T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2013/529
KARAR NO: 2021/788
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 26/09/2013
KARAR TARİHİ: 21/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ...'un ... tarihinde ... plaka sayılı aracın takma atması neticesinde %98 özürlü olarak bakıma muhtaç bir şekilde yaşadığını, davacı ...'un, özürlü olan ...'un Antalya ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... esas, ... sayılı kararı ile vasi tayin edildiğini, kazayı gerçekleştiren aracın kaskolu olması nedeniyle 15.000 TL manevi, 45.000 TL maddi tazminatın davalı şirketten sigorta poliçesinin limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: meydana gelen zararın öncelikle ... plakalı aracın trafik sigortacısından karşılanması gerektiğini, olayda hatır taşımasının söz konusu olabileceğini, bu durumda aleyhe hüküm kurulması halinde belirlenecek tazminattan en az % 25 oranında indirim yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçede yazılı limit ile sınırlı olduğunu, müvekkilinin dava tarihinden itibaren yasal faiz ile sorumlu olduğunu, davacı tarafın müvekkilinin kusurunu ve zararının usulen ispat etmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava: Tazminat davasıdır.
Deliller ve değerlendirilmesi; dosya içerisine davalı sigorta şirketinden hasar dosyası ve poliçe örneği, davacıya ait tedavi evrakları, hasta müşahede kayıtları film ve grafileri, hastanelerden celp edilmiş, maluliyet raporu ile aktüer bilirkişiden ayrıntılı rapor aldırılmıştır.
... Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacıya kaza sebebiyle rücuya tabi peşin sermaye değerli gelir bağlanıp bağlanmadığı, herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususları sorulmuş, verilen cevabi yazı ile davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı bildirilmiştir.
Davacı ... Fakültesine sevk edilerek rapor aldırılmış, aldırılan ... tarihli rapora göre: yaralanma netiçesinde şahsın gerek hastane, gerekse hastane dışında yaralarının iyileşmesi ve mevcut haliyle blağan yaşamına dönebilmesi için ihtiyaç duyduğu sürenin 8 ay olduğu, sürekli işgöremezlik oranının %65 olduğu hususunda rapor tanzim edilmiştir.
Mahkememizce dosyamız aktüer bilirkişi ...'ye tevdi edilerek rapor aldırılmış, aldırılan ... tarihli rapora göre: ... tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu % 65 oranında beden gücü kaybı olan davacı ...'un gerçek ve nihai zararının ... TL olduğu hususunda görüş ve kanaat bildirmiştir.
Mahkememizce dosyamız yeni bir aktüer bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmış, bilirkişi ... ... tarihli raporunda: ... tarihli trafik kazası sonucu %65 oranında sürekli, 8 ay geçici iş göremezlik durumu gelişen davacı ...'un Geçici iş gücü kaybından kaynaklanan talep edilebilir maddi zarar ... (TL),
-Sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan ve ZMM poliçesinden ödemelerini aşan bakiye maddi zararı ...(TL) olarak hesaplandığı, İMM poliçesi sorumluluğu, bedeni zarar poliçe limitinin ...-TL olacağı hususunda görüş ve kanaat bildirmiştir.
İtiraz üzerine bilirkişiden ek rapor aldırılmış olup bilirkişi ... ... tarihli ek raporunda: ... tarihli trafik kazası sonucu %65 oranında sürekli, 8 ay geçici iş göremezlik durumu gelişen davacı ...'un ... verileri dahil edilerek zararının yeniden hesaplandığını, geçici iş gücü kaybından kaynaklanan talep edilebilir maddi zarar ... (TL), sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan ve ZMM poliçesinden ödemelerini aşan bakiye maddi zararı ...(TL) olarak hesaplandığını, İMM poliçesi sorumluluğu, bedeni zarar poliçe limitinin ... TL olacağı hususunda görüş ve kanaat bildirmiştir.
Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile davasının ıslah etmiş maddi tazminat kısmını iş göremezlik oranı ile ...-TL daha artırarak toplamda ...-TL miktara çıkardığını beyan etmiştir.
Haksız fillerden kaynaklanan borç ilişkilerinin düzenlendiği 6098 sayılı TBK.nun 49. Maddesinde, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar verenin, bu zararı gidermekle yükümlü olduğu;
6098 sayılı TBK.nun 51/1 maddesinde "Hakimin tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği"
2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı",
2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu hükümleri düzenlenmiştir.
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın Sigorta Teminatının Kapsamı başlıklı 1.maddesinde ise “Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder.” hükmüne yer verilmiştir.
Ayrıca TBK'nın "tazminatın belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği belirtilmiş; "Tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise; zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hakimin, tazminat indirebileceği ya da tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır. Bu düzenlemeler doğrultusunda, meydana gelen trafik kazasında davacıların murisinin kask takmadığı, kaza neticesinde kafasından aldığı darbeler nedeni ile künt kafa travmasına bağlı olarak ölüm olayının gerçekleştiği dosyadaki tutanaklardan anlaşılmış olup, Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemelerinin yerleşik içtihatları doğrultusunda bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat miktarları üzerinden %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmıştır
Hatır taşıması, zarar görenin ücret mukabili taşınmadığı bir taşıma türüdür. Bir olayda hatır taşımasının varlığının kabul edilebilmesi için taşımanın ücretsiz olması yeterli olmayıp, taşıma işinin ailevi bir yükümlülüğün icrası kapsamında da gerçekleştirilmemesi gerekir. Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin istikrarlı uygulamasına göre hatır taşımacılığı varsa hükmedilen maddi tazminattan %20 nispetinde, manevi tazminat yönünden ise takdir edilecek oranda makul bir miktar indirim yapılması gerekir.
Somut olay nedeniyle;
Dava dışı ZMM Sigortacısı tarafından davacıya ... numaralı ve ...-... numaralı hasar dosyası kapsamında ödeme yapıldığı ve davacı ile Trafik sigortacısının sulh oldukları dosya arasına aldırılan belgelerle anlaşılmıştır.
Dosya münderecatından davacının kaza yapan araçta ücretsiz taşındığı, müteveffa araç sürücüsü ile davacı arasında yakın akrabalık ilişkisi bulunmadığı, bu sebeple de davacılar desteğinin araçta hatır için taşındığı; ayrıca müteveffa sürücünün alkollü olması ve davacının bu hususu bilebilecek durumda olduğu halde arabaya bindiği anlaşılmış ise de davacının bakiye zararının (ZMMS poliçe limitini aşan zarar) ...-TL olduğu ve bu zarardan ayrı ayrı % 20 hatır taşıması ve %20 müterafik kusur taşımacılığı indirimi yapılsa dahi, davacının davalı sigortacıdan talep edebileceği miktar İMM poliçe teminat limitini aştığından, davacının talep etmiş olduğu zarardan bu yönde bir indirim yapılmamıştır.
Mahkememizce ZMM Sigortacısı tarafından ödeme tarihi itibari ile davacıya yapılan ödemenin, ödeme tarihindeki verilere göre yeterli olup olmadığının ve ZMMS poliçe teminatını aşan bakiye zararın belirlenmesi için denetime elverişli bilirkişi raporu aldırılmıştır. Buna göre bilirkişi tarafından davacının geçici iş gücü kaybından kaynaklanan talep edilebilir maddi zarar ...-TL, sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan ve ZMM poliçesinden ödemelerini aşan bakiye maddi zararı ...-TL olarak hesaplanmıştır.
Talep ve limit nazara alınarak ...-TL maddi tazminatının davalının temerrüde düştüğü ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
Manevi tazminat, TBK 56. Maddesinde düzenleşmiş olup, "Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarında da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." hükmüne amirdir.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminat hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinilmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli, manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlenmesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.
Buna göre ve dava dosyasındaki deliller bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Davacının sürekli iş göremez oranının % 68, geçici iş göremezlik süresinin 8 ay olduğu, meydana gelen olayda davacının araçta yolcu olduğu, dava konusu aracın İMMS poliçesi ile davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu ve İMM poliçe sorumluluğu, manevi zarar poliçe limitinin ...-TL olduğu anlaşılmakla ...-TL manevi tazminata hükmetmek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davacı tarafın maddi tazminat istemleri yönünden davanın KABULÜ ile;
...-TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, tahsili ile davacıya ödenmesine,
a-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ...-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan ...-TL harcın mahsubu ile bakiye ...-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b-Davacının bu dava nedeni ile yapmış olduğu posta, tebligat, bilirkişi ücreti ve harç toplamından ibaret toplam ...-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
c-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
d-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine,
2-Davacı tarafın manevi tazminat istemleri yönünden davanın KISMEN KABULÜ ile;
...-TL manevi tazminatın davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
a-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 68,31.-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b-Manevi tazminat davasında ayrıca bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
c-Davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 1.000,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
d-Davalı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 1.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 21/10/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)