ortalama su tüketiminin 1 veya 2 m3 olduğunun görüldüğünü, davaya konu faturada bir ay gibi sürede 5.913 m3 su tüketimi olduğunun yazdığını, müvekkili firmanın böyle bir su tüketimi yapmasının mümkün olmadığını, söz konusu faturadan sonra müvekkil tarafından tüm tesisat kontrol ettirildiğini, herhangi bir su kaçağı da bulunmadığını, bunun üzerine müvekkil ...'nü aradığını, ... tarafından sayacı değiştirmesinin söylendiğini, müvekkilinin ... tarihinde sayacı değiştirdiğini sayaçların ... Marka su sayaçları olduğunu, sayaç üreticisi firma ile de durumun görüşüldüğünü , uluslararası ... değerleri dikkate alındığında söz konusu sayaçtan saatte 3 maksimum 4 m3 1 ayda ise 2880 m3 su geçişi yapılabileceği belirtildiğini, yani 1 ayda faturada belirtildiği miktarda bir su kullanımının olmasının fiziki olarak da imkansız olduğunu, bu konuda firmadan görüş alınmasını, müvekkilinin ... tarihli ... seri numaralı su faturası nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, bu dönemde ödemenin yapılması halinde ödenen miktar yönünden davalıdan istirdatını talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Mahallesi ... Sokak ... .../Blok No:.. .../... adresinde ... numaralı abonenin ... tarihinde ... adına tescil edildiğini, abone sahibinin ... tarihinde ... ... başvurusu ile yapmış olduğu “... ... Su Arıza” müracaatına göre saha ekiplerimiz arızayı gidermek için adrese gitmiş fakat arızanın sayacın çıkış vanasından sonra kaynaklı bir arıza olduğu ve arızayı giderme sorumluluğunun abonenin kendisinde olduğu bilgisinin paylaşıldığını, söz konusu aboneye ... tarihli yapılan okumada 2023/... döneminde (...-... endeksleri arası) 5911 m³ karşılığı ...-TL tutarında fatura tanzim edildiğini ve abone adresine fatura bırakılmak suretiyle tebliğ edildiğini, davacı tarafın ... tarih ve ... ... ile şahsen başvurusuna istinaden yüksek sarfiyata neden olan ... ... marka sayacın test edilmek üzere (... endekste) sökülmüş, davacının su kullanımının aksamaması için muayeneye gönderilmek üzere sökülen sayaç yerine ... ... marka sıfır endekste yeni bir sayaç takıldığını, sökülen sayacın muayene edilmek üzere yetkili Kurum olan ...ne gönderildiğini, ... ce söz konusu sayaç üzerinde yapılan inceleme neticesinde "sayacın sağlam olduğu, okuma ve tahakkuk hatası bulunmadığı" şeklinde rapor düzenlendiğini, aboneye ait dönem faturalarının idarenin takdirine bağlı olarak hazırlanmış bir fatura olmayıp sayacın tespit endeksine göre hazırlanmış bir fatura olduğundan yönetmeliklerine uygun olarak hazırlanan faturada abonenin geçmiş dönem faturalarını dikkate alarak bir düzeltme yapılması da mümkün olmadığını, davacının kullanmış olduğu deponun kilitli olması sebebiyle müvekkil Kurum görevlilerince faturalandırılma yapılamadığını, prosedür gereği sistem kayıtlarına okuma / tahakkuklandırılma yapılamamasından ötürü "su kullanımı yok" ibaresi düşüldüğünü, eğer davacı su sayacının olduğu yeri kilitlememe nezaketinde bulunup veya su sayacını okunacak uygun bir yere taşımız olsa idi müvekkili kurum görevlilerince okuma gerçekleştirilecek ve su kullanımı yapılmıştır ibaresi ile tahakkuklandırılmanın yapılacağını, davacı vekilinin dilekçesinde iddia edildiği üzere bir su kullanmama durumu mevcut olmadığını, fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak üzere; davanın reddi ile, davacı aleyhine %20'den az olmamak kaydı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesine yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
... Firmasından gerekli evraklar celp edilmiştir.
Alınan ... tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç olarak;
1- Yargılama konusu borca esas sayaç takılı olmadığındann üzerinde bizzat inceleme yapılamadığı,
2- Dosya içeriği incelendiğinde; ... ce söz konusu sayaç üzerinde yapılan inceleme neticesinde "SAYACIN SAĞLAM OLDUĞU, OKUMA VE TAHAKKUK HATASI BULUNMADIĞI" ve davaya konu sayacın arızalı olmadığı şeklinde rapor düzenlenmiş olduğu (...-...-... tarih ve ... sayılı sayaç raporu), dava konusu sayacın endekslerin gerçeği yansıttığı tespit edildiği,
3-Dosya kapsamından ... yetkililerince arızanın sayaçtan sonrasında buulnduğunun tespit edildiği,
4- Her türlü hukuki değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmakla arızayı giderme sorumluluğunun (... TARİFELER YÖNETMELİĞİ GEREĞİNCE) davacıda olduğu,
5-Söz konusu sayaçtan belirtilen miktarda su kullanımının mümkün olabileceği ,
6-Davacının davalıya borcu bulunduğu ... tarifler yönetmeliğinde belirtilen hesaplama yöntemine göre 5911 m3 kaçak su kullanım miktarının ...-TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Makine mühendisi bilirkişiden alınan ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak;
Her türlü hukuki değerlendirme Sayın Mahkemede olmakla;
1-... firmasından gelen cevabı doğrultusunda cevaba konu tüketim sınırlandırmasının somut olayda uygulanmasının mümkün olmadığı, ilgili müzekkere cevabı doğrultusunda kök rapordaki kanaatimde bir değişikliğin olmadığı (Teknik yönden değerlendirmede)
2-Davalı ... su sayacınında 5.911 m³ su tüketim bedelinin bulunmasında bir uygunsuzluğun bulunmadığı, davacı tarafından tüketilen su tüketim karşılığı bedelinde ...-TL tutarında fatura tanzim edilmiş OLMASININ TEKNİK OLARAK MÜMKÜN OLDUĞU görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacı Tanığı ... Beyanında: " Ben davacı şirkette tarım ürünleri satarım. Ziraat mühendisiyim. Kendi adıma bir şirketim var. Davacı şirket tarım ürünleri satın sattığımız distiribütör firmadır. Davacı şirketin adresine mal teslimatı için ayda bir kez gittiğimi söyleyebilirim. Gittiğimiz yer ... içerisinde yer alan yaklaşık ... metrekarelik bir dükkandır. Burası ambar mahiyetinde tırla paletlerin girebildiği yalnızca depo mahiyetinde kullanılan bir yerdir. Ben burada su kullanımına sebep olabilecek bir faaliyet görmedim. Depoda mal teslimine geldiğimizde devamlı çalışan kimseyi görmedim. Sadece mal teslim anında işveren tarafından teslime refakat edecek birileri görevlendirilirdi. Burada lavabo haricinde su kullanımına neden olabilecek herhangi bir faaliyet konusu bulunmamaktadır . Davacıya ait deponun bulunduğu kapalı alana geçmeden önce bir tel çit ve bu çite ekli sürgülü bir kapı bulunmaktadır. Biz mal teslimine gittiğimiz her zaman da bu kapı açıktı. Kapının yanında bulunan bir güvenlik kulubesi veya kapıda devamlı mahiyette duran bir görevli yoktu. Binanın tel çitinin binaya doğru iç tarafında olmayıp dış tarafında olan bir köpek kulubesi vardı. Fakat bu kulubede devamlı duran bir köpek varmıdır bilemiyorum. O kadar detaylı gözlemlemedim. Benim beyanımda bahsettiğim köpek kulubesi bana göstermiş olduğunuz fotoğraftaki kulube değildir. Benim bahsettiğim bu çitin dışarısında kalan bir kulubedir. Ben bana gösterdiğiniz kulubeyi de gördüm fakat bu kulubede devamlı duran bir köpek görmedim. 