T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/683 Esas
KARAR NO : 2025/454
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/09/2023
KARAR TARİHİ : 20/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili belediyenin, ....’nin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun “4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu ”İkinci bölüm madde 4 g fıkrasında yer alan “...dan dağıtım lisansı alan şehir içi dağıtım şirketi, yetki aldığı şehirde bulunan belediye veya belediye şirketini sermaye koyma şartı aramaksızın, yüzde on nispetinde dağıtım şirketine ortak olmaya davet etmek zorundadır." hükmü gereğince sermaye koyma şartı aranmaksızın, ilin nüfusu ölçüsünde %8,8215 oranında ortağı olduğunu, şirketin sermaye artırım talebi gündeme geldiği durumlarda, “4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu” ve ilgili mevzuat gereğince Belediyelere sermaye ödeme yükümlülüğü verilmediğini, belediyenin hiçbir işleminin ticari nitelik taşımadığını, kar amacı gütmediğini, iş ve işlemlerin kanunun izin verdiği sınırlarla kamu menfaati gözetilerek yetki ve görevler çerçevesinde yerine getirildiğini, 2019, 2020, 2021, 2022 ve 2023 yılları için davalı şirket üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediğini, şirketin sermayesi ... tarihinde yapılan genel kurul toplantısında alınan karar ile ...-TL artırılarak ...-TL’den ...-TL’ye çıkarıldığını, bu sebeple davalı şirketteki 4646 sayılı Kanundan kaynaklı belediye hissesine karşılık gelen 2019, 2020, 2021, 2022 ve 2023 yıllarına ait tutarlar toplamı ... TL'nin ve hak kazanılan yıllar dikkate alınarak işleyecek faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; öncelikli olarak davanın görev yönünden reddinin gerektiğini, davanın şirket ortağı konumunda olan davacının şirkete karşı açmış olduğu ve TTK hükümlerine tabi olan mutlak bir ticari dava olduğunu, Asliye Ticaret Mahkemesi'ne görevsizlik kararı ile gönderilmesi halinde de arabuluculuk dava şartının gerçekleşmemiş olduğunu, bu nedenle de davanın usulden reddinin gerektiğini, esas yönünden incelenmesi halinde de; davacının, davalının 2019 - 2020 - 2021 - 2022 - 2023 yılları için üzerine düşen edimi yerine getirmediği iddiası ve ilgili yıllara ait hissesine isabet eden tutarın - kar payının - ödenmesi talebinin yersiz ve mesnetsiz olduğunu, müvekkili şirketin genel kurulunun kar payı dağıtması için yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulun bu yönde bir karar alması şart olduğunu, ... tarihli ve ... sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nin ...'üncü sayfasında yayınlanan ... tarihli genel kurul, kurulda alınan sermaye artışı kararı ve sermayenin geçmiş dönem karlarından karşılanması ve artırılan miktarın tamamının şirket ortaklarının paylarına bedelsiz olarak payları oranında ilave edilmesi kararı karşında davacının pay oranına tekabül edecek olan kar payını talep etme hakkının bulunmadığını, ... tarihli genel kurulun ve genel kurulda alınan kararlara karşı bir muhalefet şerhi ve devanmında kararların iptaline yönelik herhangi bir başvurunun bulunmadığını, ayrıca davacı belediyenin, davalı şirkete herhangi bir sermaye payı ödemediğini, davacı belediyenin 4646 sayılı kanunun ilgili maddesi uyarınca şirkete sermaye koymaksızın şirkete ortak olduğunu, şirkete ortak olurken herhangi bir ödemede bulunmayan davacı belediyenin, sermaye artışı öncesinde ( ... x % ... ) ... TL değerinde hissesi varken sermaye artışı sonrası ( ... x % ... ( ... TL değerinde hissesinin olduğunu, sonuç olarak kamu zararının oluşmasının mümkün olmadığını, sermaye artışı ile ... liradan fazla yararının oluşmuş olduğunu, tüm açıklanan nedenlerle davanın tümden reddinin gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarihli .../... Esas - .../... Karar sayılı kararı ile; "... davacı belediyenin davalı şirketin kanuni ortağı olduğu, davanın da ortaklığa dayalı kar payı istemine ilişkin olduğu, davanın bu haliyle mutlak ticari dava olduğu, ortaklığın kanuna dayalı olmasının ve ya davacının tacir olmamasının bu durumda önemsiz olduğu anlaşılmakla, iş bu davanın görülmesinde mahkememizin görevli olmadığı, asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu kanaatine varılmakla davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine" karar verilmiş, görevsizlik kararına itiraz edilmesi üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... tarihli .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamında; "...Mahkemelerin görevi HMK 114-115 maddeleri uyarınca dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında resen gözetilecek hususlardandır.
6102 sayılı TTK'nın Ticari davalar, çekişmesiz yargı işleri ve delilleri başlıklı 4. maddesi;
"(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;
a) Bu Kanunda,
b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,
c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,
d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,
e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,
f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.
(2) (Değişik: 28/2/2018-7101/61 md.) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir; miktar veya değeri ... Türk lirasını geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanır. (Ek cümle: 28/3/2023-7445/30 md.) Bu fıkrada belirtilen parasal sınır, 6100 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesinin birinci fıkrasına göre artırılır." şeklinde
6102 sayılı TTK'nın Ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler başlığını taşıyan 5. maddesi;
"(1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.
(2) Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.
(3) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.
(4) (Değişik: 26/6/2012-6335/2 md.) Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması, görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez; asliye hukuk mahkemesi, davaya devam eder." şeklinde düzenlenmiştir.
İş bu yasal düzenlemeler uyarınca davacının ortaklığa dayalı kar payı istemine ilişkin olan işbu davanın mutlak ticari dava olduğu ve iş bu davaya bakmaya Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu, mahkemece verilen görevsizlik kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu" şeklinde kesin olarak karar verildiği anlaşılmıştır.
Davanın mahkememize tevzi edilerek mahkememizin .../... Esas sırasına kaydının yapıldığı, yargılamasına devam olunduğu anlaşılmıştır.
Davalı şirketin ticaret sicil dosyası getirtilmiş, davalının ... iline ait ... dağıtım listesinin tüm ekleriyle (ilk veriliş tarihinden itibaren) getirtilmiştir.
Dava, davalı şirket ortağı olan davacı belediyenin geçmiş yıllara ilişkin dağıtılmayan kar payı alacağının tahsili davasıdır. Davalı şirket, anonim şirketi olup 6102 sayılı TTK'nın 408/d maddesi gereğince kar payı dağıtılması genel kurulun devredilemez görev ve yetkileri arasındadır. Davalı şirketin geçmiş dönemlere ilişkin kar payı dağıtılmasına ilişkin alınmış herhangi bir genel kurul kararı veya ortaklar kurulu kararı bulunmamaktadır. Mahkemenin ortaklar kurulu yerine geçerek kar payı dağıtma görev ve yetkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,
Davanın Reddine,
1-Alınması gereken ... TL maktu harcın peşin alınan ... TL harçtan düşümü ile artan ... TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
2-Davacının karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, reddedilen ... TL üzerinden davalı lehine takdir edilen ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ... TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davacıdan alınarak hazineye irat kaydedilmesine,
5-Artan gider avansı bulunması halinde karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, tarafların HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulünce anlatıldı.20/05/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır