T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/409 Esas
KARAR NO: 2024/366
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/06/2023
KARAR TARİHİ: 15/05/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Şirketi ile davalı ... arasında un ve yem alışverişine bağlı cari hesaba dayalı ticari ilişki mevcut olduğunu, ... Düzenleme Tarihli ... Seri Numaralı ...-Tl Bedelli E-Fatura, ... Düzenleme Tarihli ... Seri Numaralı ...-Tl Bedelli E-Fatura, ... Düzenleme Tarihli ... Seri Numaralı ...-Tl Bedelli E- Faturaları Gereğince dayalı alacağın tahsili amacıyla Antalya Genel İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi tarafımızca başlatıldığını, icra takibinde ödeme emri usulüne uygun şekilde borçluya tebliğ edildiğini, davalı-borçlu tarafından yapılan itiraz sonucu icra takibin durduğunu, müvekkili ile davalı taraf arasındaki cari hesap sözleşmesi gereğince cari hesap bakiyesi ... miktarı davalı taraftan tahsil edilemediğini, takip konusu faturaların ödenmesi için davalıya Antalya ...Noterliği ... yevmiye numarası ile ihtarname çekildiğini, ihtarnamenin iadesi sebebi ile ... ...Noterliği ... yevmiye ... Tarihli ihtarname gönderilmek sureti ile usule uygun tebligatı ... Tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, davalı tarafın temerrüde düşürüldüğünü, Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... Esas dosyasında işlenmiş faiz ... Tarihinden başlatılmak sureti ile istendiğini belirterek davanın kabulü ile Antalya Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasındaki itirazın işlemiş faizi ile devamına, takip tarihinden yıllık ticari faizi ile tahsiline, davalı/borçlu aleyhine %20’ den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun tebligat çıkarıldığı, davalının cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davalının tacir olup olmadığının tespiti için ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, ... Esnaf ve Sanatkarlar Odasına ve ... Gelir İdaresi Başkanlığına müzekkereler yazılmış olup, gelen cevaplarda davacının 2022 yılı gayri safi hasılatının ....-TL olup işletme hesabına göre defter tuttuğu ve işletme hadlerini aşmadığı hususlarının bildirildiği görülmüştür.
01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde ticari davalar belirlenmiş olup, 5. Maddede ticari davalara Ticaret Mahkemelerince bakılacağı düzenlenmiştir. Mahkemelerin görevlerini belirleyen usul hukuku kuralları kamu düzenine ilişkin olup, davaya bakan mahkeme görevli olup olmadığı hususunu kendiliğinden değerlendirmelidir.
Mutlak ticari davalar yanında nisbi ticari davalar da bulunup, TTK'nun 4 maddesi 1 bendine göre, bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekir. Maddedeki ticari işletme kavramının neyi ifade ettiği hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir. 6102 Sayılı TTK'nun 11 maddesinde ticari işletme tanımı yapılmış ticari işletme ile esnaf arasındaki sınır Bakanlar Kurulunca çıkartılacak kararnamede gösterilir hükmüne binaen, 21/07/2007 tarih 26589 sayılı resmi gazetede yayınlanan 2007/12362 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile esnaf, sanatkar ve tacir sanayici ayrımı belirlenmiştir.
Bu belirlemeye göre VUK 177.maddesinde belirtilen hadlerden 1. ve 3. bendindeki konularda faaliyette bulunanların yarısını, 2.bendindeki faaliyetlerde bulunanların tamamı dikkate alınarak bu rakamları aşanlar tacir olarak kabul edilmiştir. TÜİK verilerine göre davacının yaptığı işe göre 2.bentteki sınırlara ilişkin 2022 yılında defter hadlerine göre gayrisafi hasılat ....-TL olarak belirtilmekle davalının en son (2022) gayrisafi hasılatı vergi beyannamesi ile bu rakamın altında gelir elde ettiği bildirildiğinden davalının tacir olmadığı kabul edilmiştir.
Nispi ticari dava yönünden yukarıdaki açıklamalara göre davalı gerçek kişinin durumu incelendiğinde, davalının tacir olmadığı, kebapçı, lokantacı, pastacı faaliyetinden ötürü esnaf kaydının bulunduğu ve bu nedenle davalının esnaf olarak kabulünün gerektiği anlaşılmıştır.
Yukarıdaki tespitlere göre, olayda TTK 4.maddesi anlamında mutlak ve nispi ticari davanın söz konusu olmadığı, her ticari işin de ticari dava olmayacağı, yine görev hususunun kamu düzenine ilişkin olup yorum yolu ile genişletilemeyeceği, davacı tacir olup, uyuşmazlık kendi işletmesini ilgilendirse de; davalı tacir olmadığından mahkememizin görevli bulunmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, göreve ilişkin dava şartının olayda bulunmaması ve tamamlanmasının da mümkün olmaması sebepleri ile görevsizlik kararı vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Dava dilekçesinin göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-HMK'nın 20. maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve süresinde (iş bu kararın kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde) başvurulması halinde dava dosyasının yetkili ve görevli Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-HMK'nın 331/2 maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra:
a-Davaya görevli mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
b-Dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmezse talep üzerine dosya üzerinden bu durumun tespitine ve davacının yargılama giderlerine mahkum edilmesine ilişkin karar verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça, okunup, usulen anlatıldı. 15/05/2024
Katip ...
(E-İmzalıdır)
Hakim ...
(E-İmzalıdır)