T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/699 Esas
KARAR NO: 2022/494
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 06/09/2018
KARAR TARİHİ: 24/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; davacı şirketlerin ...Müdürlüğünün ...Camii inşaatı işlerini ihale yoluyla idareden aldıklarını, cami inşaatı ile tezniyat işlerinin yapılması konusunda alt taşeron davalıya ... tarihinde düzenlenen sözleşme ile verildiğini, kesintiler konusunda davalı ile ... tarihli ek sözleşme yapıldığını, sözleşme uyarınca işe başlanıldığını ancak süre geçtikten sonra davalı tarafından eksik ve ayıplı iş yapıldığının tespit edildiğini, idare tarafından yapılan denetleme ile tespit edilen eksik ve ayıplı işler nedeniyle davalıya 15.04.2018 tarihinde gecikme cezası tutanağı ve 16.04.2018 tarihinde fesih tutanağı gönderildiğini, davacı şirketler tarafından ifanın kötü gitmesine rağmen ödemelerin yerine getirildiğini belirterek eksik işin farklı firmaya yaptırılması, hatalı ve eksik iş bedelleri, sözleşmeye göre % 5,5 genel gider kesintisi, gecikme cezası olmak üzere toplam ...-TL'nin tahsili için girişilen icra takibine davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, haksız itirazın iptaline, takibin devamına, % 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekilinin ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davalının tacir sıfatının bulunmadığını, bu nedenle görev itirazında bulunduklarını, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, ayrıca davalının ikametgahının İstanbul olması ve dava konusu icra takibine konu bedelin eser sözleşmesinden kaynaklı olması nedeniyle de yetki itirazında bulunduklarını, davalı tarafından sözleşme uyarınca alt yüklenici olarak tüm edimlerini yerine getirdiğini, yapılan işte davalı tarafından hata ve eksikliğin olmadığını, hak edişlerin zamanında ödenmemesi / eksik ödenmesi nedeniyle davalının zarara uğradığını, eksik ve hatalı olarak gösterilen iş ve işlemlerin davalı tarafından yerine getirildiğini, başka bir firmaya yaptırılmadığını, buna rağmen sözleşmenin haksız yere feshedildiğini, davalının alacaklı bulunduğunu, iddia edilen ödemelerin gerçeği yansıtmadığını, tüm yapılacak işlerin götürü bedellerinin belirlendiğini, iş bedelinin imalatlar çerçevesinde düzenlenen hak edişlere göre ödenmesi gerektiğini, yapılan işin karşılığının ödenmesini nedeniyle karşı davacı olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ödenmeyen ...-TL'nin şimdilik ...-TL'sinin 20.06.2018 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davacı - karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonunda 12/06/2019 tarih, ...esas, ...karar sayılı kararı ile, dava 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununda düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, mutlak ticari davalardan olmadığı gibi taraflardan davalı karşı davacı tacir sıfatını taşımadığından nispi ticari davada olmadığı için mahkememizin görevsizliğine, görevli mahkemenin Antalya Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunun tespitine karar verilmiş, mahkememizce verilen görevsizlik kararı Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesinin ...tarih, ...esas, ...karar sayılı kararı ile davanın taraflarından olan davacılar şirket olup, tacir konumunda oldukları gibi, davalının da sadece dava konusu işin bedeli bile göz önüne alındığında esnaf sayılma sınırının çok üstünde olduğu, faaliyetinin medeni çalışmadan çok sermayeye dayandığı ve bu itibarla tacir sıfatını taşıdığı anlaşılmakla, her iki tarafta tacir konumunda olduğundan davaya bakma görevinin mahkememize ait olduğundan bahisle görevsizlik kararı kaldırılarak dosya mahkememize iade edilmiştir.
Mahkememizin 2019/699 yeni esasına kaydedilerek yapılan yargılama sırasında tarafların tüm delilleri toplanmış, ihale dosyası tüm ekleri ile birlikte getirtilmiş, taraf vekilleri tarafından sözleşme, ek sözleşme, ödeme belgeleri, yazışmalar ibraz edilmiş, tarafların ticari defterleri mali müşavir ile inceletilmiş, mahallinde tanıklarda dinlenerek mali müşavir, mimar ve üniversitenin güzel sanatlar bölümünden seçilen tezyinat işleri konusunda uzman bilirkişiden oluşan heyet aracılığı ile keşfen inceleme yaptırılarak rapor ve ek rapor alınmış, SGK'dan dava konusu iş ile ilgili işçilik bildirimleri ve primleri sorulmuştur.
Mahkememizin 14/02/2020 tarihli duruşmasında davalı tarafın yetki itirazına dair, taraflar arasındaki sözleşmenin 18. Maddesinde Antalya Mahkemeleri yetkili kılındığından davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememizce davalı ...'in defterlerinin incelenmesi için İstanbul Anadolu Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, mali müşavir bilirkişi tarafından ibraz edilen ...tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; taraflar arasında ...tarihli "...Camii Tezyinat İşleri Yapılması" işlerinin yapılması hususunda sözleşme imzalandığı, daha sonra ...tarihli ek protokol düzenlendiği her iki tarafında kabulünde olduğu, davalı tarafın e-defter mükellefi olduğu, davalı tarafça incelemeye ibraz edilen 2017, 2018 ve 2019 yılları yevmiye ve kebir defterinin e-beratlarının kanuni sürelerinde Maliye İdaresine beyan edildiği. 2017, 2018 ve 2019 yılları envanter defterinin noter tasdikinin yasal süresinde yaptırıldığı, davalı karşı davacı yasal defterlerinde yapılan incelemeler neticesinde davacı karşı davalı tarafça davalı karşı davacıya yapılan ödeme tutarı toplamının ...-TL ve buna karşılık davalı karşı davacı tarafça kesilen faturalar tutarı toplamının ...TL olarak hesaplandığı, davalı karşı davacı tarafça tahsil edilen ...TL tutarındaki ödemeye karşılık fatura düzenlenmediği, bu nedenle davalı karşı davacının davacı karşı davalıya ...-TL tutarında alınan avanslar yönünden borçlu olarak göründüğü, davalı karşı davacının yasal defterlerinde davacı karşı davalıdan cari hesap yönünden alacağının görünmediği, taraflar arasındaki ihtilafla ilgili olarak bir değerlendirme yapılabilmesi için konunun teknik yönden çözüme kavuşturulmasının gerektiği, konunun teknik yönden incelenmesi ve değerlendirilmesinin uzmanlık alanımız dışında olması hasebiyle bu yönde bir inceleme ve değerlendirme yapılamadığı, davacı karşı davalının dava dilekçesinde davalı karşı davacıya yapmış olduğu ödeme tutarının ...-TL olarak belirtilmesine karşın dilekçedeki rakamlar toplandığında ödeme toplamımın ...TL olarak hesaplandığı, davacı karşı davalı tarafça dava dilekçesinde 20/05/2018 - 01/06/2018 tarihlerinde toplam ...TL ödendiği belirtilmişse de söz konusu ödeme ile ilgili dosyada herhangi bir belgenin bulunmadığı, söz konusu ödemenin davalı karşı davacının yasal defterlerinde yer almadığı, davacı karşı davalının yasal defterleri üzerinde bilirkişi incelemesinin henüz yaptırılmadığının anlaşıldığı bu nedenle davalı yasal defterleri ile karşılaştırmasının yapılamadığı, dava konusu olaylar yönünden hem teknik ve hem de davacı karşı davalı yasal defterleri üzerinde bilirkişi incelemesinin yapılmamış olması nedeniyle bu aşamada dava konusu alacak yönünden bir değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı hususlarının belirtildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce resen seçilen bir mali müşavir, bir mimar ve bir üniversitelerin güzel sanatlar bölümünden tezyinat konusunda uzman akademik kariyeri olan bilirkişiler ile birlikte mahallinde keşif yapılmış, davacı tarafın defterlerinin mahallinde incelenmesine karar verilmiş olmakla, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen ...tarihli bilirkişi raporunda özetle ve sonuç olarak; taraflar arasında ...tarihinde “...Camii Tezyinat İşleri yapılması” işi konulu sözleşmeyi yapmış oldukları ve ...tarihli sözleşme ek protokol yapmış oldukları, tüm raporun değerlendirilmesi sonucunda yapılan iş bedeli olarak davalı karşı davacının alacağı bedelin yapılan işin metrekaresi üzerinden hesaplanması sonucunda alacağı bedelin (KDV Dahil) ...TL olduğu, yapılan işin sözleşmede anlaşılan götürü bedel üzerinden hesaplanması halinde (metrekare birim fiyatına bakılmaksızın işin tamamlanma oranına göre) (KDV Dahil) ...-TL olduğu, davacı karşı davalının bugüne kadar yapmış olduğu ödemeler toplamının (KDV Dahil) ...-TL olduğu, 23,75 karat altın varak kaplama işi için (malzeme ve işçilik dahil) eksik kalan kısmının 4%69,78 olduğu, eksik kalan iş bedelinin ...TL olduğu, çıta kari metal ve ahşap kon. altyapısının hazırlanması işi ile ilgili olarak davalı karşı davacının işi tamamlamış olduğu, başka ilave bir iş yapılmamış olduğu, çıta kari özel tasarım ve uygulaması işi ile ilgili olarak davalı/karşı davacının yapmış olduğu işlerden başkaca bir işin yapılmamış olduğu ve eksik işin bulunmadığı, taraflar arasında yapılmış olan ek protokole göre %5,5 genel gider kesintisini geri ödenmemek üzere yapılan hakkedişlerden kesileceği belirlenmiş olup, yapılmış olan hakkedişlerde bu kesintinin zaten yapılmış olduğu, SGK eksik işçilik kesintisi olarak hakkedişlerde belirtilen işlerle ilgili eksik işçilik çıkması durumunda SSK tarafından çıkartılan eksik işçilik bedeli tutarı kadar ödeme yapılması gerektiği, işin gecikmesi nedeni ile gecikme cezası bedelinin (35 gün X ...-TL) ...-TL olduğunun tespit edildiğinin belirtildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce SGK'dan dava konusu iş ile ilgili eksik bildirilen işçilik bedellerinin ve primleri getirtilerek ve davacı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi için dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen ...tarihli bilirkişi ek raporunda özetle ve sonuç olarak; altın varak kaplama işinin %30,22 oranında yapılmış olduğu bu oranla yapıları işin karşılığının ...-TL olduğu, çıta kari özel tasarım uygulaması için bilirkişi heyeti tarafından keşif sırasında bir ayıplı imalat görülmemiş olduğu, işin tamamlanmış olduğu, ahşap üzeri kalem işleri (Müezzinlik, ayakkabılık kapakları, mihrap kademesindeki alınlık) olarak bir imalat yapılmamış olduğu ve bilirkişi heyeti tarafından buna karşılık bir bedel hesaplanmamış olduğu, tüm raporun değerlendirilmesi sonucunda yapılan iş bedeli olarak davalı karşı davacının alacağı bedel; geçici kabulün, caminin kullanıma açılmış olması dolayısı ile yapılmış sayılması halinde; %3 oranında geri ödenmek üzere yapılacak kesintinin toplam tutardan düşülemeyeceğinden dolayı götürü bedelin ...TL olması halinde iade tutarın ...-TL olduğu, götürü bedelin ...TL olması halinde de iade tutarının ...-TL olduğu, caminin kullanılmaya açılmasının geçici kabulü sayılmaması halinde iade edilecek tutarın %3 kesinti (...-TL) düşülmesi sonucu; götürü bedelin ...-TL olması halinde %3 kesintiden sonra tutarın ...TL, götürü bedelin ...TL olması halinde %3 kesintiden sonra tutarın ...-TL olduğu, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan prim borcunun bulunmadığına dair ilişiksizlik belgesi ibraz edilmedikçe kesin teminatının iade edilmeyeceğini, işin gecikmesi nedeni ile gecikme cezası bedelinin (35 gün X ...TL) ...-TL olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır.
Asıl dava, taraflar arasında imzalanan ...tarihli eser sözleşmesi ve ... tarihli ek sözleşme gereğince davacıların yapımını üstlendikleri cami inşaatına ilişkin tezyinat işlerini yapan davalının işi eksik ve ayıplı yaptığı ve geciktiği gerekçesi ile eksik ve ayıplı iş bedeli genel gider kesintisi ve gecikme cezasının tahsiline yönelik ilamsız icra takibinde yapılan itirazın iptali, karşı dava ise, davalı tarafça yapılan imalat bedelinden ödenmeyen bakiye hak ediş bedelinin tahsili davasıdır.
Eser sözleşmesine konu iş sözleşmede birim fiyatlar üzerinden götürü bedel olarak belirlenmiştir. Davalı tarafça işin büyük oranda tamamlandığı tartışmasızdır. Davalı defterlerinde, davacının ödeme tutarı ...-TL olup, dava dilekçesindeki ödemelerin toplamı ise ...TL olup, davacı taraf ...TL elden nakit ödeme iddiasını ispatlayamamış, taraflar toplam ...-TL ödeme tutarı üzerinde uyuşmuşlardır. Sözleşmede kararlaştırılan cezai şart ifaya ekli olduğu için istenemez. Davacı sadece menfi zararlarını isteyebilir.
