T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/293 Esas
KARAR NO: 2018/50
DAVA: Maddi ve Manevi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)
KARŞI DAVA: Maddi Tazminat (Trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin)
DAVA TARİHİ: 03/12/2014
KARAR TARİHİ: 23/01/2018
Mahkememizde görülmekte olan Maddi ve Manevi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı tarafından Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili, ...'a ... tarihinde, Antalya ili, ... Bulvarı Orman Fidanlığı karşısına geldiğinde, servis yolundan karşıdan karşıya geçmek isterken, davalılardan ...'nın kullandığı ...plakalı araç çarptığını, kaza yerinde davalının kullandığı araca ait hiçbir fren izi olmamasına rağmen kazanın oluşumunda öncelikle müvekkiliye kusur yüklendiğini, davalının seyir ettiği yol servis yolu olduğunu, hız sınırı 50 km/s ile sınırlı olduğunu, kazada müvekkilinin ağır yaralandığını, sol ayak diz kapağı, sağ kalça kemiği, sağ el dirsek kemiği, iki tarafta kaburga kemiği kırıkları olduğunu, kaza nedeni ile 6 kez ameliyat olduğunu, bu ameliyatlar sonrası müvekkilinin sağ ayağı 3 santim kısaldığını, sağ kalçasına, sol ayak diz kapağı altına ve sağ el dirseğine platin takıldığını, ciğerlerinde hasar oluştuğunu, kazanın davalının aşırı hızlı araç kullanması nedeni ile meydana geldiğini, kaza davalının kusuru sonucu meydana geldiğini, davalının sigorta şirketi ise, ...plakalı kazaya karışan aracın zorunlu mali sorumluluk sigortasını yaptığını, bu nedenle davalı sigorta şirketi yönünden talebimiz maddi tazminat ile sınırlığı olduğunu, müvekkilinin tedavisinin devam ettiğini, kaza nedeniyle sakat kaldığını, müvekkili ve ailesi maddi-manevi zarara uğradığını, üzüntüler yaşadıklarını, iş ve gücünden kaldığını, uzun süre yattığını, bu nedenle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydı ile; kazada sakat kalan müvekkili ... için 10.000.TL maddi ve 40.000 TL manevi tazminat, müvekkilin eşi ... için 10.000 TL manevi tazminat ve müvekkilinin kızı ... için 10.000 TL maddi, 60.000 TL manevi tazminatı davalılardan alınmasını talep ettiklerini, açmış oldukları davanın sonuçsuz kalmaması için davalı adına kayıtlı olması halinde ... aracın 3. kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacı ile ihtiyati haciz-tedbir konulmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ...-... tarihleri arasında .../1 nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, bu poliçede kişi başı sakatlık ve ölüm teminatlarının kaza tarihi itibariyle kişi başına 225.000,00 TL olduğunu, manevi tazminat taleplerinin poliçe teminatına dahil olmadığını, müvekkili şirket sigortalısının dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu alınmasını talep ettiklerini, poliçede sadece davacının maluliyet hallerinin teminat altına alındığını, maluliyet durumunun tespiti için Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Dairesinden rapor alınmasını, davacıların ancak yasal faiz talep edebileceklerini, bu nedenlerle tüm delillerin toplanmasına, davacının müterafik kusurunun tazminattan indirilmesine, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ve karşı davasında özetle; müvekkilinin kazanın oluşumunda hiçbir kusurunun olmadığını, bu durumunu kaza tespit tutanağında da sabit olduğunu, ... CBS'de açılan soruşturma dosyasında da alınan bilirkişi raporunda müvekkilinin kusursuz olduğunun tespit edildiğini, davacının kendisinin kusuru nedeniyle yaralandığını, kazadan dolayı yaralananın sadece davacı ...'in olduğunu, diğer davacıların manevi tazminat taleplerinin yerinde olmadığını, ayrıca en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi talebinin de yerinde olmadığını, tüm bu nedenlerle davacıların maddi ve manevi tazminat talepli davaların tümden reddine karar verilmesini, karşı davasında ise, kaza nedeniyle müvekkilinin hiçbir kusurunun olmamasına rağmen davalı müvekkilinin zarara uğradığını, arcının sıfır km almış ve aracının bu kaza öncesinde hiçbir kazasının olmadığını, aracında ciddi hasar meydana geldiğini, aracında değer kaybının oluştuğunu, bu nedenlerle davacıların davasının reddine, karşı davalarının kabmulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkilinin ... plakalı aracında meydana gelen değer kaybı nedeniyle belirsiz alacak davası olarak şimdilik 3.000,00 TL'si maddi tazminatın kaza tarihi olan ...tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalılardan ...'tan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin de davalı karşı davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih .../... Esas-.../... Karar sayılı görevsizlik kararı mahkememize tevzi edilerek yukarıda belirtilen esas sırasına kaydı yapılmış, yargılamaya mahkememizde devam olunmuştur.
Dosya içerisine; Taraf vekillerince ruhsat fotokapisi, kaza tespit tutanağı, davacıya ait hastane raporları, sigorta poliçesi sureti, savcılık takipsizlik kararı örneği ibraz edilmiş, ... CBS'nin .../... Soruşturma sayılı dosyası getirtilmiş, davacıya ait tedavi evrakları hastanelerden celp edilmiş, tarafların ekonomik ve sosyal durumları ilgili kolluk birimlerince araştırılmış, davalı sigorta şirketinden ... plakalı araca ait ZMSS poliçesi getirtilmiş, tanık beyanları alınmış, mahallinde keşif yapılmak suretiyle trafikçi bilirkişiden kusur raporu aldırılmış, davacının maluliyetine ilişkin adli tıp raporu, makine mühendisi bilirkişiden değer kaybına ilişkin rapor ve aktüer bilirkişiden aktürya raporu aldırılmıştır.
Dava; trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedenine dayalı maddi ve manevi tazminat, karşı dava ise trafik kazası nedeniyle karşı davacının aracında meydana gelen değer kaybının tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; kazadaki kusur durumu, kaza nedeniyle davacılardan ...'in geçici ve sürekli iş göremezlik hali olup olmadığı, varsa süresi ve oranı, uğradığı maddi ve manevi zarar miktarı ile diğer davacıların varsa uğradıkları manevi zarar miktarı ve davalıların davacıların zararından sorumlu olup olmadıkları, kaza nedeniyle karşı davacının aracında değer kaybı olup olmadığı, varsa miktarı ve karşı davalının zarardan sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
... tarihinde davalı ...nın sevk ve idaresindeki, diğer davalı sigorta şirketine ZMSS poliçesi ile sigortalı olan ...plakalı otomobil ile karşıdan karşıya geçmek isteyen yaya davacı ...' a çarpması sonucunda davacı yaralanmıştır. ... Cumhuriyet Başsavcılığında yapılan soruşturma sonucunda şikayet yokluğu nedeniyle takipsizlik kararı verildiği anlaşılmıştır.
Davacı ...' ın iş göremezlik durumuna ilişkin Antalya Adli Tıp Kurumu Şube Müdürlüğünden aldırılan ... tarihli rapora göre; davacının 270 gün geçici süre ile iş göremez şekilde yaralandığı, şahısta sürekli iş göremezlik halinin tespiti için eksik tedavi evraklarının tamamlanması gerektiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Raporun tek hekim tarafından tanzim edilmiş olması ve taraflarca da itiraz edilmesi üzerine itirazlar yerinde görülmekle Antalya ... Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından rapor aldırılmış,... tarihli rapora göre; davacı ...'ın sürekli işgöremezlik oranının %43, geçici iş göremezlik süresinin 3 ay olduğunun belirlendiği görülmüştür.
Kaza olayındaki kusur durumunun belirlenmesi bakımından iki ayrı kusur raporu aldırılmıştır.
Dosyada mübrez , savcılık aşamasında alınan bilirkişi raporunda davacı yayanın asli kusurlu olduğu, davalı sürücünün kusursuz olduğu bildirilmiştir.
Mahallinde keşif yapılmak suretiyle ilk aldırılan ... tarihli ... tarafından düzenlenen rapora göre; yaya ...' ın %80 oranında davalı sürücü ... 'nın %20 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Yerel bilirkişinin kusur raporuna itiraz edilmesi üzerine, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için ... ATK Trafik Dairesinden aldırılan ... tarihli rapora göre; Davalı ... ' nın %10 davacı ...'ın %90 oranında kusurlu olduklarını bildirildiği görülmüştür.
Karşı dava yönünden dosya makine mühendisi ...'ye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından hazırlanan ...tarihli raporda; karşı davacıya ait ...plakalı otomobilin ...tarihinde meydana gelen trafik kazasında oluşan hasarının onarılması sonucu kaza tarihi itibariyle 2.000,00-TL değer kaybının olduğu, bu değer kaybının %90'ı olan 1.800,00-TL'nin adli tıp kurumu başlanlığı tarafından düzenlenen ... tarihli raporda belirlenen yaya ...'ın kusur oranına karşılık geldiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Aktüer bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli rapora göre; davacı ...' ın meydana gelen trafik kazası sonucu %43 oranında beden gücü kaybına göre, geçici işgöremezlik dönemi alacağının 231,91-TL, sürekli işgöremezlik dönemi alacağının 10.355,68-TL, toplam gerçek ve nihai alacağının 10.587,59-TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK.nun 51/1 maddesinde "Hakimin tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını gözönüne alarak belirleyeceği",
2918 sayılı KTK 85/1 maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesinin bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olması durumunda motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşübbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulacağı", aynı Kanun'un 3. maddesinde ise işleten tanımı yönünden "araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır" düzenlemesine yer verildiği,
2918 sayılı KTK 85/son maddesinde " işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu", olduğu,
2918 sayılı KTK 86/2 maddesinde " sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin, kazanın oluşumunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse hakimin durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebileceği",
2918 sayılı KTK 91/1 maddesinde "İşletenlerin, bu Kanununun 85. maddesinin 1 fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu" bulunduğu,
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... "
5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14/b maddesinde "rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dahilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için zorunlu sigortalara ilişkin olarak koşulların oluşması halinde ortaya çıkan zararların, bu sigortalarla saptanan geçerli teminat miktarlarına kadar karşılanması amacıyla" ... Hesabı oluşturulacağı, öngörülmüştür.
Manevi tazminat, TBK 56. Maddesinde düzenleşmiş olup, "Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarında da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir." hükmüne amirdir.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminat hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinilmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli, manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlenmesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS sigortası yapılan araç, ... tarihinde davalı ...nın sevk ve idaresindeyken, davacı yaya ...'ın kontrolsüz bir şekilde aniden yola çıkması nedeni ile kazanın meydana geldiği, kaza nedeni ile davacı yaya ...'ın %43 sürekli işgöremez şekilde, 3 ay geçici iş göremez şekilde yaralandığı, yine kaza nedeni ile karşı davacının aracında 2.000,00-TL'lik değer kaybının olduğu, kazanın meydana gelişinde davacı yayanın %90 oranında, Davalı-karşı davacı ... ' nın %10 oranında kusurlu oldukları, davacının geçici ve sürekli işgöremezlik zararı toplamının 10.587,59-TL'sinin kaşı tarafın kusur oranına denk geldiğinin hesaplandığı, karşı davacının aracında oluşan değer kaybının %90'nın davacının kusuruna denk geldiği, davacı yayanın maddi zararlarından haksız fiil sorumlusu davalı sürücü ile aracın ZMS sigortacısının, karşı davalının aracında meydana gelen değer kaybından gerek 6098 sayılı TBK. gerek 2918 sayılı KTK ve ZMSS poliçesi genel şartları uyarınca sorumluluklarının bulunduğu, davacının ek dava açma hakkını saklı tutmak kaydıyla talep ettiği maddi tazminat miktarının alınan raporlar uyarınca kabul edilebilir olduğu, karşı davacının ise değer kaybı talebinin kısmen kabuledilebilir olduğu, davalı sigorta şirketinin dava tarihinden önce temerrüde düşürülmediği;
Davacıların manevi tazminat istemleri bakımından da somut olayın şartları, kazanın meydana geliş şekli, davacı yayanın kusurunun ağırlığı, davacı yayanın aniden yola çıkması, kaza nedeniyle davalı sürücünün içine düştüğü durum, trafiğe çıkan herkesin uyması gereken kurallar, sürücüler kadar yayaların da dikkat ve özen gösterme gerekliliği, aksi halde araçların yayaların geçebileceği yollarda ilerlemesinin mümkün olmaması, tarafların sosyal ve ekonomik koşulları, manevi tazminatın zenginleşme ve yoksullaşma nedeni olmaması, paranın alım gücü, davacı yayanın kazadan sonraki tedavi süreci ve eşi ile kızının bu süreçteki hal ve şartları dikkate alınmak suretiyle Davacı ... için 3.000,00-TL, Davacı Hatice için 1.500,00-TL, Davacı ... için 1.500,00-TL olmak üzere toplam 6.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil sorumlusu davalı sürücüden alınması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Asıl davada davacının maddi tazminat davasının KABULÜ ile,
10.000,00-TL maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. Yönünden dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
a-Maddi tazminat yönünden alınması gerekli 683,10.-TL nispi karar ve ilam harcından, peşin olarak alınan 1.195,45.-TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 512,35.-TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACI ...'a İADESİNE,
b-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan 25,20-TL başvuru harcı, 683,10-TL peşin harç, 206,30-TL keşif harcı, 1.700,20-TL keşif araç ücreti, tebligat, müzekkere ve adli tıp raporu ücreti olmak üzere toplam 4.315,00-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile DAVACI ...'a ÖDENMESİNE,
c-6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi gereğince davacının yatırmış olduğu gider avansından var ise bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde gider avansını depo eden davacı tarafa İADESİNE
d-Davacı kendisini avukat olan bir vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunana AAÜT uyarınca maddi tazminat yönünden hesaplanan 2.180,00.-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACI ...'a ÖDENMESİNE,
2-Asıl davada davacıların manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile,
Davacı ... için 3.000,00-TL, Davacı ... için 1.500,00-TL, Davacı ... için 1.500,00-TL olmak üzere toplam 6.000,00-TL manevi taziminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... 'dan alınarak davacılara verilmesine,
Fazlaya ilişkin manevi tazminat istemlerinin REDDİNE,
a-Manevi tazminat yönünden alınması gerekli 409,86.-TL nispi karar ve ilam harcının davalı ... 'dan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
b-Manevi tazminat davası yönünden ayrıca bir yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
c-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiği dikkate alınarak karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 'ye göre kabul edilen manevi tazminat yönünden hesaplanan ve taktir edilen 2.180,00.-TL vekalet ücretinin davalı ... 'dan tahsili ile DAVACILARA VERİLMESİNE,
d-Davalı ... vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/2. maddesine göre reddedilen manevi tazminat yönünden hesaplanan 2.180,00-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalı ... 'ya VERİLMESİNE,
3-Karşi davanın KISMEN KABULÜ ile,
1.800,00-TL değer kaybının kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davacı karşı davalı ...'tan alınarak davalı karşı davacı ... ya verilmesine,
Karşı davada fazlaya ilişkin taleplerin REDDİNE,
a-Karşı dava yönünden alınması gerekli 122,95.-TL nispi karar ve ilam harcından, peşin olarak alınan 51,23.-TL harcın mahsubu ile bakiye 71,72.-TL karar ve ilam harcının davacı karşı davalı ...'dan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
b-Davalı karşı davacı tarafıntan yatırılan 27,70-TL başvuru harcı, 51,23-TL peşin harcı olmak üzere toplam 78,93-TL'nin davacı karşı davalı ...'dan alınarak DAVALI KARŞI DAVACIYA VERİLMESİNE,
c-Yargılama sırasında davalı karşı davacı tarafından yapılan 26,40.-TL masrafın kabul red oranına göre hesaplanan 15,84-TL'sinin davalı karşı davacı karşı davalı ...'dan alınarak DAVALI KARŞI DAVACIYA VERİLMESİNE,
6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi gereğince davalı karşı davacının yatırmış olduğu gider avansından var ise bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde gider avansının kendisine İADESİNE
d-Davalı Karşı Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunana AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 1.800,00.-TL vekalet ücretinin davacı karşı davalı ...'dan tahsili ile DAVALI KARŞI DAVACIYA VERİLMESİNE,
e-Davacı karşı davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 1.200,00-TL vekalet ücretinin davalı karşı davacı dan alınarak DAVACI KARŞI DAVALILARA ÖDENMESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 23/01/2018
Katip ¸(e-imzalı)
Hakim ¸(e-imzalı)