T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/941 Esas
KARAR NO: 2023/178
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/12/2016
KARAR TARİHİ: 22/03/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekilinin mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli dava dilekçesi ile özetle; Davacı müvekkili şirketin; ... ürünleri satımı ve kurulumu üzerine hizmet vermekte olduğunu, diğer davacının da şirket ortağı olduğunu, davalı şirketin ... ili, ... ilçesi, ..., ... ada, ... ve ... parselde (... sonrası ... parsel) ... bloklu (...,...,...,...) bir site olarak konut inşaatı yapmak üzere; ... nolu parsel sahibi ... ile Antalya ... Noterliği ... tarihli ve ... yevmiye numarasına kayıtlı “Düzenleme Şeklindeki Gayrimenkul Satış Vaadi Sözleşmesi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” ve ... nolu parsel sahibi ... ile yaptığı Antalya ... Noterliği ... tarihli ve ... yevmiye numaralı “Düzenleme Şeklindeki Gayrimenkul Satış Vaadi Sözleşmesi ve Kat Karşılığı İnşaat sözleşmesi” akdetmiş olduğunu, ... bölümlerin sözleşmeler ekinde yer alan Parsel Paylaşım Krokisine göre belirlenmiş olduğunu, davalı şirketin yukarıda bahsi geçen parsel sahipleri ile yaptığı sözleşmeler gereği, ... ili, ... ilçesi, ..., ... ada, ... ve ... parsellerde (... sonrası ... parsel) yapacağı konut inşaatına ilişkin olarak müvekkili şirket ile işbu konutlara ... ürünleri ile kurulumunun yapılması için ... tarihli Satış ve Kurulum Sözleşmesini yapmış olduğunu, davacı müvekkili ile davalılar arasındaki ... tarihli Satış ve Kurulum Sözleşmesinin ... nolu maddesi gereği, müvekkili şirketin sattığı ürün ve yapacağı iş karşılığı bedelinin bir kısmını nakit bir kısmını da ... anlaşması yoluyla ... ili, ... ilçesi, ..., ... ada, ... parselde bulunan ... Blok ... Kat ... Bölüm ... nolu dairenin devir ve teslimi yapılmak suretiyle davalılar tarafından ödenecek olduğunu, ... tarihli Satış ve Kurulum Sözleşmesinde belirtilen bir kısım ödeme yerine geçen taşınmaza ilişkin olarak, müvekkili ...'ın, müvekkili şirket ve davalı şirket arasında aynı tarihli “Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi” yapılmış olduğunu, bu sözleşme ile davalı şirketin, ... ada, ... parselde, ... Blok ... nolu bağımsız bölümü, tasdikli projelere, sözleşmedeki mahal listesine göre tamamlayarak, kat mülkiyeti tesisi gerçekleştirip iskan ruhsatı alarak müvekkili ...'a ... tarihinde tapu devri yaparak teslim etmeyi kabul ve taahhüt ettiğini, davalı şirketin, ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... ada, ... parselde yapımına başladığı inşaatı iş planına göre tamamlanması gereken işlerin çok gerisinde kalması ve konutların ... tarihinde oturum ve kullanıma hazır nihai hali ile teslime hazır hale gelmesinin mümkün olmadığının anlaşılması nedeni ile taraflar arasında ... tarihli “Taşınmaz Satış Vaadi ve Hizmet Sözleşmesi” yapılmış ve önceki sözleşmelerdeki sürelerin revize edilmiş olduğunu, davacı müvekkillerinin hem kendi hem de davalıların ticari itibarını düşünerek tamamen davalının kusur ve eksikliğinden kaynaklanan gecikmeleri el birliği ile telafı edip işi sonlandırmak niyetiyle hareket etmiş olduklarını, revize edilen sözleşmenin;
A-III/2. Maddesi gereği,... Blok ... Kat ... no.lu ... bölüm ve ... Blok ... kat ... no.lu ... bölümün sözleşmenin imzalanmasından itibaren 1 hafta içerisinde Alıcı ve Hizmet veren müvekkili şirkete tapuda devrinin yapılmasının kararlaştırılmış olduğunu, taşınmazların ... olarak ... tarihinde Alıcı ve Hizmet veren müvekkili şirkete tapuda devredilmiş isede, bu güne kadar anılan dairelerin müvekkillerine teslim edilmemiş olduğunu, ... tarihli Taşınmaz Vaadi Sözleşmesi gereği Alıcı müvekkili ...'a teslimi gereken ... no.lu ... bölüm yerine de paylaşım krokisine göre ... no.lu ... bölümün ... hali ile tapuda devredilmiş olduğunu, taşınmazların sözleşmede belirlenen şartlar ile tesliminin yapılmamış olduğunu,
B-l1I/3. Maddesi gereği, davalı şirketin, parsel sahipleri ile yaptığı sözleşmeler ve işbu sözleşmelerin eklerine uygun olarak ... bölümleri eksiksiz olarak tamamlayıp ... bölümlerin en geç ... tarihine kadar kesin teslimini, kabul tutanaklarının birer suretlerini en geç 1 hafta içinde vermeyi taahhüt etmiş olduğunu, teslimin de gecikilen her ay için satıcı davalı şirketin, alıcı ve hizmet veren müvekkili şirkete ...TL ödemeyi kabul etmiş olduğunu, taşınmazların sözleşmede belirlenen şartlar ile tesliminin yapılmamış olması nedeniyle her ay ödenmesi gerekilen ...TL bedelin müvekkillerine bugüne kadar ödenmemiş olduğunu,
C-III/4. Maddesi gereği, davalı şirketin, müvekkili ...'a ve müvekkili şirkete tapuda devrettiği ..., ... ve ... nolu ... bölümler ile işbu ... bölümlerin bulunduğu ilgili tüm blokların genel iskanını en geç ... tarihinde alacak olduğunu, satıcı davalı şirketin, genel iskan alımında gecikilen her ay için, müvekkili şirkete ...TL ödemeyi kabul ve taahhüt etmiş olduğunu, genel iskan için gerekli işlemlerin yapılmamış ve genel iskanın alınmamış, her ay ödenmesi gereken ...TL bedelin de bugüne kadar müvekkillerine ödenmemiş olduğunu,
D-III/5. Maddesi gereği, davalı şirketin, müvekkili ...'a ve müvekkili şirkete tapuda devrettiği ( ..., ... ve ... nolu ) ... bölümler ile işbu ... bölümlerin bulunduğu ilgili tüm blokların iskan ruhsatını tüm vergi resim ve harçlar kendisine ait olmak ve tüm işlemler kendisi tarafından yapılmak üzere en geç ... tarihinde alacak olduğunu, iskan ruhsatının halihazırda alınmamış olduğunu,
E-III/6. Maddesi gereği, davalı şirketin, müvekkili ...'a ve müvekkili şirkete tapuda devrettiği ...,...,... no.lu ... bölümlerin en geç ... tarihine kadar kat mülkiyetine geçişini sağlayacak olduğu halde sağlanmamış olduğunu,
F-III/8. Maddesi gereği, davalı şirketin, müvekkili ...'a ve müvekkili şirkete tapuda devrettiği ...,...,... no.lu ... bölümler ile ... bölümlerin bulunduğu parseldeki tüm blokların Alıcı ve Hizmet Veren müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilecek işlerin dışında kalan genel iskan alınması için gerekli diğer tüm inşaat işlerini en geç ... tarihinde bitireceğini kabul beyan ve taahhüt etmiş olduğunu, satıcı davalı şirket tarafından ... tarihinde tüm inşaat işleri bitecek şekilde iş planı hazırlayacak olduğunu, satıcı tarafından iş planına aykırı davranıldığı takdirde Alıcının mail veya faks yolu ile aykırılığın giderilmesi için Satıcıya ... günlük süre verecek olduğunu, İşbu ... günlük süre zarfında aykırılık giderilmediği takdirde müvekkili şirkete aylık ...TL cezai şart ödemeyi kabul etmiş olduğunu, müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilecek işlerin dışında kalan genel iskan alınması için gerekli diğer tüm inşaat işlerinin tamamlanmamış olduğunu, işbu madde gereği davalılara Bakırköy ... Noterliğinin ... yevmiye ve ... tarihli ihtarnamesi gönderilmiş ve bu ihtarname ile davalılara sözleşmeye aykırılıkların giderilmesi için ... gün süre verilmiş, davalılar tarafından sözleşmeye aykırılıklar giderilmemiş ve ... bölümlerin sözleşme şartlarında tesliminin halen yapılmamış ve her ay ödenmesi gereken ...TL bedelin ödenmemiş olduğunu,
