T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/901 Esas
KARAR NO: 2025/36
DAVA: Sözleşmenin Uyarlanması
DAVA TARİHİ: 12/02/2010
KARAR TARİHİ: 21/01/2025
Mahkememizin ... gün ve ... Esas - ... Karar sayılı kararı, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... E, ... karar sayılı kararı ile bozularak Mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydedilmiş yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı tarafın "Düzenleme Biçiminde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşıltğı İnşaat Sözleşmesi" imzaladığını, bu sözleşmeye bağlı olarak Antalya ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu Düzenleme Biçiminde Tadil Sözleşmesi imzalandığını, imzalanan bu tadilat sözleşmesinde asıl sözleşme ile taraflar arasında % 50 olarak ortak olması kararlaştırılan ... hakkında düzenleme yapıldığını, ... ... vasfına uygun olması için tek bağımsız bölüm olarak yapıldığını, arsa sahibi ve müteahhidin % 50 oranda hissedar olduklarını, ileride tarafların anlaşamamaları halinde ortaklığın giderilmesi davası açılamayacağını, hissedarlardan birinin diğerinin yazılı oluru ile hissesini satabileceğini taraflardan biri ortaklıktan ayrılmak isterse diğerine yazılı bildirim gönderdikten sonra proje tadilat masrafları ortak karşılanmak sureti ile ... bağımsız bölüme ayrılabileceği hususunun hüküm altına alındığını, davacı tarafın Antalya ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamede oluşan ihtilaflar nedeni ile ... da ortaklığın devamında fayda görülmediğini, ortaklığın tadilat sözleşmesi hükümleri çerçevesinde sonlandırılmak istendiğini, müvekkilinin davalı ...'ın hissesini satın almayı düşünmediğini, istenirse ... daki hissesini bedeli mukabili devredileceğini, anlaşma yapılmadığı takdirde projede tadilat yapılarak bağımsız bölümün iki kısma ayrılacağının, bu kısımda bağımsız bölüm oluşturulamadığı takdirde bölünen kısımlarm üstteki işyerlerine bağlanacağının bildirildiğini, ancak arsa sahibinin Antalya ... Noterliği'nin ... tarih ve ... sayılı cevabi ihtarnamesi ile talebi kabul etmediklerini, tadilat sözleşmesinin uygulanmasına müsaade etmeyeceklerini ifade ettiklerini, taraflar arasında karşılıklı gönderilen ihtarnamelerle bir ilerleme kaydedilmediğini, ... olarak ayrılan yerin tadilat projesi gereğince iki bağımsız bölüme ayrılmasının imar yönetmeliğine uygun olduğunu, tadilat projesinin hazırlanarak ... na onaylatıldığını, ancak davalı tarafindan projeye onay verilmediği için tadilatın gerçekleşmediğini, işin bu şekilde sürüncemede kalmasının ilerde daha büyük zararların doğmasına neden olacağını, müvekkilinin bu nedenle zararı olduğunu ve zararın zaman içerisinde arttığını beyanla, Antalya ... Noterliği'nin ... yevmiye numarası ile düzenleme biçiminde tadil sözleşmesi uyarınca tadilat projesini işleme koymak için izin ve yetki verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kat karşılığı inşaat sözleşmelerinin bir istisna akdi olduğunu, taraflara karşılıklı borçlar yüklendiğini, müteahhidin borcunun eser teslim borcu olduğunu, sadakat borcu, özen borcu, gereği gibi ifa borcu, genel iskan borcu olduğu, yüklenicinin bu borçlarını yerine getirdiği takdirde sözleşme ile belirlenen hakedişlere göre tapu alındığını, arsa sahibinin borcu ise yüklenicinin borçlarını yerine getirmesinin karşılığı olarak, hakediş esasına göre tapusunun verilmesi olduğunu, müteahhidin, dava konusu inşaatın imalatını vaat ettiği gibi sözleşmede belirtilen niteliklerde bir eser meydana getirmediğini, eksik ve ayıplı eser meydana getirdiğini, özen, sadakat ve dürüstlük borcunu yerine getirmediğini, davacı yüklenicinin meydana getirdiği tüm eserde eksikler ve ayıplar, projeye aykırılıklar olduğunu, bahse konu ... nun şu haliyle eksik, projeye ve imar yönetmeliklerine aykırı olduğunu, 20 cm kalınlığında ve çift donatı ile yapılması gereken betonarme perdelerin 15 cm ve tek donatı ile yapıldığını, perde olması gereken duvarların bir bölümünün tuğla yağıldığını, proje dışı büyütmeler yapıldığını, yarım haliyle bile usulüne uygun yapılmadığı için iskan almaya müsait olmadığını, müteahhidin bu bölüm üzerinde hak iddia edemeyeceğini, müteahhidin sözleşmeyi ifa etmediği için ortaklık hakkının doğmadığını, tadil sözleşmesinde ''ilerde'' sözünün iskan alınmasından sonrayı ifade ettiğini, yüklenicinin imalatı tamamlamadığını ve iskanın alınmadığını, bitmemiş inşaat için evrak üzerinde iskan başvurusunun yapıldığını, müvekkilinin iskan alınması ve davacının yapmadığı eksikleri tamamlamak ve proje aykırılıklarının düzeltilmesi için yetki talebi olacağanı beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... tarih ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik ilamı mahkememize gönderilmiş, mahkememizce tahkikat aşamasına geçilmiştir.
Taraflar delillerini bildirmişler sözleşme sureti, tadilat sözleşmesi sureti ve proje örnekleri dosyaya sunulmuştur.
... ... İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'ne genel iskan ruhsatının alınıp alınmadığı hususunda müzekkere yazılmış, ... tarih ... sayılı encümen kararı ve genel iskan belgeleri celp edilerek dosyamız içerisine konulmuştur.
Mahkememiz doyası mimar bilirkişi ..., inşaat mühendisi bilirkişi ..., eser sözleşmeleri konusunda uzman bilirkişi ...'dan ... tarihli bilirkişi raporu alınmış, bilirkişiler raporlarında taraflar arasında düzenlenen ilk ve tadilat sözleşmeleri ile dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler nazara alındığında, yüklenicinin sözleşmeler uyarınca edimini tam ve eksiksiz olarak yerine getirmediğini, arsa sahibine ait bağımsız bölümler ile yapının ortak kesimlerinde eksik ve ayıplı imalatlar olduğunu, yüklenicinin inşaatlarda bıraktığı eksik ve ayıplı işlerin taraflar arasında düzenlenen ... ile ilgili tadilat sözleşmesini bağlamayacağının kabul edilmesi halinde sözleşme gereği masrafların ortak karşılanmak üzere ... iki ayrı bölüm haline getirilmesi için davacı yükleniciye proje tadilatı ve uygulama yönünden izin verilmesi gerektiğini beyan etmişlerdir.
Taraf vekillerinin itirazları üzerine mahkememiz dosyasında keşif yapılarak inşaat mühendisi bilirkişi ..., mimar bilirkişi ... ve hukukçu bilirkişi ...'den rapor alınmış, bilirkişiler ... tarihli ve ... tarihli raporlarında; hali hazır durumuyla sitenin tamamlanmış ve genel iskanın alınmış durumda olduğunu, sözleşmeye ve teknik şartnameye aykırı imalatların olduğu iddiaları ile tarafların aralarında imzaladıkları protokol ile kabul edilen ... daire tapusu arsa sahibi tarafından hapis hakkı kullanılmak suretiyle tutulduğunu, keşif esnasında tarafların ...daire tapusunun tutulduğunu beyan ettiğini, ...nun tadilat projesi ile iki ayrı bağımsız bölüme ayrılabileceğini, bu hususu ...'nin ... tarih ... sayılı yazının da teyit ettiğini, söz konusu bölünmenin dairelerin bağımsız bölüm numaralarını değiştirmeyeceğini, ...nin uyguladığı numarataj sistemine göre iş yeri olan bağımsız bölüm numaralarının başına ... ve ... harfleri eklenerek numaralandırıldığını, ...da yapılan ... ve (...) aksı sonrasındaki büyümenin bu koşullarda ruhsata bağlanmasının mümkün olmadığını ve proje ölçülerinde imalatın düzenltilmesi gerektiğini, sözleşme koşullarına göre yapılması gereken ...da imalatların olduğunu ancak tamamlanmadığını, hukukçu bilirkişide görüş olarak; davacının sözleşme ile yüklendiği edimini tam ve eksiksiz olarak yerine getirmemiş olduğu anlaşıldığından, davalı adına işlem yapmak üzere izin verilmesi istemnin yerinde olmadığı kanaatinde olduğunu beyan etmişlerdir.
Mahkememiz dosyası önceki rapor veren bilirkişiler inşaat mühendisi bilirkişi ..., mimar bilirkişi ...'e tevdi edilerek davacı vekilinin bilirkişi raporuna itirazlarına cevap olacak tarzda ek rapor alınmış, bilirkişiler ... tarihli ek raporlarında fazla yapılan imalatın kapatılarak proje ölçülerine getirilmesi bedelinin ... TL, dış perdelerin izolasyonunun ... TL, ... yapılması halinde ... TL, tadilatlı projeye uygun olarak yapılması halinde ... TL olduğunu, tadilat projesinin toplam bedelinin ... TL olduğunu, ruhsat harçlarının ... tarafından hesaplanabileceğini beyan etmişlerdir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş tetkikinden; davacısının ..., davalısının ... olduğu ve taraflar arasında görülen Antalya ... Noterliği'nin ... yevmiye nolu tadilat sözleşmesinin feshi ve davacı arsa sahibinin davalı yüklenici adına ve hesabına işi tamamlamak üzere yetki ve izin verilmesine ilişkin dava dosyası olduğu, mahkemece dosyaların birleştirilmesi hususunda mahkememizden görüş sorulduğu ve mahkememizce dosyamızda verilecek kararın Asliye Hukuk Mahkemesi'ndeki dosyayı etkileyecek nitelikte olduğu anlaşıldığından mahkememizdeki dosyanın sonucunun beklenmesi gerektiği, bu itibar ile birleştirilmenin mümkün olmayacağı yönünde görüş bildirildiği anlaşılmıştır.
Yapılan yargılama sonucu Mahkememizce;
"Mahkememizce ... tarihinde ... esas, ... karar ile " Her ne kadar Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... sayılı dosyası ile dosyamızın birleştirilmesi talep edilmiş ise de; dosyamızda sözleşmenin uyarlanarak sözleşmede ön görülen ... ilişkin imalatlarından vazgeçilerek davacının sunmuş olduğu projeye göre inşaatın tamamlanması için yetki talep edilmiş olduğundan ve eldeki davanın sonucuna göre Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasının sonuçlanması mümkün olduğundan ve mahkememiz dosyasının sonucunun beklenmesi gerektiğinden birleştirme talebi uygun görülmemiştir.
Yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporlarına göre; davacının sözleşme gereği yükümlülük altına girdiği ... imalatını, sözleşmeye uygun olarak yerine getirmediği, taraflar arasında yapılan Antalya ... Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye nolu düzenlenme biçiminde tadilat sözleşmesinde yer alan "... vasfına uygun olabilmesi için, ...nun bulunduğu ... kat ... bağımsız bölüm olarak yapılmıştır. % 50 arsa sahibi, % 50 meteahhit olarak bu bağımsız bölüme hissedarlardır. (arsa sahibi ... ...daki % 50 hissesini oğlu ...'a devir edecektir. Devir işlemi yapıldıktan sonra ...'a da tüm bu şartlar aynen geçerli olacaktır.) Şayet ileride malik taraf ile anlaşılamayacak olur ise hissdarlar ortaklığın giderilmesi davası açmayacaktır ve hissedarlardan biri diğerinin yazılı oluru ile hissesini satabilir. (satın alma önceliği diğer ortağa yazılı olarak teklif edilecektir.) Taraflardan biri ortaklıktan ayrılmak isterse diğerine yazılı bildirim gönderdikten sonra ekte görüldüğü gibi proje tadilatı yaptırırak ... bağımsız bölüme ayırttırabilir. (proje tadilat masrafı ortak karşılanacaktır. ) krokide belirtildiği gibi ... ile gösterilen kısım arsa sahibinin ... ile gösterilen bölüm müteahhitin olacaktır. (iki ayrı tapu oluşurulacak) taraflar kendilerine düşen bölümü dilediği gibi kullanıp değerlendirebilecektir.'' şeklindeki düzenlemenin taraflar arasında çıkan ihtilaf nedeniyle ... imalatının tamamlanmasına engel olmadığı, imalat tamamlandıktan sonra sözleşmede yazılı olduğu gibi anlaşmazlık halinde tarafların ortaklıklarını sonlandırmasının mümkün olduğu ve B.K 365/2 maddesindeki koşulların da oluşmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir." gerekçesiyle verilen karar,
Davacı vekilinin temyiz itirazı üzerine Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamıyla "Taraflar arasında akdedilen ... tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde inşaa edilecek ... bloktan ibaret yapıdaki bağımsız bölüm adedine ve imalatın metrekare büyüklüğüne göre yüklenici ve arsa sahibi arasında %50'şer oranda paylaşım yapılması kabul edilmiştir. Taraflar arasında daha sonra imzalanan ... tarihli “Düzenleme Biçiminde Tadil Sözleşmesi” başlıklı anlaşmada ise inşaa edilecek blok sayısı üçe indirilmiş olup, paylaşım oranında bir değişiklik yapılmamıştır. Sözleşmenin ... sayfasının son paragrafında ise, binanın ... bloğunun ... katlarında ... bağımsız bölüm halinde ...nun yapılacağı kararlaştırılmış ve bu bölümün de taraflar arasında eşit oranda paylaşılacağı, anlaşmazlık halinde ortaklığın giderilmesi davasının açılmayacağı, ortaklardan birinin hissesini satmak istediğinde öncelikle diğer ortağa satın alması için teklif götüreceği ve onun yazılı izni ile hissesini satabileceği, ortaklıktan ayrılmak isteyen tarafın diğerine yazılı bildirim gönderdikten sonra proje tadilatı yaptırıp tek bölüm halinde bulunan dava konusu yerin iki bağımsız bölüm haline ayrılabileceği ve ekli krokiye göre taraflar ait yerlerin hangileri olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Davacı yüklenici arsa sahibine keşide ettiği ... tarihli ihtarnamede; ... hususunda ihtilaf çıktığı, karşı tarafın hissesini satın almayı düşünmediklerini, ancak kendi hissesini devretmeye hazır olduklarını, bu konuda anlaşma sağlanamadığı halde proje tadilatı ve tadilat giderlerinin kendi tarafından karşılanacağı belirtilerek, dava konusu bağımsız bölümün iki bölüm haline getirilmesini istediğini bildirmiş, buna cevaben davalı arsa sahibince keşide edilen ... tarihli ihtarnamede, bu teklif kabul edilmemiş, davacı yüklenici tarafından gönderilen aynı tarihli yeni bir ihtarname ile de davalı arsa sahibinden tadilat projesine onay vermesi talep edilmiştir.
Eldeki dava, ... tarihli ek tadil sözleşmesine dayalı olarak açılmıştır. Mahkemece, mahalinde yapılan keşifte genel iskân belgesi alınmış olmasına rağmen uyuşmazlık konusu olan bağımsız bölümde henüz inşaatın devam ettiği, bir kısım eksikliklerin bulunduğu belirlenmiştir. İlgili ...'ndan gelen ... tarihli yazıda ruhsatlı projesinde ... olarak görülen ... iki ayrı bağımsız bölüm olarak projelenmesinde bir sakınca olmadığı belirlenmiştir.
Hal böyle olunca davacı yüklenicinin; taraflar arasındaki tadilat sözleşmesine dayalı olarak davalı arsa sahibinin ihtilaf çıkarması üzerine aynen ifa isteyebileceğinin kabulü gerekir. Bu durumda, mahkemece ... ...nun ne suretle iki ayrı bağımsız bölüm haline getirilebileceğine dair davalı yükleniciye ibraz ettirilecek tadilat projesinin bilirkişiler marifeti ile incelettirilip, bu şekilde tespit edilecek usulle projenin uygulanması hususunda davacı yükleniciye izin ve yetki verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirmelerle yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir." gerekçesiyle bozularak mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin yukarıda belirtilen esas sırasına kaydedilmiştir.
Mahkememizce bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Davacı vekilince tadilat projesi dosyaya sunulmuştur.
Tapu sicil müdürlüğüne müzekkere yazılarak dava konusu taşınmazın tapu kaydının ve varsa satışa ilişkin resmi satış sözleşmesinin gönderilmesi istenmiş, alınan cevabi yazı ve ekindeki tapu kayıtlarından davalının 1/2 hissesini sattığı anlaşılmıştır.
Davalının taşınmazdaki hissesini satın aldığı anlaşılan ... davalı olarak davaya dahil edilmiştir.
Davalı ... mahkememize vermiş olduğu ... tarihli cevap dilekçesinde; söz konusu taşınmazın 1/2 hissesini satın aldığı tarihten önce davacıyı ve davalıyı tanımadığını, aralarındaki sözleşmeden ve davadan haberdar olmadığını, satış işleminin muvazalı olduğu iddiasının asılsız ve dayanaksız olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin süresinin bitmesinden 6 yıl sonra taşınmazı aldığını, taşınmaz üzerinde tedbir veya herhangi bir şerh olmadığını, bu nedenle kendisine kusur yüklenemeyeceğini, taşınmazdaki eksik ve ayıpları bilerek aldığını, değil ..., depo olarak bile kullanılmasının mümkün olmadığını, projede ve tapu kaydında ... olarak göründüğünden dolayı ayıp ve eksik imalatları kendisi yapmak üzere satın aldığını, bunun için maddi hazırlık içinde olduğunu, kendisinin ve diğer hissedar ...'ın ... ...nun bölünmesi hususunda taleplerinin ve muvafakatlerinin olmadığını, davacının böyle bir talepte bulunmasının hukuka aykırı olduğunu beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili son celsedeki beyanında ;Davacı tarafın bu davada mülkiyet veya tazminat talebi yoktur, taşınmaz şu anda müvekkilimin üzerinde değildir, bölünmesinde herhangi bir menfaati de bulunmamaktadır ,mülkiyet veya tazminat iddiasıyla dava açması durumunda da buradan alacağı yetki işine yaramayacaktır. Biz mahkeme davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar vermesi halinde hükmedilecek yargılama gider ve vekalet ücretini ödemeye hazırız demiştir.
Davacı vekili ise; Biz ... tarihinde sunduğumuız beyan dilekçesinde belirttiğimiz gibi bilirkişiden rapor alınmasını talep ediyoruz ,Müvekkilime ... ...nun ... bağımsız bölüme ayrılması hususunda yetki verilmesi halinde biz mülkiyet ve tazminat hususunda dava açacağız, bu anlamda hukuki yararımız bulunmaktadır demiştir.
Yapılan yargılama sonucu,
" Dava davacının kat karşılığı inşaat sözleşmesi ve buna bağlı yapılan sözleşme uyarınca kendisine verilmesi gereken, ancak ... bağımsız bölüm olarak kayıtlı taşınmazın ... bağımsız olarak bölünmesi için gerekli proje hazırlamak ve işlemleri yapmak üzere yetki talebiyle açılmış bir davadır. Davada davacının tapu iptal tescil talebi yoktur. Davacı davalının yanaşmaması sebebiyle bağımsız bölümü projesini hazırlayarak ... ayrı bağımsız bölüm halinde tescil ettirmek istemektedir. Davacı bu davada aldığı yetkiye dayanarak bağımsız bölümü iki bağımsız bölüm olarak böldürse bile ,davalıya tescile zorlamak için dava açmak zorundadır. Davalı ise davacının kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile kendisine verilmesi gerektiğini iddia ettiği bağımsız bölümünü 1/2 sini dava dışı 3.bir kişiye satmıştır. Davacı bu davada yetke alarak taşınmazı ikiye böldürse bile ,tescil için bu kez davalı ve 3.kişi için dava açmak durumunda kalacaktır. Üstelik 3.kişi davanın tarafı olmadığından alınan yetkinin 3.kişi için bağlayıcılığı olmayacaktır. Davacının bu halde kendisine verilmesi gerekirken verilmeyen 3.kişiye satılan taşınmazla ilgili tazminat davası açmasını engelleyen bir durumda yoktur. Bu nedenle davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır. Ancak Yargıtay bozma ilamında da belirtildiği üzere ,davacının dava açtığından hukuki yararı vardır. Davalıda bozma ilamında belirtildiği üzere ,aralarındaki sözleşmeye göre iki bağımsız bölüm olarak tescil talep hakkı olan davacının talebine karşı çıkarak dava açılmasına sebep olmuştur. Ayrıca davalı vekili de yargılama giderleri ve vekalet ücretlerini ödemeye hazır olduklarını beyan etmiştir. Bu nedenle konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına ,yargılama giderleri ve vekalet ücretinden davalının sorumlu tutulmasına karar verilmiştir." gerekçesi ile verilen karar,
Davacı vekilince temyiz edilmekle Yargıtay ... H.D'nin ... gün ve ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile "Mahkemece, Dairemizin ... tarih ve ... E., ... K. sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilmesine rağmen, bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.
6100 sayılı HMK’nun 125. maddesi ‘ (1) Davanın açılmasından sonra, davalı taraf, dava konusunu üçüncü bir kişiye devrederse, davacı aşağıdaki yetkilerden birini kullanabilir: a) İsterse, devreden tarafla olan davasından vazgeçerek, dava konusunu devralmış olan kişiye karşı davaya devam eder. Bu takdirde davacı davayı kazanırsa, dava konusunu devreden ve devralan yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olur. b) İsterse, davasını devreden taraf hakkında tazminat davasına dönüştürür. (2) Davanın açılmasından sonra, dava konusu davacı tarafından devredilecek olursa, devralmış olan kişi, görülmekte olan davada davacı yerine geçer ve dava kaldığı yerden itibaren devam eder. ‘ hükmünü içermektedir. Bu hüküm dikkate alındığında, davacı vekili davaya konu bağımsız bölümün 3. kişiye devri sonrasında devralan 3. kişi ...’i davaya dahil ederek seçimlik hakkını kullanmış ve önceki talebini yeni malike yönelikte sürdürdüğünü belirtmiştir.
Bu durumda mahkemece, ... nun ne suretle iki ayrı bağımsız bölüm haline getirilebileceğine dair davacı yükleniciye ibraz ettirilecek tadilat projesinin bilirkişiler marifeti ile incelettirilip, bu şekilde tespit edilecek usulle projenin uygulanması hususunda davacı yükleniciye izin ve yetki verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirmelerle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." gerekçesi ile bozulmuştur.
Mahkememizce Yargıtay bozma ilamına uyularak yargılamaya devam edilmiştir.
Davacı vekilinin ... tarihli dilekçesi ve dilekçe ekinde sunulan tadilat projesi okunarak dosya içerisine alınmış ve Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda bir mimar, bir inşaat mühendisi, bir makine ve bir elektrik mühendisi bilirkişilerden oluşacak heyete dosyanın tevdi ile davacı tarafından dosyaya sunulan tadilat projesinin incelenerek, projenin uygulanmasının mümkün olup olmadığı hususunda rapor tanzimi istenmesine, projede eksiklikler varsa bu hususların tespit edilerek giderilmesinin istenmesine, karar verilmiştir.
Elektrik mühendisi bilirkişi ..., Makine Mühendisi bilirkişi ..., İnşaat Mühendisi ..., Mimar ... tarafnıdan düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:
"1. Davacının talep ettiği binanın ... katında bulunan ilk projede ... nolu bağımsız bölüm olarak adlandırılan yerin iki ayrı bağımsız bölüme ayrılarak kullanılmasının mümkün olduğu, bu hususta ...nin de olumlu görüşünün dosyadaki evraktan anlaşıldığı, adı geçen bağımsız bölümlere girişin binanın arka kısmından ve bağımsız olarak girildiği,
2-Son tapu kaydında mülkiyetin feri davalı üzerinde oluşu, yeni bağımsız bölüm oluşturma ve kullanım amacı veya cins değişikliği durumunda diğer bağımsız bölüm maliklerinin muvafakatinin aranıp aranmayacağı v.b. hususlar hukuki değerlendirmeler olup alanları dışında" kaldığı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Yargılama sırasında fer'i müdahil ...'ın ... tarihinde taşınmazdaki hissesinin 1/56 oranındaki kısmını ...'a devretmesi üzerine davacı vekilinin talebiyle bu hissedar davaya dahil edilmiştir.
Sonuç olarak Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda yapılan inceleme sonucu davanın kabulüne ve davacı şirkete Antalya ...Noterliğinin ... yevmiye numaralı ve ... tarihli Düzenleme Biçiminde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi gereğince yapımı yarım kalan ... ... olarak ayrılan ... Blok ... Nolu bağımsız bölümü ... ayrı bağımsız bölüm haline getirmesi için düzenlenen tadilat projesinin uygulanması için izin ve yetki verilmesine dair karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen karar davalılar ..., Feri Müdahil ... tarafından temyiz edilmiş Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... E , ... K sayılı kararı ile, "Mahkemece verilen ilk kararda inşaatın bitirilmesinden sonra sözleşmede yazılı olduğu üzere taraflar arasındaki anlaşmazlık halinde ortaklığın sonlandırılabileceği, BK'nın 365/2. maddesindeki koşulların oluşmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... E. ... K. Sayılı ilamı ile “mahkemece ... ...nun ne suretle ... ayrı bağımsız bölüm haline getirilebileceğine dair davalı yükleniciye ibraz ettirilecek tadilat projesinin bilirkişiler marifeti ile incelettirilip, bu şekilde tespit edilecek usulle projenin uygulanması hususunda davacı yükleniciye izin ve yetki verilmesi gerektiği” gerekçesi ile kararın bozulmasına karar verilmiş, mahkemece bozmaya uyulmak sureti ile yapılan yargılama sonunda, davacının kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile kendisine verilmesi gerektiğini iddia ettiği bağımsız bölümün 1/2’sini dava dışı 3. bir kişiye sattığı, davacı bu davada yetki alarak taşınmazı ikiye böldürse bile, tescil için bu kez davalı ve 3. kişi için dava açmak durumunda olduğu, üstelik 3.kişi davanın tarafı olmadığından alınan yetkinin 3. kişi için bağlayıcılığı olmayacağı, davacının bu halde kendisine verilmesi gerekirken verilmeyen 3. kişiye satılan taşınmazla ilgili tazminat davası açmasını engelleyen bir durumunda olmadığı, bu nedenle davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir. Yargıtay ... Hukuk Dairesince yapılan temyiz incelemesi sonucunda ... E ... K. Sayılı ilamı ile “6100 sayılı HMK’nun 125. maddesi hüküm dikkate alındığında, davacı vekili davaya konu bağımsız bölümün 3. kişiye devri sonrasında devralan 3. kişi ...’i davaya dahil ederek seçimlik hakkını kullanmış ve önceki talebini yeni malike yönelikte sürdürdüğünü belirtmiştir.
Bu sebeple ... ...nun ne suretle iki ayrı bağımsız bölüm haline getirilebileceğine dair davacı yükleniciye ibraz ettirilecek tadilat projesinin bilirkişiler marifeti ile incelettirilip, bu şekilde tespit edilecek usulle projenin uygulanması hususunda davacı yükleniciye izin ve yetki verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirmelerle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir” gerekçesi ile mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyulmak sureti ile yargılamaya devam edilmiştir. Bozma ilamından sonra ... tarihinde dosyada Feri müdahil olarak yer alan ...’ın dava konusu ... ... niteliğindeki bağımsız bölümün tamamına malik olduğu dosya kapsamında yer alan tapu kaydından anlaşılmaktadır. Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan HUMK'da tanımlanmamış olmakla birlikte, öğreti ve Yargıtay içtihatlarında fer'i müdahale “davayı kazanmasında menfaati bulunan davacı ya da davalı yanında davaya katılma”, asli müdahale ise, “kişi ya da kişilerin açılmış bir davada kendi yararlarına hakkın tesbitini istemeleri” olarak tanımlanmıştır. 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 65. maddesinde asli müdahale 66. maddesinde feri müdahale düzenlenmiştir. Katılma dilekçesi veren kişiler bağımsız bir hak talep etmedikleri, dava konusu hakkın kendilerine ait olduğunu iddia etmedikleri, istemlerinin hamili oldukları çeklerle ilgili verilen ihtiyati tedbirin kaldırılması ve kendileri yönünden davanın reddini sağlamak olduğundan dilekçeleri feri müdahale niteliğindedir. Fer'i müdahale halinde dava harcı yatırılmasına gerek olmadığı gibi, yer aldıkları davada hüküm sadece taraflar hakkında verilir. Feri müdahilin lehine veya aleyhine hüküm kurulamaz.
Bu bilgiler ışığında dosyada Fer'i müdahil konumunda bulunan ve davaya konu ... ... niteliğinde bağımsız bölüme malik olan ...’ın davaya dahili sağlanmadan yargılamaya devam edilmesi hatalı olmuştur. Eldeki davayla birleştirilmek üzere Fer'i Müdahil ... hakkında dava açmak için süre verilip taraf teşkili bu suretle gerçekleştirdikten sonra karar verilmesi gerekirken taraf teşkili sağlanmadan sonuca gidilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur." gerekçesi ile bozulmuştur.
Mahkememizce Yargıtay bozma ilamına uyularak yargılamaya devam edilmiştir.
Birleşen dosya (Mahkememizin ... E sayılı) davacı vekili dava dilekçesinde özetle:
Dosyasının Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı ve ... tarihli kararı gereğince Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, davanın kabulü ile Antalya ...Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı Düzenleme Biçiminde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi uyarınca müvekkil şirket tarafından ... ili ... Mahallesi ... Ada ... Parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapımı üstlenilen inşaatın ... ... olarak yapımı planlanan ... Blok ... nolu bağımsız bölümünün Antalya ...Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı Düzenleme Biçiminde Tadil Sözleşmesi gereğince iki ayrı bağımsız bölüm olarak ayrılması suretiyle tamamlanması için hazırlanan tadilat projesinin uygulanması için müvekkil şirkete yetki ve izin verilmesini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalılardan tahsile karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen dosya davalısı cevap dilekçesinde özetle: Kendisinin ... olmadığını bu sebeple görevli Mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, ayrıca dava şartı olan arabulucuya gidilmeden dava açıldığı için davanın reddi gerektiğini, davanın dayanağı ... sözleşmesinin tarafı olmadığını, tarafı olmadığı sözleşmenin uyarlanması için kendisine dava açılamayacağını, birleştirilmesi talep edilen dosyada davalılardan ... aleyhine aynı konuda açılmış mevcut dava olduğunu, aynı konuda aynı kişiye açılmış iki dava olması nedeniyle davanın reddi gerektiğini, aksi taktirde tarafı olmadığı sözleşmeye dayalı açılmış dava dosyası ile birleştirme talebinin reddine karar verilmesini, dava harç ve masrafları ile ücreti vekaletin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Dosyasının Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı ve ... tarihli kararı gereğince Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, davanın kabulü ile Antalya ...Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı Düzenleme Biçiminde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi uyarınca müvekkil şirket tarafından ... ili ... Mahallesi ... Ada ... Parsel sayılı taşınmaz üzerinde yapımı üstlenilen inşaatın ... ... olarak yapımı planlanan ... Blok ... nolu bağımsız bölümünün Antalya ...Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı Düzenleme Biçiminde Tadil Sözleşmesi gereğince iki ayrı bağımsız bölüm olarak ayrılması suretiyle tamamlanması için hazırlanan tadilat projesinin uygulanması için müvekkil şirkete yetki ve izin verilmesini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalılardan tahsile karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen dosya davalısı ... Mahkemenin görevine itiraz ederek görevli Mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu iddia etmiş ise, Yargıtay bozma ilamına göre davaların birleştirilerek görülmesi gerektiği ve HMK 166.maddesi uyarınca ancak aynı sıfat ve düzeydeki Hukuk Mahkemelerinde açılan davaların birleştirilebileceği, ASHM ile Ticaret Mahkemesi'nin aynı sıfattaki mahkemeler olmadığı dolayısıyla Asliye Hukuk Mahkemesince birleştirme kararı verilmesinin mümkün olmaması (emsal Yargıtay 14 HD'nin 2016/9531 E, 2019/2938 K sayılı , 19 HD'nin 2016/6874 E, 2017/3655 K ve Hukuk Genel Kurulunun 2014/15-1024 E, 2016/630 K) karşısında davalının görev hususunda yaptığı itiraz yerine görülmemiştir.
Dava Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda ... K sayılı karar ile Mahkememiz dosyası ile birleştirilmiş ve yargılamaya devam edilmiştir.
Birleşen dosya davalılarına bu sefer davalı sıfatıyla dosyaya alınan bilirkişi raporları tebliğ edilmiştir. Bozmanın niteliğine göre araştırılacak husus ve toplanması gereken delil bulunmadığından Mahkememizin önceki gerekçesine bağlı kalınarak asıl ve birleşen davaların kabulüne dair hüküm kurulmuştur.
MAHKEMEMİZİN ... GÜN VE ... ESAS - ... KARAR SAYILI KARARI BİRLEŞEN DOSYA DAVALISI ... VEKİLİ VE DAVALI ... VEKİLLİ TARAFINDAN TEMYİZ EDİLMİŞ, YARGITAY ... HUKUK DAİRESİNİN ... TARİH VE ... E, ... KARAR SAYILI KARARI İLE; "Davacı vekili, taraflar arasında akdedilen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ve tadil sözleşmesi nedeniyle ... ... niteliğindeki bağımsız bölümün ayrılmasına ilişkin izin ve yetki talepli işbu davayı ... tarihinde açtıktan sonra, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyada taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı olarak eldeki dosyamıza konu ... ... niteliğindeki taşınmazında içinde bulunduğu bağımsız bölümler için ... tarihinde tapu iptal ve tescil davası açmıştır. Davacı vekili, işbu tapu iptal ve tescil dosyası ile birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında yargılama devam ederken ... tarihli dava dilekçesindeki taleplerini açıkladığı dilekçesi ile ... niteliğindeki bağımsız bölüm 3. kişiye devredildiğinden davaya bedel davası olarak devam ettiklerini bildirmiş, ... tarihli ıslah dilekçesinde de bu açıklamayı yinelemiştir. Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarihli ve ... Esas, ... Karar sayılı dosyasında ... ... ile ilgili açılan tapu iptal ve tescil (ıslahla bedel davasına dönüştürülen ) davanın tefriki ile ayrı esasa kaydına karar verilmiştir.
Bu durumda mahkemece, davacının dava konusu taşınmaza ilişkin tapu iptal ve tescil istemiyle açtığı davada talebini ıslah yoluyla tazminat istemine dönüştürdüğü, eldeki davada talep edilen ... niteliğindeki bağımsız bölümün iki ayrı bağımsız bölüme ayrılması için izin ve yetki verilmesi isteminin konusu kalmadığı gerekçesiyle davanın konusuz kalması sebebiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir" gerekçesiyle bozulmuştur.
Taraf teşkili sağlandıktan sonra yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkememizce uyulmasına karar verilen Yargıtay bozma ilamına göre başkaca toplanacak delil ve araştırılacak husus bulunmamasına göre bozma ilamı doğrultusunda asıl ve birleşen davanın konusuz kalması sebebiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiş, tarafların dava açıldığı tarih itibariyle haklılık durumuna göre yargılama giderleri davalı yan üzerende bırakılmıştır.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
ASIL DOSYADA:
1-Alınması gerekli, ... TL harcın, peşin alınan ... TL harçtan mahsubu ile bakiye ... TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
2-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç ile ... TL başvurma harcının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan toplam ... TL yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,
BİRLEŞEN DOSYADA:
1-Alınması gerekli, ... TL harcın, peşin alınan ... TL harçtan mahsubu ile bakiye ... TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
2-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin harç ile ... TL başvurma harcının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan toplam ... TL yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine
Dair, davacı vekili ... ile davalı ... vekili ... yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 15 gün içerisinde TEMYİZ yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı.21/01/2025
Katip ...
¸e-imzalı
Hakim ...
¸e-imzalı