T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/625 Esas
KARAR NO: 2021/711
DAVA: Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/10/2019
KARAR TARİHİ: 04/11/2021
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...tarih, ... esas, ... karar sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize tevzi edilen, mahkememizin yukarıda esas sırasına kaydı yapılan dava dosyasında yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı vekili ...Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi ..., ...İnşaat Tur.San. ve Tic. Ldt. Şti.'nin 1/2 hisedarı iken ... tarihinde vefat ettiğini, müvekkilleri terekenin 10/16 oranında mirasçısı olduğunu, davalı müdür ...'ın ise şirketin 1/2 oranında hissedarı olduğunu, davalı şirket müdürü ...'da terekenin 3/16 oranında mirasçısı olduğunu, mirasçıların payları oranında şirkete hissedar olduklarını, ... tarihli ortaklar kararı ile kabul edildiğinii ve Türkiye Ticaret Gazetesinin ...tarih ve ...sayılı nüshasında yayınlanarak tescil edildiğini, bu karar ile ortaklar, ..., ... ve ... müştereken şirketi temsile yetkili müdür olmalarının kararlaştırıldığını, davalı müdürlerden ... ile müvekkilleri arasında miras hukukundan ve yolsuz tescil sebebi ile açılan davalar sesebi husumet doğması sebebi ile, bu davalı diğer davalı müdürle işbirliği yaparak şirket yönetimini ele geçirdiğini, şirketin ...tarihli genel kurul kararı ile müvekkil ...'un müdürlük sıfatı sona erdirildiğini, davalı kişiler ise müşterek yetkili şirket müdürü olarak atandıklarını, müvekkillerin şirketteki tüm yetkilerinin sona erdirildiğini, davalı müdürlerin bu tarihten sonra müvekkili şirketin bilgi taleplerini reddettiğini, şirketi kasıtlı biçimde zarara uğrattığını, müvekkillerini zarara uğrattığını, ... Noterliğince ... tarih ve ...yevmiye no ile şirket adresine ve şirket taşınmaz adresine gönderilen tebligatların bila tebliğ geri döndüğünü, tarafların hissedar olduğu ... İnşaat Tur.San.Ve Tic. Ldt. Şti.'nin maliki olduğu ... Mah. ... adresinde bulunan "..."de kiracı bulunan ...Tur.ve Otelcilik Tic. Ldt. Şti. ile kefil ... hakkında ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile tahliye talepli icra takibinde bulunulduğunu, takipte 2015 yılı Temmuz ayında ödenmeyen 200.000.USD ile 2016 yılına ait 1.000.000.USD'nin tahsilinin talep edildiğini, borçluların itirazı üzerine açılan itirazın iptali ve tahliye davası, ....Sulh Hukuk Mahkemesinin ... tarih ve ... esas, ... sayılı kararı ile; takip tarihi itibarı ile 3.000.000.TL asıl alacak yönünden devamı ile %20 oranında icra inkar tazminatı ve temerrüden tahliye kararı verildiğini, şirketin hukuken haklılığı mahkeme kararı ile hükme bağlanmış iken, şirket müdürleri, şirket kiracısı ile ... tarihinde protokol imzalayarak 2016 yılı için kira bedelini 675.000.TL'ye, 2017 yılı için 700.000.TL'ye, 2018 yılı içinse 1.951.000.TL olarak belirlendiğini, bu bedelin şirket kayıtlarındaki cari hesapla kapatıldığını, kiracının hiçbir hak ve alacaklarının kalmadığını, şirketin tüm dava ve takiplerinde feragat edildiğini, ticari kayıtlarının düzeltilmesinin mümkün olmadığını gören davalıların Aralık 2018 tarihinde 1.800.000.TL fatura keserek şirketi KDV ve Kurumlar vergisi açısından zarara uğrattıklarını, feragat sebebi ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesi ... tarih ve ... esas ... sayılı kararı ile ...ya 5.Sulh Hukuk Mahkemesinin ... tarih ve ... Esas, ... sayılı kararının kaldırıldığını, davalı müdürlerin zarar tarihi itibarı ile şirket kayıtlarında inceleme yapmalarına izin vermediklerini, davalıların bu şartlara haiz bir protokol imzalamalarının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davalıların haricen ödeme aldıkları ihtimali yüksek olduğunu, davalı müdür ..., müvekkilleri ile aynı murisin mirasçısı olduğunu, miras bırakan ...un tek ortağı olduğu ... İnş. Madencilik Tur. San. ve Tic. Ldt. Şti. müdürü iken, 3. bir şahsa vekalet verdiğini ve miras bırakanın ... tarihinden ölümünden sonra 4 bağımsız bölümü ... tarihinde adına tescil ettirdiğini, yolsuz tescil sebebi ile açılan dava da ....Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatı ile) ... tarih ve ... esas, ... sayılı kararı ile tapu kayıtlarının iptal edildiğini, kararın kesinleştiğini, dava sırasında bu defa aynı şirket adına geçmişe yönelik sahte senet tanzim ettiğini, senet alacaklısı olarak aynı şirkette asgari ücretle çalışan öz dayısı ... adına 2,5 Milyon dolarlık senedi ....icra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile müvekkilin İstanbul'da ikamet etmesini fırsat bilerek şirket merkezi adresine muhtara tebliğle kesinleştirildiğini, şirketin en kıymetli taşınmazını icra aracılığı ile alacaklı adına tescilini sağlayarak gasp edildiğini, şirket adına bankalarda bulunan 500.000.,00.-TL parasına icra aracılığı ile el konulduğunu, bütün taşınmazlarına ve araçlarına haciz konulduğunu, müvekkil tarafından yeni haberdar olunduğunu ve derhal davalı hakkında ... Cumhuriyet Savcılığınca ... Soruşturma no ile suç duyurusunda bulunulduğunu, davacı ... ile ... arasında, ....Aile Mahkemesinde ... esas sayılı dosyasında Mal rejimi davasının derdest olduğunu, taraflar arasında açılmış/açılacak ortaklığın giderilmesi davalarının mevcut olduğunu, davalı müdür ..., diğer davalı müdür ... ile ortak hareket ederek yönetimde olmayan ortak müvekkillerini zarara uğratmakta çabası içinde iken, gerek müdürlerin azli veya kayyım tayini için ...Asliye Hukuk mahkemesinde ...esas sayılı dosya ile dava açtıklarını, şirketin A.Ş. dönüşme aşaması içinde müvekkilinin onayına ihtiyacı olan davalılar yapılan genel kurul kararı ile müvekkiline de ortak temsil yetkisi verdiklerini, müvekkilinin açmış olduğu davanın konusuz kaldığını, davalıların isteği olan A.Ş.'ne geçişinin sağlandığını, tekrardan müvekkilin temsil yetkisinin alınması ve neticesinde şirketin malvarlığı olan 4 oteli kendilerinin işletmesi veya istedikleri kişilerin işletimine açmak için genel kurul kararı alındığını, kurulda müvekkilin tepkisi neticesinde ortaklardan ...'ın bu talebinden vazgeçtiğini belirterek şirket müdürlerinin kasıtlı ve hasmane bir tutum içinde şirket ortağı olan müvekkilleri zarara sokmaları sebebi ile zarar miktarının tespiti ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile TTK 555.maddesine göre ...İnşaat Tur.San. Ve Tic.Ldt.Şti. adına tazmini,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Açılan dava (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sırasına kaydedilmiş, .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... gün ve ... E. ... K. sayılı kararı ile Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 07/07/2021 tarihli 608 sayılı kararı kapsamında "Mahkememizin Ticaret Mahkemesi sıfatının kalmaması nedeniyle Mahkememizin görevsizliğine, dosyanın yetkili ve görevli Antalya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine" şeklinde karar verilmiş, dosya Antalya Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmiş ve tevzi sonucu Mahkememizin 2021/625 E. sırasına kaydedilmiştir.
Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından dava dosyasında görevsizlik kararı verildiği, kararın taraflara tebliğ edildiği ve kesinleştiği ancak, kararın kesinleştiği tarihten itibaren 2 hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak dava dosyasının görevli yada yetkili mahkemeye gönderilmesine taraflardan biri aracılığıyla başvurulduğuna dair dava dosyası içerisinde kayıt bulunmamaktadır.
Ticaret Mahkemesi sıfatıyla Kemer Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... gün ve ... E. ... K. sayılı ilamında, HSK'nın 07/07/2021 gün ve 608 s. kararı gerekçeye dayanak yapılmıştır.
Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 gün ve 608 s. kararı ile, "Antalya Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevresinin Antalya ilinin mülki sınırları (Alanya ve Manavgat Ağır Ceza Mahkemeleri yargı çevreleri hariç) olarak belirlenmesine ve iş bu kararın 01.09.2021 tarihinden itibaren uygulanmasına" karar verilmiştir.
Yargıtay HGK’nun 04/04/2019 gün ve 2017/11-10 E. 2019/401 K. sayılı emsal içtihadına göre, "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 136. ve 142’nci maddelerinde mahkemelerin kuruluşu, görev ve yetkileri, işleyişleri ve yargılama usullerinin kanunla düzenleneceği hükme bağlanmıştır. Mahkemelerin görevi kıyas veya yorum ile genişletilemez ya da değiştirilemez. Kanunda açıklık bulunmayan durumlarda görev genel mahkemelere aittir (5.12.1977 tarihli, 1977/4 E., 1977/4 K. sayılı İçtihatları Birleştirme Kararı)...
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Kanunî hâkim güvencesi” başlığını taşıyan 37’nci maddesi; “Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz.” hükmünü öngörmektedir.
Bilimsel çevrelerde ve uygulamada, kanunî hâkim güvencesi, uyuşmazlığı yargılayacak ve çözecek olan mahkemenin o uyuşmazlığın doğmasından önce kanunen belli olması olarak kabul edilmektedir. 1982 tarihli Anayasa’yı kabul eden Danışma Meclisi’nin Anayasa Komisyonu’nun gerekçesinde “…bu suretle davanın olaydan sonra çıkarılacak bir kanunla yaratılan bir mahkeme önüne getirilmesi yasaklanmakta, yani kişiye yahut olaya göre kişiyi yahut olayı göz önünde tutarak mahkeme kurma imkânı ortadan kaldırılmaktadır. Bu ise tarafsız yargı merciinin ilk gereğidir.” denilmektedir (Özbudun, E.: Türk Anayasa Hukuku, Ankara 2005, 8. Baskı, s: 118-119).
Dikkat edilecek olursa Anayasa’daki bu düzenleme hukuk ya da ceza davaları yönünden herhangi bir ayrım gözetmemiş ve uyuşmazlığın doğduğu tarihte bu uyuşmazlığı çözecek olan mahkemenin belli olması durumunda yargılama yapacak veya yargılamaya devam edecek mahkemeyi gösteren yasal bir düzenleme yapılmadığı takdirde davanın, mutlaka bu mahkeme tarafından çözüme kavuşturulması öngörülmüştür.
Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere; uyuşmazlık konusunu teşkil eden her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir.
O hâlde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır.
Dava konusu edilen hukuki uyuşmazlığın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasalara göre kurulmuş bulunan mahkemelerin uyuşmazlığı çözmesi ana kural olmakla birlikte bazen yasal düzenlemelerle böyle bir uyuşmazlığın çözümü yeni kurulan mahkemelere de verilebilmektedir.
4787 Sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun geçici 1. maddesi; “Aile Mahkemesi kurulan yerlerde bu mahkemeler faaliyete geçtiğinde, yargı çevresinde ve görev alanına giren sonuçlanmamış dava ve işler, yetkili ve görevli aile mahkemelerine devredilir.” hükmünü içerdiğinden, bu yasal düzenlemeye istinaden diğer mahkemeler, Aile Mahkemelerinin görev alanına giren dava ve işleri bu mahkemelere devretmiştir.
Nitekim aynı hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 18.05.2011 tarihli ve 2011/11-233 E., 2011/330 K. sayılı kararında da vurgulanmıştır.
Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun (HSYK) 24.03.2005 tarihli ve 188 sayılı kararında fikri ve sınai haklar hukuk mahkemeleri konusunda İstanbul ve Ankara'da kurulup, faaliyete geçirilen fikri ve sınai haklar hukuk mahkemelerinin, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ile 551 sayılı Patent Haklarının Korunması, 554 sayılı Endüstriyel Tasarımların Korunması, 555 sayılı Coğrafi İşaretlerin Korunması, 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmündeki Kararnamelerinden kaynaklanan hukuk davaları için ihtisas mahkemeleri olarak belirlenmesine, yargı çevrelerinin ise kuruldukları yerin mülki hudutları olarak tespit edilmesine; fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi kurulmayan yerlerde, yukarıda zikredilen Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerden kaynaklanan hukuk davaları için; bir asliye hukuk mahkemesi olan yerlerde bu mahkemenin, ikiden fazla asliye hukuk mahkemesi bulunan yerlerde ise 3 numaralı asliye hukuk mahkemesinin yetkilendirilmesine, ilgili mahkemelerin yargı çevrelerinin ise adli yargı adalet komisyonlarının merkez ve mülhakatları olan ilçeleri kapsayacak şekilde belirlenmesine karar verilmiştir. Halihazırda açılmış davaların yeni kurulan mahkemeye devredileceğine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir.
O hâlde, yeni bir mahkemenin faaliyete geçirildiği tarihten önce derdest bulunan davaların, istek üzerine veya doğrudan doğruya görevsizlik ya da gönderme kararı ile yeni kurulan mahkemeye gönderilmesine olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan bu hukuki ve maddi olgular karşısında somut olay irdelendiğinde; yukarıda da ifade edildiği üzere, taraflar arasındaki uyuşmazlığı yargılayacak ve çözecek olan mahkeme, uyuşmazlığın doğmasından önce kanunen belli olan Manisa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi olup, dava tarihinden sonra kurulan ve faaliyete geçirilen Manisa 3. Asliye Hukuk Mahkemesince davaya bakılması olanaklı değildir.
Hâl böyle olunca yerel mahkemenin Manisa 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu yönündeki direnme kararında hukuka aykırılık bulunmamaktadır." şeklinde belirtilmiştir.
HSK'nın 07/07/2021 gün ve 608 s. kararında 01/09/2021 tarihinden önce açılan davaların da, Antalya Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu yönde herhangi bir yasal düzenleme de yoktur. 01/09/2021 tarihinden önce açılan ve derdest olan davaların görevsizlik kararı ile Antalya Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesi, yukarıda yazılı Yargıtay HGK emsal içtihadında belirtilen tabii hakim ilkesine de aykırıdır.
Öte yandan Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından herhangi bir talep olmadan dosya mahkememize gönderilmiştir. Ancak, 6100 s. HMK'nin 20/1. maddesine göre, "(1) Görevsizlik veya yetkisizlik kararı verilmesi hâlinde, taraflardan birinin, bu karar verildiği anda kesin ise tebliğ tarihinden, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir. Aksi takdirde dava açılmamış sayılır ve görevsizlik veya yetkisizlik kararı veren mahkemece bu konuda resen karar verilir." düzenlemesi mevcuttur.
Söz konusu düzenlemeye göre Görevsizlik kararı taraflara tebliğ edilmiş ancak taraflardan herhangi birisinin yukarıdaki düzenlemeye uygun olarak, dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesi konusunda süresinde talepte bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu durumda dosyanın mahkememize gönderilmeyip, görevsizlik kararı veren mahkeme tarafından, önce kararın (miktar itibariyle kesin olsa dahi) taraflara tebliğ edilmesi ve 2 haftalık sürenin dolmasının beklenmesi, yasal süre içerisinde gönderme talebi gelirse dosyanın Antalya Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi, süresinde gönderme talebi gelmez ise bu kez görevsizlik karar veren mahkeme tarafından davanın açılmamış sayılmasına dair ek karar verilmesi gerekmektedir. Davanın açılmamış sayılmasına dair ek kararı verme görevi de, görevsizlik kararı veren mahkemeye aittir. Açıklanan nedenlerle Mahkememizin görevsiz olduğu sonucuna varılmış aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
KARAR: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Mahkememizin görevsiz olması nedeniyle, davacının davasının dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE, karar (İstinaf incelemesi sonucu) kesinleştiğinde (veya İstinaf edilmeksizin kesinleşip merci tayini yolu ile mahkememizin görevsiz olduğu tespit edildiğinde) ve istek halinde dosyanın yetkili ve görevli Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,
2-Yargılama giderlerinin 6100 s. HMK'nin 20 ve 331/2. maddeleri uyarınca davaya görevli mahkemede devam edilmesi halinde görevli mahkemece takdir edilmesine, davaya görevli mahkemesinde devam edilmemiş olması ve talep halinde ise mahkememizce gerekli kararın verilerek değerlendirilmesine,
3-Davacı tarafından yatırılıp kullanılmayan gider avansından artan kısmının 6100 sayılı HMK'nın 333. Maddesine göre karar kesinleştiğinde (ve dosyanın görevli mahkemeye süresinde gönderilmemesi halinde) re'sen davacıya iadesine,
4-Kararın İstinaf yoluna gidilmeksizin kesinleşmesi halinde Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesince de daha önce görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle, olumsuz görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın Antalya BAM 5. Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesine,
Dair; Tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 sayılı HMK'nın 345. Maddesi gereğince (2) iki hafta içinde ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere ve oy birliği ile karar verildi.04/11/2021
Başkan ...
(E-İmzalıdır)
Üye ...
(E-İmzalıdır)
Üye ...
(E-İmzalıdır)
Katip ...
(E-İmzalıdır)