G-III/15 Maddesi gereği, Satıcı davalı şirketin, müvekkili şirkete iş karşılığı devrettiği ... ve ... no.lu ... bölümlerin, davalı şirketin edimlerini yerine getirmemesi durumunda arsa sahipleri tarafından açılacak davalar neticesi haklarının etkilenmemesi için arsa sahiplerinden feragatname alacak ve müvekkili şirkete verecek olduğunu, aksi takdirde müvekkili şirketin sözleşme ekinde belirtmiş olduğu işlerin toplam bedelini ... gün içerisinde müvekkil şirkete ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt etmiş olduğunu, bu feragatnamelerin müvekkili şirkete verilmemiş olduğunu,
H-III/16. Maddesi gereği, müvekkili şirketin işbu sözleşmeden kaynaklanan risklerine karşılık olarak davalı ...'ın sözleşmede belirtilen cezai şartlar, sözleşme içeriğine uygun olmayan hallerde satıcı davalı şirketin ifa etmesi gereken zorunlu hallerin tamamı ile ilgili kefil olduğunu, sözleşme gereği yerine getirilmesi gereken tüm cezai şartların satıcı davalı şirketten tahsilinin mümkün olmadığı hallerde birebir karşılayacağını kabul, beyan ve taahhüt etmiş olduğunu,
III/9. Maddesi gereği, madde III/2, III/3, III/4, III/5, III/6, III/7, III/8, III/15, III/16' da ki cezai şartların birbirinden bağımsız olduğunu, şartlar gerçekleştiğinde her birinin ayrı ayrı satıcı ve/veya kefilden talep edilebileceğini, davalıların, açıklandığı üzere sözleşme gereği edimlerini yerine getirmedikleri için temerrüde düşmüş olduklarını, ... tarihli Satış ve Kurulum Sözleşmesinde belirtilen taşınmaza ilişkin olarak müvekkili ..., müvekkili şirket ve davalı şirket arasında yapılan aynı tarihli Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi gereği davalı şirketin, ... Blok ... nolu ... bölümü, tasdikli projelere, sözleşme eki mahal listesine göre tamamlayarak, kat mülkiyeti tesisi gerçekleştirip iskan ruhsatı alarak müvekkili ...'a ... tarihinde tapu devri yaparak teslim edecek olmasına rağmen, ... no.lu taşınmaz yerine müvekkiline ... nolu taşınmazın tapuda devredilmiş, sözleşmede belirtilen şartlarla tamamlanıp müvekkiline teslim edilmemiş olması sebebiyle müvekkilinin, bu ... bölümün ... tarihinde teslim edilmiş olsa idi bu taşınmazı kiraya vererek gelir elde edecek olduğu halde tamamlanıp teslim edilmemesi nedeni ile müvekkilinin bu gelirden mahrum kalmış olduğunu beyan ederek; ... tarihli sözleşmenin III/3. Maddesigereği,tahakkuk eden cezai şart bedeline ilişkin olarak şimdilik ... TL, ... tarihli sözleşmenin III/4. Maddesi gereği, tahakkuk eden cezai şart bedeline ilişkin olarak şimdilik ... TL, ... tarihli sözleşmenin III/8. Maddesi gereği tahakkuk eden cezai şart bedeline ilişkin olarak şimdilik ... TL, müvekkili ..., müvekkili şirket ve davalı şirket arasında yapılan ... tarihli Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi gereği ... tarihinde tamamlanıp teslim edilmeyen ... no.lu ... bölüme ilişkin olarak mahrum kalınan ... tarihinden dava tarihine kadar işleyecek kira bedellerine ilişkin olarak fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik ...TL olmak üzere toplam ...TL nin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmektedir.
Davalılar vekili ... tarihli davaya cevap dilekçesi ile özetle; Dava dışı arsa sahibi ... tarafından yapılan şikayet üzerine inşaatın ... tarihinde ... tarafından mühürlenmiş, inşaat mühürlü iken faaliyetin yapılamamış, daha sonra da ruhsatın süresinin dolmuş olduğunu, davacı ile davaya konu sözleşme imzalandığı tarihte inşaatın hali hazırda mühürlü olduğunu, bunun üzerine tarafların bir araya geldiğini, davalı müvekkilinin, dava dışı arsa sahipleri ile müvekkili firma arasında akdedilen ... tarihli "Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" ne ek olarak yine müvekkilleri ile arsa sahipleri arasında yapılan ve proje tadilatı ve yapı kullanım izin belgesi alınması için ... tarihinde "Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı Ek İnşaat Sözleşmesi" başlıklı sözleşme ile inşaatın bitim süresinin ... tarihine uzatılmış olduğunu, müvekkili firma tarafından sözleşmeye uygun olarak ... gerekli prosedür işlemlerin yerine getirilmiş, inşaatın yeniden faaliyete geçmesi için gerekli izinler ... tarihi ile müvekkili firma tarafından alınmış olmasına rağmen ... tarihinden beri haricen her türlü yapmış oldukları imza atılmasına yönelik çağrılara dava dışı arsa sahibi ... tarafından cevap verilmemiş olduğunu, buna ilişkin olarak Antalya ... Noterliği ... tarih ... yevmiye nolu ihtarı ile dava dışı ...'ya ihtarname çekilmiş ve verilen cevapla imza atılmayacağının taraflarına bildirilmiş olduğunu, müvekkili firmanın tüm sorumluluğu yerine getirmiş olmasına rağmen inşaatın yeniden faaliyete geçemiyor olmasının kendileri dışında olduğunu, inşaat ruhsatının yenilenmiş ve ... tarihinde inşaat yeniden faaliyete geçebilir hale gelmişken, ... tarafından imzadan imtina edilmesi nedeni ile aylardır inşaatta çivi dahi çakılamamış olduğunu, arsa sahibi ...'nın Antalya ... Noterliğinin tarihli ihtarı ile inşaattaki aksaklıkların giderilmesini istediğini, inşaat mühürlü olduğundan ... gerekli imzalar atılmadan bu aykırılıkların giderilmeyeceğinin ortada olduğunu, inşaatta faaliyete başlanması için imza atmamakta olduğunu, bu nedenle açılan eldeki davanın müsebbibinin davalı müvekkili firmanın olmadığını, davacı taraf yerine getirmesi gereken edimleri tam ve sözleşmeye uygun yerine getirmemiş olduğunu, "Taşınmaz Satış Vaadi Ve Hizmet Sözleşmesine ek ...”nde belirtmiş olduğu iş kalemlerinden ” bu zamana kadar davacı tarafından yapılan işlerin; Bahçe Duvarı Yapım İşinin, tam manası ile bitirilmemiş, sözleşme ekindeki teklif formunda yer aldığı şekli ile yapılmamış ve yarım bırakılmış ve yapılan kısmının da projeye uygun olmadığını, ... ve ... işi ile ilgili olarak; ... bloğun ray sisteminin müvekkili firma, ... bloğun ray sisteminin, davacı firma tarafından yapılmış olduğunu, asansör motorlarının sözleşme ekindeki teklif formunda yer aldığı şekli ile A kalite montaj yapılmamış olduğunu, ... İşi ile ilgili olarak; yalnızca betonunun dökülmüş ve yarım bırakılmış olduğunu, Makine dairesi yapım işi ile ilgili olarak; yalnızca betonu dökülmüş ve yarım bırakılmış olduğunu, ... kalemlik iş bölümünden yalnızca ... kaleminin davacı tarafından yapılmış, bu ... kalemin de yarım bırakılmış ve sözleşmeye aykırı olarak A kalite malzeme kullanılmamış, diğer ... kalem işe hiç başlanmamış olduğunu, taraflar arasında akdedilen ihtara konu sözleşmeler ile müvekkili firmanın ... adet tapu devrini, ... TL karşılığında davalılara bir kısım para ve kalan kısmı "..." sözleşme ek belgesinde belirtilen işlere karşılık gelmek üzere devretmiş olduğunu, davacıların bu ... tapunun devrini üzerine almış olmasına rağmen belirtilen işleri zamanında tam olarak yapmayarak, kendi edimini yerine getirmediği gibi müvekkili firmadan edimini yerine getirmesini istemesi ve üstüne fahiş cezai şartlar talep etmiş olmasının kabul edilemez olduğunu, davacıların ... tapuyu yaklaşık ... TL ödeyerek almış, kalan kısma karşılık iş yapacağını taahhüt etmiş, yaklaşık ... ödemekten kurtularak, bu işi de ya hiç yapmamış ya da yarım bırakmış olmasına rağmen birde üzerine ihtarname ile ... TL cezai şart talep etmekte olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, taraflar arasında yapılan ... tarihli satış ve kurulum sözleşmesi, ... tarihli taşınmaz satış vaadi sözleşmesi, taşınmaz satış vaadi ve hizmet sözleşmesi ve tapu kayıtları dosyamız arasına eklenmiştir.
Somut olayda tarafların arasında bir sözleşme yapıldığı, davacı tarafça bir kısım işlerin yapıldığı, davalının tapu devrini yaptığı konusunda anlaştıkları, fakat işin eksik veya ayıplı olup olmadığı, taşınmazların sözleşmeye uygun bir şekilde tamamlanarak teslim edilip edilmediği, gecikmenin nedeni ve kusur konularında uzlaşamadıkları görülmüştür.
Davanın sözleşmenin III/3,III/4 ve III/8 hükümlerine göre cezai şart talebi ile kira kaybından kaynaklanan tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce ... tarihli celse ara kararıyla ... tarihinde keşif yapılmasına karar verilmiş, verilen tarihte keşif yapılarak mahkememizce bilirkişilerden rapor alınmış, bilirkişiler ... ve ... tarafından sunulan ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu yerde, dava konusu olan inşaatların mücbir sebepler sonucunda inşaat ruhsatının iptal edilmiş ve yapı denetim değişikliği için alınması gereken yeni inşaat ruhsatının alınması için tüm arsa maliklerinin imzası gerektiğinden, arsa sahibi ... tarafından imza atılmamış olması sebebiyle yeni ruhsat alınmamasında, davalı ... kusurunun olmadığı, taraflar arasındaki ... sözleşmenin ... maddesine göre yeni inşaat ruhsatı alıncaya kadar davalı ... süre verilmesi gerektiği, davacı şirketin, dava konusu yerden almış olduğu ...-TL tutarındaki ... daire için, dava konusu inşaatta, davalı ... adına verilmesi taahhüt edilen toplam ... TL hizmetin ... TL tutarındaki bölümünün verilmemiş durumda olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizce ... tarihli celse ara kararıyla ... tarihinde keşif yapılmasına karar verilmiş, verilen tarihte keşif yapılarak mahkememizce bilirkişilerden rapor alınmış, bilirkişiler ... ve ... tarafından ... tarihli rapor sunulmuş, mahkememizce davacılar vekilinin itirazları doğrultusunda ek rapor alınmış, bilirkişiler ... ve ... tarafından sunulan ... tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Dava konusu ... ada ... parsele ilişkin düzenlenen ... tarihli Yapı Tatil Zaptında tespit edilen ruhsat eki projeye aykırı imalatların giderilmesine yönelik inşai faaliyet yapılmasında sakınca olmadığı halde davalı yüklenici şirketin kendi kusurundan kaynaklanan ve inşaatın durdurulmasına yol açan projeye aykırılıkları gidermediği, bunun yerine işin tekniğine, fen ve sanat kurallarına aykırı olan hatılsız projeyi arsa sahiplerine imzalatarak hatasının proje değişikliği yaparak gidermeye çalıştığı, bu durumun arsa sahiplerinden ... tarafından kabul edilmediği, ...'nın arsasına yapılmakta olan inşaatların projesine işin tekniğine, fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmasını istemesinde haklı olduğu, İnşaatın yapı denetim görevine yapan ... Şti. nin ... tarih ve ... sayılı resmi gazete ilanı ile faaliyetlerine bir yıl süre ile durdurulmuş olması sebebiyle, 4708 sayılı yapı denetim kanunu ve ilgili yönetmeliğe istinaden yeni bir yapı denetim hizmet sözleşmesi imzalanıncaya ve ... tarihli yapı tatil zaptında tespit edilen aykırılıklar giderilinceye kadar mühürleme işleminin devam etmekte olduğu, mevcut ruhsatının süresinin ... tarihine kadar devam etmekle birlikte yeni bir yapı denetim hizmet sözleşmesi imzalanması ve Yapı Denetim Kuruluşunun değişmesi nedeniyle ruhsat yenilemesinin yapılmasının gerektiği,
Dava konusu inşaatların ... tarihinde mühürlendiğinde ... blok un %76,20, ... blokun %73,30, ... blokun %73,50, ... blokun %54,10 seviyede olduğu o tarihten sonra inşaata devam edilmediği, mühürlemeye sebep olayda davalı yüklenicinin kusurunun olduğu,
Yukarıda belirlenen inşaat imalat seviyeleri ile ... tutanaklarda belirlenmiş olan inşaat seviyeleri açısından bir çelişki olduğunun düşünülebileceği, ancak ... düzenlenmiş olan inşaat seviyelerinin yapı denetim kanunu ve yönetmeliklerine göre yapı denetim hizmet bedeli taksitlendirme tablosunda belirlenmiş ödemeye esas inşaat seviyesi olduğu, yani denetim bedelinin % kaçının ödenmesi gerektiğinin belirlendiği, bu seviyenin sadece yapı denetim hizmet bedelinin alınmasında geçerli olduğu, yukarıda ise belirlenmiş olan inşaat seviyelerinin inşaatın gerçekleşen fiili imalatlara göre belirlenmiş inşaat imalat oranları olduğu ve bu iki seviyenin karıştırılmaması gerektiği, ...,...,... nolu ... bölümlerin fiziki seviyelerine göre anlaşma tutarının ... TL * ((...+...)/...) .../...+ (1.../...)*...,.../...)=...- TL olması gerektiği, bu bedelin ... TL tutarındaki kısmının peşin ödendiği ve yukarıda davacının yaptığı işlerin bedelinin (... - ...) — ...- TL olduğu, bakiye ... TL lik bölümünün de nakit ödeneceği göz önüne alındığında, davacı tarafın satın almış olduğu ... TL tutarındaki ... adet dairenin ... TL - ... TL - ...- TL + ...- TL - ...- TL (... blok çatısı için) = ...- TL tutarındaki bölümünü ödememiş olduğu kanaatine ulaşıldığı,
Yukarıda belirtilen cezai maddeler birlikte değerlendirildiğinde, davalı yüklenicinin dava konusu ... bölümleri ... tarihine kadar teslim etmediği, sözleşmenin ll ... maddesinde sözleşmenin fesih edilmiş sayılacağının belirtildiği, anılan tarihe kadarki ... aylık gecikme bedelinin, ... ,... ve ... maddelerinde belirtilen ... TL + ... TL + ... TL = ...-TL olduğu, ..., ..., ... nolu ... bölümlerin fiziki seviyelerine göre anlaşma tutarından ... TL'yi ödemediği halde bu bedeli (...- TL) isteyip isteyemeyeceği hususunun hukuki yorum gerektirdiği için takdirin mahkemeye ait olduğu,
Kök raporda “ Her ne kadar davacı ... numaralı ... bölüm için ... tarihinden itibaren kira geliri talep etmişse de, sözleşmelerin cezai şartlar bölümünün de olmaması nedeniyle hesaplamaların yapılamadığının beyan edilmiş olduğu, şayet sayın mahkemenin bu görüşe katılmaması ve davalının davacıya kira bedeli ödemesi yönünde kanaat oluşturması durumunda, dava konusu meskenin bulunduğu yer büyüklüğü bulunduğu kat, iç ve dış mekânsal özellikleri, yönü dikkate alındığında ... tarihi itibari ile bir aylık kira bedelinin ...- TL olduğu ve ...-... tarihleri arasında ...*... TL/ay = ...- TL , ...-... tarihleri arasında bir aylık kira bedelinin ...- TL olduğu ve (... ay + ... gün) ... TL/ay=...-TL olmak üzere toplam (...-TL + ...-TL) =...- TL olduğu,
Taraflar arasında imzalan sözleşmenin cezai şartları heyetce sözleşmenin fesh edilmiş sayılacağı ... tarihine kadar hesaplandığını ancak sayın mahkeme dava tarihine kadar hesaplanması yönünde kanaat oluşturursa, ... tarihinden ... dava tarihine kadar ... ay ... gün gecikme süresi ilave edilmesi gerektiği; bu durumda; sözleşmenin ...-...-... maddesine göre yukarıda ... maddede hesaplanan ...- TL gecikme cezasının ... + (...+.../...) * ...=... TL olarak hesaplanması gerektiği belirtilmiştir.