2 yıl boyunca mal teslimi için bu depoya sürekli gideriz. Her gittiğimizde bana gösterdiğiniz fotoğraftaki kulubede duran bir köpek yoktu dedi. Benim bilgi ve görgüm bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı Tanığı ... Beyanında: " Ben davacı şirketin deposuna 5-6 metre mesafede bulunan komşu dükkanda çalışırım. 1 yıldır bu dükkandayım. Sabahtan akşama bu dükkanda bir fiil çalışmaktayım. Davacının işyeri yaklaşık 350 metrekareden oluşan odalara ayrılmış mahiyette bulunmayan depo mahiyetinde bir yerdir. Burası genelde kapalıdır. Ayda 2-3 sefer davacının satışını yaptığı malların çıkışı yapılacağı zaman kullanılır. Burada devamlı mahiyette çalışan kimseyi görmedim. Mal teslim zamanlarında genelde dükkan sahibinin kendisi bulunuyordu ismini bilmiyorum. Burada su kullanımına sebep olabilecek herhangi bir faaliyet görmedim. Ayda 2-3 sefer birkaç saatlik mal teslimleri haricinde herhangi bir faaliyete şahit olmadım. Binanın girişine geçen sene bir çit yapıldı. Bundan öncesinde binanın girişine engel olacak herhangi bir çit veya başkaca bir yapı yoktu. Bu binanın içerisinde herhangi bir köpek kulubesi veya devamlı duran bir bekçi köpeği görmedim. Fakat binanın çitinin dışırasında 3*3 büyüklüğünde büyük bir köpek kulubesi vardır. Fakat burada devamlı duran bu binaya ait bir köpek görmüş değilim. Fakat bulunduğumuz civarda başıboş köpek çoktur. Davacının binasının da bulunduğu yapılar genelde sanayi için benzer niteliktedir. Bu binalarda su sayaçları binanın bir kaç metre berisindedir. Çit çekildikten sonra bina girişi genelde kilitli haldeydi. Kilit sürme çit kapının üzerinde asma kilitten ibaretti. Biz araç kaportası üzerine çalışıyoruz. Bize genelde ayda ...-... TL arası bir fatura gelmektedir. Biz bazen 4, bazen 6 kişi olarak çalışıyoruz dedi. Benim bilgi ve görgüm bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti talebim yoktur." şeklinde beyanda bulunmuştur.
IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:
Dava ticari nitelikte abonelik sözleşmesinden kaynaklanan fatura borcuna vaki menfi tespit davasıdır.
Davacı yan ... tarihinde kesilen ... seri numaralı ...-TL bedelli faturanın geçmiş tüketimlerle orantısız ve fahiş olduğunu, aboneliğe konu gübre deposuna yalnızca gübre temini için girilmekte olup su tüketimini gerektirecek bir faaliyetin söz konusu olmadığını, faturaya esas tüketim tarihlerinde su tüketimi olmadığını iddia etmektedir.
... Tarifeler Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri şu şekildedir.
Amaç
MADDE 1-(1) Bu yönetmeliğin amacı, su satışı, kanalizasyon tesisi bulunan yerlerdeki kullanılmış suların uzaklaştırılması ile bu işlemlere ilişkin hizmetlerle ilgili tarifelerin hangi esaslara göre tespit edileceğini ve uygulanacağını belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2-(1) Bu Yönetmelik, ...’nün görev ve yetki alanı içerisinde kalan abonelere götürdüğü, her türlü hizmetin bedeli, teminat ve yaptırımları ile bunların tahakkuk ve tahsiline ilişkin usul ve esasları kapsar.
Sayaç muayene tarifesi
MADDE 21-(1) Doğru kayıt yapmadığı iddiasıyla itirazda bulunan abonenin sayacı, Ölçü ve Ölçü Aletleri Yönetmeliğine göre, ilgili Bakanlık teşkilatına muayene ettirilir. Sayaçları muayene edilen abonelerden, bu yönetmeliğin 22.maddesine istinaden sayaç sökme-takma ücreti ile ilgili Bakanlıkça belirlenen sayaç muayene bedeli, su ve atıksu faturasıyla birlikte, tahsil edilir.
Sayaçlar
MADDE 57-(1) Abonelerin su tüketimi, sayaçlarla belirlenir.
...
(17) Aboneler, su sayaçlarının, tüketimi doğru kayıt edip etmediğinden şüphelendikleri takdirde, kontrol edilmesini, ...’dan isteyebilirler.
a) Sayaçlar, bu hususta belirlenen standart projelere uygun olarak kurulmuş ve kabul edilmiş olan ayar istasyonlarında, ilgili Bakanlık teşkilatının görevlendirdiği kişiler tarafından kontrol edilir.
b) Kontrol sonucunda sayacın kaydettiği endeks ile abonenin tüketimi arasında, belirlenen standardın dışında bir hata payı var ise, ilgili Bakanlık teşkilatınca düzenlenecek belgeye göre, gerekli düzeltmeler yapılır.
(18) Ayar istasyonuna gönderilen sayaçların kontrolünde dilerse abone veya göndereceği kimse hazır bulunabilir. Kontrol esnasında hazır bulunmayan abonelerin sayaçları huzurda yapılmış gibi işlem görür.
MADDE 64 -(1) Dönem arasında sayacın çalışmadığı veya kısmen çalıştığı hallerde, abonenin aynı dönemlere ait geçmiş su ve atıksu tüketimleri veya yeni takılan sayacın tüketimi esas alınır. Böyle bir bilgi yok ise, söz konusu aboneliğin özellikleri dikkate alınarak emsal abone tüketimleri dikkate alınır.
MADDE 65 -(1) Abone veya görevli memur tarafından, su sayacının, tüketimi doğru kayıt edip etmediğinin kontrol edilmesi istendiği takdirde, su sayacı sökülerek ilgili Bakanlık teşkilatınca kontrol edilmesi sağlanır.
(2) Kontrol neticesi düzenlenen raporda, sayacın endeksine itibar edilmeyeceği belirtilmiş ise 64. maddeye göre, kıyas usulüyle tahakkuk yapılır.
Değişik; (28/05/2010 tarih ve 19 sayılı Genel Kurul kararı)
(3)(1) Kontrol neticesi düzenlenen raporda, sayacın kısmen hatalı çalıştığı ifade edilmişse belirtilen hata payı hesaplanarak tahakkuk yapılır.
Tüm bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde, davaya konu ... tarihinde kesilen ... seri numaralı ...-TL bedelli faturanın davacı abonenin geçmiş tüketimleri ile uyumlu olmadığı belirlense de geçmiş tüketim verilerine göre hesaplamanın sayacın doğru tüketim kaydedip kaydetmediğinin sayacın hurdaya ayrılması, imha edilmesi yahut arızalı olduğu tespiti ile kabil olabileceği, davalının ... Tarifeler Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak ... da sayacın tüketimi doğru kaydettiğini tespit ettirdiği, davacı abonenin 2023 yılı ocak, şubat, mart, nisan, mayıs, haziran, temmuz tüketimin olmadığı tespit edilse de sayaç okuma birim görevlilerince sayaçların okunamadığı, kaldı ki sayaçtan sonra su (çıkış vanasından sonra) arızanın olduğunun ... birimi teknik arıza birimi tarafından tespit edildiği, şu halde dava konusu sayacın ... tarihinde kesilen ... seri numaralı ...-TL bedelli fatura kadar tüketim kaydedemeyeceği yönündeki davacı itirazlarına da kıymet verilemeyeceği değerlendirilmekle, bilirkişi kök ve ek raporu hüküm vermeye ve denetime elverişli görülerek davanın reddine karar vermek gerekmiş, davacının kötü niyeti ispat olunamadığından davacı aleyhine kötü niyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Davacı aleyhine kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Alınması gerekli ... TL harçtan alınan ... TL peşin harcın mahsubu ile artan ... TL harcın istemi halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendisi üzerinde bırakılmasına,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ...-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
7-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, Davacı vekili ile Davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/07/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır