T.C.
ANTALYA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/104 Esas
KARAR NO : 2021/145
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 15/02/2021
KARAR TARİHİ : 17/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememizin .../... Esas sayılı dava dosyasına vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle;
... tarihinde müvekkilinin pazarcılık yapan eşini almak ve eşinin pazar malzemelerini toplamak üzere ... ilçesinde bulunan ... Pazarına gittiğini, hemen döneceği düşüncesi ile hem de civarın kameralar ile izlendiği düşüncesiyle aracını kilitlemeden ayrıldığını, ayrıldıktan kısa bir süre sonra eşi ve eşinin pazar malzemeleri ile aracın başına geldiğinde içerisinde kartlarının, evraklarının ve dava konusu çeklerin çalındığını fark ettiğini ve ... polis merkezine şikayette bulunduğunu, kaybolan çekin 3. şahıslar tarafından kullanılması ihtimali bulunduğunu, dava konusu çekin kötüniyetli üçüncü şahısların eline geçmesi ve vadesi geldiğinde muhatap banka tarafından karşılığının ödenmesinin müvekkilin mağduriyetine neden olacağından;
a- Müvekkilinin lehtarı olduğu, keşidecisi ... olan, ... tarih, ... seri No'lu ... TL Bedelli, ... ... ... Şubesi çeki;
b- Müvekkilinin lehtarı olduğu, keşidecisi ... olan, ... tarih, ... seri No'lu ... TL Bedelli, ... ... ... Şubesi çeki;
c- Müvekkilinin lehtarı olduğu, keşidecisi ... ... olan, ... tarih, ... TL Bedelli, ... seri numaralı, ... bankası ... ... şubesi çeki;
d-Müvekkilinin hamili olduğu, keşidecisi ... .... .... LİMİTED ŞİRKETİ olup şirket adına ... isimli kişi tarfından keşide edilen, lehtarı ... olan ... tarih, ... seri No'lu ... TL Bedelli, ... ... ilimiz ... ilçesi şubesi çeki;
e- Müvekkilinin hamili olduğu; Lehtarı .... ... , keşidecisi ... ... ... olan, ... seri no'lu, ... tarih, ... TL Bedelli, ... ... şubesi çeki;
f- 4 adet ... Bankasından alınan serileri ... , ... , ... , ... olan müvekkili adına ait olup yazılmamış boş çek yaprağı;
g- 1 adet ... ... seri numaralı müvekkili adına ait olup yazılmamış boş çek yapraklarının ibrazında bankaca ödenmemesi için tedbir kararı verilmesini ve çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce ... tarihli tensip ... nolu ara kararı uyarınca; dava konusu edilen çeklerden
*... A.Ş'ye ait 4 adet ... , ... , ... , ... seri numaralı
*... .... .'ye ait 1 adet ... seri numaralı olmak üzere toplam 5 adet çek yönünden dava dosyasının tefrikine karar verilmesi sonucu dosya mahkememizin yukarıdaki esas sırasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Dava, TTK'nun 818/s maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanması gereken TTK 757 ve devamı maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Davacının iptali istenen çeklerin hamili olduğu, çek yapraklarının boş ve imzasız olduğu halde iken kaybedildiği dava dilekçesi içeriğinden açıkça anlaşılmaktadır.
TTK'nun 651. maddesi gereğince; kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. Aynı kanunun 652. maddesine göre de; kıymetli evrakı zayi eden kimse, iptal kararı alarak hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Keşidecinin senet üzerinde ileri sürebileceği bir hakkı mevcut değildir. Kaldı ki, çek iptali davası hasımsız olup, dava sonunda verilecek iptal kararı çek hamili 3. kişileri bağlamaz. Çekin iptal kararından sonra takibe konu olması halinde de, keşidecinin yine menfi tespit davası açarak bu çekten dolayı borçlu olmadığını ispat etmesi gerekir.
Ayrıca davacının talebinde belirtmiş olduğu çek yapraklarının boş ve imzasız olması karşısında çeklerin kambiyo senedi niteliğinde bulunmadıkları ve zayi belgesi verilebilecek nitelikte belgelerden olmadıkları anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, hamil olan davacının iş bu iptal davasını açmakta hukuki yararının bulunmadığı, boş çek yapraklarının kambiyo senedi vasfında olmadıkları düşünce ve yargısına varılmış ve HMK'nun 114/h ve 115/1-2 maddelerindeki düzenlemeler dikkate alınmak suretiyle davanın aktif husumet yokluğuna dair dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar kanunu uyarınca alınması lazım gelen ... .-TL başvurma harcı ve ... .-TL peşin harç olmak üzere toplam ... .-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 17/02/2021
Katip ...
¸(e-imzalı)
Hakim ...
¸(e-imzalı)