Mahkememizin ... tarihli celse ara kararı ile talimat yazılarak davacının iddiaları, itirazları ve davalının savunmaları ile önceki bilirkişi raporları bir arada değerlendirilerek bir mali müşavir, bir nitelikli hesaplama konusunda uzman bilirkişi ve bir inşaat mühendisi tarafından rapor aldırılmıştır. Bilirkişiler ..., ... ve ... tarafından sunulan ... tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı ve davalı arasında ... tarihinde kendiliğinden fesih olan sözleşmeden dolayı, davacı şirketin fesih tarihine kadar olmak üzere, sözleşmenin III, ... hükmünden dolayı ... tarihinden itibaren aylık ... TL üzerinden ... TL, sözleşmenin III, ... hükmünden dolayı ... tarihinden itibaren aylık ... TL üzerinden ... TL cezai şart talebinde bulunabileceği, sözleşmenin III, ... hükmünden dolayı cezai şart koşullarının oluşmadığı, davacı gerçek kişinin talep ettiği kira kaybının şartlarının oluşmadığı, davacının sözleşmenin kendiliğinden feshi sonrasına ilişkin bir talebinin bulunmadığı, kefalet şartları oluşmadığından davalı gerçek kişinin şahsi sorumluluğunun bulunmadığı belirtilmiştir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, mahkememizce aldırılan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalanan iki sözleşme ile bir kısım ... bölüm nitelikli taşınmazların davacıya devrinin kararlaştırıldığı, keza söz konusu taşınmazların devrinin de gerçekleştirildiği ancak devri gerçekleştirilen taşınmazların daire niteliğinde olmasına ve sözleşme ile bunların iskanları alınmış olarak tesliminin kararlaştırılmış olmasına rağmen bunun gerçekleşmemiş olmasından dolayı davacı tarafça cezai şart talebinde bulunulduğu, davacının talebinin sözleşmenin III/3, III/4, III/8 hükümlerine göre cezai şart talebi ve kira kaybından kaynaklanan tazminat olduğu,
Dosyaya sunulu raporlarda da belirtildiği üzere inşaatın davalının yanlış imalatı sebebiyle durdurulduğu, yer sahipleri ile davalı arasında ortaya çıkan hukuki uyuşmazlığın ... tarihini ve bu tarihi geçen bir aylık süreyi aşan bir biçimde taahhütlerin yerine getirilmediği, bu durumda taraflar arasında geçerli bulunan sözleşme gereği, sözleşmenin kendiliğinden fesih tarihinin ... olduğu,
Belirtilen cezai şart talepleri ve sözleşmeye göre değerlendirilmesi halinde; Dairelerin tamamlanarak kesin tesliminin yapılmaması halinde ... tarihinden itibaren her ay için ... TL, (III madde ...) ... — ... tarihleri arasında ... ay için ... TL, Binaların genel iskanının alınmaması halinde ... tarihinden itibaren her ay için ... TL (III madde ...). ... — ... tarihleri arasında ... ay için ... TL, İnşaatın davacı tarafından yapılacak işler dışında ... tarihine kadar tamamlanmaması üzerine ... günlük süre verilmesinin ardından her ay için ...TL, bu amaçla bir ihtara rastlanmadığından, ... günlük sürenin ... tarihine kadar tamamlanmadığı kabul edilerek cezai şart hakkının doğmadığı,
