T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/401 Esas
KARAR NO: 2018/658
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 07/04/2011
BİRLEŞEN DAVA (... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... E. - .../... K.)
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 26/08/2011
KARAR TARİHİ: 22/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi ...'in geçirmiş olduğu trafik kazası sonucunda vefat ettiğini, davalılardan ...'nın kazaya karışan yabancı plakalı aracın maliki ve sürücüsü olup, kazada tam kusurlu olduğunu, ceza mahkemesindeki yargılama ile de mahkumiyetine karar verildiğini, yabancı plakalı aracın ...'ye sigortalı olduğunu, ...'nun sigorta şirketine izafeten davalı olarak gösterildiğini, yasa hükümleri uyarınca sorumluluğunun bulunduğunu, yine davalılarından ...Şti'nin yasal sorumluluğunun bulunduğunu, ...şti tarafından müvekkillerinden ... ... ve ...'e murisin ölümü nedeniyle 11.000,00.-TL destekten yoksunluk tazminatı ödendiğini, murisin eşi ve çocuğu olan 2 müvekkilinin ölüm nedeniyle destekten yoksun kaldıklarını belirterek, müvekkili ...için 20.000,00.-TL manevi, ıslah sonucu arttırılan 30.000,00.-TL ve diğer müvekkili ... ... için 10.000,00.-TL manevi, 5.000,00.-TL destekten yoksunluk tazminatının kaza tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilsen tahsiline (manevi tazminattan sigorta şirketi hariç tutularak) karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu dava ile birleştirilen ... Tic. Mah. .../... esas sayılı dava dosyasında da yine müvekkilleri ... ..., ... ... ve ...'nın kazadan dolayı yaralanmaları nedeniyle maddi ve manevi zarara uğradıklarından bahisle ... ... için 15.000,00.-TL manevi, 1.000,00.-TL maluliyet, 10.000,00.-TL tedavi gideri, ... ... için 15.000,00.-TL manevi, 15.000,00.-TL tedavi gideri, diğer müvekkili ... i,çin de 15.000,00.-TL manevi, 1.000,00.-TL maluliyet (sürekli iş göremezlik) ve 10.000,00.-TL de tedavi gideri tazminatının davalılardan müşterek müteselsilen kaza tarihinden itibaren reeskont faiziyle (manevi tazminat ve maluliyet tazminatından SGK hariç tutularak) davalılardan müşterek müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ...ŞTİ. vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde de belirtildiği üzere müvekkili şirketin diğer davalı şirketin hasar tasfiye işlemlerini yürütmekte olduğunu, bu sebeple de davacıların destekten yoksun kalma tazminatının kaza sigortalısı adına ödendiğini, bu bedelin sigortalı tarafından müvekkiline gönderilmek suretiyle ödendiğini ancak dava konusu kazada ne sigorta poliçesi düzenlendiğini ne de sigorta şirketi gibi hareket etme yetkisinin bulunduğunu dolayısıyla müvekkilinin davada taraf sıfatının bulunmadığını, esasa ilişkin olarak da kaza ve dava tarihi itibariyle talebin zaman aşımına uğradığını, ayrıca dava dilekçesinde de kabul edildiği üzere uğranılan zararın poliçe limiti dahilinde giderildiğini, ödemeye ilişkin ibraname alındığını ve müvekkilinin sorumluluğunun sona erdiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; 28/06/2008 gün ve 26920 sayılı resmi gazetede yayınlanan yönetmeliği göre çalışma usul ve esasları düzenlenmiş olan müvekkili büronun yabancı ülke yeşil kart büroları ile yaptığı anlaşma çerçevesinde yabancı plakalı araçların Türkiye'de karıştıkları kazalarda şayet geçerli bir yeşil kart sigortaları mevcut ise yeşil kart sigortacıları adına kusur esasına göre sebebiyet verilen hasarları tedvir etmekte olduğunu, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere dava konusu kazada ...'in vefatı nedeniyle davacılara ... yılında Türkiye'de geçerli olan limit tutarını teşkil eden 11.000,00.-TL ödemenin ...ŞTİ. tarafından yapıldığını, Buna ilişkin ibranamenin bulunduğunu, bu nedenle müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... adına usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ: Dosya içerisine; ... Ağır Ceza Mahkemesinin .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamının kesinleşme şerhli örneği getirtilmiş, nüfus kayıtları, veraset ilamı dosyaya sunulmuş, tarafların sosyal ekonomik durumları araştırılmış, kolluk yazıları celp edilmiş, kusur konusunda trafikçi bilirkişiden rapor aldırılmış, davacı ve birleşen davacıların tedavi evrakları ilgili hastanelerden celp edilerek, iş göremezlik durumlarına ilişkin raporlar aldırılmış, sigorta poliçesi, yeşil kart sertifikası celp edilmiş, SGK İl Müdürlüğünden davacılara rücuya tabi peşin sermaye değerli gelir bağlanıp bağlanmadığı hususu araştırılmış, aktüer bilirkişiden ayrıntılı hesap raporu aldırılmıştır.
Dava; trafik kazasından kaynaklı ölüm sebebiyle ölenin eşi ve çocuğu tarafından zarar sorumluları aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat davasıdır.
Birleşen dava ise; aynı kazadan kaynaklı davacılar tarafından zarar sorumluları aleyhine cismani zarar nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat davası niteliğindedir.
Kaza ...tarihinde meydana gelmiş olup, davalılardan ... yönetiminde bulunan yabancı plakalı araç ile ...'dan ... istikametine seyir halinde iken dava dışı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araç ile çarpıştığı ve daha sonra da davacıların murisi olan ölen ...'in sevk ve idaresinde bulunan ...plaka sayılı araç ile ... ... ... plakalı araçların zincirleme olarak kaza yapmalarına neden olduğu, kaza sonucu davacıların murisi ...'in de aralarında bulunduğu 4 kişinin öldüğü, ayrıca kaza sırasında ölen ...'in kullandığı araçta yolcu olarak bulunan davacılar ... :..., ... ... ve birleşen davacı ...'nın da aralarında bulunduğu birden fazla kişinin de yaralandıkları anlaşılmaktadır.
... Ağır Ceza Mahkemesinin .../... esas sayılı dava dosyasında kaza olayı nedeniyle davalılardan ... hakkında dikkatsizlik ve tedbirsizlikle ölüm ve yaralanmaya sebebiyet suçundan yapılan yargılama sonucunda mahkemesi .../.../... tarih .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile Sanık ...'nın 8 sene hapis ve 1.000,00.-TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, verilen kararın Yargıtay incelemesinden geçmek suretiyle .../.../... tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacılardan ... kazada ölen ...'in eşi olup, diğer davacı ... ise ölenin oğludur. Asıl davada davacılar desteklerinin ölümü nedeniyle maddi tazminat kapsamında destekten yoksun kalma tazminatı (fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak) ve manevi tazminat talebinde bulunmuşlardır. Davacılar manevi tazminatı sigorta şirketi dışındaki davalılardan talep etmişlerdir. (...dışındaki davalılardan)
Birleşen davada ise her 3 davacı da cismani zarara uğradıklarından bahisle iş göremezlik tazminatı ve tedavi gideri kapsamında maddi tazminat ile birlikte tüm davalılardan olmak üzere manevi tazminat istemiyle eldeki davayı açmışlardır.
Dosya içerisine celp edilen nüfus kaydı ve veraset ilamı incelendiğinde asıl davanın davacısı ...'in ölen ...'in eşi olduğu, diğer davacı ...'in de çocuğu olduğu anlaşılmaktadır. Ölen ... .../.../... doğumlu olup, öldüğü tarihte ... yaşındadır.
Davalılardan ...Şti vekili tarafından süresinde verilen cevap dilekçesinde zaman aşımı itirazında bulunulmuş, davanın haksız eylemden kaynaklı dava oluşu, 818 sayılı BK 60/2 maddesi uyarınca ve 2918 sayılı KTK 109/2 maddesi uyarınca uzamış ceza zaman aşımı hükümleri gözetilerek kaza tarihinden davanın açıldığı tarihe kadar uzamış ceza zaman aşımı süresinin dolmadığından zaman aşımı itirazı reddedilmiştir.
Birleşen dava açılırken davacı tarafından davalı SGK'ya da husumet yöneltilmiş, ancak davalı SGK vekili iş bölümü itirazında bulunduğundan, iş bölümü itirazı kabul edilerek, davanın birleşen davadan tefrikine ve dosyanın Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
SGK Antalya İl Müdürlüğünden gelen ...tarihli cevabi yazıya göre; davacılara kurum tarafından rücuya tabi herhangi bir gelir bağlanmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Kaza olayındaki kusur durumunun belirlenmesi bakımından Trafikçi Bilirkişi ...'den rapor aldırılmış, .../.../... tarihli rapora göre; kaza olayının oluşumunda davalı sürücü ...'nın %100 oranında kusurlu olduğunun, kazaya karışan diğer araç sürücülerinin ise kusurunun bulunmadığının mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Davalılardan ...Şti tarafından ölüm olayı nedeniyle ölenin mirasçısı olan davacılar ... ve ...'e .../.../... tarihinde 11.000,00.-TL destekten yoksunluk tazminat ödemesi yapıldığı anlaşılmaktadır.
Birleşen davadaki istek yönünden birleşen davacıların geçici ve sürekli iş göremezlik raporları aldırılmış, Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Bakanlığının düzenlediği ...tarihli rapora göre; birleşen davacı ...'nın kaza sonucu 6 ay geçici iş göremez kalır şekilde yaralandığı, sürekli iş göremezlik oranının da %40 olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Aynı Üniversite Hastanesi tarafından davacılardan ... ile ilgili olarak düzenlenen .../.../... tarihli rapora göre; ...'in yaralanma nedeniyle 1 (bir) ay geçici iş göremez şekilde yaralandığını, şahısta sürekli iş göremezlik halinin bulunmadığının bildirildiği anlaşılmıştır
Davacılardan ...için maddi tazminat kapsamında iş göremezlik zararına bağlı tazminat talep edilmediğinden, bu yönde bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.
Davacı ...'in maluliyet raporuna bir kısım davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine ATK ... İhtisas Kurulundan maluliyet raporu aldırılmış, .../.../... tarihli rapora göre; davacı ...'nın kaza sonucu %39 oranında malul kalır şekilde ve 6 ay geçici iş göremez kalır şekilde yaralandıklarının mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada destekten yoksun kalmaya ilişkin aktüer Bilirkişi ...tarafından düzenlenen .../.../... tarihli rapora göre; olaydaki kusur durumu, davacı eş ...'in evlenme ihtimali, davacılara sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin güncellenmiş değeri göz önünde bulundurularak yapılan hesaplama sonucu davacılardan ...2in destekten yokun kalma zararının 146.962,83.-TL diğer davacı ...in ise 10.581,14.-TL olduğu, bundan 11.000,00.-TL ödemenin güncel değeri olan 14.935,59.-TL tutar davacıların hesaplanan destek tazminatlarından düşüldüğünde toplam hesap edilen alacağın her 2 davacı için 142.608,38.-TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır:
Rapora itiraz edilmesi üzerine asıl dava yönünden davacıların maddi tazminat kapsamındaki destekten yoksun kalma zararlarının bulunup bulunmadığı yönünden Aktüer Bilirkişi tarafından .../.../... tarihli rapor düzenlenmiş, söz konusu rapora göre; kaza olayında davalı tarafın %100 kusur durumuna göre ve ölenin asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiği değerlendirilerek ve ayrıca davacılara .../.../... tarihinde ödenen 11.000,00.-TL'nin güncel değerinin de hesaplanması suretiyle, ayrıca davacılardan ...'in evlenme ihtimali %2 olarak değerlendirilerek yapılan hesaplama sonucunda davacı ...'in destekten yoksun kalma tazminatı alacağının 164.453,68.-TL, diğer davacı ...'in ise destekten yoksun kalma tazminatı alacağının 10.252,28.-TL olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Yine aynı bilirkişi tarafından birleşen davadaki davacı talepleri doğrultusunda yapılan hesaplamaya göre de; davacı ...'nın geçici iş göremezlik dönemi alacağının 815,84.-TL, sürekli iş göremezlik dönemi alacağının 170.652,77.-TL olarak hesaplandığı, davacılardan ...'in geçici iş göremezlik dönemi alacağının 122,18.-TL olduğu, diğer davacı ...'in ise geçici iş göremezlik dönemi alacağının 815,84.-TL olarak hesaplandığının mütalaa edildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada davacılar vekili tarafından mahkememize verilen .../.../... tarihli ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebi ıslah edilerek, her bir davacı için 1.000,00êr TL'den 2.000,00.-TL olan maddi tazminat talebi 35.000,00.-TL'ye yükseltilmiş, her bir davacı yönünden dava dilekçesiyle talep edilen 1.000,00'er TL'lik kısma kaza tarihinden itibaren, ıslah edilen kısma ise ıslah tarihinden itibaren ticari reeskont faiziyle birlikte tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesi harçlandırılmış ve davalılara usulünce tebliğ edilmiştir.
Asıl davada davacılar vekili ...tarihli ıslah dilekçesiyle destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat taleplerini 2.kez ıslah etmiş, ancak HMK'nın 176/2 maddesi uyarınca aynı davada taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabileceğinden davacılar vekilinin 2.ıslah dilekçesine itibar edilmemiş, değerlendirme dışı tutulmuştur.
Birleşen davacılardan ... yönünden davacı vekili ...tarihli ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 1.000,00.-TL'den 171.468,61.-TL'ye yükseltmiş (iş göremezlik sebebiyle) dava dilekçesi ile talep edilen 1.000,00.-TL'lik kısım için kaza tarihinden, ıslah ile arttırılan 170.468,61.-TL'lik kısım için ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faiziyle tahsil talebinde bulunmuş, ıslah dilekçesi usulüne uygun olarak harçlandırılmış, davalılara tebliğ edilmiştir.
Birleşen davada davacıların tedavi giderleri talebi yönünden de bilirkişi ...'dan rapor aldırılmış, .../.../... tarihli rapora göre; davacı ...'in dosyaya yansıyan bilgi ve belgelere göre tedavi giderlerinden kaynaklanan zararının 250,00.-TL, davacı ...'in tedavi giderlerinden kaynaklı zararının 1.500,00.-TL, davacı ...'nın tedavi giderlerinden kaynaklı zararının 6.980,65.-TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.
Davalı Motorlu Taşıtlar Bürosu'na müzekkere yazılarak kazaya neden olan davalı ...'ya ait ve onun sürücüsü olduğu yabancı plakalı aracın kaza tarihi itibariyle trafik sigorta poliçesinin mahkememize gönderilmesi istenmiş, adı geçen davalı tarafça mahkememize verilen .../.../... tarihli cevabi yazı ekinde sözü edilen yabancı plakalı aracın yeşil kart sigorta sertifikasının gönderildiği görülmüştür.
6098 sayılı TBK.nun 51/1 maddesinde "Hakimin tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği",
2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşübbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı", aynı Kanun'un 3. maddesinde ise işleten tanımı yönünden "araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır" düzenlemesine yer verildiği,
2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu", olduğu,
2918 sayılı KTK 86/2 maddesinde " sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin, kazanın oluşumunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse hakimin durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebileceği",
2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu,
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "Sigortacının poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.
2918 sayılı kanunun 91/6.maddesine göre; "Yabancı plakalı taşıtların Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu bakanlıkça belirlenecek usul ve esaslara göre Türkiye'de geçerli sigortalı yoksa bunlar için Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Türkiye sınırlarına girişleri sırasında yapılır.
