T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2016/192 Esas
KARAR NO: 2018/75
DAVA: Alacak, Menfi Tespit, Sözleşmenin Feshi
DAVA TARİHİ: 08/03/2016
KARAR TARİHİ: 07/02/2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit, Sözleşmenin Feshi, Alacak davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında tarihsiz "Anlaşma" başlıklı hisse devrine ilişkin sözleşme yapıldığını, sözleşme uyarınca; davalının büyük hissedarı ve yetkilisi olduğu ... Kaynak Suları... A.Ş.'nin %50 hissesinin 1.500.000,00.-Euro'ya devri hususunda anlaşma sağlandığını, 400.000,00.-Euro'nun peşin, 100.000,00.-Euro'nun 10 ay 10.000,00.-'er Euro olarak, kalan 1.000.000,00.-Euro'nun ise müvekkilinin oteli ile ilgili alacaklarını aldıktan sonra ödeneceği, müvekkilinin 400.000,00.-Euro'yu peşin olarak verdiğini, bu ödemeye karşılık teminat senedi almış ise de daha sonra yaptığı parça parca ödemelere dair elinde herhangi bir belge bulunmadığını, sözleşmenin son paragrafında müvekkilinin "herhangi bir sebeple vazgeçmesi halinde verdiği parayı makul süre vererek geri alabileceği"nin kararlaştırıldığını, müvekkilinin şirket ortaklığından ayrılmak istediğini, şirketin herhangi bir faaliyetinin olmadığını, ödediği bedelin 7 gün içinde hesabına yatırılmasını aksi takdirde yasal yollara başvuracağını ihtarname ile bildirdiğini, ihtarnamenin her ne kadar şirkete gönderilmiş ise de kuruluştan itibaren tek yetkilisi olan davalının da ihtarname ile davacının hisse devir sözleşmesi ile bağlı olmayıp, sözleşmeyi feshettiğini öğrendiğini, davalı yapılan usulüne uygun ihtarlara rağmen müvekkilinin hisse için ödediği bedelleri iade etmediğini, Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dosyasında şirket ve ortaklar aleyhine davacı tarafından ortaklıktan ayrılmasına izin verilmesi davası açıldığını, davanın açılma tarihinin 24.07.2014 olup, bu dava ile de davalının davacının sözleşme ile bağlı olmak istemediğini, ortaklıktan çıkmak istediğini, ödediği bedelin iadesini talep ettiğini öğrenmiş olduğunu, bu nedenle kendisine usulüne uygun fesih bildiriminin yapılmadığı iddiasının TMK 2 madde anlamında hakkın kötüye kullanımı olduğunu, sözleşmede bakiye 1.000.000,00.-Euro'nun davacının otel ile ilgili alacaklarını aldıktan sonra ödeneceğinin belirlendiğini, davacıya ait otelin ise Ankara 31. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından borçtan dolayı ihale ile satıldığını, davacının satıştan herhangi bir alacak tahsil edemediğini, bu nedenle 1.000.000,00.-Euro'nun ödenmesini talep edemeyeceğini, Kayseri 7. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedildiğinin davalıya bildirildiğini, ihtarnamenin 23.11.2015'de tebliğ edildiğini, 400.000,00.-Euro ödeme yapıldıktan sonra hisse devrinin yapıldığını, sonrasında parça parça 150.000,00.-Euro daha ödendiğini, şirket ile ilgili araştırma yapıldığında adresin göstermelik olduğu, ticari faaliyetinin olmadığı, herhangi bir yatırım ve fabrikasının olmadığı, şirket hisse bedeli düşük olmasına rağmen faiş fiyatla devir yapıldığını beyanla bu bedellerin ilk ihtarın tebliğ tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesi ile sözleşme feshedildiğinden davacının bakiye 1.000.000,00.-Euro'dan dolayı borçlu olmadığının tespitine ve sözleşmenin feshedildiğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraflar arasında devam etmekte olan Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas sayılı dosyada davacının 400.000,00.-Euro'nun iadesini talep ettiğini, dolayısıyla her iki davada da aynı talep olduğundan mükerrer istem bulunduğunu, bu nedenle öncelikle derdestlik itirazında bulunduklarını, davacının hem tutumunun hem de davadaki istemlerinin iyi niyetli olmadığını, genel kurula geleceğini bildirip gelmediğini, kendisinin halen şirket ortağı olduğunu, davacının bilerek ve isteyerek fabrikanın yatırım ihtiyacı da gözetilerek hisse aldığını, kendi ortağına karşı hukuka aykırı olarak icra takibi açtınığı, senedi keserek ve teminat vasfına halel getirerek sahtecilik yaptığını, şirketten hisse almasına rağmen borcunu ödemediğini, genel kurullara katılmadığını, şirketin paravan şirket olduğunu ileri sürdüğünü bu nedenle davacının davasında haksız olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Mahkememizce davada talep edilen sözleşmenin feshi ve menfi tespit talepleri de gözetilerek 1.500.000,00.-Euro dava değeri üzerinden nispi harç ikmal ettirilmiştir.
Mahkememizin 02.11.2016 tarihli duruşmasında mahkememizin bu dosyası ile Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasındaki dava konusu ve dava sebepleri farklı olduğundanm davalının derdestlik itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce tarafların tüm delilleri toplanmış, Vergi Dairesi ve tapu kayıtları, ruhsat ve projeler getirtilmiş, Ankara 31. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası, Kemer İcra Müdürlüğü'nün ... talimat sayılı dosyası, Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ,,, karar sayılı karar sureti, Antalya 1. İcra Hukuk Mahkemesi ... esas sayılı dosyası, Antalya 5. Ağır Ceza Mahkemesi ... esas sayılı dosyasının, Ankara 5. Noterliğinin ... tarihil ve ... yevmiye numaralı ve Kayseri 7. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamelerinin tebliğ şerhli bir sureti, ... A.Ş'nin ticaret sicil kayıtları getirtilmiş, mahkememiz 07/07/2017 tarihli duruşmasında davacı tanıkları dinlenmiş, beyanları alınmış, Burdur Kemer Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak mahallinde resen refakate alınan bir fen elemanı, bir inşaat mühendisi, bir ziraat mühendisi, bir jeoloji mühendisi ile birlikte keşif yapılarak şirkete ait gayrimenkulün ve ruhsatın dava ve sözleşme tarihi olan 2013 yılı itibariyle değerlerinin tespiti konusunda ayrıntılı rapor alınmıştır.
Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... karar sayılı dosyanın incelenmesinden; davacı ... tarafından davalılar ..., ..., ... A.Ş., ..., aleyhine açılmış şirket ortaklığından ayrılma davası olduğu, dosyanın 16.06.2016 tarihinde karara çıktığı, davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Antalya 1. İcra Hukuk Mahkemesi ... esas sayılı dosyasının incelenmesinden; davacı ... tarafından davalı ... adına açılmış takibin taliki veya iptali davası olduğu anlaşılmıştır.
Talimat ile Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... Talimat sayılı dosyada makine mühendisi bilirkişiden alınan 17.07.2017 havale tarihli raporda sonuç olarak; su tesisinin çalışır durumdaki haliyle günümüz şartlarında KDV hariç 353.834,00.-TL olduğu, ancak makine parkurunda bulunan makinelerin tam kapasiteyle üretime geçmesi için revizyona, yedek parçaya ve demonte ve montaj işlerine ihtiyacı olduğunu, söz konusu masrafların tutarıın ortalama 70.000,00.-TL olacağı, bu konu da değerlendirildiğinde; su işletme fabrikasının makine ve teçhizatlarının günümüz şartlarındaki değerinin 283.834,00.-TL olacağı bildirilmiştir.
Talimat ile Burdur 2. Asliye Hukuk Mahkemesi ... Talimat sayılı dosyada ziraat mühendisi ve inşaat mühendisi bilirkişiden alınan 19.07.2017 havale tarihli raporda sonuç olarak; parsel üzerinde bulunan yapıların 2013 yılı toplam maliyetinin 465.048,80.-TL, 2016 yılı toplam maliyetinin 566.344,32.-TL, isale hattı ve üzerinde bulunan kaptaj, maslak, vantuz ve tahliyelerin 2013 yılı maliyetinin 264.070,77.-TL, 2016 yılı maliyetinin 306.007,29.-TL, parselin üzerindeki yapı ve malzemeler hariç ağaçlarla birlikte 2013 yılı değerinin; 24.970,00.-TL, 2016 yılı değerinin 28.283,52.-TL olduğu bildirilmiştir.
Talimat ile Burdur ... Asliye Hukuk Mahkemesi ... Talimat sayılı dosyada jeoloji mühendisi bilirkişiden alınan 10.08.2017 havale tarihli raporda sonuç olarak; davaya konu su fabrikasının Burdur ili Kemer İlçesi ... parsel üzerinde yer aldığnı, fabrika kaynağının ... su kaynağı olduğunu, su fabrikasına kadar olan isale hattının 12.226 metre olduğunu, isale hattı projesinde 1 adet kaptaj, 4 adet maslak, 8 adet tahliye, 8 adet vantuz bulunduğnu, isale hattındaki arızalardan dolayı depoya su gelmediğini, depo ve fabrikanın metruk halde olduğunu, keşif anında ... kaynağının debisinin Q=3,00-3,50 lt/sn civarında olduğunu, ... kaynak suyunun ... Kaynak Suları... A.Ş. Adına kiralama sözleşmesi yapıldığını, Burdur İl Özel İdaresince 10.12.2013 tarihinde yapılan ihalenin yapıldığını ve il Encümeninin hükümden düşen arama ruhsat sahasının ihalesinin Tuana Doğal Kaynak Suları... A.Ş. uhdesinde kaldığını, ruhsat süresi bitim tarihinin 07.02.2017 tarihi olduğunu, arama ruhsatının süresinin 07.02.2018 tarihine kadar uzatıldığı bildirilmiştir.
Davacı tanığı ... yeminli beyanında; tarafların aracı vasıtası ile tanıştıklarını, işletme ile ilgili görümeler yapıp, pazarlık yaptıklarını, davalının fabrikanın çok para kazanacağını, yurt dışına su satacaklarını, Burdur'dan Antalya'ya borular ile suyu getireceklerini söylediğini, davacının da fabrikayı görmeden kabul ettiğini beyan etmiştir.
Davacı tanığı ... yeminli beyanında; tarafların birkaç defa Hollanda'da kahvede bir araya geldiklerini, bir ortaklıktan bahsettiklerini, daha sonra davacıya sorduğunda yeni ortağım,istersen vazgeçebileceğim diye söylediğini beyan etmiştir.
Davacı Tanığı ... yeminli beyanında; Hollanda'da kahvede ortaklık konusunu konuştuklarını duyduğunu, yurt dışı bağlantılı çalışacaklarını, kendilerine güvenmesi gerektiğini vb ikna edici konuşmalar yaptıklarını duyduğunu, davacınn fabrikayı görmediğini, kendisini uyardığını beyan etmiştir.
Dava, davacı ve davalı arasında imzalanan, tarihsiz, anonim şirket hisse devri sözleşmesinin, sözleşmede koşulsuz dönme hakkı bulunması veya hile ve yanılma nedeni ile feshi, ödenen bedelin payın iadesi koşulu ile istirdatı ve bakiye kısım yönünden davacının borçlu olmadığının tespiti davasıdır. Davacı ve davalı arasında imzalanan sözleşmeye dayalı olarak davalının yetkilisi ve büyük hissedarı olduğu dava dışı ... A.Ş.'nin %50 hissesi davacıya devredilerek tescil edilmiştir. Yine sözleşme gereğince davacının 400.000,00.-Euro peşin ödeme yaptığı ve karşılığında senet aldığı tartışmasızdır. Davacı vekili sonrasında 150.000,00.-Euro elden ödeme yaptığını beyan etmiş, fakat buna ilişkin herhangi bir delil ve belgelerin bulunmadığını beyanla ödemeye ilişkin herhangi bir talepte bulunmamıştır. Sözleşmede her ne kadar "Herhangi bir sebeple vazgeçmesi halinde verdiği parayı makul süre vererek geri alabileceği" kararlaştırılmış ise de; hisse devri gerçekleşmiş olup Ticaret Sicilde gerekli tescil de yapılmış olmakla koşulsuz dönme hakkının bu aşamada kullanılması mümkün değildir. Fakat davada da uygulanması gereken 6098 Sayılı BK'nın 31/5 maddesi gereğince edimler arasında aşırı orantısızlık bulunması esaslı yanılma sayılacak olup, öğrenme tarihinden itibaren 1 yıl içinde ödenen bedelin iadesi talep edilebilecektir. Davacı taraf hisse devrinden sonra Antalya 5. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile fesih iradesini, ortaklıktan ayrılmak istediğini, ödediği bedelin iadesini talep etmiş, yine Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında ... tarihinde açtığı davada ortaklıktan ayrılmak istediğini ileri sürmüş, yine Kayseri ... Noterliği'nin 19.11.2015 tarih ve ...yevmiye nolu ihtarnamesinde de sözleşmeyi feshettiğini, ödediği bedelin iadesini talep etmiştir. Sözleşmede devredilen %50 hissenin değeri 1.500.000,00.-Euro olarak belirlenmiştir. Devir tarihi olan ... tarihi itibari ile TL cinsinden devir bedeli 4.190.700,00.-TL'dir. Mahkememizce talimat yolu ile yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporlarından ise dava dışı şirkete ait toplam mal varlığının 1.037.923,57.-TL olduğu anlaşılmıştır. Devir tarihi itibariyle dava dışı şirketin aktif mal varlığının toplam değeri 1.037.923,57.-TL olduğu halde şirketin %50 hissesi davacıya 4.190.700,00.-TL'ye devredilmiş olup, davacının edimi ile gerçek hisse bedeli arasında yaklaşık 8 kat oranında fark bulunmakla edimler arasında oransızlık bulunduğu, davacının ediminin faiş olup, karşılığında davalının ediminin çok düşük miktarda olduğu sabittir. Yine bilirkişi raporundan fabrikanın metruk vaziyette olduğu, herhangi bir su girişinin olmadığı, çalışır vaziyette olmadığı, bina ve makinelerin terkedilmiş gayri faal olduğu, davacının hile ve esaslı yanılma sonucu sözleşmeyi imzaladığı ve bu nedenle de sözleşmeden dönebileceği ve ödediği bedeli geri isteyebileceği sonuç ve kanaatine varılmakla davanın kabulü ile taraflar arasında imzalanan hisse devrine ilişkin tarihsiz sözleşmenin feshedildiğinin tespitine, dava dışı ... San. A.Ş.'nin davalı tarafından davacıya devredilen %50 hisseye karşılık gelen 2500 hissenin davalıya iadesi karşılığında davacının ödediği 400.000,00.-Euro'nun davalının en son gönderilen ihtarnamede verilen sürenin bitimi olan 01.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek kamu bankalarınca Euro cinsi mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davacının bakiye sözleşme bedeli olan 1.000.000,00.-Euro'dan dolayı borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile;
Taraflar arasında imzalanan hisse devrine ilişkin tarihsiz sözleşmenin feshedildiğinin TESPİTİNE,
Dava dışı ...A.Ş.'nin davalı tarafından davacıya devredilen %50 hisseye karşılık gelen 2500 hissenin davalıya iadesi karşılığında davacının ödediği 400.000,00.-Euro'nun 01.12.2015 tarihinden itibaren işleyecek kamu bankalarınca Euro cinsi mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacının bakiye sözleşme bedeli olan 1.000.000,00.-Euro'dan dolayı borçlu olmadığının tespitine,
2. Alınması gerekli 327.047,78.-TL harçtan peşin alınan 21.803,19.-TL ve tamamlama yolu ile alınan 60.163,52.-TL harcın mahsubu ile bakiye 245.081,07.-TL harcın davalıdan tahsiline,
3. Bu dava nedeniyle davacı tarafından yapılan 21.832,39.-TL ilk dava gideri, 60.163,52.-TL tamamlama harcı, 221,80.-TL keşif gideri, 329,50.-TL tebligat ve yazışma gideri, 400,00.-TL taksi ücreti, 1.320,00.-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam;84.267,21.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4. Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 113.077,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5. Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi'nde ilgili Hukuk Dairesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 07/02/2018
Başkan ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Üye ...
e-imzalı
Katip ...
e-imzalı