Kira alacağı bakımından ... tarihli sözleşme ile her ne kadar ... tarihinde teslimi kararlaştırılmışsa da, sonradan imzalanan sözleşmede önce söz konusu dairenin ... nolu daire olarak değiştirildiği, ardından teslim tarihine yönelik olarak değişikliğe gidilerek ... bölümlerin ... tarihinde eksiksiz teslim edileceği ve iskan alma işleminin de ... tarihinde tamamlanacağının kararlaştırıldığı, ilk sözleşme ile kararlaştırılan ... nolu ... bölümün teslim tarihinde değişikliğe gidildiği, bunun yerine verildiği anlaşılan ... nolu dairenin teslim tarihinin ise değişmediğinin iddia edilmesinin dürüstlük kuralına aykırı olduğu, aynı taşınmazda ... nolu daire için belirlenen tarihin ... nolu daire için de belirlendiği, diğer bir ifadeyle tarafların iradesinin bu yönde olduğu, sözleşmenin III/7. Madde hükmüne göre gecikmenin en fazla bir ay olabileceği ve bu sürenin dahi geçmesi ile sözleşmenin fesh edileceği açıkça kararlaştırılmış olmakla, nihai süre sonunda teslim edilmeyen daireden dolayı davacının kira kaybından söz edilemeyeceği,
Davacının edimlerinin kısmen yerine getirmesinin cezai şart talebi bakımından bir etkisinin bulunmadığı, kefilin aynı zamanda şirketin ortağı olması sebebiyle TBK md. 584. gereğince eş rızasının aranmayacağı, kefalet sorumluluğunun öngörülüğü sözleşmede kefilin imzası bulunmakla birlikte kefilin sorumluluğunun azami miktarı ve kefalet tarihine ilişkin el ile yazılan açıklama bulunmadığına, kefilin sorumluluğunun şeklen oluşmadığı, böylelikle taraflar arasında ... tarihinde kendiliğinden fesh olan sözleşmeden dolayı davacı şirketin fesih tarihine kadar olmak üzere sözleşmenin III,... hükmünden dolayı ... tarihinden itibaren ...-TL üzerinden ...-TL, sözleşmenin III,... hükmünden dolayı ... tarihinden itibaren aylık ...-TL üzerinden ...-TL cezai şart talebinde bulunulabileceği (taleple bağlılık ilkesi gereği toplam ... TL cezai şart bedeline hükmedilmiştir ) sözleşmenin III,... hükmünden dolayı cezai şart koşullarının oluşmadığı, davacı gerçek kişinin talep ettiği kira kaybının şartlarının oluşmadığı, davacının sözleşmenin kendiliğinden feshi sonrasına ilişkin bir talebinin bulunmadığı kefalet şartları oluşmadığından davalı gerçek kişinin şahsi sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmakla usul ve yasaya uygun bulunan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne, davalı ... aleyhine açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1- Davanın KISMEN KABULÜ ile;
... TL cezai şart bedelinin ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten alınarak davacılara verilmesine,
Davacı tarafın ... tarihli sözleşmenin III / ... maddesine göre talep edilen cezai şart bedeli talebinin REDDİNE,
Davacı tarafın Kira Kaybı talebinin REDDİNE,
Davalı ... aleyhine açılan davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli ... TL harçtan peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalı şirketten tahsiline,
3-Davacı tarafından yapılan ... TL ilk dava gideri, ... TL bilirkişi ücreti, ... TL tebligat gideri, ... TL keşif harcı, ... TL taksi ücreti olmak üzere toplam ... TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranı üzerinden hesaplanan ... TL ile peşin alınan ... TL olmak üzere toplam ... TL'nin davalı şirketten alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL nispi vekalet ücretinin davalı şirketten alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL nispi vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça, okunup, usulünce anlatıldı.22/03/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır