T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/356 Esas
KARAR NO : 2025/1036
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 25/05/2022
KARAR TARİHİ : 19/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... günü saat ... sıralarında davalını 1.46 promil alkollü iken kullanmakta olduğu ... plakalı aracı ile müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde müvekkilinin yaralandığını, davalı ... hakkında soruşturma başlatıldığı, Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı ceza dosyasının derdest olduğunu, Antalya CBS .../... soruşturma sayılı dosyada alınan bilirkişi raporunda müvekkiline herhangi bir kusur atfedilmediği, müvekkilinin kaskının takılı olduğunu, müvekkilinin sağ kolu ve sol bacağında platin takıldığını, 5 ay yatağa bağlı kaldığını, kişisel bakımlarının eşi ve ... yaşındaki oğlu tarafından yapıldığını, müvekkiline ait motosikletin pert olduğunu, müvekkilinin 3 ay boyunca işletmesinin kapalı olduğunu ve herhangi bir gelir elde edemediğini, bu nedenlerle fazla ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik; hastane ve tedavi giderleri için ... TL tazminat, geçici ve sürekli iş göremezliğe ilişkin ... TL iş göremezlik tazminatı, motosikletin uğramış olduğu maddi zarar için ... TL maddi tazminatın davalılardan ve ... TL manevi tazminatın sigorta şirketi muaf olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kusur durumu için mahkemece keşif yapılarak akabinde İTÜ trafik kürsüsünden seçilecek bilirkişi heyetine tevdi edilerek kusur oranının belirlenmesine, davacının maluliyetinin tespiti için ATK'dan rapor alınmasına, SGK tarafından karşılanması zorunlu trafik sigortasından doğan tedavi masraflarının müvekkilinden talep edilemeyeceğini, araçta meydana gelen hasarın mahkemece tespit edilmesi gerektiğini, ticari avans faizi istenmesinin somut olaya uygun düşmediğini, haksız ve hukuka aykırı davanın reddini talep etmiştir.
Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ZMMS genel şartlarına göre çalınan veya gasp edilen araçların kusurundan meydana gelen kazalarda oluşan hasarların teminat dışı olduğunu, kaza tarihinde geçerli poliçe bulunmaması nedeniyle müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, dava açılmadan önce sigorta şirketine usulüne uygun başvurunun yerine getirilip getirilmediğinin ispatlanması gerektiğini, iki yıllık dava açma süresi geçmiş ise zamanaşımı sebebiyle davanın reddini, maluliyet ve kusur oranın ATK tarafından tespit edilmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatının tedavi teminatı içerisinde değerlendirildiğinden teminat dışı olduğunu, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, müvekkilinin poliçe limiti dahilinde sorumlu olduğunu, haksız davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi davaya cevap vermemiştir.
Davacı vekilinin geçici ve sürekli iş göremezlik zarar kalemlerinin değerini ayrı ayrı belirtmesi için 2 hafta süre verilmiş, davacı vekili ... tarihinde ... TL geçici iş göremezlik, ... TL sürekli iş göremezlik olarak belirttiklerini beyan etmiştir.
Davadaki gerçek kişilerin sosyal ekonomik durum araştırmaları yapılmıştır, sigorta şirketinden hasar dosyası getirtilmiş, Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası kayıtları getirtilmiş, şoförler ve otomobilciler odasına müzekkere yazılmış, davacının hastaneye gidiş-geliş yol ücretlerinin bildirilmesi istenmiş, cevabi yazıda taksi ücretinin ... yılı için ... TL, ... yılı için ... TL olduğu bildirilmiş, SGK'ya müzekkere yazılarak davacıya rücuya tabi ödeme yapılıp yapılmadığı sorulmuş, cevabi yazıda ödeme yapılmadığı bildirilmiş, davacının sigorta şirketine başvuru belgeleri dosyamız arasına alınmış, kazaya karışan araçların sahiplik bilgileri UYAP sisteminden çıkarılarak dosya içerisine alınmış, davacı vekili tarafından kazaya ilişkin görüntüler dosyaya sunulmuş, tedavi evraklarının toplanması için ilgili hastanelere müzekkereler yazılarak dosyamız arasına alınmış, mahkememizce kusur ve maluliyet yönünden rapor aldırılmış, aktüerya hesabı yaptırılmış, tüm deliller toplanarak dosyaya kazandırılmıştır.
