T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/514
KARAR NO: 2018/637
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 17/06/2016
KARAR TARİHİ: 12/10/2018
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; ... günü davalı ...'a ait diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı kamyonetin menzil ışıklı kavşağında yaya halde bulunan müvekkiline çarptığını, müvekkilinin BTM ile giderilemeyecek şekilde yaralandığını, vücudunda kemik kırığı oluştuğunu,ceza dosyasında alınan rapora göre; davalının kazada asli kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketinin aracın trafik sigortacısı olduğunu, müvekkilinin ev hanımı olduğunu, kaza sebebiyle manevi olarak acı çektiğini belirterek, şimdilik 10.000 TL maddi tazminat ile 100.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş olup, ön inceleme duruşmasındaki beyanında davalı sigorta şirketinden sadece maddi tazminat istediklerini belirtmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza tarihinde aracın trafik sigorta poliçesinin müvekkili şirket nezdinde bulunmadığını, ... sigorta A.Ş'de bulunduğunu dava dilekçesinde belirtilen poliçenin kazadan çok önce ... tarihinde iptal edildiğini belirterek müvekkili yönünden davanın husumetten reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... ayrı ayrı sundukları cevap dilekçelerinde; iddiaların doğru olmadığını, belirtilen yaralama derecesini kabul etmediklerini belirtmişlerdir.
... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında; birleştirme kararı verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği yapılan incelemede, davacı tarafça davalı ... sigorta A.Ş'ye aynı kaza sebebiyle aracın trafik sigortacısı olduğu gerekçesiyle yöneltilen davada uğranılan 10.000 TL'lik bedensel zararın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilinin istendiği görülmüştür.
Birleşerek gelen dosyada dava dilekçesi davalı ... sigorta şirketine usulüne uygun tebliğ edilmiş olup, sigorta şirketi vekili sunduğu cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan aracın kaza tarihinde kendilerine trafik sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kusurun zararın ispat edilmesi gerektiğini, faizin davadan itibaren başlatılabileceğini, yeni genel şartların esas alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davalı ... sigorta şirketi ihtar edilen poliçe suretini delil olarak sunmuş,Mahkememizce davacının ve davalı gerçek kişilerin sosyal ekonomik durumu tespit ettirilmiş, ceza dosyası, sigorta şirketinden poliçe ve hasar dosyası getirtilmiş, tedavi evrakları getirtilerek maluliyet raporları alınmış, tarafların tüm delilleri toplanmıştır.
Asıl dava, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91/1, 85/1 ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.3 maddesi uyarınca trafik kazasından kaynaklı bedensel zararın (sürekli işgücü kaybı, geçici işgücü kaybı) ve manevi zararın tahsiline, birleşen dava aynı trafik kazasından kaynaklı ile bedensel tahsili istemine ilişkindir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91/1. maddesinde işletenlerin bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarını karşılamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, bir motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olması nedeniyle sigortacının sorumlu olacağı düzenlenmiştir.Araç işleteni ile ZMSS şirketi arasında müteselsil sorumluluk ilişkisi bulunmaktadır. ZMSS şirketi, sigortalısının kusuru oranında, gerçek zarardan azami poliçe limitine kadar sorumludur.
Davacı asıl davada ... tarihli celsede; ceza dosyasındaki bilgiler doğrultusunda, ... sigorta A.Ş'ye dava açtıklarını, bu sigorta tarafından tanzim edilen poliçenin iptal edildiğini sonradan öğrendiklerini, davalı ... sigorta A.Ş'ye açtıkları davayı takip etmediklerini belirtmiş olup, aynı celsede bu davalı yönünden dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiştir.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan karayolları trafik kanunun değişik 97. Maddesine göre zarar görenin dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekli olup, somut olayda davacının birleşen dosya yönünden davadan önce davalı ... sigorta A.Ş'ye böyle bir başvurusu bulunmamakla birlikte HMK'nun 115/2 maddesi dikkate alınarak tamamlanabilir bir dava şartı olduğu gerekçesiyle davacıya davalı sigorta şirketine başvuru yapması için süre verilmiş, davacı vekilince dava sırasında davalı ... sigorta şirketine ...tarihinde müracaatta bulunulduğu, ancak sigorta şirketince 15 günlük yasal sürede yanıt verilmediği görülmekle, dava şartının yerine getirildiği kabul edilerek davaya devam edilmiştir. Davacı vekili aynı dilekçesi ile, maddi tazminat davası açısından 1.000 TL'yi geçici işgücü kaybına dayalı olarak 9.000 TL'yi ise sürekli işgücü kaybına dayalı olarak istediklerini belirtmiştir.
... Adli Tıp Kurumu Ana Bilim Dalı Başkanlığından aldırılan raporda davacının sürekli iş göremezlik oranının % 27,2 olduğu, iyileşme süresinin üç ay olduğunun mütalaa edildiği görülmüştür.
... Asliye ceza mahkemesinin ... esas sayılı ceza dosyasında davalı ...'ın meydana gelen kazada asli kusurlu olduğu gerekçesiyle para cezası ile cezalandırılmasına kesin olarak karar verildiği, ceza dosyasında alınan kusur raporunda davalı ...'ın asli kusurlu olduğu, davacının ise tali kusurlu olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Davalı vekili ... havale tarihli dilekçesi ile, davacının maddi zararlarının karşılandığını, buna ilişkin sulh protokolü imzaladıklarını , davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığını belirtmiş, ekinde makbuz ve ibraname başlıklı belgeyi sunmuştur. Davacı vekili ... tarihli celsede sulh olduklarını, bu nedenle birleşen dosyada davalı ... yönünden davadan feragat ettiklerini, diğer davalılara açtıkları maddi tazminat davasını takip etmediklerini, manevi tazminat taleplerinin devam ettiğini beyan etmiştir. Tarafların beyanları doğrultusunda mahkememizce ayrıca kusur oranlarına ilişkin rapor aldırılmamış, ceza yargılamasında alınan kusur raporuna göre yargılamaya devam edilmiştir.
Olay günü davacının yaya geçici üzerinde yaya olarak orta refüje doğru yürüdüğü sırada davalı sigortalı aracın davacıya çarparak yaralanmasına sebep olduğu, ceza dosyasında alınan kusur raporuna göre davalı sigortalı araç sürücüsünün kırmızı ışığa rağmen durmaması, hızını kavşağa yaklaşırken azaltmaması sebebiyle asli kusurlu olduğu, davacının ise yolun karşısına geçerken soluna da bakarak dikkatli bir şekilde ve en kısa sürede geçmesi gerekirken dikkatsiz davrandığı için tali kusurlu olduğu, aracın kaza tarihinde birleşen dosya davalısı ... sigorta şirketine zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı bulunduğu, poliçenin kaza tarihi itibariyle geçerli olduğu, davacının sürücü, malik ve sigorta şirketine yönelttiği eldeki davaları açmakta haklı olduğu anlaşılmıştır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları gereğince, sigortacı dava masrafları ile vekalet ücretini de ödemekle yükümlüdür. Şu kadar ki hükmolunan tazminat, sigorta bedelini (limiti) geçerse, sigortacı bu masrafları sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde öder. Bir başka ifade ile hükmedilen tazminat miktarı, ZMSS poliçesi limiti dahilinde kalıyorsa, sigortacı bu masrafların ve vekalet ücretinin tamamından zarar görene karşı sorumlu olur.
Zarar görenin müşterek-müteselsil sorumluluk hükümleri gereğince istediğine karşı dava açmak hususunda seçimlik hakkı bulunmakta ise de, rizikonun teminat kapsamında kalması halinde, sadece işleten aleyhine dava açılması durumunda dahi işleten zararı giderdikten sonra ZMSS şirketine rücu edebilecek ve sonuçta poliçe limiti dahilinde tazminat ve yargılama giderlerinden sigortacı sorumlu olacaktır. TBK'nun 166/1-son fıkraları gereğince, "borçlulardan biri, ifa veya takasla borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmişse, bu oranda diğer borçluları da borçtan kurtarmış olur. Alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra sözleşmesi, diğer borçluları da ibra edilen borçlunun iç ilişkide ki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır." Yine aynı kanunun 168/2 fıkrasına göre, "Alacaklı diğerlerinin zararına olarak borçlulardan birinin durumunu iyileştirirse, bunun sonuçlarına katlanır."
Somut olayda, davacı vekili kaza sebebiyle uğradığı bedensel zarar izin asıl dosyada sürücü ve malike birleşen dosyada ise zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesini tanzim eden sigorta şirketine maddi tazminat davası açmış olup, bilahare duruşmadaki beyanında davalı sigorta şirketi hakkındaki davadan feragat ettiğini, davalı sürücü ve malik hakkındaki davayı takipsiz bıraktığını bildirmiştir.
Davacı ile davalı sigorta şirketi arasında imzalanan sulh protokolü ve ibranamenin incelenmesinde, yargılama gideri, vekalet ücreti ve faizi de dahil olmak üzere, toplam 157.015,46.-TL ödeme yapılması karşılığında davacının davalı sigorta şirketini maddi tazminat davası ve ferilerinden ibra ettiğini, davalı sigorta şirketine yönelik davadan feragat edeceğini bildirdiği görülmüştür.
Davalı ...sigorta şirketi nezdinde düzenlenen ZMSS poliçesinde kişi başına sakatlanma teminatı limitinin 290.000,00 TL olduğu, dolayısı ile poliçe limitleri dahilinde, zararın sigorta şirketi tarafından giderildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, TBK'nın 166/1-son fıkrası ve 168/2 fıkrası gereğince davacı tarafın birleşen dosya davalısı sigortacı hakkındaki feragat beyanı müteselsil borçlu konumunda olan asıl dosya davalıları olan işleten ve sürücüye de sirayet edeceğinden, poliçe limiti dahilinde yapılan tazminat miktarına isabet eden yargılama gideri ve vekalet ücretinin tamamından iç ilişkide sigorta şirketi sorumlu olduğundan, maddi tazminat davası yönünden davalılar sürücü ve işleten aleyhine vekalet ücretine hükmedilmemiş maddi tazminat davasının birleşen dosya davalısı sigorta şirketi ile asıl dosyada davalı olan sürücü ve işleten yönünden feragat sebebiyle reddine karar verilmiştir. Davalı sigorta şirketi vekili vekalet ücreti istemediğinden ve esasen feragatin de özde feragat olmaması sebebiyle davalılar lehine de herhangi bir vekalet ücretine hükmedilmemiştir.
Asıl dosya davalılarından ... sigorta A.Ş'ye yöneltilen maddi tazminat davası takipsiz bırakıldıktan sonra yasal 3 aylık süre içerisinde yenilenmediğinden HMK'nun 150 maddesi uyarınca bu davalı yönünden açılan maddi tazminat davasının açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Davacı taraf ceza dosyasındaki bilgilere göre davayı ... sigorta şirketine yönelttiklerini, sigorta poliçesinin iptal edildiğini bilmediklerini, beyan etmiş ise de kaza tespit tutanağında aracın trafik sigortacısının ... sigorta A.Ş olduğu yazılı olduğundan davalı ... sigorta şirketi yararına vekalet ücretine hükmedilmiştir.
Manevi tazminat davası yönünden, davacının kaza nedeniyle duyduğu acı elem ve ızdırabı telafi etmek ve manevi çöküntüyü gidermek amacıyla yaralanmanın niteliği, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, günün ekonomik koşulları, davalı sürücünün kazada asli kusurlu olması, hakkaniyet ilkesi göz önüne alınarak mahkememizce takdiren 18.000,00.-TL manevi tazminatın davalılar sürücü ve işletenden tahsiline dair aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,
A) Asıl dava yönünden;
a)Maddi Tazminat davası yönünden;
1-Davalı ...sigorta şirketine açılan davanın HMK'nun 150/5 mad. Gereğince açılmamış sayılmasına,
2-TBK'nun 166/1-son maddesi ile 168/2 maddesi uyarınca birleşen dosyada davalı sigorta şirketi yönünden yapılan feragat müteselsil sorumlu olan davalılar ... ve ...'a da sirayet ettiğinden davalılar ... ve ...'a yönelik açılan maddi tazminat davasının feragat sebebiyle reddine,
3-Alınması gerekli 35,90 TL harcın, peşin alınan 375,71 TL harçtan MAHSUBUNA,
4-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirmiş ise de, yapılan feragatın özde feragat olmaması sebebiyle bu davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
5-Davalı ...sigorta A.Ş kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 2.180,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE,
b)Manevi Tazminat davası yönünden;
1-Davanın kısmen kabulü ile; takdiren 18.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/08/2015 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gerekli 1.229,58-TL harcın maddi tazminat davasından kalan 339,81 TL harcın mahsubu ile kalan 889,77 TL harcın davalılar ... ve ...'dan tahsiline,
3-Davacı tarafça yapılan 339,81 TL harç giderinin davalı ...ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
4-Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen 2.180,00.-TL vekâlet ücretinin davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Avukatlık Asgari Ücret tarifesinin 10/2 maddesi uyarınca 2.180,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ya verilmesine,
B) Birleşen ... Asliye ticaret mahkemesinin ... esas sayılı davası yönünden ;
1-Davalı ... sigorta şirketine açılan maddi tazminat davasının feragat sebebiyle reddine,
2-Alınması gerekli 35,90 TL harçtan peşin alınan peşin alınan 34,16 TL'nin mahsubu ile 1,74 TL'nin davacıdan alınmasına,
3-Davalı ... sigorta A.Ş kendisini vekille temsil ettirmiş ise de, bu davalının vekalet ücreti talebi bulunmadığından ve yapılan feragatın de özde feragat olmaması sebebiyle bu davalı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE,
Dair, davacı vekili ile davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi'nde ilgili Hukuk Dairesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.12/10/2018
Katip ...
*E-imzalıdır.
Hakim ...
*E-imzalıdır.