T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/278
KARAR NO: 2019/182
DAVA TARİHİ: 14/07/2014
KARAR TARİHİ: 27/02/2019
BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN
Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/837 esas 2015/797 karar sayılı dosyası
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 27/10/2015
KARAR TARİHİ: 27/10/2015
BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN
Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/369 esas 2014/328 karar sayılı dosyası
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 11/09/2014
KARAR TARİHİ: 16/09/2014
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Ana davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili ile davalı şirket arasında ... tarihinde ticari mal alım sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereği müvekkilinin, davalı şirketten ... litre ... etkili yabancı ot ilacı satın aldığını, karşılığında ise 3 adet çek vererek ödemeyi yaptığını, sözleşme gereği davalı şirketin satışa konu ... litre ot ilacınını ... tarihine kadar tam ve eksiksiz şekilde davacı müvekkiline teslim etmekle yükümlü olduğunu, davalı firmanın müvekkiline bahsi geçen satışa konu ilacı teslim edemediğini, davalı firmanın içine düştüğü mali sıkıntılar nedeniyle teslimat gerçekleştiremediğini, ... tarihli belge ile müvekkili firmaya bu durumu bildirdiğini, müvekkili tarafından davalı firmaya ... tarihli satış sözleşmesi nedeniyle verilen ... Şubesinin ... numaralı ... tarihli 25.000,00.-TL bedelli ve aynı hesaba ait ...numaralı ... tarihli 25.000,00.-TL bedelli çekleri müvekkiline iadesi istenilmiş ise de bu güne kadar iade edilmediğini, taraflar arasında başkaca bir ticari ilişki ve alacak borç durumu olmadığını, bu hususun tarafların ticari defter ve kayıtlarında da sabit olduğunu, davalı şirket hakkında iflas erteleme kararı verildiğin, davalı tarafın mali sıkıntıları sebebiyle elindeki çekleri kullanma gayreti içinde olduğunu belirterek, söz konusu çekler hakkında tedbiren ödeme yasağı verilmesini, akabinde haksız ve hukuksuz şekilde müvekkilinden menfaat temin eden davalı tarafın % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Ana dava dosyasında davalı şirket adına dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak davalının davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle: müvekkili ile davalılar ... ve ... şirketleri arasında imzalanan ... tarihli ticari mal alım sözleşmesine istinaden mal alındığını ve karşılığında da ... Bankası ... Şubesi'ne ait ... tarihli 35.000,00 TL bedelli ... nolu lehtarı ... Tarım olan, ...bank ... Şubesi'ne ait ... tarihli 25.000,00 TL bedelli ... nolu lehtarı ... keşidecisi ... olan, ...bank ... Şubesi'ne ait ... tarihli 25.000,00 TL bedelli ... nolu lehtarı ... keşidecisi ... olan ve ...bank ... Şubesi'ne ait ... tarihli 27.000,00 TL bedelli ... nolu lehtarı ... keşidecisi ... olan çeklerin verildiğini, ancak malların müvekkiline teslim edilmediğini, çeklerin müvekkiline iade edilmediğini, çeklerin kötü niyetli ve hukuka aykırı olarak davalıların kredi kullandığı bankalara kullandıkları kredilere teminat olarak rehin cirosu ile teslim edildiğini, davalıların grup firmaları olduğunu fiili ve hukuki irtibatları olduğunu beyanla, öncelikle dosyanın mahkememizin işbu dosyası ile birleştirilmesini, çeklere ödeme yasağı konulmasını, müvekkilinin çekler nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine, çeklerin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili banka tarafından söz konusu çekin iyi niyetli hamil sıfatıyla alındığını, davacının şahsi defilerini iyi niyetli hamil konumundaki müvekkiline karşı ileri süremeyeceğini, çekin müvekkiline kredi müşterisi tarafından borcuna karşılık temlik cirosu ile verildiğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirket ile davalılardan ... Şirketi ile aralarındaki ticari mal alım sözleşmesi uyarınca çekler verildiğini, ancak malların teslim edilmediği gibi davalı şirket yetkilileri tarafından dava konusu çekler diğer davalı bankaya kullandırılan kredinin teminatı olmak üzere verildiğini belirterek dava konusu çeklerden dolayı borçlu olmadığına karar verilmesini, telafisi güç ve imkansız zararlar doğacağı nedeniyle dava konusu çeklerin ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava: Menfi tespit davasıdır.
Mahkememizce ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak şirket temsilcisi ... adına meşruhatlı isticvap davetiyesi çıkarılmış, şahıs tarafından ... Şti'nin temsilcisi olmadığı, şirketteki görevinden azledildiği, ve ... tarihinde şirket müdürü olarak ...'in tayin edildiğini, kendisinin şirketteki hissesini devrederek ortaklıktan ayrıldığına dair beyan dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce ...'in isticvap beyanı alınmak üzere ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, talimat mahkemesince şahıs adına duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı isticvap davetiyesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak şahsın belirlenen günde hazır bulunmadığı herhangi bir mazeret de bildirmediğinden beyanının alınamadığı görülmüştür.
Mahkememizce ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak dosyamız bankacı bir bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmış, bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli rapora göre: davacı ... Şti tarafından lehtar ... Şti'nin aralarındaki sözleşme ilişkisi nedeniyle çekler verildiği, ancak lehtarın sözleşme gereğince edimini ifa etmemesi sebebiyle aralarındaki sözleşme ilişkisinin sona erdiği, bahse konu çekler sebebiyle davacının/keşidecinin, davalı/lehtara borçlu olmadığını, davacı ile davalı arasındaki hukuki ilişkiden ve sözleşmeden haberdar olmadığı gibi böyle bir tespit yapma yükümlülüğü de bulunmadığından davalı bankalar, dava konusu çekleri kredi borçlusu diğer davalı ... Şti'nin kredi borçlarının tahsiline yönelik temlik cirosu ile temlik edildiği, diğer davalı ... firmasının mali sıkıntılar nedeniyle davacı ... firmasına malları teslim edemeyeceğini ifade eden yazılı beyanından önce kredi kullandırıldıkları tespit edildiğinden ,davalı bankaların söz konusu çekleri iyi niyetli hamil sıfatıyla aldığı değerlendirildiğinden davalı bankaların sorumluluğu oluşmadığı hususunda görüş ve kanaat bildirmiştir.
Asıl dava yönünden;
Davacı ... Şti tarafından davalı lehtar ... Şti'ne aralarındaki sözleşme ilişkisi nedeniyle çekler verildiği, ancak davalı lehtarın sözleşme gereğince edimini ifa etmemesi sebebiyle aralarındaki sözleşme ilişkisinin sona erdiği, sözleşme gereği davalı-lehtar tarafından malların davacıya teslim edilmediği, ... Şubesine ait ... seri numaralı ... keşide tarihli, 25.000,00.-TL bedelli ve ... seri nolu ... keşide tarihli 25.000,00.-TL bedelli çeklerden dolayı davacının, davalı-lehtara borçlu olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş,
Borçlu-lehtar tarafından davacı aleyhine başlatılan bir icra takibi olmadığı anlaşıldığından tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş,
Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası yönünden;
Asıl dava yönünden davacı ... Şti tarafından davalı lehtar ... Şti'ne aralarındaki sözleşme ilişkisi nedeniyle çekler verildiği, ancak davalı lehtarın sözleşme gereğince edimini ifa etmemesi sebebiyle aralarındaki sözleşme ilişkisinin sona erdiği, sözleşme gereği davalı/lehtar tarafından malların davacıya teslim edilmediği, ... Bank ... Şubesine ait ... seri nolu ... keşide tarihli 27.000,00.-TL bedelli çek nedeniyle davacının, davalı-lehtara borçlu olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş,
...bank ... Şubesine ait ... seri numaralı ... keşide tarihli, 25.000,00.-TL bedelli çek, ... seri nolu ... keşide tarihli 25.000,00.-TL bedelli çekler nedeniyle açılan menfi tesip davasının, aynı çekler için ... E. Sayılı dava dosyamızda da talep edildiği ve karara bağlandığından davalı ... Şti. yönünden davacının davasının derdestlik dava şartı nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş,
Davalı bankalar yönünde, davalı bankaların çeki ciro yolu ile devir almış olup ciro imzası yanında çekin rehin olarak verildiğine dair bir ibare bulunmadığı gibi, davalı çeki temlik cirosu ile devir aldığını bildirdiği, keşideci davacı her ne kadar lehdara borçsuzluğunu kanıtlamış olsa da, hamillerin kötüniyetle çeki devir aldığını kanıtlayamadığı anlaşıldığından davacının davasının davalı ... ve ...bank yönünden esastan reddine karar vermek gerekmiş,
Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası yönünden;
davalı bankanın çeki ciro yolu ile devir almış olup ciro imzası yanında çekin rehin olarak verildiğine dair bir ibare bulunmadığı gibi, davalı bankanın çeki temlik cirosu ile devir aldığını bildirdiği, keşideci davacı her ne kadar lehdara borçsuzluğunu kanıtlamış olsa da, hamilin kötüniyetle çeki devir aldığını kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davacının davasının davalı ... yönünden esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl dosya yönünden,
Davacının DAVASININ KABULÜNE,
Davaya konu ...bank ... Şubesine ait ... seri numaralı ... keşide tarihli, 25.000,00.-TL bedelli ve ... seri nolu ... keşide tarihli 25.000,00.-TL bedelli çeklerden dolayı davacının, davalıya borçlu olmadığının tespitine,
Takip olmadığından tazminat talebinin reddine,
a-Ana dava yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen 3.415,50.-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 853,90.-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.561,60.-TL harcın davalı ... Şirketinden tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b-Davacının bu dava nedeni ile yapmış olduğu posta, tebligat, bilirkişi ücreti ile dava açılış harç toplamından ibaret toplam 2.137,50.-TL yargılama giderinin davalı ... Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine,
c-Ana dava yönünden davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.850,00.-TL vekalet ücretinin davalı ... Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası yönünden;
Mahkememizin dosyası ile birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasına konu ... Bank Sanayi Şubesine ait ... seri nolu ... keşide tarihli 27.000,00.-TL bedelli çek nedeniyle açılan menfi tesip davasının davalı ... Şti yönünden davacının davasının KABULÜNE,
Davalı ... ve ...bank yönünden ise esastan REDDİNE,
Mahkememizin dosyası ile birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına konu ...bank ... Şubesine ait ... seri numaralı ... keşide tarihli, 25.000,00.-TL bedelli çek, ... seri nolu ... keşide tarihli 25.000,00.-TL bedelli çekler nedeniyle açılan menfi tesip davasının davalı ... Şti. yönünden davacının davasının derdestlik dava şartı nedeniyle usulden, davalı ... ve ...bank yönünden esastan REDDİNE,
a-Birleşen dava yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen 1.844,37.-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 1.315,00.-TL harcın mahsubu ile bakiye 529,37.- TL harcın davalı ... Şti'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
b-Davacı tarafından yatırılan 25,20.-TL başvuru harcı, 1.315,00.-TL peşin harç, olmak üzere toplam 1.340,20.-TL harcın davalı ... Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
Bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
c-Birleşen dava yönünden davacının tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
d-Birleşen dava yönünden davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 3.240,00.-TL vekalet ücretinin davalı ... Şti'den tahsili ile davacıya verilmesine,
e-Birleşen dava yönünden davalı ... Bankası kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ve davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan 5.850,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Bankası'na verilmesine,
f-Birleşen dava yönünden davalı ... kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ve davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan 5.850,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ...'a verilmesine,
3-Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası yönünden;
Mahkememizin dosyası ile birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına konu ... tarih ve 35.000,00.-TL bedelli ... seri nolu çek yönünden, çek nedeniyle açılan menfi tesip davasının davalı ... yönünden ise esastan REDDİNE,
Sair hususların gerekçeli karar ile birlikte açıklanmasına,
a-Birleşen dava yönünden Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen 2.390,85-TL harçtan davacı tarafından peşin yatırılan 1.315,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.075,85-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına
b-Davacı tarafından yatırılan 25,20.-TL başvuru harcı, 1.315,00.-TL peşin harç, olmak üzere toplam 1.340,20.-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c-Birleşen dava yönünden davacının tarafından herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
c-Birleşen dava yönünden davacı kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
d-Birleşen dava yönünden davalı ... Bankası kendisini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ve davanın reddolunan kısmı üzerinden hesaplanan 8.820,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Bankası'na verilmesine,
4-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, diğer davalıların yokluğunda HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 27/02/2019
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)