Davacı vekili, ... tarihli dilekçesinde adli yardım talebinde bulunmuş, mahkememizin ... tarihli ara kararı ile adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminata ilişkindir.
Davacının maluliyet oranının tespiti için dosyanın İstanbul ATK ... İhtisas Kuruluna gönderildiği, ATK'nın ... tarihli raporunda sonuç olarak; davacının engellilik oranının %45 olduğu, iyileşme süresinin kaza tarihinden itibarın 9 aya kadar uzayabileceğinin belirtildiği anlaşılmıştır. Davalı ... vekili, davalı ... ... A.Ş vekili ve davalı ... ... şirketi vekili ayrı ayrı rapora itiraz etmişler ise de raporun gerekçeli ve denetime elverişli olduğu anlaşıldığından hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Antalya CBS .../... soruşturma numaralı dosyasında trafik bilirkişisinden alınan kusur raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili ve davalı ... vekilinin itiraz etmişler, daha sonra Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasında kusur durumuna ilişkin alınan ATK'nın ... tarihli raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili ve davalı ... ... şirketi vekili rapora itiraz emiş, mahkememizce kusur oranın tespiti için dosya ATK Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmiş, ATK'nın ... tarihli raporunun sonuç kısmında; Davalı sürücü ... ...'ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu, Davacı sürücü ... ...'ın %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır. Davalı ... vekili ve ... Şirketi rapora karşı itiraz dilekçesi ibraz etmişler ise de raporun olaya uygun, gerekçeli ve denetime açık olduğu anlaşılmış, hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden dosyamız içerisine alınmış, tetkikinde; sanığın ... ..., müştekinin ... ... olduğu, Taksirle Bir Kişinin Yaralanmasına Neden Olma suçundan yargılama yapıldığı, ATK Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli raporunda sanık sürücü ... ...’ın asli kusurlu olduğu, müşteki sürücü ... ...’ın tali kusurlu olduğunun belirtildiği, müzekkere cevabı itibariyle derdest olduğu anlaşılmıştır.
Davacıya ait motosikletin hasarına ilişkin rapor alınması için dosyanın makine mühendisi bilirkişiye tevdine karar verilmiş, bilirkişinin ... tarihli raporunda özetle; aracının tamirinin ekonomik olmadığı, pert total olarak değerlendirilmesi gerektiği, motosikletin hasarından kaynaklı ... TL zararın oluştuğu tespit edilmiştir. Davalı ... ... vekili ve ... ... Şirketi rapora karşı itiraz dilekçesi ibraz etmişler ise de raporun olaya uygun gerekçeli ve denetime açık olduğu anlaşılmış, hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Davacının maddi tazminat taleplerinin tespiti için dosya doktor aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş, ... tarihli raporda sonuç olarak ; davacının geçici iş gücü kaybından kaynaklanan maddi zararının ... TL Sürekli iş gücü (efor) kaybından kaynaklanan maddi zararı ... TL, SGK dışı tedavi giderlerinden kaynaklanan zarar kaza tarihi rayiçleri esas alınarak ... TL, olarak hesaplandığı görülmüştür.Davalı ... Şirketi, davalı ... vekili itiraz etmişler ise de raporun olaya uygun gerekçeli ve denetime açık olduğu anlaşılmış, hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Davacı vekili, ... tarihli ıslah dilekçesinde özetle; geçici iş göremezlik tazminatını ... TL'den ... TL arttırarak ... TL olarak,kalıcı (sürekli) iş göremezlik tazminatını ... TL'den ... TL arttırarak ... TL olarak, tedavi giderlerine ilişkin alacak talebimizi ... TL'den ... TL arttırarak ... TL olarak, araç değer kaybına ilişkin alacak talebimizi ... TL'den ... TL arttırarak ... TL olarak toplam ... TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ve kapsamıyla sınırlı olmak üzere), ... TL manevi tazminatın davalı işleten ve araç sürücüsünden alınmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ... vekili ıslaha karşı beyan ve itiraz dilekçesi ibraz etmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 104. Maddesi, "Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım-satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın işleteni ve araç için ZMMS yapan sigortacı bu zararlardan sorumlu değildir" hükmünü öngörmektedir.
Somut olayda, davalı araç maliki ... Şirketi vekili yargılama sırasında sunulan beyan dilekçelerinde ve duruşmalarda, kazaya karışan ... plakalı aracın bakım ve onarım amacıyla davalı ... ... ve ailesinin işletmiş olduğu tamirci dükkanına bırakıldığı, bu nedenle KTK'nın 104.maddesine işletenlik sıfatının son bulduğu ileri sürmüştür.
İddia, savunma, adli tıptan alınan kusur ve maluliyet raporu, aktüerya raporu, ceza mahkemesi dosyası suretleri, dosyadaki gerçek kişilerin sosyal ekonomik durum araştırmaları raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... plakalı aracın davalı ... ... 'ın babasına iat tamirhaneye tamir için bırakıldığı, dava dışı tamirhane sahibinin sorumluluğunda olduğu zamanda kazanın gerçekleştiği dosya kapsamı ile sabit olduğundan KTK'nun 104. maddesi gereği araç malikinin işletenlik sıfatının kalktığı ve zarardan farazi işleten konumundaki tamirhane sahibinin ve araç sürücüsünün sorumlu olduğu kanun hükmü gereği zarardan sorumluluğu bulunmayan davalı araç sahibi ... Şirketi ve ZMMS sigortası yapan davalı ... ... A.Ş bakımından davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı araç sürücüsü ... yönünden değer artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.
Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Mahkememizce yapılan yargılamaya göre tarafların sosyal ve ekonomik durumu, olayın oluş biçimi, kusur durumu, davacının engellilik oranı, bu yaralanmadan dolayı davacının duyduğu elem, acı ve ızdırap, günün ekonomik koşulları, takdir edilecek manevi tazminat miktarının bir tarafın zenginleşmesine, diğer tarafın fakirleşmesine neden olmayacak oranda belirlenmesi gerektiği ilkeleri dikkate alındığında davacı için ... manevi tazminat takdir edilerek manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve neticeten aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
A)Davalı ... ŞİRKETİ ve ... ŞİRKETİ aleyhine açılan davaların ayrı ayrı pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine,
B)1- Davalı ... ... yönünden açılan maddi tazminat davasının kabulü ile; ... TL geçici iş göremezlik, ... TL sürekli iş göremezlik ve ... TL tedavi giderlerine ilişkin olmak üzere toplam ... TL tazminatın davalı ... ...'tan haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının motor hasar bedeline ilişkin talebinin kabulü ile; ... TL hasar bedelinin davalı ... ... 'tan haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
3-Manevi tazminat davası yönünden davanın kısmen kabulü ile; ... TL manevi tazminatın davalı ... ...'tan haksız fiil tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin reddine,
Maddi Tazminat Talebi Yönünden;
1-Alınması gerekli ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ...-TL harcın davalı ... ...'tan alınarak hazineye irat kaydedilmesine,
2-Davacı tarafından yapılan ... TL peşin harç, ... TL ilk masraf, ... TL tebligat ve müzekkere gideri, ... TL ATK fatura bedeli, ... TL bilirkişi ücretleri olmak üzere ... TL toplam yargılama gideri ile ... TL peşin harç olmak üzere toplam ... TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL nispi vekalet ücretinin davalı ... ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine
5- Davanın niteliği itibariyle davalı gerçek kişiler yönünden arabuluculuğun dava şartı olmadığı, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 09/09/2024 gün ve 2022/2615 esas, 2024/7426 karar sayılı ilamında belirildiği üzere, tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacağından Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ... TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davacıdan alınarak hazineye irat kaydedilmesine,
6-Davalı ... Şirketi ve ... Şirketi kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,
Manevi Tazminat Talebi Yönünden;
1-Kabul edilen ... TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan ... TL karar ve ilam harcının davalı ... ...'tan alınarak ile hazineye irad kaydına,
2-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen ... TL üzerinden davacı lehine takdir edilen ... TL vekalet ücretinin davalı ... ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
3-Reddedilen manevi tazminat tutarı bakımında AYM'nin iptal kararı gereğince davalılar lehine vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
Dair; tarafların HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 19/12/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır