T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1163 Esas
KARAR NO: 2018/703
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 17/11/2014
KARAR TARİHİ: 13/11/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı şirketin ... nolu elektrik abonesi olduğunu, davalı şirketin müvekkiline ait soğuk hava deposunun elektriğini .../.../... tarihinde sebepsiz yere kestiğini ve elektrik sayacını mühürlediğini, elektriğin haksız yere kesildiği .../.../... tarihi itibariyle müvekkilinin vadesi gelmiş herhangi bir borcunun bulunmadığını, davalı kurumun haksız yere .../.../... tarihinde kestiği elektriği .../.../... tarihinde açtığını, elektriğin kesik olduğu bu süre zarfında davalıya herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu şekilde davalı kurumun elektriği haksız yere kestiğini dolaylı olarak ikrar ettiğini, davalı kurumun müvekkili şirketten geçmiş dönem borcu için ... İcra Müdürlüğünün .../... ve .../... esas sayılı dosyadan icra takibi başlattığını, bu her iki icra dosyasında müvekkili tarafından ödeme taahhüdünde bulunduğunu, müvekkilinin aylık taahhüt ettiği ödemeleri banka havalesi yoluyla yaptığını, icra takibinde yapılandırdığı borcu dışında kullandığı enerji bedellerini de yine ...tarihine kadar düzenli olarak yaptığını, müvekkilinin ...tarihi itibariyle Soğuk hava deposunda muhafaza ettiği meyvelerin üç gün boyunca elektriğin haksız yere kesik olması nedeniyle bozulduğunu, müvekkilin uğradığı zararın ... Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... ve .../... D: İş Sayılı dosyalarından 331.500,00 TL olarak tespit edildiğini ve ... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyasından takibe konulduğunu, ancak davalı tarafça itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulduğunu, davalının itirazlarının haksız ve yersiz olduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %100'ü oranında icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Açılan davayı kabul etmediklerini, davacının iş yerinde zararın oluşmasını engelleyecek jeneratör ya da benzeri herhangi bir sistem bulundurmayarak ve elektrik kesintisinin gerçekleşmesinden sonra zararın artmasını engelleyecek acil önlemleri almayarak açıkça dürüstlük kurallarına aykırı hareket ettiğini, ayrıca basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, ürünlerin bulunduğu yerin soğuk hava deposu gibi içerideki ısıyı uzun süre muhafaza edebilen bir ortam olduğu da göz önüne alınırsa tespit raporunda belirtilen miktar da bir zararın doğmasının imkansız olduğunu, bahse konu kesimi dahi müvekkil şirket yapmamışken hatalı bir bilirkişi raporuna dayanan icra takibinin kabul etmediklerini belirterek hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ: Dosya içerisine; Dosya içerisine ... İcra müdürlüğünün .../... esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D. İş sayılı dosyası celp edilmiş , yine Tedaş Teftiş Kurulu Başkanlığı'nın inceleme raporu dosyaya sunulmuş, mahallinde keşif yapılmak suretiyle teknik bilirkişiden rapor, ek rapor ayrıca talimat yoluyla rapor ve ek raporlar aldırılmıştır. Davacıların tanıkları da dinlenmiştir.
Dava; Haksız eylem nedeniyle uğranılan maddi zararın tahsili için girişilen icra takibine yönelik itirazın iptali davasıdır.
Eldeki davada, davacı kendisine ait soğuk hava deposunda elektrik kesintisine bağlı olarak ürünlerin zarara uğradığı iddiasıyla, davalının sorumlu olduğundan bahisle eldeki davayı açmıştır.
Davalı tarafça süresinde verilen cevap dilekçesinde; Hem zamanaşımı itirazında bulunmuş hem de mahkememizin yetkisine itirazda bulunulmuş olmakla; Öncelikle zaman aşımı itirazının taraflar arasında sözleşme ilişkisi olması sebebiyle olayda uygulanması gereken zaman aşamı süresinin on yıllık süreye tabi oluşu gözetilerek reddine karar verilmiş, yetki itirazı yönünden de hem usulsüz yapılması hem da davacının TMK'nın 16. Maddesi uyarınca yerleşim yerinin Antalya oluşu gözetilerek yetki itirazı reddedilmiştir.
Uyuşmazlık; Davacının iddia ettiği şekilde, davalı kurumca yapılan elektrik kesintisi nedeniyle, davacının ürünlerinin zarar görüp görmediği, zararla eylem arasında uygun illiyet bağının olup olmadığı, tarafların kusur durumu ayrıca davacının mütarafik kusurunun bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkindir.
... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; Davacı alacaklı tarafça, borçlu davalı aleyhinde 331.500,00.-TL asıl alacaktan dolayı ilamsız icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilmesi üzerine, süresinde borçlu vekili tarafından, icra dairesine verilen itiraz dilekçesi ile borcun tamamına itiraz edilerek takibin durdurulduğu ve yasal süresi içerisinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Mahallinde ...tarihinde Gıda Mühendisi Bilirkişi refakatinde keşif yapılmış, Bilirkişi tarafından düzenlenen .../.../... tarihli rapora göre; 56 saatlik elektrik kesintisi sonucu oksijen, karbondioksit ve azot miktarının otomatik olarak ayarlanarak ürünlerin 4-5 ay bozulmadan muhafazasını sağlayabilen atmosfer kontrollü soğuk odalar ve atmosfer kontrollü soğuk muhafaza depolarının işlevini yapamaz hale geldiğini, bu ortamdaki oksijen, karbondioksit, nem düzeyi ve sıcaklık tolerans sınırları üzerine çıkılarak bozulmalar oluştuğunun gözlemlendiğini, davacının deposunda 1.300 ton portakal ve greyfurt'un bulunduğunun beyan edildiğini, 400 ton portakalın faturasız olduğunun tespitinin yapıldığını, elektrik kesintisine bağlı oluşan bozulmalar başladığında ayrıştırılsa dahi sıcaklık değişimine bağlı olarak mikrobiyal aktiviteyle bozulmaların devam edeceğini ve bozulmanın önüne geçilemeyeceğini, eylül ayına kadar muhafazası sağlanması hedeflenen portakal ve greyfurt'un bu tarihe ulaşamadan bozulacağını ... tarihli Antalya Hal Fiyat Listesinde portakal fiyatlarının 0.4-0.9 TL arası, greyfurt fiyatının da 0.30-0.50 TL arasında değiştiğini, yine .../.../... tarihli Antalya Hal Fiyat Listesinde portakal fiyatlarının sıkmlık 0.80-1.00 TL arası iken meyvelik 1.00-1.20TL arası greyfurtun da 0.30-0.50 TL arasında değiştiğini, portakal ve greyfurt'un sıkmalık ve meyvelik cins miktarları belirlenemediğinden ortalama portakal fiyatı 1.00 TL, greyfurt fiyatının da 0.40TL üzerinden hesaplama yapıldığını, davacının deposunda toplam 198.500 kg bozulmuş portakal tespit edildiğini, ...tarihinde 7.500 kg bozulmuş greyfurt tespit edildiğini, 198.500 kg fiyat 1.00 TL 'den ve 7.500 kg greyfurt 0.40.-TL ortalama fiyat hesabı üzerinden yapılan hesaplamaya göre depodaki toplam ürün zaiyatının toplam 201.500,00.-TL olduğunun mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Gerek alınan rapora taraf vekillerince yapılan itiraz, gerekse raporda mütarafik kusur durumunun tartışılmaması nedeniyle bilirkişiden ek rapor aldırılmış, ... tarihli ek rapora göre; Evvelki raporda hesaplamada esas alınan ürün fiyatlarına ilişkin resmi olarak günlük narenciye fiyatlarının tebliğ edildiği, herhangi bir bakanlık veya kurum yazısı olmadığından eldeki tek veri olarak günlük toplantı hal fiyatlarının alındığı ve kök raporda hesaplanan üründeki zaiyat tutarının aynı şekilde geçerliliğini koruduğunun mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda birkez de ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak üç kişilik heyetten rapor aldırılmış, Bilirkişi Heyetinin ...tarihli raporuna göre; Davalı kurumun ... abone nolu müşterisi olan davacının .../.../... günü ...'a faizi sıfırlayan kampanyadan yararlanmak için dilekçe vermesine ve bu dilekçenin kurumun kayıtlarına girmesine karşın .../.../... günü saat ...'de elektriklerinin kesildiği ve elektrik kesme ve mühürleme belgesi öncesinde herhangi bir ihbarname bırakıldığına dair belgenin, davalı kurum tarafından ibraz edilemediğini, TEDAŞ Teftiş Kurulu Başkanlığı raporunda açıkça tespit edildiğini, halbuki ... tarihinde yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinde; Tüketicinin, elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödemelerinin son ödeme tarihine kadar yapmaması durumunda, tedarikçi tarafından tüketiciye yazılı olarak ikinci bildirimde bulunulmasının şart olduğunun belirtildiği, buna rağmen davacının elektriklerinin kesildiği, her ne kadar davalı vekilince elektrik kesintisine karşı davacı tarafın jeneratör bulundurması gerektiği ifade edilmişse de, ortada herhangi bir mücbir sebep bulunmadığı ve herhangi bir arızanın da söz konusu olmadığı, davacı tarafça jeneratörün iki saat çalışmasından sonra arızalandığının beyan edildiğini, açıklanan tüm bu nedenler uyarınca davacı tarafça olayda mütarafik kusurunun bulunmadığını, yapı itibariyle yüksek su içerikli olan portakal ve greyfurt'un uygun ortamlarda muhafaza edilmezse yüksek su içeriklerinden dolayı küflenmeye yatkın oldukları, elektrik kesintisinden dolayı soğuk hava deposunun standartlara uygun olarak taşıması gereken özelliklerini yitirdiğini ve davacının bu elektrik kesintisinden dolayı uğradığı maddi zararın 331.500,00.-TL olduğunu, ayrıca davacıya atfı kabil bir mütarafik kusur durumunun bulunmadığının mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Davacı tanığı ... duruşmadaki beyanında; kendisine ait yaklaşık 300 ton civarında portakalı, davacıya ait soğuk hava deposuna teslim ettiğini, fakat elektrik kesintisi nedeniyle depodaki ürünlerin tamamen bozulduğunu, kendi ürünlerinden başka da depoda ürünlerin olduğunu, diğer müşterilerin ürünleri atmosferli sistemde olmadığı için kısmen bozulmadığını, bu olaydan 2-3 gün sonra davacı firma sahibiyle bir araya geldiğinde ürünleri tamamen bozulduğu için teslim almadığını, firma sahibinin kendisine zararların karşılanacağını taahhüt ettiğini söylemiştir.
Davacı tanığı ... ... beyanında; kendisine ait kamyon ile şoförlük yaptığını ve zaman zaman davacının soğuk hava deposuna mal teslimatı yaptığını, söz konusu olay olduktan sonra davacı firma sahibinin kendisini aradığını, depoda bozulmuş ürünlerin olduğunu söylemesi üzerine soğuk hava deposuna gittiğini ve depodaki bozulmuş ürünleri alarak götürdüklerini bu şekilde yaklaşık on beşe yakın sefer yaptığını beyan etmiştir.
Davacı tanığı ... beyanında; Ziraat mühendisi olduğunu ve davacının soğuk hava deposunda zaman zaman ilaçlama yaptığını, bu depoda bulunan meyvelerin uygun hava koşulları olmadığı takdirde ısı artması nedeniyle ve oksijenin de çoğalması nedeniyle bozulmaya uğrayabildiğini, davacının soğuk hava deposunda, depodaki bir kısım meyvelerin zarar gördüğünü, olaydan bir kaç gün sonra gittiğinde gördüğünü, soğuk hava deposunda jeneratör kullanılıp kullanılmadığını bilmediğini, tahminen 2.500-3.000 ton civarında kapasitesi olan depo olduğunu beyan etmiştir.
Davacı vekili tanıkları ... ve ...'ü dinletmekten vazgeçtiğini beyan etmiştir.
6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi'ne göre " Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür."
TBK'nın 50. Maddesine göre " Zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa Hakim olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri, göz önünde tutararak zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. "
TBK'nın 51. Maddesi'ne göre "Hakim tazminat kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler. "
TBK'nın 52. Maddesine Göre" Zarar gören zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise Hakim tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir."
TBK'nın 69. Maddesine göre " Bir binanın veya diğer yapı eserlerinin maliki bunların yapımındaki bozukluklardan veya bakımındaki eksikliklerden doğan zararı gidermekle yükümlüdür. Sorumluların bu sebeplerle kendilerine karşı sorumlu olan diğer kişilere rücu hakkı saklıdır."
TBK'nın 69. Maddesinde düzenlenen yapı malikinin sorumluluğu özel sorumluluğuna dayalı kusursuz sorumluluk esasına dayanmaktadır.
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; Davalı kurum tarafından abonesi olan davacıya ait soğuk hava deposunun elektriklerinin ...tarihinde kesilip ...tarihinde yeniden açıldığı, bu süre zarfında davacının soğuk hava deposunda muhafaza edilen portakal ve greyfurtların zarar gördüğü, zararın meydana gelmesinde ... tarihli bilirkişi heyet raporunda açıklandığı üzere; Davacıya atfedilebilecek mütarafik kusur durumunun bulunmadığının belirlendiği, ayrıca davalı kurum tarafından Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğine aykırı bir şekilde davacının elektriklerinin kesildiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla davalının haksız ve kusurlu bir şekilde eylemde bulunmak suretiyle davacının zarara uğramasına neden olduğu ve davacının uğradığı zarar tutarının da mahkememizce itibar edilen ilk aldırılan ... tarihli rapordaki hesaplanan 201.500,00.-TL olduğu, sonuç ve kanaatine varılmakla neticeten bu miktar yönünden davanın kısmen kabulüne, davalı borçlunun icra dosyasında borca yönelik itirazının bu miktar yönünden kısmen iptaline ve takibin 201.500,00.-TL asıl alacak üzerinden devamına karar vermek gerekmiş, her ne kadar davacı taraf icra inkar tazminatı talep etmiş ise de; Alacağın yargılama sonucu belirlenmesi ve likit olmayışı sebebiyle icra inkar tazminat talebi reddedilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
Davalı borçlunun ... İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasındaki borca yönelik itirazının KISMEN İPTALİNE,
Takibin 201.500,00.-TL asıl alacak üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %11,75 ve değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
Davacının fazlaya dair isteminin REDDİNE,
Davacının icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 13.764,46.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 4.003,70.-TL harcın mahsubu ile bakiye 9.760,76.-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine adına gelir KAYDINA,
Davacı tarafından yatırılan 4.003,70.-TL peşin harç ve 25,20.- TL başvuru harcının toplamı 4.028,90 TL 'nin davalıdan alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, keşif ve bilirkişi gideri olmak üzere) toplam 1.087,70.-TL yargılama giderinden, davanın kabul ve red oranı gözetilerek hesaplanan 661,10.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE, Fazla kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
Davalı tarafından yapılan bilirkişi inceleme giderinden ibaret toplam 1.200,00TL yargılama giderinden, davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 470,60.-TL'nin davacıdan alınarak DAVALIYA ÖDENMESİNE, Fazla kısmın davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 18.040,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 13.150,00TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 13/11/2018
Başkan ...
¸(e-imzalı)
Üye ...
¸(e-imzalı)
Üye ...
¸(e-imzalı)
Katip ...
¸(e-imzalı)