Mahkememizce yapılan keşif ve hüküm vermeye yeterli ve elverişli görülen bilirkişi raporuna göre ve sözleşme gereği davacının hazırladığı hak edişlere göre hesaplanan işin götürü bedel üzerinden hesaplandığında yapılan işin toplam bedeli KDV dahil ...-TL olup, çıta kari, metal ve ahşap konstrüksiyon alt yapısının hazırlanması işi ile ilgili olarak davalı karşı davacının işi tamamlamış olduğu, başka ilave bir iş yapılmadığı, çıta kari özel tasarım ve uygulaması işi ile ilgili olarak davalı karşı davacının yaptığı işlerden başka bir imalatın yapılmadığı, eksik işin bulunmadığı, ek protokole göre %5,5 genel gider kesintisinin hak edişlerde zaten kesilmiş olduğu, SGK eksik işçilik bedellerinin davacı tarafından ödenmiş olduğu, davacıların yaptığı SGK ödemesinin ...TL olduğu, bilirkişi heyeti tarafından davacı tarafça eksik bırakıldığı iddia edilen ahşap üzeri kalem işleri olarak bir imalat yapılmadığından bunu ile ilgili bir hesaplama yapılmadığı, altın varak kaplama işinin %30,22 oranında yapılmış olduğu, bunun karşılığının hesaplandığı, kıratı konusunda uzmanlıkları olmadığı belirtilmiş ise de, dava dilekçesinde davacı tarafça sayılan ayıplı imalatlar arasında bu iş sayılmadığından herhangi bir ayıplı imalat hesaplamasının gerekli olmadığı, buna göre yapılan işin götürü bedel üzerinden % olarak tamamına tekabül eden bedelin ...-TL olduğu, bunun karşılığında davacı tarafça yapılan toplam ödeme tutarının ...TL olduğu, davacının herhangi bir zararı olmayıp halen bakiye ...TL hak ediş borcunun bulunduğu, talep edilen kesintilerin hak edişlerde zaten kesilmiş olduğu, davacının SGK'ya davalı yerine yaptığı ödemelerde mahsup edildiğinde takip ve dava tarihi itibariyle halen bakiye ...TL hak ediş alacağı olduğu anlaşılmakla, asıl davanın reddine, davacı tarafın takipte kötü niyetli olduğu ispatlanmadığından davalı karşı davacının tazminat talebinin reddine, karşı dava yönünden de talep ile bağlı kalınarak davanın kabulüne, ...TL'nin karşı dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davacılardan alınarak davalı karşı davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,
A-Asıl dava yönünden;
Davanın REDDİNE,
Davacının kötü niyetli olduğu ispatlanmadığından davalı karşı davacının kötü niyet tazminatı talebinin de REDDİNE,
Alınması gerekli 80,70.-TL harçtan, peşin olarak alınan 3.360,85.-TL harcın mahsubu ile fazla alınan 3.280,15.-TL harcın davacı karşı davalılara İADESİNE,
Davacı tarafça bu dava nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE,
Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada reddedilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ...-TL nispi vekâlet ücretinin davacı karşı davalılardan alınarak davalı karşı davacı tarafa VERİLMESİNE,
B-Karşı dava yönünden;
Davanın KABULÜ ile;
....-TL'nin karşı dava tarihi olan 01/11/2018 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davacı karşı davalılardan alınarak davalı karşı davacıya verilmesine,
Alınması gerekli 3.415,50.-TL harçtan peşin olarak alınan 853,87.-TL harcın mahsubu ile kalan 2561,63.-TL'nin davacı karşı davalılardan ALINMASINA,
Davalı karşı davacı tarafından bu dava nedeniyle ödenen 853,87.-TL harcın davacı karşı davalılardan alınarak davalı karşı davacıya verilmesine,
Davalı tarafça bu dava nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin de kendi üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE,
Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ...-TL nispi vekâlet ücretinin davacı karşı davalılardan alınaran davalı karşı davacı tarafa VERİLMESİNE,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, tarafların HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulünce anlatıldı.24/06/2022
Başkan...
(E-İmzalı)
Üye ...
(E-İmzalı)
Üye ...
(E-İmzalı)
Katip ...
(E-İmzalı)