T.C.
ANTALYA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/148 Esas
KARAR NO: 2025/146
DAVA: Alacak (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/08/2018
KARAR TARİHİ: 03/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, ... plakalı aracı ...'de davalı şirketten satın aldığı, ... de ...'dan şirket hesabına ... Euro havale ettiği, 7 gün içinde aracın noterlikten devir edilmesi gerekmesine karşın, davalının bu devri yapmadığından söz ederek, bu aracın davacı adına tesciline veya bedelinin iadesine karar verilmesini istemiştir.
YANIT:
Davalılar usulüne uygun tebligata rağmen davaya yanıt vermemiş, böylelikle davayı tümden inkar etmiştir.
KANITLAR VE GEREKÇE:
Görev dava şartlarından olup, yargılamanın her aşamasında değerlendirilebilir. Her ne kadar Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesince "Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 20/12/2022 günlü ve E. 2020/23-663, K.2022/1789 E.sayılı ilamında yer verildiği üzere davanın konusunu oluşturan alacağın müflis şirketin iflasından önce doğmuş olması ve kesinleşmesi, bu alacağın ikinci alacaklılar toplantısında masaya kayıt da edilmemesi karşısında eldeki davanın kayıt kabul davasına dönüşmesi, kayıt kabul davalarının ise İİK 235 uyarınca müflis şirketin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinde rüyeti gerekmesi, ancak genel mahkemece başka bir yerdeki özel mahkemeye yetkisizlik kararının verilmesi kabil olmaması karşısında bizarur davanın, mahkemenin görevsizliği nedeni ile reddine, Antalya asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğuna" karar verilmiş ise de;
İflasın açılması hususunun görev kurallarında meydana getireceği değişikliği dava açılmadan önce ve sonra davalının iflası hallerine mahsusu olmak üzere ayrı ayrı incelemek gerekir. Davanın açılmasının usul hukuku bakımından doğurduğu sonuçlardan biri davanın açılması anında görevli ve yetkili olan mahkemenin sabit hale geleceği, sonradan ortaya çıkan değişikliklerden görev ve yetkinin etkilenmeyeceğidir. Bu bakımdan dava açıldıktan sonra iflas halinde; İcra İflas Kanununun 194. Maddesine göre davanın görülmekte olan görevli mahkemede yürütülmeye devam edilmesi ancak kayıt kabul davası olarak sonuçlandırılması gerekir. Ne var ki dava tarihinden önce iflas edilmesi durumunda İİK 191.maddesi gereğince iflas açıldıktan sonra müflisin masaya giren mal ve hakları arasındaki tasarruf yetkisi kısıtlanır. Müflis masa mevcudunu azaltıcı tasarruflarda bulunamaz. İflastan sonra İİK 226 uyarınca müflisin malları ve haklarını kanuni mümessil olan iflas idaresi temsil edeceğinden açılacak davalarda husumetin iflas idaresine yöneltilmesi ve varlığı iddia olan alacakların masaya karşı ileri sürülmesi gerekir. Bu nedenle kural olarak iflastan sonra müflis aleyhine masaya giren mal ve haklara doğrudan dava açılamaz, iflas masasında alacağın masaya kaydının talep edilmesi talebin kabul edilmemesi halinde İİK 235/2 uyarınca kayıt kabul ve sıra cetveline itiraz davası açılması gerekir. Buna rağmen iflastan sonra müflise karşı dava açılırsa bu davaya İİK 235/2 uyarınca iflas idaresine karşı sıra cetveline itiraz davası olarak devam etmek gerekir (Kuru Baki, İcra İflas Hukuku El Kitabı, 2013 sayfa 1235). Sıra cetveline itiraz davasında da görevli mahkeme İİK 235 uyarınca iflas kararını veren ticaret mahkemesinin bulunduğu yerdeki herhangi bir ticaret mahkemesidir.
Somut olayda dava tarihi ... olup iflas kararının ise ilk olarak ... tarihinde verildiği, bu kararın kaldırılması ile halen yürüklükte olan iflas kararının ise ... de yeniden verildiği görülmüştür. Buna göre davanın açıldığı tarihte ortada iflas kararı bulunmamaktadır. Dava açıldıktan 3 ay sonra iflas kararı verildiğine göre davanın açıldığı tarihte görevli mahkemede kayıt kabul davası olarak görülüp sonuçlandırılması gerekir. Asliye Hukuk Mahkemesince emsal gösterilen Hukuk Genel Kurulu kararı somut olayla ilgili olmayıp her halükarda iflastan sonra doğan bir alacağa ilişkindir. Emsal kararda iflastan önce açılan bir hukuk davası bulunmamaktadır. Bu nedenle anlatılanlar ışığında Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu düşünülerek karşı görevsizlik kararı vermek gerekmiş (İflastan önce açılan İş Mahkemesinin görevli olduğu alacağa ilişkin iflastan sonra yine İş Mahkemesinin görevli olacağına dair emsal Yargıtay 10. HD 2022/11047 E.,2024/1527 K.) anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE,
2-Davaya bakmaya görevli Mahkemenin Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunun tespitine,
3-HMK.nun 21. Maddesi uyarınca verilen kararın kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde görev uyuşmazlığının giderilmesi için dava dosyasının Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi Başkanılığı'na gönderilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi.03/03/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır