T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/976 Esas
KARAR NO: 2025/477
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/12/2024
KARAR TARİHİ: 02/07/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
I.İDDİANIN ÖZETİ;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı araç ... tarihinde ... ili, ... İlçesinde ... istikametinden ... takiben ... Caddesi istikametine doğru seyir halinde iken, ışıklı kavşakta kendisine yanmakta olan kırmızı ışığa riayet etmeyen sürücüsü davalı ... olan ve mülkiyeti davalı ...'e ait ... plakalı aracın çarpması sonucunda maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, bu olay sebebi ile müvekkilinin eşinin yaralandığını, ambulan ise ... Hastanesine sevk edildiğini, müvekkiline ait arcın bu kaza meydana gelmeden önce hatasız olduğunu, hiçbir kazaya karışmadığını ve zamanında yetkili servise götürülerek gerek müvekkil gerekse de müvekkilin eşi tarafından özenle kullanıldığını, olay yerine gelen polis ekiplerince tutulan ... tarihli trafik kazası tespit tutanağına göre, kazanın meydana gelmesinde kırmızı ışık kurallarına uymayarak 2918 sy Karayolları Trafik Kanunu md 47/1-B kuralını ihlal eden ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'ün ( % 100) tam kusurlu olduğu, kural ihlali yapmayan ... plakalı araç sürücüsü müvekkilin eşi ...'un kusurunun bulunmadığı tespit edildiğini, kaza neticesinde davacı müvekkilin aracının hasar gördüğünü, onarım ve tamirinin yetkili servis tarafından yapıldığını, ancak araçta değer kaybı meydana geldiğini, olaya karışan davalı ... hakimiyetindeki ... plakalı aracın olayın olduğu tarih olan ... tarihinde ... poliçe numarası ile davalı ...'ye sigortalı olduğu , dava öncesi değer kaybına dair eksper raporu aldırıldığını ve bu rapor doğrultusunda müvekkile ait muhtemel değer kaybının ... TL olduğu görüldüğünü, değer kaybının karşılanması için davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, dönüş yapılmadığı gibi, herhangi bir ödeme de yapılmadığını ... tarihinde arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, görüşmelerde anlaşma sağlanamadığını, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı tazminatı için şimdilik ... - TL alacağımızın ve asıl alacağa işleyecek davalılar ... ve ...'ten kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketi açısından arabuluculuk son tutanağı imza tarihi olan ... tarihinden itibaren bankalarca uygulanacak en yüksek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
II. SAVUNMANIN ÖZETİ:
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın yetkisiz yerde açıldığını, şirketin yargı çevresinde bulunduğu ... ... Mahkemeleri yetkili olduğunu, davacı aracın kasko sigortacısına araç hasarı sebebiyle poliçe teminatının tamamı olan ... TL nin ödendiğini, bakiye poliçe limitinin kalmadığını, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın sigortalısının kusurunu ve zararını ispat etmesi gerektiğini, müvekkili şirketin faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu, teminatın tek, hasar görenlerin birden fazla olması durumunda Karayolları Trafik Kanunu 96. madde gereğince teminatın paylaştırılması gerektiğini, yetki itirazının kabul edilerek dosyanın yetki yönünden reddini, poliçe teminatının tamamı ödendiğinden reddini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacının davasının ispatı halinde; müvekkil şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmaması, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı Bakiye poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazanın oluşumuna müvekkilinin sebebiyet vermediğini, aleyhe düzenlenen kaza tespit tutanağını kabul etmediğini, kazanın oluşumunda müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, kazanın gerçekleştiği yolun tramvay hattının geçtiği ana arter yolu olduğunu, tramvayın kavşağı geçeceği sırada sağa ve sola dönüş trafik ışıkları yeşilde iken doğrudan kırmızıya döndüğünü, gidiş istikametine göre sağa sola dönüş için yeşil ışık yanmışken tramvayın gelmesi nedeni ile aniden trafik ışıkları bir kaç saniye dahi beklenmeksizin kırmızıya geçtiğini, sürücüler için tehlike oluşturduğunu, kaza günü ve anına ait kamera görüntülerinden anlaşılacağı üzere sola dönüş için yeşil ışık yanmakta iken müvekkilinin hareket ettiğini, müvekkilinin hareket etmesinden hemen sonra tramvay nedeni ile ışığın kırmızıya döndüğünü, ancak müvekkilin hareket etmesi anında ışığın hala yeşilde olduğunu, müvekkil kırmızı ışıkta hareket etmediğini, tramvay hareket etmesi nedeni ile de tramvay hattı üzerinde duramayacağından hareket ettiğini, kazanın oluşumunda müvekkiline atfedilecek bir kusur bulunmadığını, müvekkilinin kanun gereği haklı konumda olup yeşil ışıkta iken geçtiğini, Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmelik Madde 7 - Trafik işaretlerinin bakım - onarım ve işletil-meleri dahil temin ve tesisine, yolun yapım ve bakımından sorumlu olan kuruluşlar görevli ve yetkili olduğunu, kaza tespit tutanağının usule, kanuna ve gerçeğe aykırı tutulduğunu, kabul etmediklerini, müvekkilin yeşil ışıkta geçtiği gözetilerek dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilerek kusur tespitinin yaptırılmasını, davacının kaskosunun bulunup bulunmadığı, mevcut ise ödeme alıp almadığının araştırılmasını, aksi takdirde ödeme almış olması halinde davacının mükerrer ödeme alacak olacağını ve sebepsiz zenginleşeceğini, aracın tramer kayıtlarının getirtilmesi, davacı tarafından yaptırılmış ekspertiz raporunu kabul etmediklerini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydı talep edilen faize ve oranına açıkça itiraz ettiklerini, ilgili idareye davanın ihbar edilmesine, davanın öncelikle usul yönünden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'e dava dilekçesi ve eklerinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalının davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
... plakalı aracın ruhsat ve tescil bilgileri celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden ... plakalı aracın hasar kayıtları celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Davalı sigorta şirketinden, ... ve ... ... den hasar dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Antalya Büyükşehir Belediyesi Trafik Şube Müdürlüğünden kaza mahallindeki sinyalizasyon bilgileri celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
... ... den, ...- ...' den onarıma dair tüm iş emirleri ile yapılan işlere dair tüm evraklar celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Trafik ve sigorta eksperi tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;
Kusur durumu yönünden:
a)... plakalı araç Sürücüsü ...’ ün kavşak girişinde sola dönüş yapan araçları kırmızı ışık yandığı esnada sağında orta şerit üzerindeki doğru geçen araçlara yanan yeşil ışıklı trafik işaretinden kavşağa giriş yapan araçları gördüğünde, sola dönüş yapacak olan araçlar için yanan kırmızı ışıklı trafik işaretinden dikkatsiz tedbirsiz ve tehlikeli bir şekilde dönüş yaparak geçtiği esnada meydana gelen kazada 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu) Madde 47/1-b (Trafik ışıklarına uymak zorundadır) Madde 47/1-c (Trafik işaret ve levhaları, cihaz ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak zorundadır), Madde 84.de yer alan sürücü Asli kusurlardan (a)-bendi (Kırmızı ışıklı trafik işaretinden geçme) dikkat özeni göstermeyerek dikkat ve özen hükümlülüklerine aykırı hareket ederek tamamen hatalı davranışı sonucu kaza meydana geldiği ,
b)- ... plakalı otomobil Sürücüsü ... ın kırmızı ışıklı trafik işaretinden kavşağa giriş yapan Sürücü ... ün tamamen hatalı davranışı sonucu kaza meydana geldiği, çarpmayı önlemeye yönelik gereken önem ve özeni gösteremeyeceği görüşünde olduğu,
Değer kaybı yönünden ;
*Huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar)doğrultusunda;
*İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... TL olduğu,... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları ve şahsi kanaatide eklendiğinde piyasa değerinin ... TL olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı görüş ve kanaatine varıldığı,
*Yapılan dosya incelemesinde sigorta kuruluşunun ZMMS sigortası teminat limitlerinin kaza tarihinde ... TL olduğu aracın hasarına yönelik ... TL ödemenin yaptığını beyan etmiş olup sorumluluğunun kalmadığı anlaşıldığı bildirilmiştir.
IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:
Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı tazminatının karşı aracın ZMMS sigortacısı, sürücüsü ve malikinden tahsili istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... günü saat ... sıralarında .../... ilçesi ... Mahallesi ... ile ... Caddesini kesiştiği trafik ışıkları ile yönlendirilen dört yönlü kontrollü kavşakta, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyoneti ile bölünmüş tek yönlü trafiğin işlediği 3 şeritli ... sol şerit üzerinden seyir halinde iken ... Caddesinin kesiştiği trafik ışıkları ile yönlendirilen kavşak girişinin soluna sola dönüş yapan araçların şeridinde kırmızı ışıklı trafik işaretinden girişi yaparak giriş yaparak sola ... Caddesi istikametine dönüş yaptığı esnada aracının ön kısmına, sağından ... üzerinden yeşil ışıklı trafik işaretinden kavşağa giriş yaparak geçmekte olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin sol yan kısmına çarpması neticesinde meydana geldiği anlşaılmaktadır.
Meydana gelen kazanın oluşumunda kırmızı ışık ihlali yaparak ... plakalı aracın sol yan kısmına çarpan ... plakalı aracı sevk ve idare eden sürücü ...'ün %100 kusurlu olduğuna kanaat getirilmiştir. Aksi yöndeki davalı savunmalarına Antalya Büyükşehir Belediyesinden ilgili kırmızı ışığın yanma sürelerine dair sinyalizasyon raporu ve kamera görüntüleri uyarınca kıymet verilmemiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”; Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir. Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sorumluluğu cihetine gidilmiştir.
Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, davacı aracında ...-TL değer kaybı oluştuğu kabul edilmiş, sigorta şirketinin ...-TL ödeme ile teminat limitlerinin tüketildiği anlaşılarak, davanın sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmiştir.
Diğer davalılar yönünden ise mahkemece verilen kesin sürede dava değerinin artırılmadığı, davacı tarafından eski hale getirme isteminde bulunulsa da sunulan eski hale getirme istemine konu vakıaların belirlenen iki haftalık sürenin tamamına özgü olmaması ve iddia olunan seyahat ve muayene tarihlerini sürenin son günlerine tekabül etmesi uyarınca istemin reddine karar verilerek, taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın, Davalı ... Yönünden REDDİNE,
2-Davanın, Davalılar ... ve ... yönünden KABULÜ İLE;
... TL değer kaybı tazminatının haksız fiil tarihi olan ... tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli ... TL harçtan alınan ... TL peşin harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalılar ... ve ...' den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan ... TL peşin, ... TL başvuru harcı olmak üzere toplam ... TL harcın davalılar ... ve ...' den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5- Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...' den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat-posta-müzekkere masrafı olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davalılar ... ve ...' den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin davalılar ... ve ...' den müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
9-Yatırılan avanstan kullanılmayan kısmın, HMY’nin 333/1. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra, re’sen ilgilisine geri verilmesine, gider avansı tarifesi’nin 5. maddesi gereğince hesap numarası bildirilmiş ise ödemenin elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle yapılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise artan kısmın masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri aracılığıyla adreste ödemeli olarak ilgilisine gönderilmesine,
Dair, Davacı vekili ile Davalı vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.02/07/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır