T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/295 Esas
KARAR NO: 2018/696
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/03/2015
KARAR TARİHİ: 08/11/2018
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... ... isimli kişiden alacaklı olduğunu, bu kişinin müvekkiline ...Şubesine ait ... tarafından keşide edilen ... tarihli 50.000,00-TL değerli çeki ciro ederek verdiğini, müvekkilinin çeki kaybettiğini, bir süre sonra keşide eden kişinin müvekkili şirket yetkilisini arayarak ve çekin ait olduğu banka şubesinden davaya konu çekin kredi kullanılmak üzere bankadan sorulduğunu söylediğini, müvekkilinin kaybetmiş olduğu çekin davalıda olduğunu öğrendiğini, davalının çeki elinde bulundurmasının hiçbir haklı gerekçesinin olmadığını, davalının haksız fiil sonucu çeki eline geçirdiğini, davalının müvekkilinden alacağının bulunmadığını, bu nedenlerle davaya konu çekin davacının rızası dışında elinden çıktığından anılan çekin iptaline, davacının bu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, çekin ödenmemesi ve karşılıksızlık ibaresi yazılmaması konusunda ihtiyati tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesinin tebliğ edildiği, davalı cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
Dava; İcra takibinden önce açılan menfi tespit ve çek iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı ile davalı arasında ticari ilişki olup olmadığı, dava konusu çekin davacı tarafından davalıya ciro edilip edilmediği, çekin davacının rızası dışında alinden çıkıp çıkmadığı ve davacının bu çekten dolayı davalıya borçlu olup olmadığı hususlarındadır.
Dosya içerisine, ... CBS' nin .../... ... Sayılı dosyası ile ... İcra Dairesinin .../... sayılı icra dosyası celp edilmiş, davacının ticari defter ve belgelerinin incelenmesi için ... Nöbetçi Asliye Ticaret mahkemesine talimat yazılmıştır.
... İcra Dairesinin .../... sayılı icra dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... tarafından, borçlular ..., ...Şti ve ...aleyhine, dava konusu çeke dayalı 48.800,00.-TL asıl alacak, 1.319,61.-TL işlemiş faiz, 4.880,00.-TL tazminat, 1460,40.-TL komisyon olmak üzere toplam 55.146,10.-TL alacağın asıl alacağa işleyecek yıllık %10,50 avans faizi ile borçlulardan tahsili için icra takibine girişildiği, ...A.Ş' nin borca itiraz ettiği, keşideci (eldeki davada ihbar olunan) tarafından borcun ödenmesine devam edildiği anlaşılmıştır.
...CBS' nin .../... .... Sayılı dosyasının incelenmesinde, şikayetçinin ...AŞ, şüphelilerin ...Şti. Ve ... olduğu, güveni kötüye kullanma ve dolandırıcılık suçlarından dolayı soruşturmanın yürütüldüğü, bir kısım müşteki ve sanıkların ifadelerinin alındığı, şikayetçi şirket yetkilisinin çekin arkasındaki cirodaki kaşe ve imzayı kabul etmesine rağmen imzaya yönelik inceleme yaptırıldığı görülmüştür.
Mahkememizin ...tarihli celsesi ... nolu ara kararında davacı vekiline bilirkişi incelemesine esas olmak üzere ticari defter ve belgelerini mahkememize sunması için süre verilmiş, belirlenen günde ibraz edilmediği anlaşılmış, davacı vekilinin şirket merkezinin ...' de olduğunu beyan etmesi üzerine ... Nöbetçi Asliye Ticaret mahkemesine talimat yazılarak ticari defter ve belgelerinin ibraz ettirilip bilirkişi incelemesi yaptırılması istenilmiş, .../... Talimat sayılı dosyalarında davacı şirkete ticari defter ve kayıtlarının ibrazı için tebligat çıkartıldığı, ibraz edilmediğinden dosyanın bila ikmal iade edildiği görülmüştür.
Yine davalının belirlenen gün ve saatte ticari defter ve belgeleri incelenmek üzere mahkememizde hazır etmediğinden defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılamadığına dair tutanak tutulduğu görülmüştür.
Davalı şirket yetkilisinin; yemine konu ... ... tarafından keşide edilmiş, ...Şubesine ait .../.../... tarihli 50.000,00.-TL bedelli ... seri numaralı çeke ilişkin olarak davacıdan alacaklı olup olmadıkları hususunda yeminli beyanı alınmak üzere duruşma günü ve saatinde hazır olması hususunda bilinen tüm adreslerine, şirket adresine meşruhatlı davetiye gönderilmesine rağmen duruşma günü ve saatinde hazır bulunmadığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin dava dışı ... ... ile olan ticari ilişkisi kapsamında davaya konu olan çeki alarak arkasını şirket kaşesi ile kaşelenip imzalanmış halde iken kaybolduğunu, çekin keşidecisinin bildirmesi üzerine çekin davalının eline geçmiş olduğunu öğrendiklerini, davalı ile aralarında bir ticari ilişki olmadığını, çeki haksız yere elinde bulundurduğunu, davalıya her hangi bir borçlarının olmadığını beyan ederek eldeki davanın ikame edildiği, iddiaların ileri sürülüş biçimi, çekin yasal unsurlarını taşıması ve ciro silsilesinde bir kopukluk da olmaması karşısında ispat külfetinin borçlu olmadığını iddia eden davacıya ait olduğu, davacının bildirdiği delillerinin toplandığı, davacının ve davalının ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği, dosya içerisinde mübrez ... CBS' nin .../... ... Sayılı dosyasından, davalı şirket yetkilisi ... hakkında çıkarılan yakalama kararına binaen .../... tarihinde alınan ifadesinde, davaya konu olan çeki pvc işi karşılığında ... ... isimli şahıstan aldığını beyan ettiği, çekte adı bulunmayan ...isimli şahsın da .../.../... tarihli ifadesinde davaya konu olan 50.000-TL'lik çeki ... şirketine vermediğini, bu bedelde çek verilecek bir ticari ilişkisi olmadığını, ... ile ... yılında 18.000-TL'lik ticaret yaptığını ancak ...'in bu işin karşılığı edimini de yerine getirmediğini beyan ettiği anlaşılmış, defter ibraz etmeyen davacının iddialarının ispatı bakımından dava dilekçesinde bildirdiği yemin deliline dayanıp dayanmayacağı sorulmuş, dayandığını bildirmesi üzerine davalı şirket yetkilisi ...'ün mernis adresi de bulunmadığından yakalama kararına istinaden bildirdiği adresine ve şirket adresine yemin davetiyesi tebliğ edilmiş olup HMK 228. Madde uyarınca, davalı şirket yetkilisi yemin için hazır bulunmadığından yemin konusu borcun bulunmadığını kabul etmiş sayılması gerektiği anlaşılmış bu şekilde davacının menfi tespite ilişkin davasının sübut bulduğu ancak çekin iptalini gerektirecek bir sebebin olmadığı kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kısmen KABULÜ İle;
Davacı ...Ş' nin ciranta olarak göründüğü, keşidecisi ..., alacaklısı ... ... olan , ...şubesine ait; ... numaralı, 50.000,00.-TL bedelli, .../.../... keşide tarihli çek nedeniyle davalı ... Şti' ye borçlu olmadığının TESPİTİNE,
Çekin iptaline ilişkin şartlar oluşmadığından bu yöndeki istemin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 3.415,5.-TL nispi karar ve ilam harcının, peşin alınan 853,88.-TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.561,62.-TL harcın davalıdan TAHSİLİ ile hazineye gelir KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan (davetiye, müzekkere, harç olmak üzere) toplam 1.542,88.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunana AAÜT uyarınca hesaplanan 5.850,00.-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
5-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda , HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 08/11/2018
Katip ...
E-imzalı
Hakim ...
E-imzalı