T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/472 Esas
KARAR NO: 2021/559
DAVA: Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/10/2020
KARAR TARİHİ: 21/09/2021
Mahkememizde görülmekte bulunan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında imzalanan 2020 yılı ... Protokolünün 5.2 maddesinde mücbir sebep sayılabilecek hallerin belirtildiğini, tüm dünyada pandemi haline gelen Covid-19 sebebiyle iç hat ve dış hat tarifeli seferlerinin durdurulduğunu, uçuşlarının yasaklandığını, protokolün 5.2 maddesinde mücbir sebebin ortaya çıkmasından ötürü tarafların yükümlülüklerini yerine getirmesi imkansız hale gelirse etkilenen tarafın diğer tarafa yazılı olarak ihbar göndereceğinin belirteldiğini, bu mucbir sebepten birincil olarak davalı şirketin etkilendiğini, müvekkil şirketin ikincil / tali olarak etkilendiğini, davalının müvekkiline bildirim yapması gerektiğini, davalının ... tarihli mailiyle Covid-19 sebebiyle tüm uçuşların yasaklandığını, yasağın ...'ye kadar devam edeceğini müvekkiline yazılı olarak bildirdiğini, bu şekilde davalının mucbir sebebi ihbar ettiğini, yasakların ... tarihine ardından ... tarihine kadar uzatıldığını, davalının da Web sayfasında bu durumu ilan ettiğini, sözleşmenin 5.2 maddesine göre ihbardan itibaren mücbir sebebin 15 günden fazla sürmesi halinde diğer tarafın protokolü fesh etme hakkına sahip olabileceği, somut olayda mücbir sebebin 45 gün devam ettiği, dolayısıyla müvekkilinin noter kanalıyla ... tarihli ihtarname ile sözleşmeyi feshettiği, sözleşme gereği ödenen avansların iadesinin gerektiğini, davalının sözleşme gereği ödenen avansların iadesini yapmamak amacıyla Antalya ... Noterliği'nin ... günlü ... yevmiye numaralı ihtarı ile davalının mücbir sebep ihbarı yapmadığını, bu sebeple ödenen bilet bedellerinin iade edilmeyerek açığa alınacağının sözleşmenin asılsız feshedildiğinin müvekkiline bildirildiğini, müvekkilinin yaptığı feshin haklı olduğunu, ödenen avans tutarlarının iadesinin gerektiğini, belirterek davanın kabulü ile şimdilik 167.250,51 TL “nin ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile (Fazlaya ilişkin tüm talep dava ve ıslah haklarının saklı kalmak kaydıyla) davalı yandan alınarak müvekkil şirkete verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrarlamıştır.
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında ... tarihinde 2020 iç hat yaz uçuşları satış protokolünün imzalandığını, sözleşme kapsamında müvekkilinin koltuk tahsisi yaptığını, ... tarihinde davacı vekilinin müvekkilini ihtarla mücbir sebep bildirimi hakkında e-posta gönderdiğini ve sözleşmenin feshedildiğinin belirtildiğini, bu bildirimin yasal mevzuata ticari teamüllere aykırı olduğunu, sözleşmeye göre kendisine mücbir sebebin varlığı ihbar edilen tarafın feshetme hakkının olabileceğini, davacıya böyle bir ihbar yapılmadığını, buna rağmen davacının yaptığı feshin haksız olduğunu, sadece yasal mevzuat uyarınca davacının onayıyla açığa aldırılan ve kredisine aktarılan 87.984,46-TL'nin iade edildiğini, kalan ödemelerin ise fesih sebebiyle müvekkilinin zararına mahsup edildiğini, ... tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren hava yolu ile seyahat eden yolcuların haklarına dair yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönetmeliğin geçici 1.maddesine göre Covi-19 sebebiyle uçuşların iptal edilmesinden ötürü uçuşu icra eden veya bu yönde taahhütte bulunan hava taşıma işletmesinin 8,9 ve 10.maddesinde yer alan hükümlerden yasaklar kalktıktan sonraki iki ay sonuna kadar muaf olduğunu, yine hava taşıma işletmesinin bilete açığa alma hakkının olduğunu, yolcunun açığa alınıp kullanılmayan biletin iadesini, yasakların kalkmasından sonraki iki ayın sonunda hava taşıma işletmesinden alabileceği, bu hükme paralel olarak ... tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren paket tur sözleşmeleri yönetmeliğinde değişiklik yapılmasına dair yönetmeliğin geçici 1.maddesi ile hava yolu ile ulaştırma içeren paket tur sözleşmelerine ilişkin bedel iadelerinin de uçuş yasakları kalktıktan sonraki 60.günü izleyen 14 gün içerisinde katılımcıya yapılacağının hüküm altına alındığını, dolayısıyla davacının derhal iade talebinin müvekkilince kabul edilmediğini, mücbir sebep ihbarının sadece noter kanalıyla yapılacağını, somut olayda böyle bir ihbarın olmadığını, davacının ... tarihli fesih ihtarnamesinin yasakların kalktığı ... tarihinden 2 gün sonra müvekkiline ulaştığını, bu tarihte yasağın söz konusu olmadığını, davacının talep ettiği tutarın dayanağını açıklamadığını, ispat yükünün davacıya ait olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davacı vekili tarafından sözleşme sureti, karşılıklı ihtarname suretleri, tebliğ mazbataları, davalı tarafça kesilen faturalar, hesap hareketleri, uçuş yasaklarının tarihlerine ilişkin bilgi ve belgeler davalı vekili tarafından iade edilen ödemeye ilişkin dekont sureti, delil olarak sunulmuş, mahkememizce Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ve Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü'nden uçuş yasaklarıyla ilgili bilgi ve belgeler getirtilmiş, tarafların defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, tüm deliller toplanmıştır.
Dava, taraflar arasındaki hava uçuşu satış protokolünün haklı feshine dayalı davacı şirket tarafından avans yapılan ödemelerin iadesine ilişkin alacak davasıdır.
Taraflar arasında feshin sözleşmeye uygun yapılıp yapılmadığı, şirketin ödeme yükümlülüğünün doğup doğmadığı uyuşmazlık konusudur.
Taraflar arasında varlığı ihtilafsız sözleşmenin 5.2 maddesinde, taraflardan birinin veya diğerinin kontrolü dışında ve kendisinin kusuru olmaksızın yükümlülüklerini bu protokole uygun olarak ve zamanında yerine getirmesi imkanını ortadan kaldıran savaş, doğal afet, grev,yangın, hava limanının kullanılması ve uçuşlarının yapılmasını yasaklayan veya sınırlayan idari kararlar gibi nedenlerle uçuşların yapılmaması/iptali ve uçuş güvenliğine ilişkin olağan üstü durumların mücbir sebep olarak değerlendirebileceği, mücbir sebep ortaya çıktığında etkilenen tarafın diğer tarafa yazılı ihbar göndereceği, bu ihbardan itibaren mücbir sebebin 15 günden fazla sürmesi halinde diğer tarafın protokolü feshedebileceği, mücbir sebebin meydana geldiği tarihten önce doğmuş ve ifa edilmemiş olan alacak ve borçların tasfiye edileceğinin düzenlendiği, 5.5 maddesinde protokol uyarınca yapılacak ihtar ve ihbarların fax yolu ile kurumsal e-posta yolu ile veya noter kanalıyla yapılabileceği, protokolün feshinin ise sadece noter kanalı ile yapılabileceğinin düzenlendiği görülmüştür.
Celp edilen müzekkere cevaplarından ve tarafların ortak beyanlarından anlaşılacağı üzere tüm dünya genelinde pandemi haline gelen Covid-19 virüsü sebebiyle tedbir mahiyetinde ... tarihli karar ile tüm iç ve dış hat uçuşlarının ... tarihinde kadar yasaklandığı, yasakların önce ... tarihine, daha sonra ise ... tarihinde kadar uzatıldığı, ...tarihinde uçuş yasaklarının kalktığı görülmektedir. Uçuş yasağı kararı alınmasına müteakip davalı tarafça tüm acentelere hitaben yazılan ... tarihli yazıda; salgın sebebiyle uçuşların ... tarihine kadar yasaklandığı bildirilerek yasaktan etkilenen yolcuların açığa alınan bilet tutarlarını, yolcuların yeni uçuş tarihi belirlediklerinde kullanabilmeleri için acente kredisine aktarıldığı belirtilmiştir. Davalının salgından etkilenmesi sebebiyle mahkememizce bu bildirim sözleşmenin 5.2 maddesinde yazılı olduğu şekilde mücbir sebebin ihbar edilmesi olarak kabul edilmiştir. Sözleşmenin 5.5 maddesine uygun şekilde bu ihbarın mail yoluyla yapılmasında bir sakınca bulunmamaktadır. Yasaklar 15 günden fazla sürdüğünden davacının sözleşmenin 5.2 ve 5.5 maddelerine uygun şekilde noter yoluyla sözleşmeyi feshetmesi haklı bir fesih olarak değerlendirilmiş ve davacının davalıya sözleşme sebebiyle avans olarak yaptığı ödemelerin iadesini isteyebileceği kabul edilmiştir. Tarafların usulüne uygun ve birbirini destekler nitelikteki ticari defterlerine göre davacının toplam ödeme tutarının 255.235,59-TL olduğu, davalının iki ayrı tarihte olmak üzere toplam 87.985,08-TL'lik tutarı iade ettiği, bakiye 167.250,51-TL'nin davalı tarafça fesih sebebiyle tazminat kabul edilip davacı adına faturalandırılarak muhasebeleştirildiği cari hesabın bu şekilde kapatıldığı, davacının feshi sözleşmeye uygun olduğundan bakiye kalan ve dava konusu edilen 167.250,51-TL'nin davacıya iade edilmesi gerektiği kanaatiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davacı taraf fesihten itibaren faiz talebinde bulunmuş ise de davalının cevap dilekçesinde belirtildiği üzere ... tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren hava yolu ile seyahat eden yolcuların haklarına dair yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönetmeliğin geçici 1.maddesine göre; Covid-19 sebebiyle uçuşların iptal edilmesinden ötürü uçuşu icra eden veya bu yönde taahhütte bulunan hava taşıma işletmesinin, 8,9 ve 10.maddesinde yer alan hükümlerden yasaklar kalktıktan sonraki iki ay sonuna kadar muaf olduğu, yani davalı hava yolu işletmesinin yasaklar kalktıktan sonraki iki ay sonuna kadar bilet iadesi yapmaktan muaf olduğu, zira bu düzenlemeyle paralel olarak ... tarihinde resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren paket tur sözleşmeleri yönetmeliğinde değişiklik yapılmasına dair yönetmeliğin geçici 1.maddesi ile de, hava yolu ile ulaştırma içeren paket tur sözleşmelerine ilişkin bedel iadelerinin uçuş yasakları kalktıktan sonraki 60.günü izleyen 14 gün içerisinde katılımcıya yapılacağının hüküm altına alındığı, yani acentenin de hava yolu işletmesinin iki ay içinde yapacağı iade sonrası tüketiciye 14 gün boyunca bilet iadesi yapmaktan muaf olduğu, dolayısıyla davacının iade yükümlülüğünün yasakların ortadan kalkmasından itibaren iki ay sonra başladığı, yasakların kalktığı ... tarihinden itibaren 2 ay geçtikten sonra davalının ... tarihi itibariyle temerrüde düştüğü anlaşıldığından faize bu tarihten itibaren hükmedilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın kabulü ile; 167.250,51-TL'nin temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 11.424,88-TL harçtan peşin alınan 2.856,23-TL harcın mahsubu ile bakiye 8.568,65-TL harcın DAVALIDAN TAHSİLİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 54,40-TL ilk masraf, 33,00-TL tebligat gideri, 42,00-TL müzekkere gideri, 500,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere 629,40-TL yargılama gideri ile peşin alınan 2.856,23- TL toplamı 3.485,63-TL'nin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
4-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen 1.320,00.-TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davalıdan alınarak hazineye irat KAYDEDİLMESİNE,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 19.838,80-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde DAVACIYA İADESİNE,
Dair, tarafların yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesi'nde ilgili Hukuk Dairesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 21/09/2021
Katip ...
(E-İmzalı)
Hakim ...
(E-İmzalı)