T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/127 Esas
KARAR NO: 2024/355
DAVA: Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı)
DAVA TARİHİ: 29/09/2015
KARAR TARİHİ: 14/05/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Tapu İptali Ve Tescil (Satın Almaya Dayalı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili Asliye Hukuk Mahkemesine verdiği dava dilekçesinde özetle; davacının davalılardan ... üyesi olduğunu, davacının kooperatif toplantılarına katıldığını, diğer davalıların kooperatif başkanı, onun akrabaları ve arsa sahipleri olduğunu, davacının ... Mah. ... ada ... parselde bulunan ... nolu ... bölümde hak sahibi olduğunu ve içinde fiilen ikamet ettiğini, kooperatifin arsa sahipleri ile arasında ihtilaf bulunduğundan bahisle müvekkiline tapuyu vermediğini, bu yerin arsa sahiplerince davalılardan ...'e tapudan devredildiğini, kooperatifin müvekkilinden tapu devri karşılığında para istediğini, müvekkilinin Mahkeme kararı ile kooperatif üyesi olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle borcunun bulunmadığını belirterek ... nolu ... bölümün tapu kaydının iptali ile davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan ... ile ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinin arsa sahibi olduğunu, davalılardan Kooperatifin yüklenici olduğunu, davaya konu olan inşaattaki dairelerin fiilen kullanıldığını, ancak genel iskanın alınmadığını, eksik ifa olduğunu, müvekkillerinin muhatabının kooperatif olduğunu, davacının kooperatif üyesi olduğunu iddia ettiğini, kooperatifin işlemler nedeniyle davacı tapusunu almamış ise bunun sorumlusunun kooperatif olacağını, yine davacıya kooperatif tarafından tahsis edilen dairenin tapusu başkasına verilmiş ise bunun sorumlusunun da kooperatif olduğunu, bu nedenlerle müvekkilleri aleyhine açılan davanın husumet nedeniyle reddini talep ettiği görüldü.
Davalılardan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; eksik harcın ikmalinin gerektiğini yine müvekkilinin taşınmazı satın aldığı kişilerin arsa sahipleri olduğunu, müvekkili ile davalılardan kooperatif yada davacı arasında herhangi bir hukuki ilişkinin bulunmadığını, müvekkilinin satın alındığı taşınmazın bedelini kredi çekilen banka kanalıyla arsa sahiplerinin hesaplarına havale ettiğini, müvekkilinin taşınmazı tapu sicil müdürlüğü kayıtlarına güvenerek satın aldığını, satış tarihinde satışa engel bir tedbirin bulunmadığını, müvekkilinin iyi niyetli olduğunu, ayrıca kooperatifin edimini tam olarak yerine getirmediğini iskan belgesi almadığını bu yüzden arsa sahiplerinden talepte bulunamayacağını dolayısıyla davacı üyenin de herhangi bir şey talep edemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılar usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi vermemişler, duruşmaya da gelmemişlerdir.
Antalya ... Asliye hukuk mahkemesince yapılan yargılama sonucunda ... tarih ... esas ... karar sayılı ilam ile görevsizlik kararı verilerek dosya mahkemeye gönderilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucu ... tarih, ... Esas - ... Karar sayılı ilam ile davanın reddine karar verilmiş, kararın davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine Antalya BAM ... Hukuk Dairesinin ... tarih, ... Esas - ... Karar sayılı ilam ile başvurunun esastan reddine karar verilmiş, bu kararın davacı tarafça temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... tarih, ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile: "Dava, kooperatif üyeliğine dayalı tapu iptal tescil istemine ilişkindir.
Gerek ilk derece mahkemesi gerekse Bölge Adliye Mahkemesi ret kararına gerekçe olarak yüklenicinin arsa sahiplerine karşı edimini yerine getirmediğine dayanmaktadır. Halbuki arsa sahipleri beyanlarında tapu kaydının kooperatifin gösterdiği kişiye yapıldığını bildirdiklerine göre dava konusu ... bölüme ilişkin herhangi bir taleplerinin olmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenlerdirki bu aşamada eksik ifa nedeniyle tapu iptali talebinin reddine ilişkin gerekçe yerinde değildir.
Davacının yüklenici kooperatif üyesi olup dava konusu taşınmazın kendisine tahsis edildiği ve davalı kooperatifin de bu hususu kabul edip dava konusu tarafların karşılıklı olarak başkaca bir talepleri olmadığını bildirerek sulh oldukları hususunun Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile hüküm altına alınıp, anılan kararın kesinleştiği anlaşılmıştır. Bu durumda davacının kooperatife bir edim yükümlülüğü de kalmamıştır.
Davalı ...’in iyiniyetine gelince;
Dairemizin yerleşmiş içtihatlarına göre kooperatife ait bir taşınmazı tahsisle devralıp kullanan bir ortağın taşınmazını tapuda resmi işlemle temlik alanın iyiniyeti korunamaz. Tapuda işlem yapan kişi basit bir araştırmayla bu taşınmazın kooperatif tarafından kime tahsis edildiğinin öğrenebilecek durumdadır. İçinde kooperatif üyesinin oturduğu bir taşınmazı satın alırken böyle bir araştırmayı yapmak taşınmaz alan herkesten beklenmelidir. Bu nedenle davacı dava konusu yerde ikamet ediyorsa davalı ...’nin iyi niyet savunması dinlenemeyecektir.
2-Harçlar Kanunun 32. maddesi “Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz” hükmünü içermekte 30. maddesi ise eksik harç halinde takip edilecek usul gösterilmektedir. Somut olayda, dava konusu ... bölümün tapusunun iptalinin istendiğinin anlaşılmasına göre, dava nispi harca tabi olup, mahkemece dava konusu taşınmazın dava tarihi itibariyle değerinin tespit ettirilip, buna göre dava konusu edilen değer belirlenerek, Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi uyarınca buna ilişkin harcın tamamlanması için davacıya süre verilmesi ve sonucuna göre işlem yapılması gerekirken, kamu düzeninden olan harç hususu gözden kaçırılarak eksik harç tamamlattırılmadan yargılamaya devam edilerek hüküm kurulması doğru olmamıştır.
Bu durumda mahkemece harcın tamamlanması için davacı tarafa süre verilmeli, süresi içinde harç yatırılmaz ise dosya işlemden kaldırılmalı, harç eksikliği tamamlanır ise, dava konusu taşınmazda, taşınmazın davalı ...’e devredildiği tarih itibariyle, davacının ikamet edip etmediği; ikamet ediyorsa ne zaman başladığı belirlenip, davalı ...’nin iyiniyetli olup olmadığı tartışılmalı, davalı ... davacıya yönelik aidat borcu savunması olmadığı arsa sahiplerinin de yüklenici kooperatiften eksik ifa talebinde bulunmadıkları hususları göz önünde bulundurularak bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddi kararı doğru olmamış, istinaf mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulması uygun görülmüştür" gerekçeleriyle mahkememiz kararı bozularak dosya mahkememize iade edilmiştir.
Mahkememizce usul ve yasaya uygun bulunan bozma ilamına uyularak yukarıdaki esas üzerinden yargılamaya devam edilmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davacı vekilince müvekkilinin kooperatif üyeliğine ilişkin mahkeme ilamı, dolandırıcılık suçundan kooperatif temsilcileri hakkında verilmiş beraat kararı delil olarak sunulmuş, mahkememizce taşınmaza ilişkin tedavüllü tapu kayıt sureti, pafta örneği kooperatifin tesciline ilişkin kayıtla, kooperatif genel kurul toplantı tutanağı ve hazirun cetveli, imar ve şehircilik müdürlüğünden kooperatifin iskan başvurusunun bulunup bulunmadığına ilişkin belge davalı ...' in taşınmaz için kullandığı krediye dair ...' ın yazı cevabı kooperatif yöneticileri hakkında soruşturma ve kovuşturmaya ilişkin evraklar celp edilmiş, bozma kararından sonra dava konusu taşınmazdaki su aboneliğinin tesisine ilişkin başlangıçtan bu yana tüm abonelerin bildirilmesi için ilgili belediyeye müzekkere yazılmış, yine taşınmazda evvelinden bu yana kimin oturduğu konusunda kolluk araştırması yapılmış, gelen yazı cevapları dosya arasına alınmış, keşif yapılmış, taşınmazın değeri konusunda bilirkişi raporu alınmış, tüm deliler toplanmıştır.
Davaya konu olan ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... ada ... parselde bulunan ... Blok ... nolu ... bölüme ait tapu kaydının incelenmesinde ... tarih ... yevmiye nolu akit tablosuna istinaden hissedarların dava konusu ... bölümü ...'e sattıkları görülmüştür.
Antalya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas ... sayılı kararın suretinin incelenmesinden; davacısının dosyamız davacısı ... olduğu, davalılarının ... olduğu davanın konusunun kooperatif üyeliğinin tespiti olup, davacı ...'nın ... üyesi olduğunun tespiti ile ... ada ... parselde bulunan ...Blok ... nolu ... bölümün üyelik hakkının karşılığı olmak üzere ...'a ait olduğunun tespitine karar verildiği, kararın kesinleşmiş olduğu görülmüştür.
Dosya içerisinde mevcut ceza mahkemesi ve soruşturma evraklarının incelenmesinde; Davacı ... ve dava dışı ...' ın şikayeti üzerine kooperatif yöneticileri hakkında açılan kamu davasında Antalya ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarihli kararı ile olayın hukuki ihtilaftan ibaret olduğu gerekçesiyle beraat kararı verildiği, sonrasında davacı ... ve dava dışı ...' in aynı olaylarla ilgili şikayeti üzerine kooperatif o dönemki temsilcileri de davalının hakkında dolandırıcılık suçundan yapılan soruşturmada taraflar arasındaki anlaşmazlığın hukuki ihtilaftan ibaret olduğu belirtilerek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği itiraz üzerine Sulh Ceza Hakimliğince itirazın kaldırılarak bu gerekçeyle iddianame düzenlenip görevi kötüye kullanma suçundan kamu davası açıldığı, davanın Antalya ... Asliye ceza mahkemesinde devam ettiği görülmüştür.
İlgili kolluktan celp edilen ... tarihli müzekkere cevabına ekli rapora göre dava konusu taşınmazda ... yılından itibaren davacının oturduğu anlaşılmıştır.
İlgili belediyeden gelen ... tarihli yazı cevabı ve ekindeki belgelere göre dava konusu taşınmaz için ilk aboneliğin ... tarihinde davacı adına tescil edildiği ve halen davacı adına devam ettiği anlaşılmıştır.
Dava konusu taşınmazın değerinin tespiti için mahallinde keşif yapılmış, keşif sonrası sunulan raporda dava tarihi itibariyle taşınmazın tespit edilen ...-TL değeri üzerinden belirlenen peşin harç davacıya yatırtılmıştır.
Yargılama devam ederken davalı ...'nın ... tarihinde vefat ettiği, sunulan veraset ilamına göre davalının geride ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'yı bıraktığı, anlaşılmış olup, davacı vekiline davalının mirasçılarını davaya dahil etmesi için süre verilmiş, davacı vekilinin sunduğu dahili dava dilekçeleri mirasçılara tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.
Dava, davalı ... üyesi olan davacı tarafından kooperatife, arsa sahiplerine ve taşınmaz maliki aleyhine açılmış tapu iptali tescil davasıdır. Davacı, mahkeme kararı ile ... nolu ... bölüm yönünden davalı ... üye olduğunun belirlendiğini, hiçbir borcunun bulunmadığını, arsa sahipleri ve kooperatif arasında imzalanan inşaat sözleşmesi gereğince kooperatif tarafından inşaatı yapılıp bitirilmesine ve taşınmazda oturuyor olmasına rağmen taşınmazın devrinin kendi adına yapılmadığını davalı ... adına devir yapıldığını ...'in iyi niyetli olmadığını belirterek bu ... bölümün tapusunun iptali ile adına tescilini talep etmiş, kooperatif davaya yanıt vermemiş bir kısım davalılar ile davalı ... ise; inşaatın iskan izninin alınmadığını, kooperatifin edimi yerine getirmediğini bu yüzden davacının da talepte bulunamayacağını , ... nin ödeme yaparak taşınmazı satın aldığını ileri sürmüşlerdir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının, Antalya Asliye ticaret mahkemesinin ... esas ... karar sayılı ve ... tarihli kararı ile davacının ... ada ... parsel ... blok ... Kat ... nolu ... bölüm yönünden davalı ... olduğunun tespitine karar verildiği, kararın ... tarihinde kesinleştiği, taşınmazın arsa sahipleri tarafından ... tarihinde davalı ...' e satılarak devredildiği, ... ... havale tarihli yazı cevabında dava konusu parsel yönünden kooperatifin genel iskan başvurusunun bulunmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Kural olarak, arsa malikleri ile kooperatif arasında yapılan sözleşmede (Antalya ... Noterliğinin ... gün ... yevmiye sayılı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi) davacı ortak taraf olmadığından ve arsa maliklerince davacı ortağa karşı bağımsız bir taahhüt altına girilmediğinden, davacının arsa sahiplerine karşı doğrudan dava açması mümkün değildir. Bu nedenle davalı arsa sahiplerine açılan dava reddedilmiştir.
Bir yapı kooperatifinin ana amacı ortakların ... yükümlülüklerini yerine getirmeleri karşılığında ana sözleşmeye uygun, konut ya da işyeri teslim etmektir. Ortakların da kendilerine tahsis edilen konutun mülkiyetini isteyebilmeleri, genel kurullarda kararlaştırılan ve geçerliliğini koruyan parasal yükümlülüklerini yerine getirmiş olmaları halinde mümkündür.
Her şeyden önce kooperatif ortağı adına dairenin tesciline karar verilebilmesi için öncelikle kooperatifin tapuya hak kazanması gerekmektedir. İnşaatların iskan izni alınmamış ise de bozma ilamında belirtildiği üzere arsa sahipleri beyanlarında tapu kaydının kooperatifin gösterdiği kişiye yapıldığını bildirdiklerine göre dava konusu ... bölüme ilişkin herhangi bir talepleri yoktur. Dolayısıyla kooperatifin dava konusu taşınmaz için tapuya hak kazandığı değerlendirilmiştir. Davacının kooperatif üyesi olduğu kesinleşmiş mahkeme kararı ile sabit olup, belediyeden ve kolluktan gelen yazı cevaplarından da anlaşılacağı üzere dava konusu taşınmazda en başından beri davacının ailesi ile birlikte oturduğu, su aboneliğinin davacı adına tescil edildiği, taşınmazı davacının bir fiil kullandığı ve kullanmaya devam ettiği görülmektedir. Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatlarına göre kooperatife ait bir taşınmazı tahsisle devralıp kullanan bir ortağın taşınmazını tapuda resmi işlemle temlik alanın iyiniyeti korunamaz. Tapuda işlem yapan kişi basit bir araştırmayla bu taşınmazın kooperatif tarafından kime tahsis edildiğinin öğrenebilecek durumdadır. İçinde kooperatif üyesinin oturduğu bir taşınmazı satın alırken böyle bir araştırmayı yapmak taşınmaz alan herkesten beklenmelidir. Somut olayda davalı ..., basit bir araştırma ile dava konusu taşınmazda kooperatif ortağı olan davacının oturduğunu bilebilecek durumda olduğundan iyi niyetli üçüncü kişi olarak kabul edilmemiştir. Neticeten davacının kooperatif ortağı olarak dava konusu taşınmaza hak kazandığı, davalı ... adına yapılan tescilin yolsuz olduğu sonuç ve kanaatine varılarak kooperatif ve ... aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,
1-..., ... ..., ..., ..., ..., muris ... mirasçıları olan dahili davalı ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ya açılan davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle usulden reddine,
2-Diğer davalılar ... ve ...'ne açılan davanın kabulü ile ... ili, ... ilçesi, ... Mah., ... Ada, ... Parsel, ... Blok, ... nolu ... bölüm davalı ... adına kayıtlı olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline,
3-Alınması gerekli ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL harcın ve tamamlama harcı olarak alınan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ...-TL harcın davalılar ...'ten ve ...'nden tahsiline,
4-Davacı tarafından bozmadan önce yapılan ...-TL tebligat gideri, ...-TL müzekkere gideri ve bozmadan sonra yapılan ...-TL tebligat gideri, ...-TL bilirkişi ücreti, ...-TL keşif harcı, ...-TL keşif aracı ücreti olmak üzere toplam ...-TL yargılama gideri ile peşin alınan ...-TL harcın ve tamamlama harcı olarak alınan ...-TL toplamı ...-TL'nin davalılar ... ve ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından hakkında red kararı verilen davalılar yönünden yapılan ...-TL tebligat giderinden ibaret yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı ... tarafından yapılan tüm masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'nden alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., muris ... mirasçıları olan dahili davalı ..., ... ve ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,
9-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesi'nde temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.14/05/2024
Katip ...
(E-imzalıdır)
Hakim ...
(E-imzalıdır)