T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/272
KARAR NO : 2025/432
ASIL DOSYADA
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/04/2024
BİRLEŞEN ANTALYA ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
.../... E. .../... K. SAYILI DOSYASINDASAYILI DOSYASINDA
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/04/2024
KARAR TARİHİ : 08/05/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Asıl dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı/borçlunun müvekkil şirkete olan bakiye borcu nedeniyle ... İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı/borçlunun icra takibine itiraz etmesi akabinde tarafımızca işbu davanın ikame edildiğini, müvekkili ile davalı; davalıya ait ... İli ... İlçesi ... Mahallesi ... Mevkii ... Ada ... Parsel sayılı taşınmaz üzerinde villa yapımı konusunda anlaştıklarını, müvekkilinin anlaşmış oldukları işi eksiksiz yerine getirdiklerini, müvekkilinin inşaat süresince davalının tüm istek ve arzularına uygun bir biçimde villayı inşa ettiğini, bu inşaat sırasında tüm inşaat malzemeleri de müvekkili tarafından temin edildiğini, villa inşasının tamamlanmasına yakın bir süre kala davalı/borçlu havuz altında bulunan bölüme küçük bir daire inşa edilmesini istediğini, müvekkili tarafından bu taleblin de kabul edildiğini, taraflar arasındaki anlaşmaya ek olarak tüm inşaat malzemelerinin tamamen davalının talebine uygun bir biçimde temin edildiğini, müvekkilinin davalının tüm talep ve isteklerine uygun olarak tamamladığını, gerek inşaat süresinde gerek işin bitiminden sonra davalı yanın müvekkiline işin ayıplı olduğu veyahut eksik olduğu gerekçesiyle herhangi bir başvuruda bulunmadığını,müvekkilinin davalıya ... TL bedelli fatura kesildiğini, bu fatura bedeline davalı tarafa yasal süresi içeisinde herhangi itirazda bulunulmadığını, ve bir kısmının davalı yan tarafından müvekkili şirket eödendiğini, fatura içeriği ve bedeli davalı yan tarafından kabul edildiğini, ödenmeyen bakiye alacak için icra takibi başlatıldığını, davalının davaya konu havuzlu villayı turizm amaçlı kiralamak için yaptığını, netici olarak her iki tarafın tacir sıfatıyla hareket ederek söz konusu eser sözleşmesini meydana getirdiklerini, davalı yanın takibe itiraz ettiğini, sonrasında arabuluculuğa başvurulduğu, başvuru neticesinde davalı yanın ödeme niyetinin olmadığını beyan ettiğini belirterek, davanın kabulü ile ... İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyaya yapılan itirazın iptalini ve takibin devamını, davalı aleyhine asıl alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Asıl dosyada davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; HMK 114 gereği davacı şirketin dava açma ve taraf ehliyeti bulunmadığını, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın tüketici mahkemesinde açılması gerektiğini, görev itirazında bulunduklarını ayrıca ... Mahkemelerinin yetkili olacağını, yetki itirazında bulunduklarını, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde .../... E sayılı dosyası ile diğer müvekkilleri ...'e karşı da aynı konuda ve aynı taleplerle dava açıldığını, derdestlik itirazında bulunduklarını, ... ve ... söz konusu taşınmazda müşterek mülkiyet sahibi oldukları, zorunlu dava arkadaşlığı kapsamında tek başına malik olmadığından taraf sıfatının olmadığını, müvekkilleri ... ve ... paylı mülkiyetinde bulunan taşınmazda ... tarihinde satıcı ... ile havuzlu ve bahçeli villa inşa edilmesi ve müvekkillerine teslimi konusunda sözleşme akdedildiğini, sözleşme uyarınca dava dışı ... gerekli işlere başlamış ve müvekkillerininde sözleşme kapsamında borçlarını ifa etmeye başladığını, ...'in zaten sözleşme miktarından fazla parayı bankadan aldığını, eklenti yapılmasına yönelik taraflar arasında anlaşma bulunmadığını, müvekkilinin havuz inşasında problemler olduğunu fark ettiğini ve durumu ...''e bildirdiğini, ancak ayıplı hizmeti düzeltmek ve onarmak istememiş , ayıplı işten dolayı müvekillerinin uğradığı zararı karşılamadığını, davayı kabul anlamına gelmemek üzere arıza, ayıp ve masrafların davacının taleplerine mahsubu gerektiği belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı/borçlunun müvekkil şirkete olan bakiye borcu nedeniyle tarafımızca ... İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı/borçlunun icra takibine itiraz etmesi akabinde tarafımızca işbu davanın ikame edildiğini, müvekkili ile davalı; davalıya ait ... İli ... İlçesi ... Mahallesi ... Mevkii ... Ada ... Parsel sayılı taşınmaz üzerinde villa yapımı konusunda anlaştıklarını, müvekkilinin anlaşmış oldukları işi eksiksiz yerine getirdiklerini, müvekkilinin inşaat süresince davalının tüm istek ve arzularına uygun bir biçimde villayı inşa ettiğini, bu inşaat sırasında tüm inşaat malzemeleri de müvekkili tarafından temin edildiğini, villa inşasının tamamlanmasına yakın bir süre kala davalı/borçlu havuz altında bulunan bölüme küçük bir daire inşa edilmesini istediğini, müvekkili tarafından bu taleblin de kabul edildiğini, taraflar arasındaki anlaşmaya ek olarak tüm inşaat malzemelerinin tamamen davalının talebine uygun bir biçimde temin edildiğini, müvekkilinin davalının tüm talep ve isteklerine uygun olarak tamamladığını, gerek inşaat süresinde gerek işin bitiminden sonra davalı yanın müvekkiline işin ayıplı olduğu veyahut eksik olduğu gerekçesiyle herhangi bir başvuruda bulunmadığını,müvekkilinin davalıya ... TL bedelli fatura kesildiğini, bu fatura bedeline davalı tarafa yasal süresi içeisinde herhangi itirazda bulunulmadığını, ve bir kısmının davalı yan tarafından müvekkili şirket eödendiğini, fatura içeriği ve bedeli davalı yan tarafından kabul edildiğini, ödenmeyen bakiye alacak için icra takibi başlatıldığını, davalının davaya konu havuzlu ... turizm amaçlı kiralamak için yaptığını, netici olarak her iki tarafın tacir sıfatıyla hareket ederek söz konusu eser sözleşmesini meydana getirdiklerini, davalı yanın takibe itiraz ettiğini, sonrasında ... Arabuluculuk Bürosu .../... Büro Dosya Numarası, .../... Arabuluculuk Numarasına kaydı yapılan başuru neticesinde davalı yanın ödeme niyetinin olmadığını beyan ettiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile ... İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosyaya yapılan itirazın iptalini ve takibin devamını, davalı aleyhine asıl alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen dosyada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ettiği havuzlu ve bahçeli villa yapımı işi müvekkiller ... ve ... ile ... arasında akdedilen bir sözleşme olduğunu, davalı şirketin ... arasında akdedilen bir sözleşme bulunmadığını, sözleşme ve sözleşmeden kaynaklı yapıldığı iddia edilen ek işler müvekkil ile ... arasında gerçekleşen sözleşme ilişkisine dayandığını, davacı şirketin dava açma ve taraf ehliyeti bulunmadığını, davanın usulden reddinin gerektiğini, müvekkiline ait taşınmazda yapılan inşa işleri ve bu konuda yapılan sözleşme tüketici sözleşmesi niteliğinde olduğunu, bu nedenle ticaret mahkemesinde açılan huzurdaki davaya görev yönünden açıkça itiraz ettiklerini, ticari amaçla yapılan bir inşa sözleşmesinin mevcut olmadığını, tüketici olarak müvekkilinin kendi gayrimenkulünde ...'den hizmet satın aldığını, davanın tüketici mahkemelerinde açılması gerektiğini, dava onusu işler hakkında yapılan ... tarihli sözleşmede 10. Maddede sözleşmeden doğan ihtilaflarda ... mahkemelerinin yetkili olacağının belirtildiğini, bu nedenle Antalya mahkemelerinde açılan davada yetkiye itiraz ettiklerin, davanın ... mahkemelerinde açılması gerektiğini, müvekkiline karşı düzenlenen faturayı kabul etmediklerini, davacının iddia ettiği alacak zamanaşımına uğradığını, iddia edilen alacak kalemleri açısından zamanaşımı itirazında bulunduklarını, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde .../... E sayılı dosyası ile diğer müvekkili ...'e karşı da aynı konuda ve aynı taleplerle dava açıldığını, davacı tarafın haksız çıkar elde etmek amacıyla her iki mülk sahibine de aynı taleplerle aynı içerikte iki davanınbirden açtığını, derdestlik itirazları olduğunu, müvekkilleri ... ve ... söz konusu taşınmazda müşterek mülkiyet sahipleri olduğunu, müvekkilinin paylı mülkiyet sahipleri zorunlu dava arkadaşlığı kapsamında olduğunu, huzurdaki davanın yalnızca ... adına açılması onun tek başına malik olmadığı gerekçesiyle taraf sıfatının olmadığını gösterdiğini, davada taraf teşkili sağlanmadığından usulden reddedilmesi gerektiğini, sözleşmede belirtilen işler için taraflar ... ...(...) ödeme konusunda anlaşma sağlanmış, sözleşmede ayrıntıları belirtildiği üzere bu bedel 7 parça halinde ödeneceği kararlaştırıldığını, 7. son ödeme yani sözleşmede bakiye ödeme olarak ... ... villanın, yüzme havuzunun ve bahçenin tüm detaylı inşaatının ve hatalı imalat listesinin tamamlanmasının ardından ödeneceğini, ancak satıcı tarafından eksik ve hatalı olan imalatların tamamlanmadığını, hataların giderilmediğini, müvekkilinin satıcı ...'e vekalet verdiğini, ve bu şekilde bankadan para çekme yetkisi alan ...'in sözleşme miktarından fazla parayı bankadan aldığını, turizm için gerekli belgelerin müvekkilinde bulunmadığını, bu nednelerle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddini, haksız ve kötü niyetle yapılan takip ve açılan dava sonucunda müvekkili lehine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmseini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak için başlatılan icra takibinde itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce öncelikle görev hususu incelenmiş olup, bu kapsamda gerçek kişi davacının tacir olup olmadığı araştırılmıştır.
Davalıların tacir olup olmadığının tespiti için Antalya Gelir İdaresi Başkanlığı ve Antalya Esnaf ve Sanatkarlar Odasına, Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkereler yazılmış olup, Antalya Vergi Dairesi ... Mal Müdürlüğü'den gelen cevapta davalı ...'in işletme esasına göre defter tuttuğu,2023 yılı Yıllık Gelir Vergisi beyannamesinin beyannamesinin gönderildiği, esnaf sicilinde ve Ticaret Sicil Müdürlüğünde kaydının bulunmadığı, davalı ...'in herhangi bir mükellefiyet kaydına raslanmadığı esnaf sicilinde ve Ticaret Sicil Müdürlüğünde kaydının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.
Mutlak ticari davalar yanında nisbi ticari davalar da bulunup, TTK'nun 4 maddesi 1 bendine göre, bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekir. Maddedeki ticari işletme kavramının neyi ifade ettiği hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir. 6102 Sayılı TTK'nun 11 maddesinde ticari işletme tanımı yapılmış ticari işletme ile esnaf arasındaki sınır Bakanlar Kurulunca çıkartılacak kararnamede gösterilir hükmüne binaen, 21/07/2007 tarih 26589 sayılı resmi gazetede yayınlanan 2007/12362 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile esnaf, sanatkar ve tacir sanayici ayrımı belirlenmiştir.
Bu belirlemeye göre VUK 177.maddesinde belirtilen hadlerden 1. ve 3. bendindeki konularda faaliyette bulunanların yarısını, 2.bendindeki faaliyetlerde bulunanların tamamı dikkate alınarak bu rakamları aşanlar tacir olarak kabul edilmiştir. TÜİK verilerine göre davalının yaptığı işe göre 2.bentteki sınırlara ilişkin 2023 yılında defter hadlerine göre gayrisafi hasılat ... TL olarak belirtilmekle davalı ...'in en son (2023) gayrisafi hasılatı vergi beyannamesi ile ... TL olduğu bildirilmekle davalının esnaf olarak kabulü gerekmektedir.
Nispi ticari dava yönünden yukarıdaki açıklamalara göre davalı gerçek kişilerin durumu incelendiğinde, asıl dosyada davalı ...'in işletme esasına göre defter tuttuğu, birleşen dosyada davalı ...'in herhangi bir mükellefiyet kaydına raslanmadığı, esnaf sicilinde ve Ticaret Sicil Müdürlüğünde kayıtlarının bulunmadığı ve V.U.K.177. Maddeye tabi olmadığı ve buna göre de davalı ... yönünden esnaf sınırının aşılmadığı görülmüştür.
Somut olayda, hem asıl hem birleşen dosyada dava konusu uyuşmazlık, yüklenici ile işyeri sahibi arasında düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı,eser sözleşmesi kapsamında yapılan işler bedelinin tahsilini talep etmektedir. Eser sözleşmeleri Türk Borçlar Kanunu'nda düzenlendiğinden, uyuşmazlık bu Kanun hükümlerine göre irdelenip çözüme kavuşturulacaktır. Dolayısıyla eldeki dava konusu itibariyle Ticaret Kanununda yer alan herhangi bir düzenlemeden kaynaklanmamaktadır. Davacı tacir olup, uyuşmazlık kendi işletmesini ilgilendirse de; davalılar tacir olmadığından olayda TTK 4.maddesi anlamında mutlak ve nispi ticari davanın söz konusu olmayıp hem asıl hem birleşen dosya yönünden görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla, görevsizlik kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Dava dilekçesinin göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle hem asıl hem birleşen davanın usulden REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-HMK'nın 20. maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve süresinde (iş bu kararın kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde) başvurulması halinde dava dosyasının yetkili ve görevli Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-HMK'nın 331/2 maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra:
a-Davaya görevli mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
b-Dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmezse talep üzerine dosya üzerinden bu durumun tespitine ve davacının yargılama giderlerine mahkum edilmesine ilişkin karar verilmesine,
Dair, taraf vekillerinin e- duruşma yüzüne karşı, 6100 sayılı HMK'nun 345 maddesi uyarınca bu gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde kararın Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili hukuk dairesince incelenmesi için istinaf kanun yoluna başvurma haklarının bulunduğuna dair, verilen karar, açıkça okunup, anlatıldı.08/05/2025
Katip ...
(E-İmzalıdır)
Hakim ...
(E-İmzalıdır)