T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/620 Esas
KARAR NO : 2025/203
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/07/2015
KARAR TARİHİ : 28/02/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'ın müvekkili aleyhine Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün .../... sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus icra takibi başlattığını, müvekkilinin oğlu ... ile davalı ... ... evlenirken gelin indirme adeti olarak ... mevkiinde zilliyedi bulunan ve Hazine adına kayıtlı bulunan 325m² arsayı gelini ... ... ve oğlu ...'ya verme vaadinde bulunmak ve ...'nın ailesinin isteği üzerine teminat olsun diye senet düzenlemek zorunda kaldığını, teminat senedinin gelin indirme adeti için düzenlenerek adi sözleşme tanıklarından olan ...'a teslim edildiğini, davacı ile gelini ... arasında hiçbir borç ilişkisi olmadığını, ticari bir alım satım da olmadığını, ayrıca ev hanımı olduğunu, davacı tarafından vaadedilen arsanın tapusu aktarıldığı zaman ...'a verilen teminat senedinin imha edilmesi koşuluyla davacı ile gelini ...'ün, dava konusu senet hiçbir kimseye ciro edilmeyeceği konusunda anlaştıklarını, ...'nın, eşi olan davacının oğlu ...'yı terkettiğini ve 15 aydır ayrı yaşadığını, Antalya ... Aile Mahkemesi'nin .../... E. sayılı dosyası ile şiddetli geçimsizlik nedeniyle boşanma davası açtığını, ...'ün dedesi ...'ın sözleşme ve senet elinde olan ...'a giderek bunları senet borçlusu ...'ya iade edeceğini söyleyerek ondan alarak torunu ...'ya verdiğini, ...'nın adi senedi doldurarak sahtecilik suçu işlediğini, haklarında Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının .../... Soruşturma nolu dosyasında suç duyurusunda bulunulduğunu, senedin muvazaalı olarak davalı ...'a ciro edildiğini, davalı ...'in de icra takibi başlattığını, senet şartlı verildiği için bono vasfını taşımadığını, teminat senedi olduğunu, bu nedenle takibe konu senedin iptaline, haciz ve satış işlemlerinin durdurulmasına, müvekkili lehine % 20 kötü niyet tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Senedin bono vasfını taşımadığı, tazmin ve vaade tarihlerinin sonradan doldurulduğu iddiaları ile ilgili olarak davacı tarafın daha önce ... İcra Hukuk Mahkemesi'nde şikayet davası açtığını ve davasının reddedildiğini, kararın da kesinleştiğini, sahtecilik suçundan ... Cumhuriyet Başsavcılığı'na yaptığı şikayetin takipsizlik ile sonuçlanarak kesinleştiğini, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'na yaptığı şikayet üzerine de yine takipsizlik kararı verildiğini, sahtecilik iddiasının dayanağı olmadığını, senedin şarta bağlı olduğu teminata ilişkin olduğu iddialarının müvekkili ile ilgili olmadığını, senet metninden anlaşılanlar dışındaki diğer tüm def'i itirazların ciro yoluyla bonoda hamil durumuna geçen müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini, teminat senedi iddialarının ispatının mümkün olmadığını, senede karşı tanık dinlenemeyeceğini, bu nedenle davanın reddine ve %20'den aşağı olmamak üzere tazminat ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davalılardan ... tarafından davacı aleyhine Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... sayılı dosyası ile ... tarihinde, ... düzenleme tarihli, ... vade tarihli, ...-TL bedelli, borçlusu davacı ..., alacaklısı ... olan senedin takibe konulduğu, ödeme emrinin borçlu/davacıya ... tarihinde tebliğ edildiği, takibin kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Mahkememizin ... tarih .../... E. .../... K. Sayılı ilamı ile davanın davalı ... ... açısından pasif husumet yokluğundan, diğer davalı ... açısından ispatlanamadığından reddine karar verildiği, bu kararı temyiz yolu ile inceleyen Yargıtay ... HD'sinin ... tarih .../... E. .../... K. Sayılı ilamı ile "... Mahkemece her ne kadar davalı ... hakkında pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiş ise de, davaya konu senette ... lehdar olup davacının öncelikle lehdara karşı borçlu bulunmadığının ispatlanması gerekmektedir. Davacının, ...’ya borçlu bulunmadığının tespiti halinde 6102 sayılı Kanun’un 687 nci maddesi uyarınca yetkili hamil davalı ...’ın bonoyu iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket edip etmediğinin ispatlanması gerekir. Mahkemece dosya içerisinde bulunan sözleşme başlıklı adi belgenin davalı ... ...’ya isticvap davetiyesi yoluyla tebliğ edilerek adi belge altındaki imzanın ...’ya ait olup olmadığı tespit edilerek toplanacak deliller doğrultusunda ... hakkında esas hakkında hüküm kurulup daha sonra yukarıda belirtildiği üzere ...’ın hukuki durumunun tespiti gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı gerekçe ile karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir." belirtilerek mahkememiz kararının bozulmasına karar verilmiş ve mahkememizin yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılmıştır.
Dava; evliliğin temini için vadedilen taşınmazın teminatı olarak verilen senedin boşanma davası sonrasında icra takibine konu edilmesi nedeniyle bedelsiz olduğu iddia edilen senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkememizce davalı ...'a Yargıtay ilamı doğrultusunda isticvap davetiyesi çıkartılmış olup duruşmada alınan beyanında;"bana göstermiş olduğunuz sözleşmedeki imza bana aittir, eski kayınpederim bana arsa vericekti, arsa şerhli olduğu için senedi teminat olarak verdi, eski eşimden boşandıktan sonra maddi sıkıntılar yaşadım, bu sebeple abimin arkadaşı olan ...'dan borç para aldım, ödemeyince senedi verdim," demiştir.
Davacı davaya konu bononun teminat senedi olduğunu, davalı ... ile oğlunun evliliği öncesi verildiğini davacı tarafından devredilecek taşınmazın teminatı olarak düzenlendiğini, tarafların boşanması üzerine de teminat senedinin geçersiz hale geldiğini belirterek borçlu bulunmadığının tespitini talep etmiştir.
Kambiyo senedinin teminat amacıyla verildiği iddiası da temelinde bedelsizliğe dayalı bir iddiadır. Ancak kural olarak kambiyo senedinin teminat olarak verilmesi senedin doğrudan bedelsizliğine yol açmaz; teminat altına alınan borcun yerine getirilmesi ve teminat ihtiyacının ortadan kalkması ile senet bedelsiz hâle gelir.
Temel borç ilişkisindeki bir edimin teminatı olarak düzenlenen kambiyo senetlerinde, teminat ettikleri husus gerçekleşinceye kadar geçici bedelsizlik, gerçekleşince kesin bedelsizlik söz konusudur. Eğer teminat ettikleri husus gerçekleşmez ise senette bedelsizlik ortadan kalkacaktır. Bu itibarla somut uyuşmazlıkta davacı, oğlunun evliliğinin temini için taşınmaz devrine teminat olarak senet düzenlemiştir, davacının oğlu ile davalı ... evlenmiş, ancak celpedilen tapu kayıtlarında teminata konu taşınmazda davacı adına herhangi bir kayıt olmadığı gibi bahse konu taşınmazın veya başka bir taşınmazın devrinin davalı ...'e yapılmadığı da tarafların kabulündedir. Bu nedenle senet bedelsiz kalmamıştır. Senet bedelsiz kalmadığından davacının lehtar ...'e karşı borcu bulunmaktadır. Senedin bedelsiz kalmadığı anlaşılmakla, yetkili hamil ...'ın senedi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiğinin kabulü de mümkün bulunmamıştır. Belirtilen nedenlerle her iki davalı yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ...-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına, arta kalanın karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
4-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, davalı ...'ın yokluğunda gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça, okunup, usulen anlatıldı. 28/02/2025
Katip ...
(E-İmzalıdır)
Hakim ...
(E-İmzalıdır)