T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/819 Esas
KARAR NO: 2025/527
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 01/11/2024
KARAR TARİHİ: 16/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.İDDİANIN ÖZETİ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... günü saat ... sularında, müvekkilinin ... plakalı ... renkli ... marka aracı ile ... ili ... ilçesi ... Caddesi’nde ... tarafından ... tarafına doğru seyir halinde iken, ... dan sola doğru döndüğü sırada, davalı ...'ın idaresinde bulunan ...plakalı ... renkli ... araç ile ... Caddesi ... tarafından, ... tarafına doğru seyir halinde iken, ... önündeki kavşağa kırmızı ışıkta geçerek girmesi sonucunda maddi hasarlı kaza gerçekleştiğini, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, kaza nedeniyle müvekkiline ait araçta maddi hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, arabuluculuk süresince anlaşma sağlanamadığını, davalı sigorta şirketi tarafından ... tarihinde müvekkilinin hesabına tazminat açıklamasıyla ... TL gönderildiğini, ... tarihinde ... hesabına tazminat ödemesi başlığıyla ... TL gönderildiğini, dava değeri artırılmak üzere, şimdilik, müvekkilin aracından yoksun kaldığı dönemde uğramış olduğu zarar için ... TL'nin sadece davalılar ... ve ...'tan, müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybı için ... TL'nin ve müvekkilin aracında meydana gelen bakiye hasar bedeli için ... TL'nin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, sigorta şirketinden temerrüt tarihinden itibaren ve diğer davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte tahsili ile müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket tarafından meydana gelen hasara ilişkin davacı yana ... TL ve değer kaybı için ... TL tazminat ödemesi yapıldığını, yapılan ödemelerle müvekkilinin bakiye bir sorumluluğunun kalmadığını, davacının kusur iddialarını kabul etmediklerini, bilirkişi heyetinden rapor alınmasını, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirkete sorumluluk atfedilebilmesi için gerçek zararın tespit edilmesini gerektiğini, değer kaybı hesabında aracın km'si, önceki hasarları, model yaşı göz önüne alınması gerektiğini, müvekkili şirketin zmms kapsamında araç mahrumiyet bedelinden sorumluluğunun bulunmadığını, araç mahrumiyet bedelinin ZMMS kapsamına girmediğini, faiz başlangıç tarihin dava tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini, dava şartı eksikliği nedeniyle, davanın müvekkil şirket yönünden usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ...'a dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalıların davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası, Türkiye Noterler Birliğinden kazaya karışan araçların aidiyet ve tescil bilgileri, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezinden ... plakalı aracın tramer kayıtları, Antalya İl Emniyet Müdürlüğünden kazaya ilişkin kamera görüntüleri celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Makine mühendisi, sigorta eksperi, trafik bilirkişi heyetinden alınan ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;
... plakalı araç ... numaralı poliçe ile ... — ... vadesi için ... ye trafik sigortalı bulunmaktadır. Kaza Tarihi itibariyle Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik)Sigorta Poliçesi Araç başına Maddi ...-TL, Kaza başına Maddi ... TL. ile sınırlı olmak üzere teminat alındığı,
Kusur yönünden;
a)- ... plakalı otomobil Sürücüsü ... ın %50 YÜZDE ELLİ KUSURLU olduğu,
b)- ... plakalı otomobil sürücüsü ...’ un %50 yüzde elli KUSURLU olduğu
Mahkemenin ... tarihli duruşmasında ” tarafların kusur oranı, davacının talep edebileceği değer kaybı, hasar onarım bedeli ve araç mahrumiyet tespit edilerek rapor tanzim edilmesinin istenilmesine “ doğrultusunda yüzde kusur oranı verildiği,
Hasar yönünden ;
Uyuşmazlığa konu dosya yukarda açıklanan koşul ve sebepler birlikte incelendiğinde; Rapora konu kaza sonucunda araçta meydana gelen hasarın, parça değişimi ve hasar gören parçaların onarım ve değişim işçiliklerinin KDV DÂHİL ... TL tutarında olduğu tespit edildiği,
Değer kaybı yönünden ;
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ eksper raporu ve sair evraklar) doğrultusunda;
Serbest Piyasada oluşan değer azalması yöntemine göre yapılan hesaplamada; dava konusu araçta ... TL değer kaybı oluşacağı sonucuna varıldığı,
Hak mahrumiyeti yönünden ;
İncelenen .../... numaralı dava dosyası ışığında, ... plakalı araç üzerinde ... tarihli kaza sonrası araç mahrumiyet gün süresi 16 gün olarak hesaplanmış olup, takdir ve kabulünün mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Trafik bilirkişi tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi EK raporunda sonuç olarak ;
Kök raporda kamera görüntülenin incelenemediğinden, sürücülerin kendi aralarından düzenledikleri kaza tespit tutanağında sürücüler yeşil ışıklı trafik işaretinden geçtiklerini beyanlarına göre değerlendirme yapıldığını,
a) ... plakalı otomobil sürücüsü ...’ ın %100 YÜZDE YÜZ KUSURLU olduğu,
b) ... plakalı otomobil Sürücüsü ... un %0 YÜZDE SIFIR KUSURLU olduğu,
Mahkemenin ... tarihli duruşmasında ” dosya kapsamındaki Antalya İl Emniyet Müdürlüğü tarafından gönderilen kamera görüntüleri incelenmek suretiyle seçenekli kusur değerlendirmeleri kapsamında sürücülerin kazadaki kusur oranlarının % lik dilimlerle tespit edilerek ek rapor tanzim edilmesi doğrultusunda yüzde kusur oranı verildiği bildirilmiştir.
Davacı vekili dava değeri artırım dilekçesi ... TL olarak açtığı belirsiz alacak davasını ... TL artırarak ... TL ye çıkartmıştır.
IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı ve hasar bedeli tazminatı ve kazanç kaybı (araç mahrumiyeti) tazminatını karşı aracın sürücü, malik ve ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı, icra edilen keşif ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi kök ve ek raporu ve kaza tutanağı ile kolluk tahkikatı, kaza anına dair kamera görüntüleri birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... günü saat ... sıralarında .../... ilçesi ... ile ... caddesinin kesiştiği trafik ışıkları ile yönlendirilen ... yönlü ... ... ta, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobili ile ... istikametinden ... caddesi istikametine ... Caddesi üzerinden seyir halinde iken trafik ışıkları ile yönlendirilen ... caddesinin kesiştiği ... ... geçtiği esnada aracının sol köşe kısmıyla, solundan dönel kavşak ada kısmından sola dönüş yaparak giriş yapan sürücü ... sevk
ve idaresindeki ... plakalı otomobilin sağ ön köşe kısmından çarpması neticesinde meydana geldiği anlaşılmaktadır.
Kazanın oluşumuna taraflar arasındaki temel uyuşmazlık davalı yanca ZMMS ile sigortalanan ... plakalı otomobilin kavşakta kırmızı ışık ihlali yapıp yapmadığı ve geçiş üstünlüğü üzerine olup, bilirkişi ek raporunun 4. Sayfasında alıntılanan kamera görüntülerine göre ... plakalı otomobilin kırmızı ışıkta geçmediği, trafik ışıklarına riayet etmeyen tarafın davalı sürücünün sevk ve idaresindeki ... plakalı araç olduğu, şu halde davacı sürücünün ... plakalı aracın geçiş üstünlüğüne riayet etmemesinin kazanın asli ve tek sebebi olduğu, davacı sürücünün kusurlu bir eyleminin tespit edilemediği kanaatiyle, ... plakalı aracı sevk ve idare eden davalı sürücücünün kazanın oluşunda %100 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sorumluluğu cihetine gidilmiştir.
Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, davacı aracında ...-TL değer kaybı oluştuğu kabul edilmiş, yargılamadan önce davalı sigorta şirketince ödenen ...-TL değer kaybının mahsubu ile ...-TL bedelle değer kaybı yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya yapılan başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle ve davalı aracın hususi kullanımında olan araç olması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiş ve anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Hasar Bedeli Tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede; Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre Hasar miktarı tespit edilirken, aracın kaza tarihindeki 2.el piyasa rayiç değerine göre, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise tamir bedelinin, ekonomik değilse aracın kaza tarihi itibariyle 2. el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması ve raporda bu miktarların kalem kalem belirtilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda denetime elverişli ve hükme esas alınan ... tarihli rapor ile yapılan tespit ile KDV dahil ...-TL hasar bedeli tazminatı zararı bulunduğu tespit edilmiş, yargılamadan önce davalı sigorta şirketince ödenen ...-TL değer kaybının mahsubu ile ...-TL bedelle hasar tazminatı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya yapılan başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle ve davalı aracın hususi kullanımında olan araç olması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiş ve anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden ... tarihli denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği husus nazara alınarak ... plakalı aracın hasarının giderilmesi için makul onarım süresinin 16 gün ( on altı gün) olduğunu, bu süre içinde oluşacak araç mahrumiyet zararının ise Emlakçılar Oto Galericiler ve İş Takipçileri Odasından gelen yazı cevabında bildirilen ... TL-... TL günlükl kiralama bedeline göre ...-TL olduğu, %10 amortisman gideri düşümü ile toplam ...-TL araç mahrumiyet zararı oluşabileceği anlaşılmakla, araç mahrumiyeti talebinin kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
*Davanın KABULÜ ile;
1- ... TL kazanç kaybı tazminatının haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-... TL değer kaybı ve ... TL hasar tazminatı olmak üzere toplam ... TL tazminatın davalılar ... ve ... yönünden haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte , davalı ... yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Kazanç kaybı tazminatı için alınması gerekli ... TL harç peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
5-Değer kaybı ve hasar tazminatı için alınması gerekli ... TL harçtan peşin ve tamamlama harcı olarak alınan ... TL nin mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irad kaydına,
6-Davacı tarafından kazanç kaybı için yatırılan ... TL peşin harcın davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından (değer kaybı ve hasar tazminatı) için yatırılan ... TL başvuru, ... TL peşin ve tamamlama harcı olmak üzere toplam ... TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8-Kazanç kaybı yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
9-Değer ve hasar tazminatı yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin ... TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, ... TL sinin davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
11- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
12-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların/ vekillerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/07/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır