T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/876 Esas
KARAR NO: 2025/636
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/11/2024
KARAR TARİHİ: 15/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... plakalı aracın, ... tarihinde davacı müvekkilinin maliki bulunduğu ... plakalı araca çarpması neticesinde müvekkiline ait araçta hasar meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre ... plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunun anlaşıldığını, müvekkiline ait araçta değer kaybı meydana geldiğini, ...plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortasının davalı şirket ... tarafından yapıldığını, bu sebeple müvekkilinin aracında kaza sebebi ile meydana gelen değer kaybının tamamından sorumlu olduğunu, sonuç olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile; davanın kabulü ile ... TL değer kaybı bedelinin ... tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı yanın KTK MD.97 gereği müvekkili şirkete usulüne uygun başvuru yapmadığını, 04.12.2021 tarihinde ve 31679 sayılı Resmi Gazate’de yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar”'ın uygulanması gerektiğini, 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren değişikliğe ilişkin herhangi bir yürütmenin durdurulması karar verilmemiş olduğundan, değişiklik ekinde yayınlanan hesapalama yönteminin kullanılması gerektiğini, sonuç olarak eksik evrak nedeniyle davanın usulden reddine, 04.12.2021 tarihinde ve 31679 sayılı Resmi Gazate’de yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar”'ın uygulanmasına, değer kaybı yönünden bilirkişi incelemesi yapılması halinde dosyanın; 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik) Sigortası Genel Şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesine,yasal faiz işletilmesine,yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhlerine sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermedikleri için karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Sigorta eksperi bilirkişi ..., adli trafik bilirkişisi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
"KUSUR DURUMU YÖNÜNDEN
Hukuksal olarak delillerin takdir ve kabulü Sayın Hakimliğinize ait olmak üzere, dosyada mevcut belge ve bilgilere dayalı olarak yapılan ve yukarıda gösterilen inceleme sonucunda;
a) ... plakalı araç Firar Sürücü bölünmemiş iki yönlü trafiği ... sokak üzerinden geri geri gelmeden önce iç ve dış aynalardan ve gerekli hallerde sürücünün başını çevirip bakması suretiyle ön, arka ve yanlarda trafik durumu kontrol etmeden, dikkatsiz, tedbirsiz bir şekilde geri geri gelerek nizami park halinde olan araca çarpması neticesinde meydana gelen kazada, 2918 KTK Madde 67/b (İzin verilen hallerde bu manevraları yapacak sürücüler, karayolunu kullananlar için tehlike veya engel yaratmamak zorundadır.) ve Madde 84/j (Manevralarını düzenleyene genel şartlara uymama) trafik dikkat ve özeni göstermeyerek Tamamen hatalı davranışı sonucu kaza meydana geldiği,
B) Park halindeki ... plakalı araç sürücüsü;
Firar Sürücü in Tamamen hatalı davranışı sonucu kaza meydana geldiği, kazanın oluşumunda etken hal ve hareketinin olmadığı görüşündeyim.
Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;
İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekili ... tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile toplam ... TL kadar miktarın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Yasal Düzenleme, deliller ve tespitler ışığında, tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Davanın, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı tazminatının karşı aracın ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkin olduğu, davacı tarafça 2918 sayılı KTK 97 maddesi uyarınca ... tarihinde davalı sigorta şirketine değer kaybı tazminatı için başvuruda bulunduğu, böylece davacının Sigortaya başvuru dava şartını yerine getirdiği, davalının aksi yöndeki itirazlarının haksız olduğu, davalı Sigorta şirketinin cevap dilekçesinde açıkça taraflarının sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğu belirtilmiş ve kaza tespit tutanağındaki kusur oranına itiraz edilmemiş olmasına, sigortalı aracın park halindeki davacıya ait araca çarpmasına ve Trafik bilirkişisince hazırlanan rapora ve oluşa göre sigortalı aracın kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu olduğu anlaşılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur” hükmünün düzenlendiği, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” hükmünün düzenlendiği, bu düzenlemelere göre; Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu bu kapsamda davalı sigorta şirketinin eldeki davada pasif husumetinin ve sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmıştır.
Değer kaybı tazminatı için Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli ekspertiz bilirkişisinden rapor aldırıldığı, raporun yukarıda belirtilen ilamdaki yöntemle hazırlanarak mahkememiz ve üst yargı merci denetimine açık ve hükme esas alınabilir mahiyette olduğu gibi taraflarca da rapora itiraz edilmediği, raporun böylece kesinleştiği, davalı Sigorta şirketi ... tarihli dilekçesiyle bilirkişi raporunda belirlenen bedelin, faizin, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin yatırıldığını beyan ederek, ödemeye dair dekont sunduğu, aynı dilekçede henüz davacı tarafça değer artırım dilekçesi sunulmadığından vekalet ücretinin başlangıçta harcı yatırılarak gösterilen dava değeri üzerinden ödendiğinin beyan edildiği ve davanın konusuz kalması nedeniyle esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmasının talep olunduğu, davacı vekilince davalı tarafça sunulan ... tarihli dilekçesini kabul edilmeyerek ... TL üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesinin talep olunduğu anlaşılmıştır.
Taraflarca itiraza uğramayan ve kesinleşen bilirkişi raporunda belirlenen ... TL değer kaybı asıl alacak bedelinin yargılama sırasında davalı Sigorta şirketi tarafından ödenmiş olması nedeniyle asıl alacağın konusuz kaldığı, davalı sigorta şirketinin faizin yasal faiz olarak hesaplanması yönündeki itirazları davacıya ait aracın hususi araç olması nedeniyle haklı görülmüş ise de davalı Sigorta şirketinin yargılama sırasında ödediği faiz hesabında yanılgıya düşerek eksik faiz hesaplanıp ödenmiş olduğu görülmekle asıl alacağın ferisi niteliğindeki faiz alacağının konusuz kaldığını söylemenin mümkün olmadığı, bu nedenle infazda tereddüt yaratmamak için dava konusu asıl alacağın fer'isi niteliğindeki faiz alacağı yönünden ... TL'nin ... tarihinden (sigortaya başvurudan itibaren 8 iş günü sonrası) itibaren işletilecek yasal faizinin (davalı tarafça yargılama sırasında yapılan faiz ödemelerinin infaz aşamasında gözetilmek kaydıyla) davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair hüküm kurulması gerektiği, davalı sigorta şirketinin davacı tarafça harç ikmalinden çok kısa süre önce dosya borcunu ödemiş olmasının ve başlangıçta harcı yatırılan ... TL üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesi talebinin, davalının asıl alacağı bilirkişi raporunda belirlendiği şekliyle ... TL ödemesi karşısında yersiz olduğu ve davacının ... TL üzerinden vekalet ücretine hak kazandığı gözetilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Asıl alacak olan değer kaybı bedeli yönünden konusuz kalan davanın esası hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Dava konusu asıl alacağın fer'isi niteliğindeki faiz alacağı yönünden ... TL'nin ... tarihinden itibaren işletilecek yasal faizinin (davalı tarafça yargılama sırasında yapılan faiz ödemelerinin infaz aşamasında gözetilmek kaydıyla) davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde alınması gerekli ... TL harcın, peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam ... TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan ... TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep olunduğunda davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç ve ... TL başvurma harcı toplamı ... TL nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, (davalı tarafça yargılama sırasında ödenen toplam bedelin infaz aşamasında gözetilmek kaydıyla)
5-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat ve posta masrafları, olmak üzere toplam ... TL yargılama gideri toplamının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, (davalı tarafça yargılama sırasında ödenen toplam bedelin infaz aşamasında gözetilmek kaydıyla)
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca takdir ve hesap olunan ... TL vekalet ücretinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca yatırana iadesine
8-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.15/09/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı