T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/582 Esas
KARAR NO: 2021/950
DAVA: Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/06/2015
KARAR TARİHİ: 26/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ...'da ... online ağırlıklı oluşturduğu sistem ile turizm alanında faaliyet gösteren bir firma olduğunu, davacının ... sezonunda ... ve ...'dan ...'ya gelecek turistler için ...-...(...) firmasıyla ...'ten itibaren görüşmeler yürüttüğünü ve üç yıl süreli işbirliği sözleşmesi imzaladığını, her iki firmanın yaptıkları işbirliği ile ... turist getirmeyi hedeflediklerini, davacının kendisinin ve ...'un sahip olduğu yüksek teknolojik imkanlar sayesinde gerek bölgedeki otelciler gerekse son kullanıcılar için ulaşımı hızlı ve ekonomik kanallar oluşturduğunu, yaratılan bu dinamik sistem ile davacı şirket tur operatörlüğünü esas alan eski sistemleri devre dışı bırakarak ülkemize daha fazla turistin gelmesini sağlamayı hedeflediklerini, ... ve ...'dan turistlerin büyük oranda davalı şirket ve diğer tur operatörleri vasıtasıyla getirildiğini, ...'te ... ile ... arasındaki işbirliğinin kamuoyunda duyulması sonrasında davalı şirket ile dava dışı rakip tur operatörlerinin otel sahipleri üzerinde baskı kurarak otellerin ... ve ...'a oda vermesini engellemeye başladıklarını, söz konusu baskıların ilgili oteller tarafından davalı şirkete gönderilen iptal e-maillerinden açıkça anlaşıldığını, sorunun çözümü için oteller ile yoğun görüşmeler yapan davacı şirketin rakip tur operatörlerinin organize bir şekilde faaliyet gösterdiğini saptadıklarını, bunun üzerine ... ve ... gazetelerinin ... eklerine verdiği tam sayfa ilan ile sorunu kamuoyu ile paylaştıklarını ve hukuksuz tavrın sonra erdirilmesini istediklerini, davacının bu girişimi sonrasında kısa bir süre oteller üzerindeki baskının azaldığını ve otellerin tekrar davacı müşterilerine oda rezervasyonuna başladıklarını, ancak ...'ten itibaren davalı şirket ve rakip tur operatörleri yine birlikte ve organize şekilde otellere baskı uygulayarak davacıya ve ...'a oda rezervasyonunu engellemeye başladıklarını, bu boykot ve baskılar sonucunda davacının rezervasyon sözleşmesi olan otellerin peş peşe davacı rezervasyonlarını iptal ettiklerini, bunun yanında davalı ve diğer rakip tur operatörlerinin kendileriyle işbirliği yapmayan ... ve ... pazarında popüler olan otelleri kendi satışlarından kaldırarak müşterisiz bıraktıklarını, aralarında ... otellerinin de bulunduğu bir kısım otelin davacı ile aralarındaki sözleşmeyi feshettiklerini, ... otelleri gibi bir kısım otellerinde sezon boyunca davacıya satışları kapattıklarını, baskı ve boykotun öyle bir boyuta ulaştığını ki aralarında ... otellerinin de bulunduğu onlarca otelin rezervasyonları konfirme etmiş olmalarına rağmen müşterileri otele giriş esnasında kabul etmeyerek geri çevirdiklerini, davalının alenen otellere baskı uygulayarak davacı şirket aracılığı ile gelen müşterilerin otellere alınmamasını talep ettiklerini böylece davacının yeni dahil olduğu ... ve ... pazarında yer bulması güçleştirilerek bu pazarın dışına çıkarıldığını, davalının hukuk dışı bu fiilerinin TTK'nun haksız rekabeti düzenleyen hükümlerine açıkça aykırılık oluşturduğunu, TTK'nın 55. Maddesine göre dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleriyle kanunda sayılan ve kanunda sayılanların dışındaki hukuka aykırı davranışların haksız rekabet oluşturduğunu, aynı şekilde TTK'nın 55(1)b.maddesine göre müşterilerle kendisinin bizzat sözleşme yapabilmesi için onları başkalarıyla yapmış oldukları sözleşmelere aykırı davranmaya yöneltmek) haksız rekabet hallerinden biri olduğunu, davalı şirketin ve diğer tur operatörlerinin oteller üzerinde yapmış oldukları baskıların aynı zamanda TTK'nın 55(1)a)8. Maddesinde düzenlenmiş olan müşterinin karar verme özgürlüğünü özellikle saldırgan satış yöntemleriyle sınırlamak haksız rekabet hali olarak da nitelendirildiğini, piyasadaki olağan iş şartlarına uymayarak oteller üzerinde baskı kurmak yoluyla otellerin sözleşmelerine aykırı davranmasına sebep olan davalının TTK 55(3) e maddesine göre dürüstlük kuralına aykırı davrandığını, davalı şirketin diğer tur operatörleri ile sistematik olarak birlikte hareket etmek suretiyle TTK'nın haksız rekabet hükümlerinin yanı sıra rekabet hukukuna da aykırı davrandığını, davalı şirket ve diğer tur operatörlerinin rekabet hukukuna aykırılık teşkil eden eylemleri nedeniyle taraflarınca ... başkanlığına bu şirketlerin rekabet hukukuna aykırı eylemlerinin tespiti ile bu eylemlere son verilmesi yönünde karar verilmesi talepli başvuruda bulunulduğunu, haksız rekabet halinde TTK 56. Maddesinde çeşitli tazminat taleplerinde bulunma imkanı getirildiğini, bu taleplerden birisinin de maddi tazminat olduğunu, davacı şirketin söz konusu haksız fiilin özel görünümü olan haksız rekabet teşkil eden ve rekabet hukukuna aykırı eylemler nedeniyle uğramış olduğu zararın hesaplanmasında bazı hususlara dikkat çekilmesi gerektiğini, davacı şirket ile ... arasında imzalanan işbirliği sözleşmesinin 3 yıl süreli olduğu, bu eylemler nedeniyle davacının 3 yıllık kazanç beklentisinin karşılanamadığı, davacının bu işbirliğine güvenerek yükümlülüklerini yerine getirmek adına araçlar satın aldığını, kiraladığını, personel istihdam ettiğini, bu personellerin konaklaması için lojman kiraladığını ve reklam yatırımı yaptığını, davacı şirket ile ... arasında imzalanan işbirliği sözleşmesi uyarınca ... senesi için ülkeye getirilmesi planlanan yolcu sayısının ... iken sayılan haksız eylemler neticesinde sadece ... turist getirilebildiğini, ... senesi için mahrum kalınan karın bu sayı üzerinden hesaplanması gerektiğini, baskılar sonucunda sözleşmenin hedefleri yerine getirilemediğinden sözleşmenin ... senesinde askıya alınmak zorunda kalındığını, davacı şirketin bu ilişkide potansiyel olarak gördüğü herhangi bir kazancı sağlayamadığını, tazminatın hesaplanmasına kaybedilen potansiyel müşteri sayısının dikkate alınması gerektiğini, otellerin davacı şirkete çekinceli davranması, oteller ile ilişkilerinin bozulmasının davacının diğer projelerine ve işlerine de yansıdığını, otellerin web siteleri üzerinden tatil paketi satma projesinin oteller üzerinde rakip tur operatörlerince uygulanan baskılar nedeniyle sekteye uğradığını ve bu nedenle davacı şirketin maddi ve manevi kayba maruz kaldığını, davalı şirket be diğer tur operatörlerinin oteller üzerinde baskısı nedeniyle davacı şirketin uğradığını ve bu zararın kapatılması için yüksek maliyetli kaynaklardan borç talep ettiğini ve ciddi finansman giderleri doğduğunu, davacı şirketin uğramış olduğu maddi zararın yanı sıra manevi tazminat talep etme hakkının da bulunduğunu iddia ederek, davalının davacıya yönelik haksız rekabet teşkil eden her türlü eylemlerinin men'ine, davalının davacıya yönelik haksız rekabet teşkil eden eylemleri nedeniyle haksız rekabetten kaynaklanan her türlü maddi durumun ortadan kaldırılmasına, fazlaya dair her türlü talep hakları saklı kalmak kaydıyla davacının uğramış olduğu zarar sebebiyle TTK'nın ilgili hükümleri ve Rekabetin korunması hakkındaki kanunun 58. Maddesi uyarınca şimdilik ...TL maddi tazminatın, ... tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalı şirketten tazminine, TBKnın 58. Maddesi uyarınca davacı şirketin kişilik haklarının zarara uğramış olması sebebiyle ...TL manevi tazminatın davalı şirketten tazminine, vekalet ücreti ve yargılama masraflarının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İş bu davada ... kararının bekletici mesele yapılması ile zamanaşımı süreleri ve uygulaması bakımından, öncelikle davada hangi hukuk kuralının uygulanacağının tespitinin gerektiğini, çünkü hukuka aykırı bir eylem iddiası mevcut olmasına ve bunun ancak bir kanun maddesini ihlal edebileceği ortadayken, dava dilekçesinde dört ayrı kanun maddesi ihlali yapıldığının yazıldığını, bunların; "1-TTK-55-1-b-1 maddesi: Müşterilerle kendisinin bizzat sözleşme yapabilmesi için, onları başkalarıyla yapmış oldukları sözleşmelere aykırı davranmaya yönelmek." "2-TTK-55-1-a-8 maddesi: Müşterinin karar verme özgürlüğünü özellikle saldırgan satış yöntemleri ile sınırlamak", "3-TTK-55-3-e maddesi: İş şartlarına uymamak, özellikle kanun veya sözleşmeyle, rakiplere de yüklenmiş olan veya bir meslek dalında veya çevrede olağan olan iş şartlarına uymayanlar dürüstlüğe aykırı davranmış olur." "4- 4054 s. Rekabetin korunması Hakkında Kanun 4/d maddesi: Rakip teşebbüslerin faaliyetlerinin zorlaştırılması, kısıtlanması veya piyasada faaliyet gösteren teşebbüslerin boykot ya da diğer davranışlarla piyasa dışına çıkartılması yahut piyasaya yeni gireceklerin engellenmesi" olduğunu, yine bir fiilden sadece bir kanun maddesinden tazminat talep edilebilecek iken, hem TTK-56.madde hem de RKHK-58. Madde çerçevesinde tazminat talep edildiğini, bu durumda bir fiile iki tazminat olmaz ilkesi uyarınca öncelikle hangi kanun maddesi uygulanacağının tespit edilmesi gerektiğini, uygulanması gereken kanunun 4054 s. Rekabetin Korunması hakkındaki kanun olduğunu, davada ... soruşturması esas alındığından 4054 sayılı Rekabet Kanununun uygulanacağını, Yargıtay'ın 4054 sayılı rekabet kanununa dayalı davalarında ön mesele olarak ...'nun ihlal kararı vermesini aramakta olduğunu, zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, aksi halde içtihatlar çerçevesinde ... soruşturmasının sonucunun beklenmesini talep ettiklerini, ihlal teşkil edebilecek uygulamanın pazarın ancak üçte birini sınırlı bir şekilde etkilemesinin söz konusu olabileceğini, davalı şirketin sınırlı sayıda otelle münhasır çalıştığı gibi davacının başka otellerle çalışmasının zaten mümkün olduğunu, bu nedenle soruşturma açılmasına gerek olmadığı kararı verildiğini, davacının başka otellerle çalışmasının mümkün olması sebebiyle bir rekabet ihlali söz konusu olamayacağını, davacının anılan sezonda otellerle çalışmaya devam ettiğini, hatta ön incelemeye konu olarak yapılan araştırmada da görüleceği üzere otellerde ... çalıştıklarını beyan ettiklerini, davacının şikayet ettiği ve ilk piyasaya giriş yılı olan ... yılında ... Pazar payı elde edebildiğini, ... yılında ise ... Pazar payı ile ...'den fazla bir artış sağlayabildiğini ve herhangi bir zorlukla karşılaşmadığını, söz konusu oranlardan davacının ... payının küçülerek değil büyüyerek ilerlediğinin görüldüğünü, turizm sektöründe tur operatörlerinin oteller ile tek çalışmasının oldukça olağan bir uygulama olduğunu, sezon başlamadan önce tur operatörlerinin müşterilerden en çok talep gören otelleri sezon başında garanti altına almak istediklerini, bu nedenle de önceden avans ödemek suretiyle tek çalışmak üzere anlaşma yaptıklarını, tazminat taleplerinin kabul edilebilmesi için davacının uğradığı zararın kanıtlanmasının zorunlu olduğunu, davacının zararını somut olarak ispatlayamadığını savunarak, öncelikle tüm taleplerin bir çok bakımdan zamanaşımına uğraması sebebiyle davanın reddine, aksi durumda sunulan içtihatlar gereğince ... kararının bekletici mesele yapılmasına, davacıya hüküm altına alınmasını istediği zararın hangi kalemlerden oluştuğu ile hangi kanuna dayandığının açıklattırılmasına, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava: Haksız rekabetten kaynaklanan tazminat davası niteliğindedir.
Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan hususlar davalının haksız rekabet teşkil eden haksız eylemlerinin bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkindir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 166. maddesinin; “(1) Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar. (2) Davalar, ayrı yargı çevrelerinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir. Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla bağlıdır. (3) Birleştirme kararı, derhâl ilk davanın açıldığı mahkemeye bildirilir. (4) Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır. (5) İstinaf incelemesi ayrı dairelerde yapılması gereken davaların da bu madde hükmüne göre birleştirilmesine karar verilebilir. Bu hâlde istinaf incelemesi, birleştirilen davalarda uyuşmazlığı doğuran asıl hukuki ilişkiye ait kararı inceleyen bölge adliye mahkemesi dairesinde yapılır.” hükmü gereğince aralarında bağlantı bulunan dava dosyaları talep üzerine ve/veya mahkemece kendiliğinden birleştirilebilir.
Davacı dava dilekçesinde hem TTK'nın 51. Maddesine hem de 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 57 ve 58. Maddelerine dayandığı ancak dosyaya sunmuş olduğu ıslah dilekçesiyle bilirkişi raporları doğrultusunda 4054 sayılı kanunun 57/1-c ve 58/2 maddeleri uyarınca 3 kat tazminat talep etmiş olduğu, 4054 sayılı kanunun 57.maddesi incelendiğinde müteselsil sorumluluğun düzenlendiği, dolayısıyla dava dışı diğer haksız rekabete sebebiyet verdiği belirlenen şirketler ile birlikte tek bir tazminattan sorumlu tutularak 3 katı tazminat talep edilebileceği maddede düzenlenmiş olup her bir fail yönünden ayrı ayrı 3 kat tazminatın talep edilmesinin bu madde gereğince mümkün olmadığı, bu durumda belirlenecek olan tazminat miktarının hesaplanmasında ve hüküm kurulmasında tüm failler yönünden birlikte değerlendirme zorunlu olmakla, bu bağlamda mahkememizin işbu dava dosyası ile ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında verilecek hükmün diğerini etkiler nitelikte olması, her iki dava arasında bağlantı bulunduğunun anlaşılması nedeni ile, davaların birlikte görülmesi gerektiği sonucuna varılmış ve davaların birleştirilmesine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1. 6100 Sayılı HMK'nın 166/1 maddesi uyarınca dosyanın ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE,
2. Yargılamaya ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosyası üzerinden devam edilmesine,
3. Mahkememizin ... Esasının bu şekilde kapatılmasına,
4. Harç ve yargılama giderlerinin ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosya üzerinden değerlendirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda esas hakkındaki hükümle birlikte istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.
26/11/2021
Başkan ...
¸(e-imzalı)
Üye ...
¸(e-imzalı)
Üye ...
¸(e-imzalı)
Katip ...
¸(e-imzalı)