T.C.
ANTALYA
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/17
KARAR NO: 2025/879
DAVA: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/01/2025
KARAR TARİHİ: 06/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin araç alım satım işi yapmakta olduğunu, ... tarihinde araç satış sözleşmesi ile davalıdan araç satın aldığını, müvekkili daha sonra satın almış olduğu bu aracı ... tarihinde ... isimli kişiye sattığını, ardından dava dışı ...'in müvekkiline Bornova ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesini gönderdiğini ve ... tarihinde ... Emniyet Müdürlüğünce yürütülen bir soruşturma kapsamında arandığını ve aracı alarak ... Emniyet Müdürlüğü'ne gittiğini ve kendisine aracın ''change'' araç olduğu bildirilerek ve araca el konulduğunu, araca el konulması nedeniyle ödediği bedelin iadesini istediğini, müvekkili şirkete tebliğ edilen bu ihtarnamenin ardından müvekkili şirket tarafından Gemlik ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile durum davalıya bildirildiğini, daha sonra dava dışı ... tarafından müvekkili şirket aleyhine ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, dava da taraflarına davalıya da ihbar edildiğini, yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmişse de istinaf mahkemesince karar kaldırıldığını ve davanın kabulüne ''kesin'' olarak karar verildiğini, karara istinaden müvekkili şirket aleyhine ... ... İcra Müdürlüğü'nün .../... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirket mecburen ... tarihinde ... TL icra dosyasına ödeme yaptığını, davalı müvekkiline ayıplı araç satmak suretiyle müvekkilinin maddi olarak zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, davalının müvekkiline ayıplı araç sattığı dosyada ki bilgi, belge, bilirkişi raporu ve özellikle ... ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyası ve ... Cumhuriyet Başsavcılığı kayıtları ile sabit olduğunu, dolayısıyla davalı müvekkilinin uğradığı tüm zararlardan sorumlu olduğunu, müvekkili açılan dava ve icra takibi neticesinde ... TL ödeme yapmak zorunda kaldığını, müvekkili davalıya yapmış olduğu müracaatlardan sonuç alamadığı gibi arabuluculuk sürecinden de netice elde edemediğini, davalının mal kaçırmak suretiyle müvekkilinin alacak hakkını semeresiz bırakma ihtimaline binaen davalının üzerine kayıtlı taşınmaz, araç ve banka hesaplarına dava değeri kadar ihtiyati haciz konulmasına, yargılama sonucunda davamızın kabulü ile ... TL'nin ödeme tarihi olan ... tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmisini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu aracın müvekkili tarafından davalıya satılmadan önce ... ... tarafından detaylı ekspertiz incelemesinden geçmiş olduğunu, bu inceleme sonucundan alınan ekspertiz raporu neticesinde davalı tarafa satıldığını, her ne kadar ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyasında dava konusu aracın change araç olduğu yönünde tespitlerde bulunulmuşsa da aracın change araç olduğunu gösterir her türlü şüpheden uzak bir delil henüz mevcut olmadığını, müvekkilinin basiretli bir tacir olarak elinde bulunan aracı ekspertiz raporu doğrultusunda davacıya sattığını, davacı taraf ekspertiz raporunda tespit edilen eksiklikler doğrultusunda aracı beğenerek satın aldığını, müvekkilinin dava konusu aracın change araç olup olmadığını bilmek gibi bir imkanının bulunmadığını, zira dava tarihinden çok önce davacıya sattığını, müvekkili açısından araçta ayıplı bir hususun söz konusu olması halinde burada sorumluluğun müvekkilinde değil, aracı herhangi bir ayıpı olmadığına dair ekspertiz raporu düzenleyen şirket olduğunu, müvekkilinin dava konusu aracı ... tarihinde ...'da ikamet eden dava dışı ...'den satın aldığını, müvekkilinin aracı satın almadan önce gerekli kontrolleri yaptığını, gerekli belgelerin incelediğini ve ekspertiz raporuna istinaden aracın ayıbı olmaması üzerine aracı satın aldığını, bu husus hakkında dava dışı ...'e ihtar ile bildirimde bulunulduğunu ve netice alınamadığını bildirerek , davanın davalının aracı satın aldığı ...'e ihbarına, davacının haksız ve yersiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekli emsal kararlar, ihtarname, ekspertiz raporu, arabuluculuk tutanağı delil olarak sunulmuş, mahkememizce araç kayıtları, ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası ve ... ... İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı icra dosyası ve ... ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası istenilmiş, davalının tacir olup olmadığının araştırılması için ilgili kurumlara müzekkere yazılmış, tüm deliller toplanmıştır.
... ... İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı davacı tarafından davalı aleyhine ... TL tazminat alacağı, ... TL yargılama gideri, ... TL ilam vekalet ücreti, ... TL istinaf harcı ile ... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ... TL alacak üzerinden icra takibe girişildiği, dosyanın infaz ile kapatıldığı, eldeki davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalılar ... ile ...'e karşı açılan davada verilen ... tarihli kararı ile "Davanın Reddine" karar verildiği, davacı vekili tarafında istinaf dilekçesi sunulduğu, ... BAM ... HD'nin ... tarihli .../... Esas ve .../... Karar sayılı ilamında: "Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas .../... Karar sayılı dosyasında verilen ... tarihli kararının kaldırılmasına, Davanın davalı ... yönünden KABULÜ ile ... TL'nin el konulma tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine, Davalı ...-... yönünden davanın REDDİNE," karar verildiği anlaşılmıştır.
... ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin .../... Esas ve .../... Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; mahkeme tarafından sanık ... (...) ... aleyhine ... tarihli kararında: "1-Sanığın sabit olan kamu kurumunu aracı kılmak suretiyle nitelikti dolandırıcılık suçundan eylemine uyan TCK 158/1-d maddesi gereğince sanığın sonuç olarak 5 yıl hapis ve ... tl adli para cezası ile cezalandırılmasına, 2-Sanığın sabit olan resmi belgede sahtecilik suçundan eylemine uyan TCK 204/1 maddesi gereğince neticeten 3 yıl 9 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Dava, davacının davalıdan satın aldığı ikinci el aracın "change" çıkması nedeniyle aracı sattığı şahıs tarafından açılan dava sonucu ödemek zorunda kaldığı tazminat badelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Satım sözleşmesinde satıcının zapta karşı sorumluluğunu düzenleyen Türk Borçlar Kanununun 214. maddesine göre; “ Satış sözleşmesinin kurulduğu sırada var olan bir hak dolayısıyla, satılanın tamamı veya bir kısmı bir üçüncü kişi tarafından alıcının elinden alınırsa satıcı, bundan dolayı alıcıya karşı sorumlu olur.” Madde metninden de açıkça anlaşılacağı gibi mevcut ayıp ister subjektif bir haktan, isterse objektif bir hukuk kuralından doğmuş olsun satıcı, devrini taahhüt edip gerçekleştirdiği hakkın kendi malvarlığında mevcut olduğu yönünü de tazmin etmeye mecburdur. Devredilen hak, herhangi bir nedenle devri taahhüt edilen hakka uygunluk göstermiyorsa satıcı bundan sorumludur. Bu sorumlulukta alıcının zapt nedeniyle uğradığı gerçek zarar kadardır. İlgili yasanın devamındaki maddelerde de, bu yükümlülüğün koşulları ve zararın kapsamı konusunda açıklamalar getirilmiştir. Borçlar Kanununun 217 maddesinde (eski BK 192) "satılanın tamamı alıcının elinden alınmışsa, satış sözleşmesi kendiliğinden sona ermiş sayılır ve alıcı satıcıdan aşağıdaki istemlerde bulunabilir" yazıldıktan sonra aynı maddenin (1) bendinde de "satılandan elde ettiği veya elde etmeyi ihmal eylediği ürünlerin değeri indirilerek, ödemiş olduğu satış bedelinin faizi ile birlikte geri verilmesini isteyebebilir" yazılıdır. Aynı yasa maddesinin devam eden bentlerinde de alıcının talep edebileceği diğer hakları sıralanmıştır. Satım bozulduğuna göre, satıcının mal varlığında satım bedeli nedensiz kalır. Bu itibarla satış bedelinin alıcıya her halde geri verilmesi gerekecektir. Alıcının, satıcıdan isteyebileceği zarar ise, "menfi zarardır. (Örneğin, alıcının, satım sözleşmesinin kuruluşu ve ifası için yaptığı ve artık kendisi için tamamen boşa gitmiş sayılan giderler. Borçlar Kanunu Madde 192/4) Hemen belirtilmelidir ki; alıcının, satılanın tamamen zaptı halinde satıcıya karşı ileri sürebileceği bu istemlerin kabul edilebilmesi için, satıcının kusurlu olup olmaması, sonuca etkili değildir. Zira satıcının bu konudaki sorumluluğu, kusursuz sorumluluktur. Bununla beraber satıcı, menfi zarar dışında, hiç bir kusurun kendisine yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe alıcının, satılanın zaptı yüzünden uğradığı diğer her türlü zararlarını da ödemekle yükümlüdür. (Borçlar Kanunu Madde 192/son fıkra).
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davaya konu otomobilin Antalya ...Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu araç satış sözleşmesi ile davalı tarafından, davacıya ... TL bedelle satıldığı, davacının da ... tarihinde araç satış sözleşmesiyle ... TL bedelle dava dışı ...'e sattığı, dava dışı ...'in davacı şirkete karşı ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyasında otomobile Emniyet Müdürlüğü'nce şasi numarasının başka bir araca ait şasi numarası ile değiştirildiği ve change araç olduğu gerekçesiyle ... tarihinde el konulduğu ve bu nedenle zarara uğradığı iddiasıyla dava açtığı, yargılamanın davalı ...'a ihbar edildiği, ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas .../... Karar sayılı ve ... tarihli kararı ile, davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf mahkemesince kaldırıldığı ve davanın kısmen kabulü ile, davalı ... yönünden kabulü ile araç satış bedeli ve masraf toplamı ... TL'nin davalıdan tahsiline, eksper hizmeti veren diğer davalı yönünden davanın reddine yönünde kesin olarak karar verildiği, karara istinaden davacı şirket aleyhine ... ... İcra Dairesi'nin .../... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığı, davacı şirket tarafından ... tarihinde ... TL icra dosyasına ödeme yapıldığı, davacının, davalıdan satın aldığı aracın “change” çıkması nedeniyle aracı sattığı dava dışı 3. şahıs tarafından açılan dava sonucu ödemek zorunda kaldığı tazminat bedelinin davalıdan tahsili talebi ile eldeki davayı açtığı anlaşılmıştır.
... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyasında yargılama esnasında alınan ... tarihli bilirkişi raporunda da davaya konu aracın şasi numarasının tadilat yapılarak değiştirildiğinin net bir şekilde görüldüğü belirtilerek aracın gizli ayıplı olduğu tespit edildiği, mahkeme dosyasına gelen ... İl Emniyet Müdürlüğü'nün cevabi yazısında, en son ... plakalı aracın davacı ... adına tescilli iken ... ... Noterliği tarafından ... tarihinde Araç Tescil Yönetmeliği 44/7.maddesi gereğince Change işleminde kullanılan araç kapsamında hurdaya ayrılarak tescil kayıtlarının silindiği, ... tarihinde dava konusu araca el konulduğu bildirildiği, ... ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin .../... esas sayılı dosyası dosyasında, ... Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü tarafından hazırlanmış olan ... uzmanlık raporunda; davaya konu aracın ön çamurluk yüzeyinde bulunan ''...'' şasi numarasının ve bulunduğu bölgenin fiziksel ve kimyasal olarak yapılan incelemesinde numarayı oluşturan karakterlerin orijinal olmadığı, bulunduğu bölgeye sonradan vurulduğu, alt kısımda ''...'' karakterlerinden oluşan orijinal şasi numarasının olduğu, sonuç olarak ise tespit edilen motor ve şasi numarasının hak mahrumiyeti kaydı bulunan ''...'' plakalı ... marka ... tipli ... model araca kayıtlı olduğu tespit edildiğinin belirtildiği, yapılan yargılama sonucunda davacı ve davalının katılan ve mağdur olduğu dosyada sanığın müştekilerin zararına neden olacak şekilde menfaat temin ettiği anlaşılmakla Resmi Belgede Sahtecilik ve Kamu Kurum ve Kuruluşları ve Tüzel Kişiliklerin Araç olarak kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık suçundan ayrı ayrı hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, böylelikle davaya konu aracın change olması sebebiyle Emniyet Müdürlüğü tarafından el konulduğu, davacının aracı satmış olduğu ...'in zapta karşı tekeffül hükümleri gereğince ... ... Tüketici Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyasında davacıya karşı açmış olduğu davayı kazandığı ve kararın kesinleştiği, davacının söz konusu karar sebebiyle uğramış olduğu araçtaki gizli ayıp nedeniyle dava dışı ...'e ödemek zorunda kaldığı bedeli aracı kendisine satan, kendi akidi olan davalıdan talep etme hakkı bulunduğu, davalının davaya konu aracı davacıya satması ve aracın gizli ayıplı (çenç) çıkması sonucunda davacının uğradığı ... TL zararından TBK 219.maddesinin 2.fıkrası gereğince ayıpların varlığını bilmese bile sorumlu olduğundan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KABULÜ ile;
... TL'nin ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli ... TL harçtan peşin alınan ... TL harcın mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan ... TL ilk masraf, ... TL tebligat gideri, ... TL müzekkere gideri olmak üzere ... TL yargılama gideri ile peşin alınan ... TL toplamı ... TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ... TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davalıdan alınarak hazineye irat kaydedilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça, okunup, usulen anlatıldı. 06/11/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır