T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/583 Esas
KARAR NO: 2021/951
DAVA: Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/06/2015
KARAR TARİHİ: 26/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ...'da ... online ağırlıklı oluşturduğu sistem ile turizm alanında faaliyet gösteren bir firma olduğunu, davacının ... sezonunda ... ve ...'dan ...'ya gelecek turistler için ...-...(...) firmasıyla ...'ten itibaren görüşmeler yürüttüğünü ve üç yıl süreli işbirliği sözleşmesi imzaladığını, her iki firmanın yaptıkları işbirliği ile ... turist getirmeyi hedeflediklerini, davacının kendisinin ve ...'un sahip olduğu yüksek teknolojik imkanlar sayesinde gerek bölgedeki otelciler gerekse son kullanıcılar için ulaşımı hızlı ve ekonomik kanallar oluşturduğunu, yaratılan bu dinamik sistem ile davacı şirket ... operatörlüğünü esas alan eski sistemleri devre dışı bırakarak ülkemize daha fazla turistin gelmesini sağlamayı hedeflediklerini, ... ve ...'dan turistlerin büyük oranda davalı şirket ve diğer tur operatörleri vasıtasıyla getirildiğini, ...'te ... ile ... arasındaki işbirliğinin kamuoyunda duyulması sonrasında davalı şirket ile dava dışı rakip tur operatörlerinin otel sahipleri üzerinde baskı kurarak otellerin ... ve ...'a oda vermesini engellemeye başladıklarını, söz konusu baskıların ilgili oteller tarafından davalı şirkete gönderilen iptal e-maillerinden açıkça anlaşıldığını, sorunun çözümü için oteller ile yoğun görüşmeler yapan davacı şirketin rakip tur operatörlerinin organize bir şekilde faaliyet gösterdiğini saptadıklarını, bunun üzerine ... ve ... gazetelerinin ... eklerine verdiği tam sayfa ilan ile sorunu kamuoyu ile paylaştıklarını ve hukuksuz tavrın sonra erdirilmesini istediklerini, davacının bu girişimi sonrasında kısa bir süre oteller üzerindeki baskının azaldığını ve otellerin tekrar davacı müşterilerine oda rezervasyonuna başladıklarını, ancak ...'ten itibaren davalı şirket ve rakip tur operatörleri yine birlikte ve organize şekilde otellere baskı uygulayarak davacıya ve ...'a oda rezervasyonunu engellemeye başladıklarını, bu boykot ve baskılar sonucunda davacının rezervasyon sözleşmesi olan otellerin peş peşe davacı rezervasyonlarını iptal ettiklerini, bunun yanında davalı ve diğer rakip tur operatörlerinin kendileriyle işbirliği yapmayan ... ve ... pazarında popüler olan otelleri kendi satışlarından kaldırarak müşterisiz bıraktıklarını, aralarında ... otellerinin de bulunduğu bir kısım otelin davacı ile aralarındaki sözleşmeyi feshettiklerini, ... otelleri gibi bir kısım otellerinde sezon boyunca davacıya satışları kapattıklarını, baskı ve boykotun öyle bir boyuta ulaştığını ki aralarında ... otellerinin de bulunduğu onlarca otelin rezervasyonları ... etmiş olmalarına rağmen müşterileri otele giriş esnasında kabul etmeyerek geri çevirdiklerini, davalının alenen otellere baskı uygulayarak davacı şirket aracılığı ile gelen müşterilerin otellere alınmamasını talep ettiklerini böylece davacının yeni dahil olduğu ... ve ... pazarında yer bulması güçleştirilerek bu pazarın dışına çıkarıldığını, davalının hukuk dışı bu fiilerinin TTK'nun haksız rekabeti düzenleyen hükümlerine açıkça aykırılık oluşturduğunu, TTK'nın 55. Maddesine göre dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleriyle kanunda sayılan ve kanunda sayılanların dışındaki hukuka aykırı davranışların haksız rekabet oluşturduğunu, aynı şekilde TTK'nın 55(1)b.maddesine göre müşterilerle kendisinin bizzat sözleşme yapabilmesi için onları başkalarıyla yapmış oldukları sözleşmelere aykırı davranmaya yöneltmek) haksız rekabet hallerinden biri olduğunu, davalı şirketin ve diğer tur operatörlerinin oteller üzerinde yapmış oldukları baskıların aynı zamanda TTK'nın 55(1)a)8. Maddesinde düzenlenmiş olan müşterinin karar verme özgürlüğünü özellikle saldırgan satış yöntemleriyle sınırlamak haksız rekabet hali olarak da nitelendirildiğini, piyasadaki olağan iş şartlarına uymayarak oteller üzerinde baskı kurmak yoluyla otellerin sözleşmelerine aykırı davranmasına sebep olan davalının TTK 55(3) e maddesine göre dürüstlük kuralına aykırı davrandığını, davalı şirketin diğer tur operatörleri ile sistematik olarak birlikte hareket etmek suretiyle TTK'nın haksız rekabet hükümlerinin yanı sıra rekabet hukukuna da aykırı davrandığını, davalı şirket ve diğer tur operatörlerinin rekabet hukukuna aykırılık teşkil eden eylemleri nedeniyle taraflarınca ... başkanlığına bu şirketlerin rekabet hukukuna aykırı eylemlerinin tespiti ile bu eylemlere son verilmesi yönünde karar verilmesi talepli başvuruda bulunulduğunu, haksız rekabet halinde TTK 56. Maddesinde çeşitli tazminat taleplerinde bulunma imkanı getirildiğini, bu taleplerden birisinin de maddi tazminat olduğunu, davacı şirketin söz konusu haksız fiilin özel görünümü olan haksız rekabet teşkil eden ve rekabet hukukuna aykırı eylemler nedeniyle uğramış olduğu zararın hesaplanmasında bazı hususlara dikkat çekilmesi gerektiğini, davacı şirket ile ... arasında imzalanan işbirliği sözleşmesinin 3 yıl süreli olduğu, bu eylemler nedeniyle davacının 3 yıllık kazanç beklentisinin karşılanamadığı, davacının bu işbirliğine güvenerek yükümlülüklerini yerine getirmek adına araçlar satın aldığını, kiraladığını, personel istihdam ettiğini, bu personellerin konaklaması için lojman kiraladığını ve reklam yatırımı yaptığını, davacı şirket ile ... arasında imzalanan işbirliği sözleşmesi uyarınca ... senesi için ülkeye getirilmesi planlanan yolcu sayısının ... iken sayılan haksız eylemler neticesinde sadece ... turist getirilebildiğini, ... senesi için mahrum kalınan karın bu sayı üzerinden hesaplanması gerektiğini, baskılar sonucunda sözleşmenin hedefleri yerine getirilemediğinden sözleşmenin ... senesinde askıya alınmak zorunda kalındığını, davacı şirketin bu ilişkide potansiyel olarak gördüğü herhangi bir kazancı sağlayamadığını, tazminatın hesaplanmasına kaybedilen potansiyel müşteri sayısının dikkate alınması gerektiğini, otellerin davacı şirkete çekinceli davranması, oteller ile ilişkilerinin bozulmasının davacının diğer projelerine ve işlerine de yansıdığını, otellerin web siteleri üzerinden tatil paketi satma projesinin oteller üzerinde rakip tur operatörlerince uygulanan baskılar nedeniyle sekteye uğradığını ve bu nedenle davacı şirketin maddi ve manevi kayba maruz kaldığını, davalı şirket be diğer tur operatörlerinin oteller üzerinde baskısı nedeniyle davacı şirketin uğradığını ve bu zararın kapatılması için yüksek maliyetli kaynaklardan borç talep ettiğini ve ciddi finansman giderleri doğduğunu, davacı şirketin uğramış olduğu maddi zararın yanı sıra manevi tazminat talep etme hakkının da bulunduğunu iddia ederek, davalının davacıya yönelik haksız rekabet teşkil eden her türlü eylemlerinin men'ine, davalının davacıya yönelik haksız rekabet teşkil eden eylemleri nedeniyle haksız rekabetten kaynaklanan her türlü maddi durumun ortadan kaldırılmasına, fazlaya dair her türlü talep hakları saklı kalmak kaydıyla davacının uğramış olduğu zarar sebebiyle TTK'nın ilgili hükümleri ve Rekabetin korunması hakkındaki kanunun 58. Maddesi uyarınca şimdilik ...TL maddi tazminatın, ... tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalı şirketten tazminine, TBKnın 58. Maddesi uyarınca davacı şirketin kişilik haklarının zarara uğramış olması sebebiyle ...TL manevi tazminatın davalı şirketten tazminine, vekalet ücreti ve yargılama masraflarının davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; haksız rekabete ilişkin genel düzenlemenin Borçlar kanunu m.57 de yer almakta olduğunu, daha sonra B.K. daki düzenleme yeterli görülmeyerek, toplumun iktisadi çıkarlarını da koruyacak bir düzenleme yapılması üzerinde durulduğunu ve haksız rekabetin varlığı halinde dava açılmasını öngören yeni düzenlemelerin Türk Ticaret Kanunu M.54 ve devamınca düzenlendiğini, B.K. maddesi hükmü Yargıtayın da genel kabulüne göre sadece davalının tacir olmadığı hallerde uygulandığını, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi 1988/2829 E 1989 /2929 K. Sayılı kararında; T.T.K. 56-65 Maddelerinde haksız rekabeti düzenlediğini, B.K. nın 48. Maddesini kaldırmadığını, bu surette tacirler arasındaki haksız rekabette TTK hükümleri, tacir olmayanlar arasındaki haksız rekabetin ise BK'nın 48.maddesinin (yeni 57.madde) uygulanacağının söylendiğini, tarafların tacir olması nedeniyle uyuşmazlığın T.T.K. hükümlerine göre çözülmesinin tartışmasız olduğunu, davacının da T.T.K. M.56 ya göre hüküm kurulmasını talep ettiğinin görüldüğünü, TTK'nun 60.maddesinde haksız rekabetin varlığı halinde açılacak davaların zamanaşımı süresinin düzenlendiğini, dava zaman aşımı yönünden reddedilmesi gerektiğini, davacının dava dilekçesinde ve eklerinde hangi haksız fiili nedeniyle taraflarına husumet yönlendirdiğini izah edemediğini, burada öncelikle haksız fiilin davacı şirketçe otellere uygulanan sözde baskı mi olduğu ya da otellerin davacıya oda vermemesi mi “olduğunun tespiti gerektiğini, dava dilekçesinde de belirtildiği üzere haksız fiilin ve bu fiilden kaynaklanan zararın otellerin davacıya oda vermemesi olduğunun tartışmasız olduğunu, davada satıcı rezervasyonlarını iptal edenin oteller olduğunu, davacının belirttiği otellerin tamamının da tacir olduğunu, davalı şirketin de otellere para ödeyip oda satın alan müşteri olduğunu, aynı şekilde davacının da otellere para ödeyip oda satın alan müşteri olduğunu, bu durumda davacının dava dilekçesinin ... Sayfasında dayandırdığı TTK'nın 55/1-b-l maddesinin uygulanma olasılığının olmadığını, müşterinin müşteriye açmış olduğu haksız rekabet nedeniyle tazminat davasından söz edilemeyeceğini, davalının davacının sözleşmesi olan otelleri ticari yaptırımlarla tehdit ederek otellerin müvekkil şirket aracılığı ile yapılan rezervasyonları iptal etmelerini ve davacıyla yapılan sözleşmeleri hukuka aykırı olarak feshetmelerine sebep olmuştur dendiğini, görüldüğü gibi sözleşmeleri fesheden oteller olduğunu, dolayısı ile davacının uğramış olduğu bir zarar varsa bunu otellerden tazmin etmesinin gerektiğini, odaların satışını yapanın oteller olduğunu, satın alanında davalı şirket olduğunu, dolayısı ile saldırgan satış yöntemlerini davalı şirketin yapabilme kabiliyetinin olmadığını, davacının bahsettiği kendisi ile sözleşmeleri fesheden otellere yöneltilmesi gereken husumeti davalı şirkete yöneltmesinin hukuka aykırı olduğunu, dolayısıyla davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, davacının genel ifadelerle ... pazarındaki tur operatörlerinin eylemlerinden bahsettiğini hangi eylemin haksız fiil niteliğinde sayılacağını ortaya koyamadığını, dava dilekçesi ekinde haksız rekabete delil olarak sunulan e-maillerin herkes tarafından düzenlenip üzerinde değişiklik yapılabilinen gerçeklikten uzak deliler olduğunu, ...nun kararında da açıkça ifade edildiği gibi davacının faaliyet çevresinde anlaşma yapabileceği otellerin sınırlandırılmadığını, anlaşma sonucu turist gönderebileceği çok sayıda otelin olduğunu, dolayısı ile faaliyetinin engellenmesinin hiçbir şekilde söz konusu olmadığını, deliller kapsamında belirtilen otellerin hangi nedene dayanarak hangi olay neticesinde sözleşmeden döndüklerinin de bilinememekte olduğunu, bu hususun kanıtlanarak davacının farazi iddialarının önüne geçmesi gerekmekte olduğunu, davacının oldukça yüksek miktarda maddi ve manevi tazminatı davalı şirketten tahsilini istediğini, ancak burada da davalı şirkete atfedilecek hangi eylemden ne kadar zararının olduğunu ortaya koyamadığını, tüm ... operatörleri için genel ifadelerin kullanıldığını, hangi tur operatörünün hangi kusurlu eyleminden ne kadar zararını olduğunun bilinmediğini, bu genel ifadelerle davacının tüm tur operatörlerinden haksız kazanç elde etmeye çalışmasının iyi niyet ve dürüstlük kurallarıyla bağdaşmadığını, davacının iddia ettiği gibi, davalı şirketin eylemlerinden dolayı kişilik hakkının zarar görmediği ve ticari itibarında herhangi bir zedelenme meydana gelmediğinin ortada olduğunu, davalı şirkete karşı yöneltilen manevi tazminat taleplerinin asılsız olduğu, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının tazminat istemine ilişkin ... tarihinden itibaren reeskont faizi talebi temerrüt şartlarının oluşmamış olması nedeni ile hukuka aykırı olduğunu savunarak, zamanaşımı ve husumet yönlerinden davanın reddine, zamanaşımı ve husumet itirazlarının reddi halinde hukuki mesnetten yoksun, haksız ve yersiz davanın esastan reddine, davacının men isteminin ortada devam eden haksız bir rekabet fiilini olmaması ve davacının haksız rekabetten kaynaklanan her türlü maddi durumun ortadan kaldırılmasına yönelik talebinin hukuki veya maddi dayanaktan uzak olması nedeni ile reddine, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davacı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava: Haksız rekabetten kaynaklanan tazminat davası niteliğindedir.
Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan hususlar davalının haksız rekabet teşkil eden haksız eylemlerinin bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkindir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 166. maddesinin; “(1) Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar. (2) Davalar, ayrı yargı çevrelerinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir. Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla bağlıdır. (3) Birleştirme kararı, derhâl ilk davanın açıldığı mahkemeye bildirilir. (4) Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır. (5) İstinaf incelemesi ayrı dairelerde yapılması gereken davaların da bu madde hükmüne göre birleştirilmesine karar verilebilir. Bu hâlde istinaf incelemesi, birleştirilen davalarda uyuşmazlığı doğuran asıl hukuki ilişkiye ait kararı inceleyen bölge adliye mahkemesi dairesinde yapılır.” hükmü gereğince aralarında bağlantı bulunan dava dosyaları talep üzerine ve/veya mahkemece kendiliğinden birleştirilebilir.
Davacı dava dilekçesinde hem TTK'nın 51. Maddesine hem de 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 57 ve 58. Maddelerine dayandığı ancak dosyaya sunmuş olduğu ıslah dilekçesiyle bilirkişi raporları doğrultusunda 4054 sayılı kanunun 57/1-c ve 58/2 maddeleri uyarınca 3 kat tazminat talep etmiş olduğu, 4054 sayılı kanunun 57.maddesi incelendiğinde müteselsil sorumluluğun düzenlendiği, dolayısıyla dava dışı diğer haksız rekabete sebebiyet verdiği belirlenen şirketler ile birlikte tek bir tazminattan sorumlu tutularak 3 katı tazminat talep edilebileceği maddede düzenlenmiş olup her bir fail yönünden ayrı ayrı 3 kat tazminatın talep edilmesinin bu madde gereğince mümkün olmadığı, bu durumda belirlenecek olan tazminat miktarının hesaplanmasında ve hüküm kurulmasında tüm failler yönünden birlikte değerlendirme zorunlu olmakla, bu bağlamda mahkememizin işbu dava dosyası ile ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında verilecek hükmün diğerini etkiler nitelikte olması, her iki dava arasında bağlantı bulunduğunun anlaşılması nedeni ile, davaların birlikte görülmesi gerektiği sonucuna varılmış ve davaların birleştirilmesine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1. 6100 Sayılı HMK'nın 166/1 maddesi uyarınca dosyanın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE,
2. Yargılamaya ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosyası üzerinden devam edilmesine,
3. Mahkememizin ... Esasının bu şekilde kapatılmasına,
4. Harç ve yargılama giderlerinin ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosya üzerinden değerlendirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda esas hakkındaki hükümle birlikte istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.
26/11/2021
Başkan ...
¸(e-imzalı)
Üye ...
¸(e-imzalı)
Üye ...
¸(e-imzalı)
Katip ...
¸(e-imzalı)