Yabancıların işleten oldukları araçların Türkiye'ye giderdikten sonra verecekleri zararlar da sigorta güvencesi altında bulunduğundan, davacıların farklı olasılıklara göre farklı kişi ve kurumlara karşı husumet yöneltmeleri söz konusu olmaktadır. Zira, öncelikle bu araçların Türkiye'de geçerli milletlerarası antlaşmaya bağlı bir zorunlu trafik sigortası yoksa 2918 sayılı KTK'nın 91/6 maddesi uyarınca bu araçlar için Türkiye sınırlarına girişleri sırasında Zorunlu Trafik Sigorta Sözleşmesi yapılması mecbur olduğundan, böyle bir durumda husumetin bu şirkete yöneltilmesi gerekir. 2.olarak bu araçların Türkiye'de geçerli milletlerarası anlaşmaya bağlı bir zorunlu trafik sigortası varsa, bu kez ülkemizin de üyesi bulunduğu Avrupa Konseyi Mensuplarının imzaladığı yeşil kart sistemi hükümleri uyarınca ...'na veya büronun yetkili görevli kıldığı bir Türk Sigorta Şirketine husumetin yöneltilmesi mümkün bulunmaktadır.
Manevi tazminat, TBK 56. Maddesinde düzenleşmiş olup, "Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarında da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." hükmüne amirdir.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminat hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinilmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli, manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlenmesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.
Gerek asıl davada, gerekse birleşen davada davacılar husumet yöneltirken davalılardan ...'nın yabancı plakalı aracın sürücüsü ve işleteni sıfatıyla sorumlu olduğundan bahisle, diğer davalı ...'nun ise aracın sigorta poliçesini tanzim eden ...'ye izafeten yasal düzenlemeler uyarınca sorumlu olduğundan, diğer davalı ... Şirketinin ise yurt dışında mukim sigorta şirketlerinin mali mesuliyet sigorta poliçelerinden doğan hasar tasfiye işlemlerini yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirmek yükümlülüğü üstlendiğinden bahisle sorumlulukları bulunduğu iddiasıyla adı geçen davalılara husumet yönelttikleri anlaşılmaktadır.
Dosyadaki bilgi ve belgelere göre davalılardan ...Şti'nin davalı şirketin sigorta şirketi olmadığı, dava konusu olayda da dava dışı yabancı sigorta şirketine aracılık yaptığı, hasar tasfiye işlemlerini yürüttüğü, bu doğrultuda davacılara 11.000,00.-TL ödeme işlemini gerçekleştirdiği anlaşılmakla, hem sigorta şirketi olmayışı, hem acente sıfatının bulunmayışı, sadece hasar tasfiye işlemlerine aracılık yapması nedeniyle kendisine husumet yöneltilemeyeceği mahkememizce değerlendirilmiş ve adı geçen ...Şti yönünden hem asıl dava hem de birleşen davadaki maddi ve manevi tazminat istemleri yönünden pasif husumet yokluğuna ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; ...tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda davalılardan ...'nın işleten ve sürücüsü olduğu yabancı plakalı aracın davacıların murisinin kullanmış olduğu araca ve bir başka araca çarpması sonucunda davacıların murisinin de aralarında bulunduğu 4 kişinin öldüğü, ölen ...'in kullandığı araçta yolcu olarak bulunan davacılar ve birleşen davacının da aralarında bulunduğu toplam 9 kişinin de yaralandığı, meydana gelen kaza olayında davalı ...'nın %100 oranında kusurlu olduğu, davacılar ... için aktüer bilirkişi ...tarafından düzenlenen ve mahkememizce itibar edilen .../.../... tarihli rapora göre destekten yoksunluk tazminatı alacağının 164.453,68.-TL olduğu, diğer davacı ...'in destekten yoksun kalma tazminatı alacağının ise 10.252,28.-TL olduğu, davacılar vekili tarafından... tarihli ıslah dilekçesi göz önünde bulundurularak ve bağlı kalınarak asıl davada davacı ... için 30.000,00.-TL, davacı ... için de 5.000,00.-TL destekten yoksun kalma tazminatına hükmetmek gerekmiş, davalı ...nın aracının ticari araç olmayışı, hususi araç oluşu nedeniyle yasal faiz uygulanması gerektiği değerlendirilmiş, davacılar vekili tarafından ıslah dilekçesinde ıslah edilen kısım yönünden ıslah tarihinden itibaren faiz talep edilmesi sebebiyle taleple bağlı kalınmak suretiyle bu şekilde faize hükmedilmiş, yine hüküm altına alınan bu tazminattan davalı ... ve sigorta şirketine izafeten ...sorumlu tutulmak gerekmiş, asıl davada manevi tazminat talebi yönünden yapılan değerlendirmeye göre de olayın oluş şekli, tarafların olaydaki kusur durumları ve sosyal ekonomik durumları göz önünde bulundurularak, davacıların murislerini kaybetmeleri nedeniyle yaşamış oldukları acı ve üzüntünün bir nebze giderilmesi bakımından davacı ... için 20.000,00.-TL, ...için de 10.000,00.-TL'nin hüküm altına alınmasına karar verilmiş, manevi tazminattan sadece davalılardan ... sorumlu tutulmuş, sigorta şirketine izafeten ...'nun poliçe teminat kapsamında bulunmaması nedeniyle sorumlu tutulamayacağı gözetilmiş, diğer davalı ...Şti yönünden ise asıl dava adı geçen şirketin aracı olması, kendisine husumet yöneltilemeyeceği değerlendirilerek maddi ve manevi tazminat istemleri yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle dava şartı noksanlığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Birleşen dava yönünden yapılan değerlendirmeye göre de; davacılar tarafından iş göremezlik zararları ve tedavi giderleri olmak üzere tüm davalılara karşı maddi ve manevi tazminat istemiyle açılan dava oluşu, davacıların aynı kaza olayı nedeniyle doktor raporunda bildirildiği şekilde yaralandıkları ve mahkememizce hükme esas alınan aktüer Bilirkişi ...tarafından düzenlenen rapora göre davacı ...'in iş göremezlik zararının 171.468,61.-TL olduğu, diğer davacı ...'in geçici iş göremezlik dönemi zararının 815,84.-TL oluşu, davacı ...'in geçici iş göremezlik zararının da 122,18.-TL olarak hesaplandığı göz önünde bulundurularak ve yine tedavi giderleri yönünden davacı ...'in 250,00.-TL, davacı ...'in 1.500,00.-TL ve davacı ...'nın da 6.980,65.-TL tedavi gideri alacağının ...tarafından düzenlenen .../.../... tarihli raporda hesaplandığı ve mahkememizce rapora itibar edilerek davacılardan ... yönünden iş göremezlik tazminatının ıslah edilişi de değerlendirilerek maddi tazminat istemi yönünden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, davalılardan ...Şti'ne yukarıda açıklanan gerekçelerle husumet yöneltilemeyeceği değerlendirilerek maddi manevi tazminat istemiyle açılan dava husumet yokluğu nedeniyle usulden reddedilmiş, hüküm altına alınan maddi tazminattan davalılar ... ve ...müteselsilen sorumlu tutulmuş, faiz yönünden hüküm altına alınan alacaklara yasal faiz yürütülmesi gerektiği değerlendirilmiş, ayrıca ıslah ile arttırılan iş göremezlik tazminatı yönünden ıslah edilen kısım yönünden ıslah tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine karar verilmiş, manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmeye göre de; kusur durumu, olayın oluş şekli sosyal ekonomik durumları sebebiyle birleşen davacıların olay nedeniyle yaşamış oldukları acı ve üzüntü göz önünde bulundurularak davacı ... için 5.000,00.-TL, davacı ... ve ... için de 1.000,00'er TL manevi tazminata hükmetmek gerekmiş, davalı Motorlu Taşıtlar Bürosu'nun poliçe teminatı kapsamına girmediğinden manevi tazminattan sorumlu tutulamayacağı gözetilerek, manevi tazminattan sadece davalı ... sorumlu tutularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-ANA DAVA YÖNÜNDEN;
a) Davacılar tarafından davalı ...Şti aleyhine maddi manevi tazminat isyemle açılan davanın pasif husumet yokluğuna ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle USULDEN REDDİNE,
b) Davacılar tarafından davalılar ... ve ...'a izafeten ...aleyhine maddi tazminat istemiyle açılan davanın ıslah edilmiş haliye KABULÜ ile;
Davacı ... için 30.000,00.-TL, davacı ... için 5.000,00.-TL destekten yoksun kalma tazminatının tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla adı geçen davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
Hüküm altına alınan alacaklardan davacı ... için hükmolunan 30.000,00.-TL'nin 1.000,00.-TL'lik kısmına kaza tarihi 01/09/2001 tarihinden, ıslah ile arttırılan 29.000,00.-TL'lik kısmına ıslah tarihi 26/08/2011 tarihinden itibaren,
Davacı ... için hükmolunan 5.000,00.-TL'nin 1.000,00.-TL'lik kısmına kaza tarihi 01/09/2001 tarihinden, ıslah ile arrtırılan 4.000,00.-TL'lik kısmına ise ıslah tarihi olan 26/08/2011 tarihindn itibaren yasal faiz YÜRÜTÜLMESİNE, (Davalı ...poliçe limiti ile sınırlı ve hüküm altına alınan alacağın 2.000,00.-TL'lik kısmı için dava tarihinden, ıslah ile arttırılan 33.000,00.-TL'lik kısım için de ıslah tarihinden işleyecek yasal faiz ile sınırlı sorumlu tutularak),
Davacıların fazlaya dair haklarının saklı TUTULMASINA,
c) Davacılar tarafından davalı ... aleyhine manevi tazminat istemiyle açılan davanın KABULÜ ile;
Davacı ... için 20.000,00.-TL, Davacı ... için 10.000,00.-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 01/09/2001 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
d) Davacılar tarafından davalı ...aleyhine manevi tazminat istemiyle açılan davanın REDDİNE,
e) Maddi tazminat yönünden alınması gerekli 2.390,85.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 5,95.-TL ve ıslah ile alınan 97,35.-TL olmak üzere toplam 103,30.-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.287,55.-TL harcın davalılar ... ve ...'ndan müşterek ve müteselsilen tahsili ile Hazine adına gelir KAYDINA,
f) Manevi tazminat yönünden alınması gerekli 2.049,30.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 89,10.-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.960,20.-TL harcın davalı ...'dan tahsili ile Hazine adına gelir KAYDINA,
g) Davacılar tarafından maddi tazminat istemi yönünden yapılan (davetiye, müzekkere, bilirkişi, Adli Tıp gideri ve harç olmak üzere) toplam 2.588,75.-TL yargılama giderinin davalılar ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
h) Manevi tazminat yönünden yapılan 89,10.-TL peşin harç giderinden ibaret yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
ı) Davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maddi tazminat yönünden Davacı ... için 3.600,00.-TL, Davacı ... için 2.180,00.-TL hesaplanan nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'ndan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
i) Davalı ...Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2 maddesi uyarınca maddi tazminat yönünden hesaplanan 4.360,00.-TL nispi vekalet ücretinin, 2.180,00.-TL'sinin davacı ...'den, 2.180,00.-TL'sinin de Davacı ...'den alıbarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
j) Davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca manevi tazminat yönünden Davacı ... için 2.400,00.-TL, Davacı ... için 2.180,00.-TL hesaplanan nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
k) Davalı ...Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2 maddesi uyarınca manevi tazminat yönünden hesaplanan 4.360,00.-TL nispi vekalet ücretinin 2.180,00.-TL'sinin davacı ...'den, 2.180,00.-TL'sinin de davacı ...'den ayrı ayrı alınarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
l) Davalı ...vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/2 maddesi uyarınca reddolunan manevi tazminat yönünden hesaplanan 4.580,00.-TL nispi vekalet ücretinin 2.400,00.-TL'sinin davacı ...'den, 2.180,00.-TL'sinin de davacı ...'den ayrı ayrı alınarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
m) Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
2-Birleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı davası YÖNÜNDEN;
a) Davacılar tarafından davalı ...Şti aleyhine maddi ve manevi tazminat istemiyle açılan davanın pasif husumet yokluğuna ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle USULDEN REDDİNE,
b) Davacılar tarafından davalılar ... ve ...aleyhine maddi tazminat istemiyle açılan davanın ıslah edilmiş haliyle KISMEN KABULÜ ile;
Davacı ... için 171.468,61.-TL iş göremezlik tazminatı, 6.980,68.-TL tedavi gideri olmak üzere toplam 178.449,29.-TL,
Davacı ... için 122,18.-TL iş göremezlik tazminatı ve 250,00.-TL tedavi gideri olmak üzere toplam 372,18.-TL,
Davacı ... için 1.500,00.-TL tedavi giderine ilişkin maddi tazminatın tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla adı geçen davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
Hüküm altına alınan alacaklara davacılardan ... için hükmolunan 171.468,61.-TL iş göremezlik tazminatının 1.000,00.-TL'lik kısmına kaza tarihi olan .../.../... tarihinden, ıslah ile arttırılan 170.468,61.-TL'lik kısmına ise ıslah tarihi .../.../... tarihinden itibaren olmak üzere,
Davacının diğer alacakları ve diğer davacılar için hüküm altına alınan alacaklara da kaza tarihi olan 01/09/2001 tarihinden itibaren yasal faiz YÜRÜTÜLMESİNE,
Davacıların fazlaya dair maddi tazminat istemlerinin ayrı ayrı REDDİNE,
c) Davacılar tarafından davalı ... aleyhine manevi tazminat istemiyle açılan davanın KISMEN KABULÜ ile;
Davacı ... için 5.000,00.-TL, davacı ... için 1.000,00.-TL, davacı ... için 1.000,00.-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 01/09/2001 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak adı geçen davacılara ÖDENMESİNE,
Davacıların fazlaya dair manevi tazminat istemlerinin REDDİNE,
d) Davacılar tarafından davalı ...aleyhine manevi tazminat istemiyle açılan davanın REDDİNE,
e) Maddi tazminat yönünden alınması gerekli 12.317,75.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 109,90.-TL ve ıslah ile alınan 582,25.-TL olmak üzere 692,15.-TL harcın mahsubu ile bakiye 11.625,60.-TL harcın davalılar ... ve ...'ndan müşterek ve müteselsilen tahsili ile Hazine adına gelir KAYDINA,
f) Davacılar tarafından yapılan 18,40.-TL başvuru harcı, 109,90.-TL peşin harç ve 582,25.-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 710,55.-TL'nin davalılar ... ve ...'ndan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
g) Manevi tazminat yönünden alınması gerekli 478,17.-TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 133,65.-TL harcın mahsubu ile bakiye 344,52.-TL harcın davalı ...'dan tahsili ile Hazine adına gelir KAYDINA,
h) Davacılar tarafından yatırılan 133,65.-TL peşin harcın davalı ...'dan alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
Birleşen davada başkaca yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
ı) Davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maddi tazminat yönünden hesaplanan Davacı ... için 16.656,90.-TL, Davacı ... için AAÜT 13/2 maddesi uyarınca hesaplanan 372,10.-TL ve Davacı ... için 1.500,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
i) Davalı ...Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maddi tazminat yönünden hesaplanan toplam 6.540,00.-TL nispi vekalet ücretinin, 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'den, 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'dan ve 2.180,00.-TL'sinin de Davacı ...'den alınarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
j) Davalı ...vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddolunan maddi tazminat yönünden hesaplanan toplam 4.360,00.-TL nispi vekalet ücretinin 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'den ve 2.180,00.-TL'sinin de Davacı ...'den alınarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
k) Davacılar vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca manevi tazminat yönünden hesaplanan Davacı ... için 2.180,00.-TL, Davacı ... için 1.000,00.-TL, Davacı ... için 1.000,00.-TL nispi vekalet ücretinin (AAÜT 13/2 maddesi gözetilerek) davalı ...'dan alınarak davacılara ÖDENMESİNE,
l) Davalı ...Şti vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7/2 maddesi uyarınca manevi tazminat yönünden hesaplanan toplam 6.540,00.-TL nispi vekalet ücretinin, 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'den, 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'dan ve 2.180,00.-TL'sinin de Davacı ...'den alınarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
m) Davalı ...vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7/2 maddesi uyarınca reddolunan manevi tazminat yönünden hesaplanan toplam 6.540,00.-TL nispi vekalet ücretinin, 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'den, 2.180,00.-TL'sinin Davacı ...'dan ve 2.180,00.-TL'sinin de Davacı ...'den alınarak adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,
Dair, davacılar ..., ... ve birleşen davacı ... vekilinin yüzlerine karşı, davalıların yokluğunda, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 22/10/2018
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)